Pierwszenstwo: 01.IX.1966 Niemiecka Republika Demokratyczna Opublikowano: 20.X.1969 58219 KI. 42 r, 1/02 MKP G05b AA\k\ UKD Twórcawynalazku: inz. Dieter Schrepel Wlasciciel patentu: VEB Reglerwerk Dresden, Drezno (Niemiecka Re¬ publika Demokratyczna) Urzadzenie pneumatyczne do przetwarzania sygnalów cyfrowych na analogowe Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie pneu¬ matyczne do przetwarzania pneumatycznych syg¬ nalów cyfrowych na ciagle sygnaly analogowe, wykorzystujace energie sprezonego powietrza i ma¬ jace zastosowanie jako czlony laczace miedzy czes¬ cia cyfrowa i analogowa pneumatycznych urzadzen automatyki.Dotychczas znane przyrzady tego rodzaju sa zasilane pradem elektrycznym i dlatego nie mozna ich bezposrednio stosowac w instalacjach pneuma¬ tycznych.Potrzebne sa w tym celu kosztowne i zawodne przetworniki elektro-pneumatyczne. Ponadto zna¬ ne dotad elektryczne przetworniki cyfrowo-ana¬ logowe stawiaja konserwacji duze wymagania, sa zawodne i maja skomplikowana budowe.Znane sa przetworniki cyfrowo-analogowe, po¬ siadajace wyjscie nieelektryczne, w których do sil¬ nika skokowego doprowadza sie elektryczny wyj¬ sciowy sygnal impulsowy. Silnik wykonuje ruch obrotowy o okreslony kat. W wiekszosci przypad¬ ków mozna zmieniac kierunek ruchu obrotowego silnika za pomoca zmiany biegunowosci lub zmia¬ ny fazy sygnalu wejsciowego. Jednak przyrzadów tych równiez nie mozna stosowac bezposrednio w instalacjach pneumatycznych.Dalsza wada tych przetworników jest to, zs ze wzgledu na nieciagly sygnal wyjsciowy nie nadaja sie do stosowania w ukladach regulujacych, lecz tylko w sterowniczych.Zadaniem wynalazku jest opracowanie urzadze¬ nia do bezposredniego przetwarzania pneumatycz¬ nych sygnalów cyfrowych na analogowe, bez zasto¬ sowania drogich przyrzadów przetwarzajacych po- 5 mocnicza energie elektryczna na pneumatyczna.Proponowany przyrzad powinien miec prosta bu¬ dowe i odpowiadac zasadom konstrukcji modu¬ lowej.Wedlug wynalazku zadanie to zostalo rozwiaza¬ lo ne w ten sposób, ze urzadzenie pneumatyczne do przetwarzania sygnalów cyfrowych na analogowe jest wyposazone w wahliwa dzwignie, zwana waga sil, na która dzialaja momenty pochodzace od re¬ gulowanych sprezyn polaczonych za pomoca pre- 15 tów sprzegajacych z pneumatycznymi nastawnika¬ mi oraz momenty pochodzace od kompensacyjnego elementu tloczkowego i "od dyszy pneumatycznej, polaczonej z obwodem pneumatycznym elementu kompensacyjnego poprzez dlawik, przy czym na- 20 stawniki pneumatyczne pod wplywem pneumatycz¬ nego sygnalu wejsciowego zwalniaja sily sprzezo¬ nych z nimi sprezyn, dzialajacych na dzwignie wagi sil.Do kompensacji momentów wejsciowych sluzy 25 pneumatyczne urzadzenie tloczkowe, membrano¬ we lub mieszkowe. Sily sprezyn mozna indywi¬ dualnie regulowac przez zmiane ich wstepnego naciagu.Urzadzenie wedlug wynalazku jest blizej wyjas- 30 nione na podstawie rysunku, na którym fig. 1 5821958219 . 3 przedstawia pneumatyczny przetwornik cyfrowo- -analogowy w przekroju, a fig. 2 — przedstawia schematycznie niewspólosiowe usytuowanie na¬ stawnika pneumatycznego.W obudowie 7 urzadzenia jest osadzona wahli- wie w lozysku 8, dzwignia 1 wagi sil. Na górnej scianie obudowy 7 znajduja sie nastawniki 9, po¬ laczone ze sprezynami naciagowymi 2 za pomoca sprzegajacych pretów 11, które przechodza przez otwory w dzwigni 1. Na dolnej scianie obudowy 7 znajduje sie tloczkowy element kompensacyjny 3 i pneumatyczna dysza 5. Na dzwigni 1 znaj¬ duje sie oporowa plytka 4, zamykajaca wylot dy¬ szy 5. W celu regulacji polozenia zerowego dzwig¬ ni 1 umieszczona jest pomiedzy ta dzwignia a dolna czescia obudowy 7 regulacyjna sprezyna 6.Dzialanie urzadzenia wedlug wynalazku polega na tym, ze jezeli na pneumatyczny nastawnik 9 dziala cyfrowy sygnal wejsciowy Xe, sprezyna 2 zostaje za pomoca sprzegajacego preta 11 odciag¬ nieta od dzwigni 1, na skutek czego zmienia sie dzialajacy na nia moment pochodzacy od sprezyn 2. Dzwignia 1 zmienia teraz swoje polozenie w sto¬ sunku do dyszy 5, dopóki pomiedzy dysza 5 i dla¬ wikiem 17 nie powstanie cisnienie, które dzialajac za pomoca kompensacyjnego elementu 3 przywra¬ ca stan równowagi dzwigni wagi sil.Osobnym przewodem jest dostarczane do e^- mentu 3 pomocnicze powietrze PH sluzace do pod¬ trzymywania tloka 12. Za pomoca srub regulacyj¬ nych 10 mozna regulowac wstepny naciag spre¬ zyn 2.Na fig. 2 przedstawiono niewspólosiowe w sto¬ sunku do dzwigni 1 usytuowanie nastawnika dzia¬ lajacego na dzwignie 1 poprzez pomocnicza dzwig¬ nie 13. Jezeli cyfrowy sygnal wejsciowy X3 trafia do nastawnika 9, popychacz 16 zostaje przesunie¬ ty w góre, a dzwignia 13 zmienia swe polozenie i za posrednictwem sprzegajacego preta 11 odciaga sprezyne 2 od dzwigni 1. Sprezyna 14 i sruba 15 sluza do ulozyskowania i wstepnego naciagu dzwigni 13.W urzadzeniu wedlug wynalazku liczba nacia¬ gowych sprezyn 2, oraz nastawników 9 jest uza¬ lezniona od stosowanego kodu wzglednie od po¬ zadanej dokladnosci dzialania.Mianowicie suma wszystkich sil sprezyn decy- 5 duje o maksymalnym momencie, a tym samym na wyjsciu Xa o maksymalnym cisnieniu sygnalu wyjsciowego. 10 PL