PL54294B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: 14.X.1966 (P 116 893) 5.XIU967 54294 KI. 5 b, 13/00 "** E"c aloo I czytelnia! ' |« Patentowego Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Kazimierz Glowacz, inz. Waclaw Bo- kacki, inz. Wlodzimierz Czechowski, mgr inz.Romuald Opalinski Wlasciciel patentu: Kombinat Górniczo-Hutniczy „Orzel Bialy" Przedsie¬ biorstwo Panstwowe, Brzeziny Slaskie (Polska) Koronka do wiercenia otworów w skalach, zwlaszcza w rudach cynkowo-olowiowych Przedmiotem wynalazku jest jednodlutowa ko¬ ronka wiertla o dwustopniowych krawedziach tna¬ cych przesunietych i wyprzedzajacych sie w kie¬ runku obrotu oraz o niesymetrycznych plaszczyz¬ nach natarcia i przylozenia do drazenia w skalach a zwlaszcza w rudach cynkowo — olowiowych otwo¬ rów strzalowych i badawczych w kopalniach glebi¬ nowych oraz odkrywkowych przy pomocy wierta¬ rek udarowych i udarowo — obrotowych zwykle z zerdziami gladkimi drazonymi i pelnymi spiral¬ nymi.Dotychczas do wiercenia otworów strzalowych i otworów badawczych w kopalniach rud cynko¬ wo — olowiowych przewaznie stosuje sie metode udarowa. Udarowe wiercenie polega na tym,, ze wiertlo uderza w skale wielokrotnie, pomiedzy zas poszczególnymi uderzeniami obraca sie o pewien kat, przy czym do tego celu uzywa sie wiertarek napedzanych energia sprezonego powietrza za¬ opatrzonych w zerdzie zakonczone w koronki jedno- dlutowe o ostrzach zbrojonych spiekanymi weglika¬ mi z tym, ze kat zaostrzenia ostrzy koronek dzieli plaszczyzna pionowa na dwie polowy. Samo ostrze koronki moze stanowic jedna plytke ze spiekanego weglika lub dwie plytki z weglików, przy czym takze ostrze z weglików spiekanych moze stanowic jedna calosc z zerdzia albo zabudowane jest w od¬ dzielanej od zerdzi koronce. , Srednica trzonu koronki jest znacznie mniejsza od dlugosci krawedzi ostrza urabiajacego, przy 20 25 30 2 czym trzon zaopatrzony jest przewaznie w spirale nawiazujaca ksztaltem do spirali zerdzi wiertni¬ czej. Korpus koronki zawezajacy sie od strony trzonu zaopatrzony jest w dwie plaszczyzny two¬ rzace kat zaostrzenia i wyposazone w otwory, któ¬ rymi doprowadza sie pluczke lub sprezone powie¬ trze do dna drazonego otworu. Plaszczyzny tworza¬ ce kat zaostrzenia koronki w czasie obrotu koron¬ ki nie dotykaja do scianek drazonego otworu i dzie¬ ki temu mozliwe jest latwe odprowadzenie zwier¬ cin. W czasie drazenia otworu' zerdz wiertnicza wraz z koronka obraca sie po kazdym udarze o pe¬ wien kat i posuwa skokami w kierunku drazone¬ go otworu, przy czym w trakcie obrotu traci kon¬ takt ze skala. Na jeden obrót zerdzi wiertniczej przypada kilka lub kilkanascie udarów. W mo¬ mencie uderzenia ostrza koronki o skale nastepuje glównie miazdzenie skaly a tylko czesciowo wylu- pywanie skaly. Z tego powodu powstaja duze ilos¬ ci pylu, który jest bardzo niekorzystny przy stoso¬ waniu sprezonego powietrza do usuwania1 zwiercin z dna otworu.Niedogodnoscia stosowania do wiercenia otwo¬ rów w skalach koronek jednodlutowych o syme¬ trycznym kacie zaostrzenia jest fakt szybkiego scie¬ rania sie krawedzi ostrza urabiajacego na obwo¬ dzie w konsekwencji czego niekiedy nastepowalo tak znaczne zmniejszenie dlugosci ostrza urabiaja¬ cego oraz powierzchni bocznych korpusu prowadza¬ cych koronke w otworze, ze nastepowalo zmniejsze* 5429454294 3 nie srednicy wierconego otworu i zaklinowanie ko¬ ronki wraz z zerdzia w otworze. Nierównomierny opór dna wierconego otworu szczególnie znacznie zwiekszony na obwodzie na skutek pozostawania ciaglej krawedzi skrawajacej ograniczajacej po bo¬ kach otwór daje