Opublikowano: 6.IX.1969 58238 KI. 27 b, 17 I MKP F 04 b UKD, i. rtilitel » Twórca wynalazku: mgr inz. Stanislaw Kulig Wlasciciel patentu: Centralne Biuro Konstrukcyjne Urzadzen Che¬ micznych, Kraków (Polska) Zespól cylindra i tloka bezsmarowych sprezarek bezwodzikowych Przedmiotem wynalazku jest zespól cylindra i tloka bezsmarowych sprezarek bezwodzikowych, stosowanych do sprezania gazów nie stwarzajacych grozby wybuchu przy zetknieciu sie z resztkami oleju, przedostajacego sie z karteru.Bezsmarowe sprezarki bezwodzikowe stosowane sa w róznych galeziach przemyslu w bardzo sze¬ rokim zakresie dla sprezania gazów przemyslowych wolnych od oleju.Podstawowym zespolem w stosowanych dotych¬ czas sprezarkach bezsmarowych, który ma zasad¬ niczy wplyw na rozwiazanie konstrukcyjne i wy¬ niki eksploatacji jest zespól cylindra i tloka, któ¬ ry oprócz podstawowego przeznaczenia to jest spre¬ zania gazu ma niemniej wazne drugie zadanie, a mianowicie ograniczenie do minimum przedosta¬ wania sie mgly olejowej z karteru do przestrzeni sprezania w cylindrach.W stosowanych dotychczas bezsmarowych spre¬ zarkach bezwodzikowych zabezpieczenie przed przedostawaniem sie oleju rozbryzgowego z karte¬ ru do przestrzeni sprezania gazu polega na odpo¬ wiednim uksztaltowaniu tloków. W górnej czesci iloków znajduja sie pierscienie uszczelniajace, a w dolnej czesci o znacznie mniejszej srednicy, swo- rzen korbowodowy i pierscien zgarniajacy. Dolna ^zesc znacznie wydluzona, prowadzona w specjal¬ nej tulei, spelnia role prowadzenia calego tloka.W górnym skrajnym polozeniu tloka dlugosc sty- Jku powierzchni prowadzacych tlok jest zbyt mala, aby zabezpieczyc stabilnosc tloka. Poza tym kon¬ strukcja ta pod wzgledem technologii wykonania jest pracochlonna, poniewaz wymaga kosztownego oprzyrzadowania i duzej dokladnosci w obróbce mechanicznej, a montaz i demontaz jest utrudnio¬ ny z uwagi na koniecznosc zachowania wymaganej dokladnej wspólosiowosci wspólpracujacych czesci.Pomimo niewatpliwych zalet cechujacych spre¬ zarki tego typu, jak prosta i zwarta konstrukcja, latwa obsluga, trwalosc w eksploatacji oraz pe¬ wnosc ruchowa, maja one te zasadnicza wade, ze nie daja gwarancji uzyskania sprezonego gazu cal¬ kowicie wolnego od oleju przedostajacego sie z karteru. Wada ta zaweza stosowanie sprezarek tego typu tylko do przypadków, w których zniko¬ me zaoliwienie sprezonego medium nie gra zasad¬ niczej roli lub w których sprezone medium w zetknieciu sie z mgla olejowa nie tworzy mieszan¬ ki latwo palnej albo wybuchowej, grozacej eksplo¬ zja i powodujacej zniszczenie nie tylko sprezarki, lecz takze sasiadujacych urzadzen przemyslowych i pomieszczen oraz zagrazajacej obsludze ludzkiej.Wyzej wymienione wady konstrukcyjne, wyko¬ nawcze, montazowe i eksploatacyjne usuwa zespól cylindra i tloka, bedacy przedmiotem wynalazku.Istota wynalazku jest odpowiednie uksztaltowa¬ nie konstrukcyjne cylindra i tloka, zapewniajace sprezanie gazu bez zaoliwienia, przez co uzyskuje 30 sie równiez znaczne zmniejszenie wymiarów gaba- 15 25 58 2383 rytowych oraz ciezaru, a ponadto uproszczona zo¬ staje technologia wykonania i montaz.Zespól cylindra i tloka wedlug wynalazku uwi¬ doczniony jest w przykladzie wykonania na ry¬ sunku, który przedstawia sprezarke dwustopniowa ukladu „V" w przekroju poprzecznym przez osie cylindrów.Do karteru znanej konstrukcji przykrecone sa cylindry 1 wyposazone w górnej czesci w tuleje suche 2. W srodkowej czesci cylindry posiadaja kanal cylindryczny 3. Tloki 4 polaczone sa bezpo¬ srednio z korbowodami 5 przy pomocy sworzni 6.W dolnej czesci tloki posiadaja pierscienie zgar¬ niajace 7. Do górnej czesci tloków umocowane sa za pomoca pierscieni dociskowych 8 gniazda 9 z pierscieniami ustalajacymi 10, uszczelniajacymi 11 i rozprezajacymi 12. Pod gniazdami 9 zabudo¬ wane sa na tlokach 4 pierscienie odrzutowe 13. W dolnej czesci tulei 2 osadzone sa pierscienie zapo¬ rowe 14. W kanale cylindrycznym znajduje sie otwór 15.Podczas pracy sprezarek pierscienie odrzutowe 13 i pierscienie zaporowe 14 cylindrów 1 ograniczaja przedostawanie sie do sprezonego gazu resztek kropel i mgly olejowej, które nie zostaly zebrane przez pierscienie zgarniajace 7 i nie splynely do 238 4 kanalu cylindrycznego 3, a stad przez otwory 15 do czesci olejowej karteru. PL