Opublikowano: 30.XI.1968 56504 KI. 76 c, 25 (bcAkt+U1* MKPD^^-d UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Kazimierz Adamaszek, Wladyslaw Slowiak Wlasciciel patentu: Bielska Fabryka Maszyn Wlókienniczych Przedsie¬ biorstwo Panstwowe Wyodrebnione, Bielsko-Biala (Polska) Urzadzenie do zabezpieczania pióra wrzeciona przedzarek i skrecarek obraczkowych przed niezamierzonym wysunieciem sie z lozyska Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do za¬ bezpieczenia pióra wrzeciona przedzarek i skre¬ carek obraczkowych przed niezamierzonym wy¬ sunieciem sie pióra wrzeciona z jego lozyska przy zdejmowaniu cewek i w czasie transportu wrze¬ cion. Urzadzenie to stanowi odpowiednio uksztal¬ towana dzwignie dwuramienna katowa ze spre¬ zyna pierscieniowa. W znanych wrzecionach do przedzarek i skrecarek pióro wrzeciona zabezpie¬ czane jest przy pomocy zaczepów o róznych ksztaltach i o róznych konstrukcjach baczka i ob¬ sady wrzeciona.Baczek tych wrzecion posiada zazwyczaj na swej zewnetrznej powierzchni uksztaltowany ob- ^wodowo kolnierzyk. Zaczep przymocowany jest jednym koncem do obsady wrzeciona, a drugim odpowiednio uksztaltowanym koncem zahacza o obwodowy kolnierzyk, uniemozliwiajac unoszenie sie pióra wrzeciona. Dotychczasowe zaczepy byly przymocowane do obsady badz przy pomocy wkretu z dociskiem sprezynowym tak, ze mozna bylo je odchylac do polozenia, w którym obwo¬ dowy kolnierzyk baczka mija swobodnie zaczep przy wyjmowaniu pióra, badz tez sa skonstruowa¬ ne w ten sposób, ze zaczep sklada sie z dwóch czesci: stalej przymocowanej do obsady wrzecio¬ na i ruchomej w ksztalcie dzwigni ciezarkowej, umocowanej przegubowo w stalej czesci zaczepu.W normalnym polozeniu czesc ruchoma zaczepu ciezszym ramieniem zwisa do dolu, drugim znacz- 10 15 20 25 30 nie lzejszym i odpowiednio uksztaltowanym ra¬ mieniem przytrzymuje obwodowy kolnierzyk baczka.Uniesienie ciezszego ramienia do góry pozwa¬ la na swobodne wyjecie pióra wrzeciona. Znane sa takze zaczepy z tworzyw sztucznych, uksztal¬ towane w postaci obwodowego pierscienia umiesz¬ czonego na obsadzie lozyska wrzeciona, które dzieki róznicy srednic tego pierscienia i obwodo¬ wego wewnetrznego kolnierzyka baczka oraz spre¬ zystosci tworzywa zaczepu pierscieniowego, po¬ woduja zabezpieczenie pióra przed przypadkowym wysunieciem z lozyska. Znany jest równiez caly szereg odmian zaczepów wewnetrznych do zabez¬ pieczania pióra wrzeciona przed jego niezamie¬ rzonym wysunieciem sie z lozyska.Sposród tych wymienic mozna zaczepy nieod- chylnie i odchylnie, osadzone na obsadzie wrze¬ ciona, których górna czesc zaczepowa wchodzi w odpowiednio uksztaltowany rowek baczka. Wrze¬ ciono z nieodchylnym zaczepem wzgledem obsa¬ dy wymaga ugiecia pióra w granicach odksztal¬ cen sprezystych przy uwalnianiu baczka od za¬ czepu.Wrzeciona z zaczepami odchylnymi ze wzgledu na ich róznorodnosc charakteryzuja sie tym, ze zaczep posiada ksztalt dzwigni, którego jeden koniec odgiety wchodzi w rowek baczka.Elementami zapewniajacymi pozycje robocza 5650456504 3 zaczepu sa zwykle sprezyny plaskie, srubowe lub obciazniki, dzialajace na