otwory niesymetryczne, które zba¬ czaly z osi wiercenia. Zwichrowany otwór byl tak¬ ze powodem zaklinowywania zerdzi wiertniczej oraz pozostawania koronki w otworze. Koronki pozo¬ stale w otworze byly niekiedy powodem uszkodze¬ nia urzadzen rozdrabniajacych wydobywana rude cynkowo — olowiowa. Poza tym powazna wada jednodlutowych koronek o symetrycznym kacie za¬ ostrzenia byl stosunkowo maly postep wiercenia otworu.Dotychczas do wiercenia udarowego stosuje sie takze koronki jednodlutowe zaopatrzone w dwa we¬ gliki spiekane o zgodnych osiach i o symetrycznym kacie zaostrzenia ostrzy, który plaszczyzna piono¬ wa dzieli nai dwie równe polowy. Korpus tych ko¬ ronek zweza sie od strony zerdzi wiertniczej i w zasadzie jest trudno ustalic grainice podzialu mie¬ dzy trzonem a korpusem koronki. Zwezenie korpu¬ su od strony zerdzi wiertniczej stanowi dla koron¬ ki powierzchnie prowadzaca w wierconym otwo¬ rze z tym, ze. korpus jest zaopatrzony w pionowe kanaly do odprowadzenia urobku usytuowane po obu stronach kazdego weglika spiekanego.Zaleta tych koronek jest przede wszystkim fakt, ze otwory wiercone tymi koronkami sa centryczne z tym, ze urobek jest wtórnie miazdzony i przez to prawie cale zwierciny otrzymuje sie w postaci py¬ lu. Pyl powstajacy w czasie wiercenia jest powo¬ dem znacznego zapylenia atmosfery kopalnianej zwlaszcza gdy urobek z dna otworu usuwany jest za pomoca sprezonego powietrza. Ponadto, wada tych koronek sa prowadnice, które w czasie wyco¬ fywania koronki powoduja zaklinowanie sie ko¬ ronek w otworze strzalowym lub badawczym.Dotychczas takze stosuje sie jednodlutowe ko¬ ronki o ostrzach zbrojonych weglikami spiekanymi o krawedziach tnacych przesunietych równolegle.Koronki te glównie w czasie uderzenia o dno otwo¬ ru miazdzyly skale tworzac zwierciny w postaci lotnego pylu. Zaleta tych koronek jest to, ze ostrza uderzaja w róznych plaszczyznach, przez co daja one wiekszy postep wiercenia otworu. Wada ko¬ ronek jest jednak szybkie zuzywanie sie krawedzi urabiajacych a zwlaszcza na obwodzie korpusu ko¬ ronek.Celem wynalazku jest usuniecie lub zmniejsze¬ nie niedogodnosci przy wierceniu otworów strzalo¬ wych lub badawczych a zwlaszcza otworów w ko¬ palniach rud cynkowo — olowiowych za pomoca udarowych wiertarek zaopatrzonych w zerdzie za¬ konczone jednodlutowymi koronkami.Zadanie wytyczone w celu usuniecia lub co naj¬ mniej zmniejszenia podanych niedogodnosci zosta¬ lo rozwiazane zgodnie z wynalazkiem w ten sposób, ze jednodlutowa koronke posiadajaca jedna plytke z weglika spiekanego o krawedziach urabiajacych przesunietych równolegle w stosunku do osi korpu¬ su koronki zaopatruje sie w ostrze o niesymetrycz¬ nym kacie zaostrzenia ostrzy, przy czym czesc srodkowa ostrza urabiajacego jest wysunieta w sto¬ sunku do krawedzi zewnetrznych. Krawedzie ura¬ biajace ostrza koronki wyprzedzaja sie w kierunku obrotu koronki. Plaszczyzna przylozenia i plasz¬ czyzna natarcia stanowia kat zaostrzenia koronki, 5 przy czym plaszczyzna pozioma dzieli ten kat na kat natarcia wynoszacy od 20 do 40° i kat przylo¬ zenia mieszczacy sie w granicach od 40 do 70°. Wy¬ stajaca srodkowa czesc ostrza urabiajacego umoz¬ liwia jednoczesne wiercenie otworu pilotowego 10 oraz otworu poszerzajacego, przy czym czesc ostrza znajdujaca sie w obwodzie zewnetrznym posiada ulatwione urabianie z uwagi na to, ze wewnetrzna plaszczyzna tej czesci ostrza jest pozbawiona ze¬ tkniecia z skala, przez co zewnetrzne krawedzie 15 tnace ostrza, koronki nie ulegaja zbyt szybkiemu tepieniu i zuzywaja sie równomiernie.Poza tym rózny kat plaszczyzny