Opublikowano: 15.XII.1966 52364 KI. 42 c, 24/02 MKP GOlc *jj/£fy Wspóltwórcy wynalazku: dr inz. Wojciech Janusz, inz. Stefan Zykubek Wlasciciel patentu: Instytut Geodezji i Kartografii, Warszawa (Polska) Urzadzenie hydrostatyczne do wyznaczania wielkosci osiadan budowli Przedmiotem wynalazku jest urzadzenie hydro¬ statyczne do wyznaczania wielkosci osiadan bu¬ dowli.W umieszczeniach oslonietych korytarzem bu¬ dynków, lub poziomych galeriach zapór wodnych badz tunelach, korzystne jest stosowanie niwelacji hydrostatycznej ze wzgledu na duza dokladnosc wyników pomiaru jak tez i latwosc jego wykona¬ nia.Znane dotychczas niweiatory hydrostatyczne uzywane do badan osiadania obiektów budowla¬ nych nie zapewniaja stalej gotowosci i sprawnosci dzialania ze wzgledu na koniecznosc kazdorazowe¬ go przygotowywania ich do .pomiaru.Przygotowanie to jest dosc klopotliwe i polega na kazdorazowym umocowaniu niwelatora na spe¬ cjalnej konstrukcji zasta,bilizowanych reperach, napelnienie naczyn polaczonych woda, usuniecie z nich pecherzyków powietrza oraz demontazu i przeniesienia urzadzenia na nastepne stanowiska.Celem wynalazku jest usuniecie powyzszych nie¬ dogodnosci przez skonstruowanie urzadzenia, któ¬ rego czesc stala w postaci naczyn polaczonych, za¬ konczonych zbiornikami na wode, zamocowywana jest na istale w miejscach badanych na okres prze¬ prowadzania pomiaru a czesc przenosna, stanowia¬ ca urzadzenia pomiarowe ustawiana jesit kazdora¬ zowo i jednoznacznie na zbiornikach czesci stalej.Zainstalowanie naczyn polaczonych na stale ma na celu zapewnienie stalej gotowosci urzadzenia do 10 15 20 25 szybkiego wykonania poszczególnych cykli pomia¬ rowych.Urzadzenia pomiarowe sluza do okreslania wiel¬ kosci zmian wysokosci poszczególnych fragmentów budowli w miejscach gdzie sa zamocowane zbior¬ niki naczyn polaczonych przez doprowadzenie bolca pomiarowego systemu odczytowego do styku z lu¬ strem wody w naczyniach polaczonych.Czesc stala urzadzenia sklada sie z dwu naczyn lub ich systemu — natomiast czesc przenosna sta¬ nowia dwa urzadzenia pomiarowe.Urzadzenie wedlug wynalazku zostanie nizej ob¬ jasnione na przykladzie wykonania przedstawio¬ nym na rysunku, na którym fig, 1 przedstawia schemat systemu naczyn polaczonych, a fig. 2 urzadzenie pomiarowe w widoku z boku.Jak uwidoczniono na fig. 1 czesc stala urzadzenia sklada sie co najmniej z dwu zbiorników 1 (pola¬ czonych przewodem igielitowym lub gumowym 2.Kazdy ze zbiorników 1 zakonczony jest plaszczyz- i na stykowa 3, na której ustawia sie urzadzenie po¬ miarowe 7 podstawa 4. Do unieruchomienia i jed¬ noczesnego ustawienia urzadzenia pomiarowego 7- na Zbiórnikach 1 sluza nagwintowane otwory 5 w plaszczyznie stykowej 3 oraz dwie sruby 6 sprzegajace podstawe 4.; Fig. 2 przedstawia schemat pojedynczego urza¬ dzenia pomiarowego 7, którego urzadzenie odczy¬ towe skonstruowane w znany sposób, sklada sie z bebenka imikrometnu 8, indeksu 9 i bolca pomia- 5236452364 3 rowego 10 posiadajacego dolny koniec w ksztalcie ostrza stozkowego.Bolec pomiarowy 10 polaczony jest nagwintowana plytka metalowa 11, na której osadzony jest in¬ deks 9 widoczny w szczelinie 12. Przez nagwinto¬ wany otwór plytki 11 przechodzi srulba polaczona na stale z bebenkiem 8. Bolec pomiarowy 10 prze¬ suwa sie wzdluz sruby 13 wskutek pokrecania be¬ benka. Jeden pelny obrót bebenka powoduje prze¬ suniecie bolca (pomiarowego i indeksu o 1 mm.Wielkosc przesuniecia indeksu okresla milimetro¬ wa ^odzialka umieszczona na obwodzie urzadzenia pomiarowego.Wykonanie pomiaru odbywa ,stie w nastepujacy sposób: urzadzenie pomiarowe mocuje sie przy po¬ mocy srub sprzegajacyich na zbiorniku a nastepnie pokreca bebenkiem tak dlugo, az ibalec pomiarowy zostanie doprowadzony do styku z lustrem wody znajdujacej sie w dolnej czesci zbiornika. Na pelny odczyt pojedynczej obserwacji sklada sie odczyt na podzialce milimetrowej oraz odczyt na bebenku.Dla zabezpieczenia bardziej czulych elementów 10 15 20 niwelatora hydrostatycznego jakimi sa urzadzenia pomiarowe, wskazanym jest aby byly one oddzie¬ lane .po pomiarze i przechowywane w odpowied¬ nich warunkach. PL