1 \ Urzedu l^hinlowoj^ ] Opublikowano: 10.VI.1968 I 55599 KI. 21 c, 11/01 MKP H QJB-g UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Ludwik Juras, inz. Wojciech Kuznik, inz. Franciszek Marcak, mgr inz. Pawel Po¬ spiech, mgr inz. Józef Gruszka Wlasciciel patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego „Jankowice" Przedsie¬ biorstwo Panstwowe, Boguszowice (Polska) Urzadzenie do uziemiania i zwierania kabli odplywowych lub doplywowych w szafach rozdzielczych wysokiego napiecia Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie do uzie¬ miania i zwierania kabli odplywowych lub doply¬ wowych w szafach rozdzielczych wysokiego napie¬ cia, skladajacych sie z czlonu nieruchomego, oslo¬ nietego blacha i wyposazonego w swej górnej czesci w szyny rozdzielcze z izolatorami wsporczymi, a w dolnej czesci w glowice kablowa oraz z czlonu ru¬ chomego, przetaczanego na podstawie czlonu nie- ruchowego i wyposazonego w przekladniki prado¬ we i przekladniki napieciowe oraz w wylacznik maloolejowy ze stykami tulipanowymi, które wspól¬ pracuja z odpowiadajacymi im stykami palcowymi osadzonymi na glowicy kablowej czlonu nierucho¬ mego.W przypadku przeprowadzania robót na kablu odplywowym wzglednie doplywowym, na glowicy kablowej itp. robót, dla których przepisy wymaga¬ ja wylaczenia napiecia, uziemienia i zwarcia od¬ plywu w znanych szafach rozdzielczych trzeba bylo w tym celu wylaczyc wylacznik, wysunac czlon ruchomy, sprawdzic stan beznapieciowy odplywu i nastepnie uziemic i zewrzec w dolnej czesci szafy odplyw do glowicy kablowej. Wykonanie tych nie¬ zbednych czynnosci jest jednak bardzo niedogodne i niebezpieczne. Uklad konstrukcyjny wspomnia¬ nych szaf rozdzielczych uniemozliwia bowiem bez¬ posrednie uziemienie i zwarcie odplywu od fron¬ towej strony szafy w szczególnosci dlatego, ze styki palcowe czlonu nieruchomego umieszczone sa gle¬ boko w izolatorach przepustowych, zamontowanych 10 15 20 30 na tylnej, dolnej sciance czlonu nieruchomego.Z tego powodu uziemienia i zwarcia odplywu moz¬ na dokonac jedynie od zewnetrznej strony szafy rozdzielczej po uprzednim zdemontowaniu jej dol¬ nej oslony. Po odslonieciu szafy czynnosci uziemie¬ nia i zwierania odplywu dokonuje sie za pomoca drazka i uziemiacza trójfazowego, stosowanego zwykle do urzadzen elektrycznych wysokiego na¬ piecia, przy czym niezbedne jest w tym wypadku bezposrednie przykrecenie uziemiacza do przewodu ochronnego i zyl pradowych.Koniecznosc bezposredniego osadzania uziemiacza nie wyklucza niebezpieczenstwa porazenia w przy¬ padku pomylki, np. uziemiania i zwierania odply¬ wu pola niewylaczonego.Celem wynalazku jest unikniecie niedogodnego demontazu oslony w szafie rozdzielczej i zapewnie¬ nie calkowicie bezpiecznego uziemiania i zwierania kabla odplywowego szafy rozdzielczej.Dla osiagniecia tego celu wytyczone zostalo za¬ danie skonstruowania urzadzenia do uziemiania i zwierania odplywu w szafie rozdzielczej o dwu czlonach przetaczanych wzgledem siebie, które umozliwiloby uziemianie i zwieranie odplywu z bez¬ piecznej odleglosci od strony frontowej rozdzielni oraz wykluczaloby zalaczenie napiecia na uziemio¬ ny i zwarty odplyw.Zgodnie z wynalazkiem wytyczone zadanie zo¬ stalo rozwiazane dzieki celowej wahliwej konstruk¬ cji urzadzenia wedlug wynalazku, przystosowanej 55 59955S99 3 4 do zamontowania na stale we wnetrzu szafy roz¬ dzielczej bez potrzeby zmiany jej dotychczasowego ukladu konstrukcyjnego i zezwalajacej w swym polozeniu spoczynkowym na normalna prace szafy rozdzielczej.Istota urzadzenia wedlug wynalazku polega na tym, ze styki zwierajace osadzone sa trwale na po¬ przecznym plaskowniku stanowiacym skrzydlo za¬ wiasu, którego os jest ulozyskowana na obu kon¬ cach w bocznych pionowych ramionach izolacyj¬ nych wózka wsporczego, osadzonego przesuwnie na bocznych uzebionych szynach prowadniczych. Po¬ nadto skrzydlo zawiasu wraz z przyspawanymi do niego zasadniczo prostopadle stykami zwierajacymi jest ustalone w polozeniu poziomym (roboczym) sty¬ ków za pomoca kulkowego zatrzasku sprezynowego z bocznymi ramionami izolacyjnymi, przymocowa¬ nymi do obejm prowadniczych. Istotne jest równiez to, ze styki zwierajace sa polaczone na stale linka uziemiajaca ze sruba uziemiajaca na konstrukcji szafy zarówno w