PL56150B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 25.X.1968 56150 KI. 21 a^, 36/02 MKP H03k Jjj2|2 UH IIILlOfLKA D Wspóltwórcy wynalazku: inz. Ryszard Drozdowski, Jan Slomczynski Wlasciciel patentu: Zaklady Przemyslu Metalowego H. Cegielski, Poznan (Polska) Tranzystorowy przerzutnik zwloczny Przedmiotem wynalazku jest tranzystorowy przerzutnik zwloczny, znajdujacy zastosowanie zwlaszcza w wagonach kolejowych osobowych do zabezpieczenia w czasie rozruchu, centralnej przetwornicy tranzystorowej oswietDenia fluore¬ scencyjnego. Urzadzenia wymagajace okreslonej zwloki czasowej dla ewentualnego zadzialania za¬ bezpieczenia wyposaza sie wedlug znanego stanu techniki w przekazniki zwloczne tranzystorowe.Znane uklady tranzystorowych przekazników zwlocznych, w których wykorzystuje sie, równo¬ legle sprzezenie zwrotne z kolektora stopnia kon¬ cowego na baze tranzystora stopnia poprzedniego posiadaja wade polegajaca na szeregowym zasila¬ niu kolektora tych stopni ze zródla zasilania co prowadzi do wystepowania prawie pelnego na¬ piecia na kolektorze tych tranzystorów w okre¬ sach kiedy te tranzystory nie przewodza.Istota wynalazku polega na zbudowaniu tran¬ zystorowego przerzutnika zwlocznego, który ob¬ wód równoleglego sprzezenia zwrotnego ma zrea¬ lizowany przez polaczenie kolektora wyjsciowego tranzystora przez potencjometr z kolektorem tranzystora wejsciowego, którego emiter jest po¬ laczony przez potencjometr z baza tranzystora sterujacego oraz przez polaczenie kolektora tran¬ zystora wyjsciowego poprzez dzielnik napiecia utworzony z obu wymienionych potencjometrów, z emiterem tranzystora wejsciowego.Taki sposób sprzezenia daje nieoczekiwane ko- 10 15 20 25 30 rzysci, a mianowicie pozwala na prace tranzy¬ stora przy bardzo niskim napieciu pomiedzy emi¬ terem i kolektorem.Napiecie to praktycznie dla dwóch stanów — przewodzenia i zablokowania tranzystora wej¬ sciowego jest bliskie zera, raz ze wzgledu na to, ze gdy przewodzi tranzystor wyjsciowy to na¬ piecie zasilania tranzystora wejsciowego jako czesc spadku napiecia .na kolektorze przewodzace¬ go tranzystora wyjsciowego jest bliskie zera, a drugi raz w przypadku gdy przewodzi tranzystor •wejsciowy, z uwagi na wlasne przewodzenie, po¬ mimo tego, zc napiecie na kolektorze tranzystora wyjsciowego jest maksymalne.Tranzystorowy przerzutnik zwloczny wedlug wynalazku jest przystosowany do pracy w szero¬ kim zakresie temperatur otoczenia tak w tempe¬ raturach dodatnich jak i ujemnych.Jest on równiez odporny na drgania, wstrzasy i udary wystepujace w trakcji kolejowej.Wyzej wymienione zalety sa szczególnie cenne przy zastosowaniu urzadzenia w trakcji kolejowej.Przerzutnik Jest w pelni zabezpieczony przed przepieciami indukcyjnymi, charakteryzuje sie dokladnoscia oraz niezawodnoscia dzialania.Cechy znamienne i zalety wynalazku sa doklad¬ niej opisane na przykladzie wykonania zgodnie z rysunkiem, ,na którym przedstawiono* schemat ideowy przerzutnika.Przerzutnik jest przystosowany do zadzialania 561503 56 150 ' 4 ze zwloka 1,5 sek. w zakresie temperatur otocze¬ nia od minus 37°C do plus 40°C i odporny na uda¬ ry do 20 g.W razie potrzeby w przypadku zmian paramet¬ rów przetwornicy do oswietlenia fluorescencyjne¬ go, lub innego zastosowania przerzutnika, czas zwloki mozna w sposób istotny wydluzyc. Jak uwidoczniono na rysunku przerzutnik jest wypo¬ sazony w zaciski 1, «2 sluzace do polaczenia go do sieci wagonowej instalacji elektrycznej zasilanej z baterii akumulatorów, oraz wyposazony w za¬ ciski 3, 4 normalnie zwarte za pomoca zewnetrz¬ nego obwodu sterujacego. Elementem wykonaw¬ czym w zewnetrznym obwodzie sterujacym moze byc przekaznik elektromagnetyczny.Dalej uklad wejsciowy jest zaopatrzony w kon¬ densator papierowy 5, opór zabezpieczajacy 6 i opór rozladowujacy zlozony z polaczonych sze¬ regowo — równolegle, wzgledem tranzystora wej¬ sciowego 14 oporów 7 i 8. W ukladzie wejscio¬ wym sa umieszczone: dioda germanowa ostrzowa 9, diody germanowe warstwowe 19, 11 i 12 oraz bezpiecznik rurkowy 13.Zwiazany z ukladem wejsciowym czlon wzmoc¬ nienia jest zaopatrzony w dwa germanowe tran¬ zystory malej