Pierwszenstwo: Opublikowano: 25. IX. 1969 58275 KI. 21 c, 11/02 MKP H_42-h- KOArdOG UKD Twórca wynalazku: Tomasz Oliwczynski .Wlasciciel patentu: Zaklady Energetyczne Okregu Centralnego, Warsza¬ wa (Polska) Przyrzad do zakladania zwieraczy uziemiajacych w rozdzielniach elektroenergetycznych wysokiego napiecia . Przedmiotem wynalazku jest reczny przyrzad do zakladania i zdejmowania szczekowych zwie¬ raczy uziemiajacych szyny zbiorcze w rozdziel¬ niach elektroenergetycznych wysokiego napiecia.Ze wzgledu na bezpieczenstwo pracy uziemia¬ nie szyn zbiorczych w rozdzielniach elektroenerge¬ tycznych jest konieczne przed rozpoczeciem ja¬ kichkolwiek czynnosci konserwacyjnych lub mon¬ tazowych.Znane przyrzady do zakladania szczek uziemia¬ jacych szyny zbiorcze odznaczaja sie bardzo pry¬ mitywna konstrukcja, która stanowi wlasciwie zwykly drazek izolacyjny z zaczepem do szczeki, zakladanej i mocowanej za pomoca tego drazka na szynie zbiorczej. Poslugiwanie sie takim przyrza¬ dem jest bardzo niewygodne i nie zapewnia pel¬ nego bezpieczenstwa obslugujacemu, gdyz wskutek prowizorycznego osadzenia szczeka na górnym koncu drazka wystepuja trudnosci prawidlowego zalozenia i zamocowania szczeki na szynie zbior¬ czej. Stwierdzono wielokrotnie, iz w czasie wy¬ konywania tych czynnosci szczeka odpada od draz¬ ka przed zamocowaniem na szynie co powoduje, iz obslugujacy najczesciej rezygnowal z pomocy drazka dokonujac recznego zalozenia szczeki po wylaczeniu napiecia, narazajac sie przy tym na powazne niebezpieczenstwo porazenia pradem, je¬ zeli przypadkowo zostal on zalaczony przez inna osobe.W celu usuniecia wymienionych wad i niedo- 2 godnosci opracowano przyrzad do zakladania zwie¬ raczy wedlug wynalazku, którego istota polega na rozwiazaniu konstrukcyjnym elementów lacza¬ cych ten przyrzad z przystosowanym do niego 5 szczekowym zwieraczem uziemiajacym, rózniacym sie od znanego zwieracza tym, ze jedna z jego szczek jest przedluzona ku dolowi w ksztalcie uchwytu z zamocowanym obrotowo i przesuwnie trzpieniem, sluzacym do zaciskania i luzowania io szczek tego zwieracza na szynie zbiorczej po na¬ sunieciu na wymieniony trzpien górnego konca przyrzadu i po jego recznym obróceniu.Istota tego rozwiazania polega takze na tym, iz dopiero po zupelnym zacisnieciu szczek zwie- 15 racza na szynie zbiorczej mozliwe jest odlaczenie przyrzadu od zamocowanego zwieracza, natomiast do odlaczenia od przyrzadu zdjetego uprzednio zwieracza sluzy przymocowany do przyrzadu re¬ czny przycisk widelkowy. Dzieki tej konstrukcji 20 mozliwe jest zatem szybkie i bezpieczne zaklada¬ nie oraz zdejmowanie zwieraczy z szyn zbiorczych.Przedmiot wynalazku jest szczególowo wyja¬ sniony w przykladowym wykonaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przyrzad wraz z przy- 25 stosowanym do niego szczekowym zwieraczem uziemiajacym w chwili zacisniecia tego zwieracza na szynie zbiorczej, fig. 2 — szczekowy zwieracz uziemiajacy zacisniety na szynie zbiorczej, fig. 3 — przyrzad po odlaczeniu zacisnietego zwie- so racza z fig. 2, fig. 4 — ten sam przyrzad ze zwie- 58 27558 275 4 raczem po zdjeciu tego zwieracza z szyny zbior¬ czej, widziany w rzucie o 90° z fig. 1, a fig. 5 — przekrój A-A z fig. 4.Jak uwidoczniono na rysunku, przyrzad wedlug wynalazku sklada sie z izolacyjnego drazka 1 z osadzona w nim rura 