dzwignie zaczepu.Zwalnianie zaczepu odbywa sie przez nacisnie¬ cie reka wprost na jedna z jego dzwigni, badz poprzez elementy posrednie jak: pierscienie, tar¬ cze krzywkowe, czy tez dzwignie. Rozwiazania tego rodzaju wymagaja wiecej miejsca na prze¬ strzeni pomiedzy obsada a baczkiem, co nie zaw¬ sze jest mozliwe do zrealizowania i stad wyni¬ kaja trudnosci w ich stosowaniu. Bardziej ko¬ rzystne zabezpieczenie pióra wrzeciona przed niezamierzonym wysunieciem sie z lozyska, uzy¬ skac mozna wedlug wynalazku dzieki temu, ze zamiast znanych zaczepów zastosowano urzadzenie skladajace sie z odpowiednio uksztaltowanej dwu- ramiennej dzwigni zaczepowej i sprezyny piers¬ cieniowej. Zabezpieczenie pióra wrzeciona do przedzarek i skrecarek wedlug wynalazku przed¬ stawione jest na rysunku, przy czym Fig. 1 przedstawia fragment wrzeciona z urzadzeniem wedlug wynalazku w przekroju wzdluz osi wrze¬ ciona, Fig. 2 — ten sam fragment wrzeciona w czasie wyjmowania pióra w przekroju wzdluz osi wrzeciona, Fig. 3 kolnierz z wycieciem, przez które przechodzi zaczep z przytrzymujaca go spre¬ zyna w widoku z dolu, a Fig. 4 — przedstawia fragment urzadzenia wedlug wynalazku w prze¬ kroju wzdluz linii I-I na fig. 3 pokazujacy za¬ bezpieczenie sprezyny przed przemieszczaniem sie jej po obwodzie.Zaczep 1 stanowi dzwignia katowa, której ra¬ mie A wchodzi do wewnatrz baczka 2, a ramie B wystaje na zewnatrz baczka az poza kolnierz 3.Zaczep 1 umieszczony jest w wyjeciu C kolnie¬ rza 3 i przytrzymywany przez sprezyne 4, jak to uwidoczniono na rysunku Fig. 3. Sprezyna 4 wy¬ gieta w ksztalt pierscienia i umieszczona w spe¬ cjalnym wyzlobieniu pod kolnierzem 3, uniemoz¬ liwia podnoszenie sie do góry -zaczepu 1. Dodat¬ kowo sprezyna 4 utrzymuje zaczep l w poloze¬ niu, w którym jego odpowiednie wygiete ramie A wchodzi w obwodowy wewnetrzny rowek 5 baczka 2. W celu zabezpieczenia sprezyny 4 przed przemieszczaniem sie po obwodzie, Jeden jej ko¬ niec odgiety jest pod katem prostym i wchodzi 4 w otwór 6 kolnierza 3 jak to przedstawiono na rysunku Fig. 4. W polozeniu roboczym wrzecio¬ na zaczep 1 swym odpowiednio wygietym ramie¬ niem A wchodzac do wewnatrz baczka 2 i dc* rowka 5 zahacza o krawedz, uniemozliwiajac wy¬ jecie pióra. Przy wyjmowaniu pióra wrzeciona nalezy zaczep 1 wychylic do polozenia uwidocz¬ nionego na rysunku Fig. 2 przy pomocy drugiego ramienia zaczepu wystajacego poza lawe wrze¬ cionowa na zewnatrz. Po wyjeciu pióra wrzecio¬ na zaczep 1 pod dzialaniem sprezyny 4 wraca do pierwotnego polozenia, majac za os obrotu kra¬ wedz D kolnierza 3. Zaleta urzadzenia wedlug wynalazku jest to, ze gabaryty wrzeciona sa zmniejszone oraz to, ze umieszczenie zaczepu 1 wewnatrz baczka 2 zezwala na prowadzenie tas¬ my napedowej w dowolny sposób, podczas gdy przy zastosowaniu dotychczasowych zaczepów, w szczególnosci zewnetrznych jest to utrudnione.Dzieki umieszczeniu zaczepu wewnatrz baczka wrzeciono zyskalo równiez na estetyce wygladu zewnetrznego, gdyz zlikwidowanie zewnetrznych elementów urzadzenia zabezpieczajacego pióro wplywa szczególnie korzystnie na utrzymanie wrzeciona w czystosci. PL