swym polozeniu spoczynkowym jak i roboczym, co upraszcza operacje uziemiania i zwierania odplywu w szafie rozdzielczej tylko do samej czynnosci osadzenia styków zwierajacych w izolatorach przepustowych odplywu wyposazonych w styki palcowe.Dalsze cechy urzadzenia wedlug wynalazku wy¬ nikaja z opisu przykladu jego wykonania uwidocz¬ nionego na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schematycznie widok z boku szafy rozdzielczej (bez oslony bocznej) w polozeniu pracy z urzadzeniem wedlug wynalazku w polozeniu spoczynkowym, fig. 2 — urzadzenie w widoku z tylu w polozeniu spoczynkowym, a fig. 3 — to samo urzadzenie w widoku z boku w polozeniu umozliwiajacym uzie¬ mienie i zwarcie odplywu.Jak to przedstawiono na rysunku, urzadzenie do uziemiania i zwierania odplywu pola rozdzielczego jest wyposazone w trzy tulipanowe styki miedzia¬ ne 1, przyspawane prostopadle do poprzecznego plaskownika zelaznego 2, stanowiacego ruchome skrzydlo zawiasu, którego os 3—3' jest ulozyskowa¬ na na obu koncach w bocznych ramionach 4—4' wózka wspornika 5. Drugie skrzydlo zawiasu sta¬ nowia boczne ramiona 4—4' osadzone nieruchomo w polozeniu pionowym.Ruchome skrzydlo zawiasu jest wyposazone na jednym lub obu bakach w jeden lub wiecej ele¬ mentów zatrzaskowych, np. w postaci zatrzasku kulkowego 6, który sluzy do ustalania skrzydla za¬ wiasowego wraz z przyspawanymi do niego styka¬ mi zwierajacymi w polozeniu poziomym styków.Polozenie to utrzymywane jest dzieki wystepom lub wglebieniom na bocznych pionowych ramio¬ nach 4—4', wspólpracujacych z kulka zatrzasku.Boczne ramiona 4—4' wózka wsporczego 5 sa osa¬ dzone na obejmach prowadniczych 7—7', które z kolei przytwierdzone sa do ramy poziomej 8.Calosc nalozona jest na szyny prowadnicze 9—9'.Pozioma rama 8 wózka jest zaopatrzona u dolu w jarzma 10—10', w których ulozyskowany jest wa¬ lek 11, na którego koncach znajduja sie kola zeba- *te 12—12', zazebiajace sie od dolu z uzebieniem szyn prowadniczych poziomych 9—9', przymocowa¬ nych do oslony 13, glowicy kablowej. Polaczenie zebate kól 12—12' z uzebionymi szynami prowad- niczymi 9—9' zapewnia wspólsrodkowe przesuwa¬ nie styków zwierajacych 1 wzgledem osi styków palcowych odplywu umieszczonych w izolatorach 5 przepustowych.Jak widac na rysunku plaskownik 2, a wraz z nim styki tulipanowe 1, sa polaczone za pomoca linki uziemiajacej 14 ze sruba uziemiajaca 15 szafy rozdzielczej.Ruch wózka wsporczego 5 jest ograniczony do przodu za pomoca zderzaków 16—16' osadzonych na zewnetrznych koncach szyn prowadniczych 9—9' oraz do tylu za pomoca zderzaków 17—17' przyspa- wanych do plaskownika 2.Jak juz wspomniano uprzednio urzadzenie we¬ dlug wynalazku ma dwa polozenia, a mianowicie polozenie pracy i polozenie spoczynkowe. W polo¬ zeniu pracy urzadzenia, t.zn. gdy uziemiony i zwar¬ ty jest odplyw pola rozdzielczego, niemozliwe jest zalaczenie napiecia na uziemiony i zwarty odplyw poniewaz ruchowi czlonu ruchomego szafy roz¬ dzielczej stoi na przeszkodzie bakelitowa oslona izolacyjna 18, zamocowana z zewnatrz do plaskow¬ nika 2 ze stykami zwierajacymi 1.W polozeniu spoczynkowym urzadzenia wedlug wynalazku plaskownik 2 zawiasu jest usytuowany poziomo, a styki zwierajace 1 sa skierowane piono¬ wo w dól przy czym wózek wsporczy 5 znajduje sie w swym tylnym wsunietym polozeniu. W tym sta¬ nie czlon ruchomy pola rozdzielczego jest wtoczony do czlonu nieruchomego, zas pole rozdzielcze pra¬ cuje normalnie.W celu dokonania uziemienia i zwarcia odplywu nalezy najpierw wylaczyc wylacznik i wysunac czlon ruchomy szafy. Nastepnie po sprawdzeniu stanu beznapieciowego odplywu poslugujac sie drazkiem izolacyjnym wysuwa sie wózek wraz ze stykami zwierajacymi do przodu odwraca sie skie¬ rowane na- dól styki tulipanowe (t.zw. skrzydlo za¬ wiasu) o 90° w polozenie poziome i po podniesieniu ruchomej bakelitowej zaslony styków stalych na izolatorach przepustowych szafy rozdzielczej prze¬ suwa sie wózek do tylu az do zwarcia i uziemienia styków tulipanowych ze stykami stalymi na izo¬ latorach przepustowych.Usuniecie uziemienia i zwarcia odplywu doko¬ nuje sie w odwrotnej kolejnosci.Dzieki zastosowaniu urzadzenia wg wynalazku czynnosci zwierania i uziemiania odplywu w polu rozdzielczym sa proste niezawodne i calkowicie bezpieczne. PL