Opublikowano: io.V.1968 54726 KI. 42e, 23/01 MKP G 01 *e A% XJKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Jerzy Horski, Henryk Warzyszynski Wlasciciel patentu: Przedsiebiorstwo Pomiarów i Automatyki Przemy¬ slu Chemicznego „Chemopomiar", Gliwice (Polska) Miernik natezenia przeplywu z unoszonym plywakiem Przedmiotem wynalazku jest konstrukcja obu¬ dowy miernika natezenia przeplywu z unoszonym plywakiem (rotametru).Mierniki ze stozkowa mira szklana i unoszonym plywakiem znajduja powszechne zastosowanie do dokladnych pomiarów natezenia przeplywu cieczy i gazów w instalacjach laboratoryjnych, póltech- nicznyah i przemyslowych.Sposób instalowania miernika w instalacjach przemyslowych polega na wbudowaniu go za po¬ moca polaczen gwintowanych, Kolnierzowych lub spawania w pionowy odcinek' rurociagu.Zasady prawidlowej instalacji miernika nie do¬ puszczaja przenoszenia przez miernik sil wyste¬ pujacych w rurociagach i polewania zimna woda miernika przez który przeplywa goracy plyn. Wa¬ runki te wynikaja z faktu, ze stozkowa rura mier¬ nicza jest z reguly wykonana ze szkla, a wiec sto¬ sunkowo krucha i malo odporna na przeciazenia mechaniczne.Konstrukcje mierników, szczególnie ich obudów ida w tym' kierunku, aby te ograniczenia zlago¬ dzic i tyim samym rozszerzyc mozliwosc stosowa¬ nia tego typu mierników w instalacjach prze¬ myslowych. Nowoczesne konstrukcje obudów po¬ winny zapewniac latwa wymiane rury w przy¬ padku jej stluczenia lub koniecznosci wyczyszcze¬ nia, a .ponadto powinny -chronic rure przed ude¬ rzeniem i opryskaniem zimna woda oraz przeno¬ sic sily poosiowe wystepujace w rurociagach. 10 15 20 Znane konstrukcje mierników realizowane sa na odlewach cisnieniowych ze stopów lekkich, lub giejbokotloczonych blaszanych skorupach o zlozo¬ nych ksztaltach. Obydwie konstrukcje sa uzasad¬ nione dopiero przy .bardzo duzych seriach produk¬ cyjnych i realne taim, gdzie precyzyjne odlewajnie i tloczenie nie przedstawia trudnosci technicznych i organizacyjnych. ^# v Stosowane dotychczas rotametry o konstrukcji obudowy w postaci dwóch kolnierzy polaczonytli pretami nie spelnialy warunków ochrony rury szklanej pinzed opryskaniem woda i uniemozliwialy wyjecie rurki z obudowy bez demontazu calego rotametru.Celem wynalazku jest konstrukcja miernika przeplywu spelniajaca wszystkie wymagania sta¬ wiane nowoczesnej konstrukcji rotametru. Cel ten zostal osiagniety przez opracowanie konstrukcji Obudowy rotametru szklanego w postaci dwóch glowic kolnierzowych i dwudzielnej oslony wyko¬ nanej z blachy oraz preta usztywniajacego kon¬ strukcje przy zdjetej oslonie przedniej.Scianki oslony w przekroju poprzecznym maja ksztalt zblizony do litery L i sa przykrecone sru¬ bami do glowicy kolnierzowej rotametru. Tak skonstruowana obudowa miernika w pelni odpo¬ wiada wymienionym warunkom, jest przy tym prosta i latwa w wykonaniu.Miernik wedlug wynalazku uwidoczniony jest na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia miernik 54 72654 726 w pólprzekroju wzdluznym, a fig. 2 — widok z góry.Poszczególne oznaczenia na rysunku przedsta¬ wiaja: 1 — oslone o dwóch sciankach, 2 — pret usztywniajacy, 3 — sruby mocujace scianki oslo- 5 ny, 4 — pierscien dociskowy, 5 — sruby mocujace pierscien dociskowy* 6 — 'uszczelki, 7 — zderzaki plywaka;, 8 — wkladke glowicy, 9 — szyibe wzier¬ nikowa, 10 — stozkowa rure z podzialka, 11 — plywak, 12 — glowice oprawy miernika. 10 Znana zasada dzialania miernika natezenia prze¬ plywu z unoszonym plywakiem polega na ustala¬ niu sie równowagi ciezaru ^l^waka 11 i sily na¬ poru plynu przeplywajacego z dolu do góry przez pierscieniowa szczeline miedzy krawedzia plywa- 15 ka, a wewnetrzna stozkowa jpowierzchnia rury szklanej 10; równowaga ta uslala sie dla*-kazdej nowej wartosci natezenia przeplywu przy innej powierzchni szczeliny, a wiec przy innym poloze¬ niu plywaka wzgledem podzialki. Polozenie ply- 20 waka wzgledem podzialki obserwowane przez szy¬ be 9 w przedniej sciance oslony 1 jest wiec miara natezenia przeplywu.Miernik jest polaczony z rurociagiem za pomoca kolnierzy dolnej i górnej glowicy 12. Glowice sa 25 ze soba polaczone za .pomoca dwu scianek oslony 1 i preta usztywniajacego 2. Kazda scianka ma cztery krawedzie giete dzieki czemu uzyskuje sie bardzo wysoka sztywnosc scianki i zdolnosc do przenoszenia znacznych sil. W miejscach zblizenia 30 scianek oslony wzdluz calego rotametru pozosta¬ wiono niewielkie szczeliny dla rozladowania cis¬ nienia w przypadku pekniecia rury szklanej.W celu dokonania wymiany rury bez wymonto¬ wania miernika z instalacji wystarczy zdjac przed¬ nia scianke przez odkrecenie kilku srub oraz zwol¬ nic pierscienie dociskowe przez odkrecenie srub 5.W tym latanie rura szklana daje sie latwo wysu¬ nac razem z uszczelkami 6, zderzakami 7 i piers¬ cieniami dociskowymi 4. Nierówna szerokosc bocz¬ nych skrzydel oslony daje otwarcie wzdluz linii zblizonej do przekatnej przekroju i zapewnia przez to latwy dostep do rury szklanej. Szczególna role odgrywa wkladka 8 glowicy kolnierzowej.W konstrukcji stanowiacej przedmiot wynalazku wkladka ma ksztalt cylindra z kolnierzami i jest wykonana z gumy lub innego elastycznego two¬ rzywa o wymaganych wlasnosciach antykorozyj¬ nych, jest latwo wymienna, a jej kolnierze pelnia równoczesnie funkcje uszczelek w polaczeniu kol¬ nierzowym glowic z rurociagiem. PL