PL53118B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano: 28.11.1967 53118 KI. 42 c, 11/01 MKP G 01 c UKD 45/&G Twórca wynalazku: mgr inz. Zdzislaw Machowski Wlasciciel patentu: Akademia Górniczo-Hutnicza (Katedra Geodezji Górniczej), Kraków (Polska) Ramie z uchwytem dla laty dalmierczej Przedmiotem wynalazku jest ramie z uchwy¬ tem dla laty dalmierczej, sluzace do uniwersalne¬ go ustawiania laty mierniczej w typowych spo¬ darkach dla wykonania optycznego pomiaru odle¬ glosci, nasadkowymi dalmierzami typu Dimes, znajdujace zastosowanie w pomiarach geodezyj¬ nych na powierzchni i pod ziemia.Znane uchwyty, na przyklad typu Zeiss, Wild i inne pozwalaja na zamocowanie laty i ustawie¬ nie jej tylko w polozeniu poziomym nie pozwala¬ ja natomiast na ustawienie laty w polozeniu do¬ wolnym, na przyklad ukosnym co utrudnia lub wrecz uniemozliwia wykonanie pomiaru w tere¬ nie o skomplikowanej zabudowie, w terenach za¬ lesionych oraz w szczególnosci w kopalniach pod ziemia.Wady znanych uchwytów usuwa calkowicie ra¬ mie z uchwytem dla laty dalmierczej wedlug wy¬ nalazku, którego istota polega na zastosowaniu uchwytu czyli prowadnicy, laczacej late z wygie¬ tym ramieniem zakonczonym na obu koncach sworzniami o osiach geometrycznych lezacych w jednej plaszczyznie i prostopadlych do siebie, przy czym jeden sworzen jest poziomy a drugi piono¬ wy. Dzieki temu ramie z uchwytem ma cztery stopnie swobody, a mianowicie mozliwosc obrotu wzgledem trzech osi wzajemnie prostopadlych oraz jeden przesuw liniowy co pozwala na usta¬ wienie plaszczyzny podzialu laty zawsze prosto¬ padle do celowej glównej lunety dalmierza i obra- 10 15 30 canie jej w tej plaszczyznie o dowolny kat, a po¬ nadto przesuwanie wzdluz osi podluznej laty o wielkosc liniowa.Wynalazek jest przedstawiony schematycznie w przykladowym rozwiazaniu na rysunku w wido¬ ku z boku. Metalowe ramie 1, wygiete, jest zao¬ patrzone na jednym koncu w sworzen pionowy 2 a na drugim koncu w sworzen poziomy 3. Swo¬ rzen pionowy 2 jest polaczony obrotowo z typo¬ wa spodarka 4, do której jest wstawiane ramie.Sworzen poziomy 3 laczy sie za posrednictwem tu- lei 5 ze sworzniem 6, który z kolei jest polaczony za pomoca tulei 7 z prowadnica 8, w której prze¬ suwa sie lata miernicza 9. Osie geometryczne sworznia pionowego 2 i sworznia poziomego 3 le¬ za na jednej plaszczyznie i sa do siebie prostopa¬ dle. Pionowe ustawienie osi sworznia 2 umozli¬ wia libela 10, zamocowana na ramieniu 1. Os sworznia 6 jest prostopadla do osi sworznia po¬ ziomego 3 a kierunek przesuwu laty 9 w prowad¬ nicy 8 jest prostopadly do osi sworznia 6. Miej¬ sca obrotu i przesuwu sa zaopatrzone w zaciski, umozliwiajace unieruchomienie poszczególnych czesci ramienia.Dzieki opisanej konstrukcji ramie wedlug wy¬ nalazku zapewnia prawidlowe ulozenie laty mier¬ niczej w momencie wykonywania pomiaru odle¬ glosci, która to prawidlowosc polega na ustawie¬ niu laty nad lub pod koncowym punktem mierzo¬ nej odleglosci przez centrowanie ramienia nieza- 5311853118 leznie lub automatycznie, ustawienie plaszczyzny laty prostopadle do celowej glównej lunety dal¬ mierza kolimatorem optycznym oraz przesuwanie laty w stosunku do punktu podparcia tak, aby punkt podparcia znajdowal sie w obrebie czynne¬ go odcinka pomiarowego laty dla danej odleglosci.Ponadto cztery stopnie swobody zapewniaja moz¬ liwosc obracania laty w plaszczyznie prostopadlej do celowej glównej lunety i omijania w ten spo¬ sób ewentualnych przeszkód.Ramie wedlug wynalazku pozwala na ustawienie laty i wykonanie pomiaru w kazdych warunkach terenowych w geodezji przemyslowej i górniczej.Przy odpowiednio dobranym polozeniu laty eli¬ minuje sie podczas pomiaru szereg bledów syste¬ matycznych jak blad asymetrycznego polozenia la¬ ty i blad wywolany refrakcja róznicowa, podwyz- 10 15 szajac tym samym dokladnosc optycznych pomia¬ rów odleglosci, wykonywanych dalmierzami na¬ sadkowymi dwuobrazowymi typu Dimes. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Ramie z uchwytem dla laty dalmierczej zna¬ mienne tym, ze wygiete ramie (1), zaopatrzone w znana libele (10), ma na obu koncach sworznie (2) i (3) o osiach geometrycznych, lezacych w jed¬ nej plaszczyznie i prostopadlych do siebie, przy czym pionowy sworzen (2) jest polaczony obroto¬ wo ze spodarka (4) a sworzen poziomy (3) jest po¬ laczony za posrednictwem tulei (5) ze sworzniem (6), laczacym prowadnice (8) za pomoca tulei (7), przez co jest zapewniony obrót laty (9) w plasz¬ czyznie prostopadlej do celowej glównej lunety. WDA-1. Zam. 200/67 Naklad 280. PL