Opublikowano: 10.Y.1967 53354 KI. 74 d, 8/10 MKP G 08 f G09fS/k? UKD Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Zygmunt Michalowski, Jerzy Karcz¬ marczyk Wlasciciel patentu: Instytut Lotnictwa, Warszawa (Polska) Wskaznik swietlny Przedmiotem wynalazku jest wskaznik swietlny skladajacy sie z plytek ze szkla organicznego, z wygrawerowanymi cyframi i znakami, które wyswietlane sa kazde z oddzielnego zródla swia¬ tla.W znanych rozwiazaniach wskazników swietl¬ nych wykorzystano zasade wyswietlania znaków za pomoca oswietlania plytek, na których wygra¬ werowane sa znaki graficzne. Zarysy znaków gra¬ ficznych wykonuje sie poprzez grawerowanie linii ciaglych lub punktowych. Umieszczone nad plytka Zródlo swiatla wytwarza strumien swietlny biegna¬ cy w plytce. Czesc promieni strumienia swietlnego bezposrednio trafia na znak graficzny, inna czesc odbijajac sie od odpowiednio ustawionych scianek bocznych pada równiez na znak, co w rezultacie daje w miare pelne wyswietlenie calego znaku.Takie rozwiazania posiadaja pewne wady. Wyko¬ rzystanie zjawiska odbicia promieni swietlnych od scianek bocznych plytki nie zapewnia calko¬ witego odbicia, poniewaz czesc promieni prze¬ chodzi przez scianki boczne i rozprasza sie. Wy¬ konanie zarysu znaków graficznych linia ciagla lub punktowa stwarza zasadnicze trudnosci zwia¬ zane z rozmieszczeniem znaków na posczególnych plytkach w taki sposób, aby w rzucie prosto¬ padlym do plaszczyzny czolowej plytek znaki nie pokrywaly sie lub przecinaly, co ma istotne zna¬ czenie dla uzyskania wyrazistosci poszczególnych znaków. 10 15 30 Wskaznik, wedlug wynalazku, pozbawiony jest wymienionych wad. Osiagnieto to przez umiesz¬ czenie zarówek w wycieciach plytek, a dookola plaszczyzn bocznych i przeciwleglych do pod¬ swietlanej umieszczone sa powierzchnie lustrzane, natomiast cyfry arabskie na plytkach wykonane sa w postaci rysek, które sa tak rozmieszczone, iz w przerwach jednej cyfry znajduja sie ryski in¬ nej cyfry dzieki czemu w rzucie prostopadlym od strony plaszczyzny czolowej plytek ryski nie pokrywaja sie. Wskaznik charakteryzuje sie wy¬ jatkowo prostym rozwiazaniem konstrukcyjnym i dobra widocznoscia znaków wyswietlanych. Ni¬ skie napiecie i mala moc zasilania umozliwiaja stosowanie wskaznika w ukladach tranzystoro¬ wych. Wskaznik swietlny jest odporny na wstrza¬ sy i dlatego moze byc stosowany nawet w urza¬ dzeniach polowych.Wskaznik swietlny jest uwidoczniony w przy¬ kladowym rozwiazaniu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia wskaznik w przekroju czescio¬ wo wzdluz plytki i czesciowo wzdluz przekladki, fig. 2 — wskaznik czesciowo w przekroju po¬ przecznym i czesciowo w widoku, fig. 3 — plytke w widoku od strony plaszczyzny grawerowanej z przykladowo wygrawerowana cyfra jeden, fig. 4 — te sama plytke w przekroju poprzecznym wzdluz linii A-A zaznaczonej na fig. 3., fig. 5 — obsade górna plytek w widoku czolowym, fig. 6 — te sama obsade w przekroju poprzecznym 5335453354 3 wzdluz linii B — B zaznaczonej na fig. 5, a fig. 7 przedstawia wzajemne rozmieszczenie cyfr od ze¬ ra do dziewieciu widocznych od strony plasz¬ czyzny czolowej.Jak