24.111.1962 dla zastrz. 1—4 27.IV.1962 dla zastrz. 5—8 Wielka Brytania Opublikowano: 5.XIL1967 54290 KI. 5 b, 25/12 MKP E 21 c C 7 V M\lt uA^rp.Twórca wynalazku: Artur Snipe Wlasciciel patentu: Mining Supplies Limited, Arksey (Wielka Brytania) Wrebiarka udarowa Wynalazek dotyczy wrebiarki udarowej do scia¬ nowych maszyn kopalnianych, w szczególnosci wre¬ biarki z rotacyjna glowica, wyposazona w obsady do zamocowania nozy wrebowych, ulozonych w osi poziomej i wystajacych z boku maszyny prostopad^ le do obrabianej plaszczyzny* w celu urabiania do¬ bywanego materialu na glebokosc równa osiowej dlugosci glowicy i na wysokosc równa calkowitej srednicy glowicy wraz z nozami wrebowymi w niej zamocowanymi. Wrebiarka posuwa sie naprzód równolegle do przodka od wneki, wycietej uprzed¬ nio, aby umozliwic dostep glowicy na wymagana glebokosc, przy czym montuje sie zwykle taka ma¬ szyne nad transporterem, ustawionym równolegle i blisko przodka, celem przyjecia urobionego wegla przez wyrebujaca glowice.Wynalazek dotyczy w szczególnosci mocowania nozy wrebowych w wyrebujacej glowicy takiej ma¬ szyny. Trzony nozy wrebowych leza, w linii prostej z wystajacymi naprzód ich korpusami, zakonczo¬ nymi ostrzami, przy pomocy których dokonuje sie wlasciwego wyrebu wegla. Wynalazek polega na konstrukcji noza wrebowego i odpowiedniej kon¬ strukcji obsady do mocowania, tak ze wszystkie ta¬ kie noze moga byc zalozone do kazdej z takich obsad, przez co zapewnia sie zamocowanie noza w bardzo prosty i skuteczny sposób. , Wedlug wynalazku obsada do mocowania noza i ostrze noza, uzyte we wzajemnym polaczeniu w wrebiarce do wyrebu wegla, tworza staly blok 15 20 25 zawierajacy podluzny cylindryczny otwór, któfe- go przednia czesc jest rozszerzona i ma dwa po^ przeczne kanaly, biegnace rozbieznie z jednej stro¬ ny poprzez dlugosc otworu i wychodzace po prze¬ ciwnej stronie otworu wraz z blokujacym elemen¬ tem z sztywnego drutu w ksztalcie litery ,jJ", któ¬ ry wprowadzany jest swymi obydwoma koncami do odpowiednich kanalów i do noza z cylindrycznym trzonem, przechodzac przez otwór w obsadzie do korpusu, tworzacego w miejscu laczacym go z trzonem nasade, dopasowana do rozszerzonej czesci otworu. Trzon ma dookola rowek, którego odstep od nasady odpowiada odstepowi kanalów od roz¬ szerzonego konca otworu, aby ramiona elementu blokujacego mogly wglebic sie po przeciwnych stronach trzonu po wprowadzeniu konców poprzez kanaly do otworu po przeciwnej stronie.Przy wprowadzaniu elementu blokujacego do ob¬ sady, do której wsunieto trzon noza, kazdy ko¬ niec tego elementu przechodzi przez jeden z ka¬ nalów, wchodzi w rowek po stronie uchwytu i da¬ lej poprzez pozostala dlugosc kanalu. Poniewaz kanaly sa rozbiezne, konce elementu wpycha sie sila, aby rozewrzec je z ich poczatkowego ksztaltu, przy którym wolne ich konce maja rozstaw taki sam, jak wloty kanalów. Przez rozwarcie konców elementu, jego wyciagniecie napotyka na opór.Zwykle wprowadzenie elementu blokujacego do ka¬ nalów blokuje w ten sposób nóz w obsadzie i sa* bezpiecza sam element w tejze obsadzie. Jest wska*- 5429054200 3 zanynl, aby oba kanaly w obsadzie byly usytuo¬ wane ku tylnemu koncowi wyzlobienia rowka wsunietego trzonu tak, aby wsuniecie konców ele¬ mentu blokujacego spowodowalo szczelne przylega¬ nie nasady noza do rozszerzonego konca otworu ob¬ sady.Nasada moze byc skosna, aby dopasowac do roz¬ szerzonego konca otworu odpowiedni kat nachyle¬ nia; inne ksztalty, rzecz zrozumiala, równiez moga miec zastosowanie, naprzyklad — czesciowo kulisty dla nasady i rozszerzenia.Cylindryczny trzon noza powinien byc tak dopa¬ sowany <}o otworu w obsadzie, by jego wkladanie i wyjmowanie bylo latwe. Celem wyjecia trzonu nalezy uprzednio usunac element blokujacy z obu kanalów przez wsuniecie palca pietaka pod pod¬ stawe elementu i uzyskanie w ten sposób odpo¬ wiedniej sily do podwazenia. Podstawa ta nie po¬ winna byc wystawiona na zuzycie sie i uszkodzenie, które mogloby doprowadzic do rozdzielenia sie konców i ich przypadkowego zwolnienia. Dlatego tez blok powinien byc zaopatrzony w wyzlobienie la¬ czace wloty kanalów tak, ze podstawa elementu, po calkowitym docisnieciu, nie wystaje ponad powierz¬ chnie bloku. Przez ostre nachylenie jednej strony wyzlobienia, uzyskuje sie dostep do podlozenia palca pietaka.Urzadzenie wedlug wynalazku jest uwidocznio¬ ne przykladowo na zalaczonych rysunkach, na których fig. 1 przedstawia widok z boku noza za¬ mocowanego w obsadzie z odcieta czescia tejze ob¬ sady, fig. 2 — widok noza i obsady z góry, fig. 3 — przekrój wzdluz linii III — III na fig. 1, fig. 4 — przekrój wzdluz linii IV — IV na fig. 3, fig. 5 — widok z boku elementu blokujacego, fig. 6 — wi¬ dok samego tylko noza, fig. 7 — widok ostrza noza w powiekszeniu, fig. 8 — to samo ostrze, lecz po zamontowaniu go do korpusu noza, fig. 9 — ostrze widziane od czola, fig. 10 — widok z boku polowy glowicy wrebiarki, pokazujacy obsady i noze zamo¬ cowane naokolo koncowej tarczy glowicy, jak rów¬ niez naokolo spirali glowicy, a fig. 11 — widok czes¬ ci glowicy od strony lewej na fig. 10.Obsade 1 stanowi prostokatna bryla z wypukla powierzchnia górna 2. Zawiera ona podluzny cy¬ lindryczny otwór 3, rozszerzony pod katem 45° na koncu 4. Nóz 5 (fig. 6) ma stozkowaty korpus 6 prfpólosiowy z cylindrycznym trzonem 7, rozszerza¬ jacym sie przy polaczeniu z korpusem 6 w skosna nasade 8 o kacie nachylenia 45°. Trzon 7 jest nie¬ co krótszy niz otwór 3 obsady 1 i zweza sie stoz- kowo ku swemu koncowi 9, celem dogodniejszego wlozenia do otworu. Trzon 7 nie jest zalezny od ^ggj/pmego dopasowania do otworu 3, ani od fgMfrplnego przylegania w otworze, lecz od nasady 8 wciaganej szczelnie do rozszerzenia 4 i od bardzo dokladnego dopasowania do wnetrza otworu od strony rozszerzenia 4.Nasada 8 jest przyciagana do rozszerzenia 4 przez zastosowanie elementu blokujacego w ksztal¬ cie litery„U" lub „skobla" 10 (fig. 5), zrobionego z sztywnego drutu, którego dwa konce 11 w poczac kowej fazie wychodza równolegle z podstawy 12.Oba konce 11 maja sluzyc jako przetyczki, celem wprowadzenia ich do obsady 1 tak, by wystawaly z drugiej strony otworów 3, utrwalajac w ten spo~ sób trzon 7 noza 5. Celem zapewnienia tego utrwale¬ nia, trzon 7 jest wyzlobiony odpowiednim okólnym rowkiem 13, który mozna obracac Wraz z nozem 5 obracajacym sie w wrebiarce.Jak pokazano na fig. 6, rowek 13 jest szerszy niz srednica drutu skobla 10 i dno rowka jest zaokrag¬ lone ku obydwom swoim krawedziom tak, ze naj¬ wieksza glebokosc rowka (nieco wieksza niz polowa 10 srednicy drutu) jest oddalona od jego krawedzi.W miejscu zblizonym do tylnej krawedzi 14 (fig. 1) rowka 13 przechodza w poprzek dlugosci ob¬ sady 1 dwa otwory 15 od dna wglebienia 16 przez górna wypukla powierzchnie 2. Otwory te sa nieco 15 szersze niz drut skobla 10. Na dnie wyciecia 16 otwory 15 maja rozstaw odpowiadajacy poczat¬ kowemu rozstawowi konców 11 skobla 10, lecz ot¬ wory te rozchodza sie, przechodzac przez obsade 1, przy czym oba koncza sie w miejscu 17 (fig. 1 i 3) 20 w jednym z dwu bocznych ^glebien 18. Rozbiezne kanaly 15 wychodza na odcinku wiekszym niz polo¬ wa ich srednicy po obu stronach otworu 3 obsady 1 i opuszczaja go, biegnac dalej na odcinku rów¬ nym srednicy do ^miejsca 17.Przez pobijanie mlotkiem w podstawe 12 skobla 10, ramiona 11 sa wbijane w rozwierajace sie ka¬ naly. 15 i dlatego przyjmuja rozszerzone polozenia. 