mocy, wejsciowy 14 i sterujacy 15, jeden germanowy tranzystor wyjsciowy 16 sred¬ niej mocy, potencjometry 17, 18 i 19, przekaznik wykonawczy 20 i opór 21.Przerzutnik wedlug wynalazku dziala w ten sposób, ze w momencie przylozenia napiecia do zacisków 1, 2 przy zwartych zaciskach 3, #4 na¬ stepuje jednoczesne ladowanie kondensatora 5, przez opór 6 oraz spolaryzowanie bazy tranzysto¬ ra wejsciowego 14 ujemnym napieciem z dzielni¬ ka napiecia 6, 7 i 8. W tym czasie tranzystory wejsciowy 14 i sterujacy 15 przewodza, natomiast tranzystor wyjsciowy 16 zostaje zablokowany.Przez uzwojenie cewki przekaznika 20, prad nie plynie.Opisany stan utrzymuje sie gdy zaciski 3, 4 sa zwarte, a po ich rozwarciu jeszcze przez czas nastawionego opóznienia. W momencie rozwarcia zacisków 3, 4 kondensator 5 naladowany do war¬ tosci napiecia zasilania zaczyna sie rozladowywac dwoma równoleglymi galeziami przez obwód ba¬ zy tranzystora wejsciowego 14 i przez opór 8.Prad rozladowania plynac przez opór 8 w dru¬ giej galezi rozladowania polaryzuje w dalszym ciagu baze tranzystora wejsciowego 14 napieciem ujemnym, utrzymujac w ten sposób stan poprze¬ dzajacy rozwarcie zacisków 3, 4. W miare spadku napiecia na kondensatorze 5 i stopniowego blo¬ kowania tranzystorów wejsciowego 14 i steruja¬ cego 15 rosnie ujemne napiecie na bazie tranzy¬ stora wyjsciowego 16, do momentu przerzutu.Tranzystor wyjsciowy 16 zostaje odblokowany, a tranzystory wejsciowy 14 i sterujacy 15 za¬ blokowane. Przez cewke przekaznika 20 zaczyna plynac prad, a styki tego przekaznika wykonuja wymagany program. 5 Dioda 9 sluzy do kompensacji wplywów ter¬ micznych. Wystepujace na diodzie 10 dodatnie napiecie blokuje bazy tranzystorów wejsciowego 14 i wyjsciowego 16. Dioda 11 zabezpiecza uklad przed przepieciami pochodzacymi z obwodów io zewnetrznych, zas dioda 12 stanowi zabezpiecze¬ nie ukladu w wypadku zmiany polaryzacji na¬ piecia zasilajacego. Potencjometry .17, 18 i 19 slu¬ za do wyznaczania wlasciwych punktów pracy tranzystorów wejsciowego 14 i sterujacego 15 i wyjsciowego 16, co jest konieczne dla ustalenia optymalnych warunków przerzutu oraz dla usta¬ lenia bezpiecznej wartosci napiecia pomiedzy emi¬ terem — kolektorem tranzystora wejsciowego 14 w momencie przerzutu. Opór 6 sluzy do zabezpie¬ czenia kondensatora 5. Opór 21 jest oporem ogra¬ niczajacym prad diod 10 i 12. Bezpiecznik rurko¬ wy 13 chroni uklad przed zwarciem. Czas zwloki przerzutnika wedlug wynalazku jest wyznaczony czasem rozladowania kondensatora 5 i liczy sie od momentu rozwarcia zacisków 3, 4. Regulacje tego czasu osiaga sie za pomoca zmian opornosci oporu 8, i potencjometru 17. Opisana konstrukcja przerzutnika daje sprzezenie zwrotne z kolektora tranzystora wyjsciowego 16 na baze tranzystora sterujacego 15 za pomoca potencjometru 19 przez tranzystor wejsciowy 14. Realizuje sie dzieki te¬ mu prace urzadzenia w ukladzie przerzutnika, a równoczesnie umozliwia sie przylozenie bezpiecz¬ nej wartosci napiecia pomiedzy kolektorem i emi¬ terem tranzystora wejsciowego 14, który spelnia równiez role wtórnika emiterowego.Wspomniana bezpieczna wartosc napiecia, niz¬ sza od wartosci napiecia przebicia pomiedzy ko¬ lektorem i emiterem uzyskuje sie latwo za po¬ moca regulacji potencjometru 19. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Tranzystorowy przerzutnik zwloczny zaopatrzo¬ ny w uklad wejsciowy wyznaczajacy czas zwloki ,na zasadzie rozladowania kondensatora oraz zwia¬ zany z nim czlon wzmocnienia o konstrukcji prze¬ rzutnika z prostokatnym ksztaltem napiecia na wyjsciu, znamienny tym, ze obwód równoleglego sprzezenia zwrotnego ma zrealizowany przez po¬ laczenie kolektora wyjsciowego tranzystora (16) przez potencjometr (19) z kolektorem tranzystora wejsciowego (14), którego emiter jest polaczony przez potencjometr (17) z baza tranzystora steru¬ jacego (15), oraz przez polaczenie kolektora tran¬ zystora wyjsciowego (16) poprzez dzielnik napie¬ cia utworzony z obu wymienionych potencjomet¬ rów, z emiterem tranzystora wejsciowego (14). 20 25 30 35 40 45 50KI. 21 a1,36/02 56150 MKP H 03 k 19 2f 20 16 15 il\Q- \7 r 0 P^ "W Jn { io ± ir^i^i 4 3 PL