Pierwszenstwo: 28.II.1964 Niemiecka Republika Demokratyczna Opublikowano: 28.X.1966 52221 KI. 64 b, 10 MKP B67c *Im UKD BIBLIOTEKA! Wspóltwórcy wynalazku: Ing Wolfgang Frank, Bernd Ponischowski 'u rzedu Patentowego Wlasciciel patentu: VEB Brauerei- und Kellereimaschinenfabrik, Magde- ~ ~~ burg (Niemiecka Republika Demokratyczna) Zawór do maszyny do napelniania butelek Wynalazek dotyczy ulepszonego sterowania pro¬ cesu napelniania butelek, centrowania butelek oraz umieszczenia mechanizmów sterowania na zaworach napelniajacych bez rury do napelniania, przy czym napelnianie cieczami zawierajacymi gaz jak piwo, lemoniada i woda mineralna odbywa sie wzdluz scianek butelki.W znanych rozwiazaniach konstrukcyjnych z od¬ dzielnym sterowaniem kielichy centrujace prowadzi sie za pomoca dwóch przegubów lub strzemienia umieszczonego na oslonie ochronnej maszyny do na¬ pelniania. Nastepnie znane sa wykonania, w których kielichy centrujace prowadzi sie osiowo za pomoca dwóch równoleglych prowadnic.Znane sa równiez gwiazdy sterujace do sterowania zaworu napelniajacego, prowadzone osiowo dokola obudowy zaworu, które dzieki obrotowi koncza proces napelniania w ustalonej z góry chwili i po usunieciu butelek z pod zaworu napelniajacego sa obracane nadal powracajac do swego polozenia wyj¬ sciowego.Wymienione zawieszenia lub prowadnice do kieli¬ chów centrujacych przy zaworach napelniajacych maja te wade, ze wystepuje tu znaczne zuzycie pro¬ wadnic, a przede wszystkim nie umozliwiaja do¬ kladnego centrowania kielicha centrujacego przy samym otworze wlotowym butelki. Dokladne cen¬ trowanie butelki jest przeciez warunkiem bezbled¬ nego dzialania zaworu napelniajacego bez uzycia rury do napelniania, gdyz juz przy najmniejszym 10 15 20 80 wzajemnym przesunieciu wystepuje jednostronne nalewanie cieczy napelniajacej i prowadzi do po¬ rywania ze soba powietrza lub do duzych zaklócen stanu równowagi, co z kolei prowadzi do wiekszego pobierania tlenu a przede wszystkim do wydziela¬ nia sie zwiazanego kwasku weglowego. Przy wspól¬ osiowym prowadzeniu kielichów centrujacych wy¬ stepuja równoczesnie odchylenia od pionu, które w znacznym stopniu wplywaja na dzialanie urza¬ dzenia i znacznie zwiekszaja zuzycie prowadnic, gdyz prowadnice równolegle nie zawsze sa wyko¬ nane dokladnie.Dalsza wada znanych zaworów napelniajacych jest to, ze proces napelniania odbywa sie przez dociskanie butelek, przeto napelniane butelki lub podobne naczynia nalezy ustawiac pod zaworem napelniajacym uprzednio oczyszczonym i wyjalo¬ wionym.Celem wynalazku jest wyeliminowanie powyz¬ szych wad znanych podobnych zaworów oraz skon¬ struowanie mocniejszych i bardziej wytrzymalych na zuzycie urzadzen sterowniczych, opracowanie lepszych mozliwosci centrowania napelnianych butelek oraz skrócenie czasu czyszczenia i Wyjala¬ wiania zaworu napelniajacego.Zadaniem wynalazku jest takie ulepszenie stero¬ wania zaworów napelniajacych aby zmniejszyc zu¬ zycie prowadnicy wystepujace wskutek wspólosio¬ wego prowadzenia kielichów cetnrujacych, znaczne udoskonalenie centrowania butelek i otwierania 5222152221 3 4 wszystkich kanalów zaworu napelniajacego w celu jego oczyszczania i wyjalawiania.Zgodnie z wynalazkiem zadanie to zostalo roz¬ wiazane w sposób nastepujacy. Na czesci cylin¬ drycznej obudowy zaworu napelniajacego umiesz¬ czona zastala w lozysku obudowa centrujaca osa¬ dzona przesuwnie osiowo i zabezpieczona przed zmiana polozenia za pomoca prowadnicy slizgowej.Obudowa centrujaca jest ograniczona w swoim dolnym polozeniu za pomoca strzemienia przytrzy¬ mujacego i kolka