przylozenia i plaszczyzny natarcia daje mozliwosc przesuniecia samoczynnego koronki po uderzeniu w dno drazo- 20 nego otworu w kierunku obrotu wiertla. W efekcie tego nastepuje glównie wylupywanie skaly a tyl¬ ko w nieznacznym stopniu miazdzenie zwiercin i skaly wzdluz linii krawedzi tnacych. Takze róz¬ ne katy plaszczyzny przylozenia i natarcia powo- 25 duja, ze urobek nie jest powtórnie miazdzony na drobny pyl, tylko swobodnie wydostaje sie na ze¬ wnatrz poza strefe dzialania krawedzi tnacych.Przedmiot wynalazku jest uwidoczniony w przy¬ kladzie wykonania na rysunku, na którym fig. 1 30 przedstawia widok koronki z przodu, fig. 2 — wi¬ dok koronki z boku, a fig. 3 — widok koronki z góry.Uwidoczniona na rysunku jednodlutowa koronka wedlug wynalazku sklada sie z trzonu 1 osadzone- 35 go na nieuwidocznionej na rysunku zerdzi wiertni¬ czej. Korpus 2 koronki zwezajacy sie od strony trzonu 1 zaopatrzony jest w jedna plytke 3 z we¬ glika spiekanego o krawedziach urabiajacych we¬ wnetrznych 4 i 5 oraz zewnetrznych 6 i 7, przy 40 czym krawedzie 4 i 6 oraz 5 i 7 sa przesuniete równolegle w stosunku do osi korpusu 2. Wewnetrz¬ ne krawedzie urabiajace 4 i 5 sa wysuniete po¬ nad zewnetrzne krawedzie urabiajace 6 i 7. przy czym krawedzie 4 i 6 oraz 5 i 7 wyprzedzaja sie wzajemnie w kierunku obrotu koronki uwidocz¬ nionego strzalka na fig. 3. K^t zaostrzenia we¬ wnetrznych krawedzi urabiajacych 4 i 5 ostrzy ko¬ ronki tworzy plaszczyzna natarcia 8 i plaszczyzna przylozenia 9 a zewnetrznych krawedzi urabiaja- 50 dych 6 i 7 — plaszczyzna natarcia 8 i plaszczyzna przylozenia 10. Trzon 1 koronki jest zaopatrzony w spiralne prowadnice 11 nawiazujace ksztaltem do zerdzi wiertniczej. Plaszczyzny natarcia 8 za¬ opatrzone sa w otwory 12, którymi doprowadza sie 55 pluczke lub sprezone powietrze na dno otworu.Zastosowanie koronek wedlug wynalazku pozwo¬ lilo na zwiekszenie szybkosci wiercenia otworów strzalowych i badawczych do dwóch razy przy zu¬ zyciu takiej samej ilosci energii przez wiertarki 60 w jednostce czasu, przy czym zywotnosc koronki przedluzono kilkakrotnie. Lepsza centycznosc otwo¬ rów uzyskiwana przy wierceniu koronkami wedlug wynalazku dala w efekcie mozliwosc wiercenia gle¬ bokich otworów. Poza tym, dzieki zastosowaniu 65 tych koronek zaistniala mozliwosc ograniczenia 4554294 ilosci czynnych wyrobisk oraz podniesienia stopnia wykorzystania urzadzen sluzacych do zaladunku i odstawy rudy przez skrócenie czasu potrzebnego na urabianie calizny skalnej. PL

Claims (1)

Zastrzezenia patentowe

1. Koronka do wiercenia otworów w skalach a zwlaszcza w rudach cynkowo — olowiowych posiadajaca jednodlutowe ostrze wykonane z je- * dnej plytki z weglika spiekanego, znamienna tym, ze czesc srodkowa ostrza o niesymetrycz¬ nym kacie zaostrzenia posiada krawedzie ura¬ biajace (4) i (5) wysuniete w stosunku do ze¬ wnetrznych krawedzi urabiajacych (6) i (7) tak- 10 15 ze o niesymetrycznym kacie zaostrzenia!, przy czym krawedzie urabiajace (4) i (6) sa przesu¬ niete równolegle w stosunku do krawedzi ura¬ biajacych (5) i (7) oraz osi korpusu (2) i wyprze¬ dzaja sie wzajemnie w kierunku obrotu koron¬ ki. Koronka wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze plaszczyzny natarcia (8) i1 plaszczyzny przylo¬ zenia (9) i (10) tworza z pionowa plaszczyzna dzielaca kat zaostrzenia ostrzy koronki, kat na¬ tarcia wynoszacy od 20 do 40° i kat przylozenia mieszczacy sie w granicach od 40 do 70°, przy czym plaszczyzny natarcia (8) zaopatrzone sa w otwory (12), którymi doprowadza sie pluczke lub sprezone powietrze na dno otworu. 4 5 9 F/g. i PL