uwidoczniono na fig. 3 i 4, plytka 1 ze szkla organicznego posiada ksztalt wieloboku, którego dwie plaszczyzny boczne 2 sa wzajemnie równo¬ legle i prostopadle do plaszczyzny podswietla¬ nej 3 natomiast plaszczyzny 4 przeciwlegle do plaszczyzny podswietlanej 3 sa ustawione pod ka¬ tem 5, mniejszym od kata granicznego, danego materialu plytki, do plaszczyzny podswietlanej 3.Plaszczyzna czolowa 6 i plaszczyzna grawerowa¬ na 7 sa wzajemnie równolegle i prostopadle do plaszczyzn 3, 2 i 4. Od strony plaszczyzny pod¬ swietlanej 3 w plytce 1 wykonano wyciecie 8. Na plytce 1 od strony plaszczyzny grawerowanej 7 wykonane sa ryski 9 w ksztalcie podluznych wyciec o kacie 10 równym 60°C. Stosunek dlu¬ gosci 11 ryski 9 do dlugosci 12 przerwy zawiera sie w granicach 1:1 — 1:1,2, natomiast stosunek szerokosci 13 ryski 9 do jej dlugosci 11 zawiera sie w granicach 1:1,5 — 1:6. Na plytce 1 przy¬ kladowo wygrawerowano cyfre jeden. Plytka 1 jest umieszczona w obsadzie 14, pokazanej na fig. 5 i fig. 6. Obsada 14 posiada sciete plasz¬ czyzny 15 odpowiadajace ksztaltem przeciwleglym plaszczyznom 4 plytki 1.Od strony plaszczyzn scietych 15 wykonane sa podluzne wyciecia 16, natomiast od strony prze¬ ciwnej wywiercone sa otwory 17 wspólosiowo umieszczone wzgledem podluznych wyciec 16.Plaszczyzny sciete 15 sa' aluminizowane tworzac powierzchnie lustrzana 18. Jak pokazano na fig. 1, plytki 1 sa umieszczone w podluznych wycie¬ ciach 16 obsady górnej 14 lub dolnej 19 plasz¬ czyznami podswietlanymi 3, a ich plaszczyzny 4 przylegaja do plaszczyzn lustrzanych 18.Pomiedzy plytkami 1 umieszczone sa przeklad¬ ki 20. Zestaw plytek 1 znajduje sie w obudowie 21, przy czym pomiedzy plytkami 1, a obudowa 21 umieszczone sa lustra 22 przylegajace do plasz¬ czyzn bocznych 2 plytek 1. W wycieciach 8 ply¬ tek 1 znajduja sie zarówki 23 niskowoltowe ob¬ sadzone w otworach 17 obsady górnej 14 lub dolnej 19. Zarówki 23 za pomoca kontaktów 24 dociskanych sprezynami 25 i przewodów 26 sa podlaczone do zródla napiecia (niepokazano na rysunku). Przed plytkami 1 do strony plaszczyzn czolowych 6 umieszczony jest filtr 27 o kolorze pomaranczowym. Ksztalt cyfr arabskich, pokaza¬ nych na fig. 7, i ich wzajemne rozmieszczenie na plytkach 1 sa tak dobrane, aby ryski 9 nie po¬ krywaly sie.Wielkosc cyfr nie jest jednakowa, przy czym 5 plytki 1 z cyframi wiekszymi znajduja sie za plytkami 1 z cyframi mniejszymi. Poszczególne cyfry pokrywaja sie na pewnych odcinkach, ale w ten sposób, ze w przerwach jednej cyfry sa umieszczone ryski 9 innej cyfry. W ten sposób 10 w cyfre „0" wpisano cyfry „6" i „9", w cyfre „3" — cyfre „5", -w cyfre „8" — cyfre „2" oraz w cy¬ fre „4" — cyfre „6". Cyfry „7" i „1" nie po¬ krywaja sie z innymi cyframi.Jak juz wspomniano, promienie swietlne bieg- 15 nace w plytce 1 bezposrednio od zarówki 23, jak równiez odbite od bocznych luster 18 i 22 na¬ trafiaja na wygrawerowane ryski 9, gdzie ule¬ gaja zalamaniu i rozproszeniu, co w rezultacie daje wyswietlenie calego znaku wygrawerowane- 20 go na plytce 1. Umieszczony przed plytkami 1 filtr 27 o kolorze pomaranczowym pdfóawia wy¬ razistosc wyswietlanych znaków. 25 30 35 45 50 PL