oporowego. Strzemiaczko przy¬ trzymujace jest umieszczone obrotowo przy pro¬ wadnicy slizgowej. W celu uzyskania polozenia spoczynkowego strzemiaczka przytrzymujacego w prowadnicy slizgowej zastosowany zostal rowek, do którego wprowadza sie wygiecie strzemiaczka.Za pomoca zderzaka w punkcie obrotu strzemiacz¬ ka przytrzymujacego miedzy pokrywa oslaniajaca a strzemiaczkiem przytrzymujacym, strzemiaczko utrzymuje sie pod naprezeniem tak, ze przy nor¬ malnym dzialaniu zaworu napelniajacego, nie opuszcza ono swego polozenia. Aby mozna bylo po podniesieniu obudowy centrujacej oczyscic zawór napelniajacy woda lub para i wyjalowic go, prze¬ widziana jest na koncu strzemiaczka przytrzymu¬ jacego karb ustalajacy, do którego wprowadza sie kolek oporowy.Na przedniej czesci obudowy centrujacej znaj¬ duje sie znany zawór odciazajacy, przy którym umieszczone zostalo obrotowo znane ogniwo prze- laczeniowe.W celu zmniejszenia zuzycia i uzyskania bez¬ blednego centrowania butelek, zastosowany zostal pierscien centrujacy umieszczony pod obudowa centrujaca na dwóch równoleglych sworzniach prowadniczych. Ten pierscien centrujacy w swoim normalnym polozeniu znajduje sie pod rura z ga¬ zem tak, ze przed wprowadzeniem rury z gazem do otworu butelki otwór ten jest dokladnie scen- trowany i dzieki temu zapobiega sie uszkodzeniu tej rury.Dzieki wykonaniu urzadzenia w postaci teleskopu i dzieki ruchowi obudowy centrujacej i pierscienia centrujacego wzgledem obudowy zaworu napelnia¬ jacego, unika sie odchylen od pionu i zmniejsza sie wysokosc obudowy.Na rysunku fig. 1 przedstawia zawór napelniaja¬ cy do maszyny do napelniania butelek czesciowo w przekroju pionowym a fig. 2 — zawór w widoku z tylu.Przy podnoszeniu butelek 18 centruje sie je za pomoca centrujacego pierscienia 1 pod rura 2 do doprowadzania gazu i w swoim polozeniu konco¬ wym podnosza one cetnrujaca obudowe 3. Jedno¬ czesnie podnoszony jest sterujacy popychacz 5 za pomoca przelaczeniowego ogniwa 4 a zawór na¬ pelniajacy (nie przedstawiony na rysunku) zostaje otwarty. Po wyrównaniu sie nacisku zawór do cie¬ czy podnosi sie w znany sposób i ciecz plynie przez stozek prowadniczy 6 zmontowany na rurze 2 przy wewnetrznej sciance centrujacej obudowy 3 do bu¬ telki 18. Po zakonczeniu napelniania przelaczeniowe ogniwo 4 zostaje w znany sposób obrócone a zawór do gazu i do cieczy zamyka sie, butelka 18 zostaje usunieta za pomoca odciazajacego zaworu 7. Przy usuwaniu butelki 18 centrujaca obudowe 3 lacznie z centrujacym pierscieniem 1 opuszcza sie wskutek ciezaru wlasnego dotad, dopóki oporowy kolek 8 w obrotowo umieszczonym przytrzymujacym strze- miaczku 9 nie dojdzie do urzadzenia. Centrujacy pierscien 1 opuszcza sie dalej do urzadzenia sworz¬ ni prowadnicy 10 przy obudowie centrujacej. Pod¬ czas zabiegu oczyszczania podnosi sie recznie cen¬ trujaca obudowe 3 a przy tym równiez podnosi sie przelaczeniowe ogniwo 4. Nastepnie obraca sie przytrzymujace strzemiaczko 9 do przykrycia opo¬ rowego kolka 8 i ustalajacego karbu 11 tak, ze zawór napelniajacy pozostaje w polozeniu do na¬ pelniania bez butelki 18 pod nim. Przy naprawie lub oczyszczaniu zaworu zwalnia sie calkowicie oporowy kolek 8 dzieki dalszemu obracaniu przy¬ trzymujacego strzemiaczka 9 i wówczas mozna wy¬ jac centrujaca obudowe 3 wraz z przelaczeniowym ogniwem 4 i centrujacym pierscieniem 1. W slizgo¬ wej prowadnicy 12 przewidziany jest rowek 13, do którego wchodzi wygieta czesc 14 przytrzymujacego strzemiaczka 9 i pozostaje w tym polozeniu ustala¬ jacym dzieki wywieranemu naciskowi przez zde¬ rzak 15 pod oslaniajaca pokrywa 16. PL