11A (fig. 3), wystajac o dlugosc polowy ich sred¬ nicy z otworu 3 i usadawiaja sie w roku 13, gdzie kanaliki przechodza przez otwór. Poniewaz podsta- *wa 12 skobla 10 w koncu wglebi sie w wycieciu 16, nie moze ona dalej byc pobijana mlotkiem, takze nie moze byc poddana nadmiernemu naprezeniu przy wprowadzeniu konców 11 na cala ich dlugosc do kanalów, tj. do zupelnego wnikniecia we wgle- 25 80 35 bienia 18.Poniewaz kanaly 15 leza na koncu krawedzi 14 rowka 13 (fig. 4), ramiona 11 A skobla 10 nacis¬ kaja na te tylna krawedz 14, przyciagajac trzon 7 40 noza 5 wzdluz otworu 3 tak, ze nasada 8 jest wciag¬ nieta i przylega szczelnie do rozszerzenia 4, gdy korpus 6 wystaje podluznie z obsady 1 w ukladzie wspólosiowym z otworem 3.Ramiona 11 A po rozchyleniu sie unieruchamiaja 45 automatycznie skobel 10 w obsadzie 1. Umieszcze¬ nie podstawy 12 skobla we wglebieniu 16 zabezpie¬ cza skobel 10 przed uszkodzeniem drutu tej pod¬ stawy. Tym niemniej skobel 10 daje sie latwo usu¬ nac przez zalozenie pietaka wzdluz podluznego 50 wciecia 19 w górnej powierzchni 2 obsady 1 oraz pod podstawe 12 skobla, 10. W ten sposób zwalnia sie trzon 7 tak, ze nóz 5 moze byc wyciagniety z ob¬ sady. Jezeli nóz zacina sie w obsadzie mozna wlo¬ zyc pietak w wyciecie 20 (fig. 1 i 2) na przedniej 55 stronie obsady, celem latwiejszego zwolnenia przy¬ warcia noza do nasady 8. Stozkowaty korpus 6 noza 5 jest zaopatrzony w wykonane z twardego metalu, np. waglika wolframu, zakonczenie 21 (fig. 7 do 9), wspólosiowo zamocowane za pomoca stoz- 60 kowej podstawy 22 wlutowanej w stozkowe wgle¬ bienie 23, prowadzace do otworu 25 zapewniajace¬ go dokladne ulozyskowanie podstawy 22. Pracujace ostrze 24 jest pokazane tu w ksztalcie ostroslupa, lecz moze ono miec równiez inne ksztalty, np. stoz- 65 Ikowy. Chociaz koniec 21 jest pokazany o tej sa-54290 mej srednicy co koniec stozkowatego korpusu 6, moze on miec równiez nieco wieksza srednice.Obsady do zamocowania nozy moga byc przyspa- wane w ten sposób, ze tworzyc beda integralna czesc glowicy wrebiarki do wegla tak, ze zabloko¬ wanie nozy 5 w obsadach za pomoca skobli 10 za¬ pewnia dokladne i mocne usadowienie nozy w glo¬ wicy, przy czym kazdy nóz 5 skierowany jest zgod¬ nie z kierunkiem, w którym jego obsada jest przy- spawana do glowicy. W ten sposób, jak pokazano po lewej stronie fig. 10 i na fig. 11, kazda obsada 1 moze byc umieszczona we wglebieniu 26 na zew¬ netrznej stronie jednego z szeregów grubych plyt 27, nachodzacych jedna na druga tak, ze tworza spirale. Tylna strona kazdej obsady 1 opiera sie na podtrzymujacej nasadzie 29, utworzonej przez przednia krawedz nastepnej nalozonej plyty 27.Kazda obsada 1, przyspawana w swym wglebie¬ niu 26 i do nasady 29, tworzy integralna czesc ze¬ stawu plyt, przenoszac opór ciecia bezposrednio na nóz 5, wystajacy z przodu obsady. Blokujace skoble 10 spoczywaja bezpiecznie w wycieciach 16, nie¬ zagrozone na linii pracy konców 21 nozy 5.Po lewej stronie fig. 10 noze 5 sa widocznie usta¬ wione w plaszczyznie plyt 27, do których przytwier¬ dzone sa obsady. Jednakze, jak pokazano na pra¬ wej stronie fig. 10, obsady 1 moga byc usadowione w polozeniu nachylonym do koncowej tarczy 30, glowicy, celem skierowania nozy 5 na jedna lub druga strone tarczy 30, jak równiez w plaszczyznie plyty. Pokazano równiez nóz 31 typu bardziej scie¬ tego i pewna ilosc nozy tego typu moglaby byc roz¬ lozona naokolo tarczy 30, wspólnie z nozami 5. PL