2, do której za pomoca sruby 3. sa przymocowane dwie plaskie sprezyny 4 z przynitowanymi do nich czopami 5. Natomiast zwieracz uziemiajacy, przystosowany do przyrzadu wedlug wynalazku, sklada sie ze znanej szczeki 6 polaczonej przegubowo za pomoca kolka 7 z dru¬ ga szczeka 8 wydluzona ku dolowi w ksztalcie uchwytu, zaopatrzonego w gwintowany otwór, w którym/jest osadzony trzpien 9 z kolkiem 10 ograniczajacym przesuw tego trzpienia przy jego odkrecaniu wspomaganym rozprezaniem sie spi¬ ralnej sprezyny 11. W trzpieniu 9 jest zamocowany kolek 12 wystajacy symetrycznie z obu stron tego trzpienia i o dlugosci umozliwiajacej obrót trzpie¬ nia 9 w gniezdzie uchwytowym szczeki 8. Do uzie¬ miania zwieracza sluzy przewód 13 przymocowany do szczeki 8 za pomoca sruby 14. Natomiast do odlaczania od przyrzadu zdjetego uprzednio zwie¬ racza sluzy przymocowany do przyrzadu reczny przycisk widelkowy 15 (fig. 4).Poslugiwanie sie przyrzadem wedlug wynalaz¬ ku odbywa sie w sposób nastepujacy: Przed zalozeniem na szyne zbiorcza zwieracz (fig. 2) z wykreconym maksymalnie trzpieniem 9 — kolek 10 opiera sie wówczas o plaszczyzne „a" czesci uchwytowej szczeki 8 — nasuwa sie od strony trzpienia 9 w rure 2 przyrzadu (fig. 3) tak, aby kolek 12 znalazl sie w rowku „b" wyfre- zowanym na koncu rury 2, przy czym czopy 5, zanitowane na obu sprezynach 4, znajda sie w row¬ ku „c" trzpienia 9, co zapobiega samoczynnemu rozlaczeniu zwieracza od przyrzadu w razie jego pochylenia.Trzymajac za izolowany drazek 1 nasuwa sie zwieracz — po jego uziemieniu przewodem 13 — na szyne zbiorcza „sz" tak, oby znalazla sie ona pomiedzy dwoma szczekami zwieracza. Przez obra¬ canie w prawo drazkiem 1 nastepuje przesuw ku górze obracajacego sie trzpienia 9 az do calkowi¬ tego zacisniecia sie szczek zwieracza na szynie zbiorczej, przy czym w miare obrotu drazka 1 na¬ stepuje rozchylanie sie obu sprezyn 4 spowodo¬ wane naciskiem na zakrzywione konce tych spre¬ zyn dolnej powierzchni „d" szczeki 8. W chwili calkowitego zacisniecia zwieracza na szynie zbior¬ czej „sz" sprezyny 4 sa rozchylone do tego stop¬ nia, iz ich czopy 5 sa wysuniete z rowka „c" trzpienia 9, dzieki czemu przyrzad mozna lekko odlaczyc od zwieracza. Natomiast odlaczenie to jest niemozliwe przed calkowitym dokreceniem trzpienia 9, to znaczy przed zacisnieciem zwiera¬ cza na szynie zbiorczej „sz".Zdejmowanie zalozonego zwieracza odbywa sie przez obrót drazka 1 w lewa strone po nasunieciu 5 rury 2 na trzpien 9, którego kolek 12 znajdzie sie w rowku „b" rury 2. W miare odkrecania naste¬ puje przesuw trzpienia 9 ku dolowi przy równo¬ czesnym oddalaniu sie powierzchni „d" do zakrzy¬ wionych konców sprezyny 4, które powracajac do io swego polozenia powoduja zaglebianie sie czopów 5 w rowek „c" na trzpieniu 9. W chwili zdejmo¬ wania zwieracza z szyny zbiorczej jest on pola¬ czony z przyrzadem.W celu oddzielenia od przyrzadu zdjetego z szy- 15 ny zwieracza nalezy przycisnac dzwignie widelko¬ wego przycisku 15, co spowoduje rozchylenie spre¬ zyn 4 i wysuniecie sie czopów 5 z rowka „c" trzpienia 9, umozliwiajace lekkie rozlaczenie obu zespolów. 20 Przeprowadzone próby i doswiadczenia wyka¬ zaly, iz przyrzad wedlug wynalazku jest niezawod¬ ny w dzialaniu i gwarantuje calkowite bezpie¬ czenstwo pracy, odznaczajac sie równoczesnie bar¬ dzo prosta konstrukcja. PL