PL51241B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: Opublikowano: f 15. VII. 1966 51241 KI.MKP E 21 d , AdjOZ UKD Wspóltwórcy wynalazku: inz. Jerzy Szczerba, inz. Zdzislaw Gola, Karol Trutwin, mgr inz. Jan Tomica, Zygmunt Rzytki Wlasciciel patentu: Kopalnia Wegla Kamiennego „Nowy Wirek", Ruda Slaska (Polska) Sposób eksploatacji zlóz wegla kamiennego zalegajacego w filarach ochronnych lub oporowych Przedmiotem wynalazku jest sposób eksploatacji zlóz wegla kamiennego, zalegajacego w filarach ochronnych lub oporowych z czesciowo zmiennym prowadzeniem frontu wybierkowego raz z zawalem stropu a raz z podsadzka. 8 Eksploatacja zlóz wegla w filarach jest trudna i skomplikowana przez co wymaga stosowania me¬ tod opartych na najnowszych osiagnieciach nauko¬ wych z zakresu mchu górotworu i osiadan tere¬ nu. Znane sa sposoby eksploataiaji tak zwanej cze- 10 sciowej, które polegaja na wybraniu okolo 50 proc zloza przy zastosowaniu podsadzki plynnej z rów¬ noczesna koniecznoscia zakladania kosztownych osadników dla odprowadzenia wody popodsadzko- wej. W niektórych warunkach zamiast podsadzki 15 plynnej stosuje sie zawal stropu.Nowsze systemy eksploatacji wprowadzaja pel¬ ne wybieranie zloza czyli 100%, stosujac przy tym wylacznie podsadzke plynna z równoczesnym zakladaniem osadników. Te nowsze systemy jak- 20 kolwiek dobre i skuteczne sa jednak bardzo kosz¬ towne glównie ze wzgledu na koszt podsadzki. Pia¬ sek uzywany na podsadzke ma bardzo drobne uziamienie przy czym prawie zawsze jest zmie¬ szany ze znaczna iloscia czesci pylowych skutkiem m czego nastepuje wyplukanie pewnego procentu pod¬ sadzki z przestrzeni poeksploatacyjnych co moze miec niekorzystny wplyw na osiadanie.Niedogodnosci dotychczasowych systemów usu¬ wa sposób eksploatacji zlóz wegla kamiennego za- 30 legajacych w flianach ochronnych wzglednie opo¬ rowych wedlug wynalazku, który cechuje sie tym, ze pozwala w calym polu przeznaczonym do eks¬ ploatacji i podzielonym na pasy, na czesciowo zmienne prowadzenie frontu wybierkowego a przez to na zastosowanie na przemian raz podsadzania podsadzka, a raz zastosowania zawalu stropu w poszczególnym pasie. Skutkiem tego, pasy podsadzki i pasy zawalu w dwóch sasiadujacych ze soba cze¬ sciach pola czyli scianach, sa przesumete wzgledem siebie o wartosc równa szerokosci jednego pasa* tworzac tym samym uklad podobny do szachow¬ nicy. Zachowuje sie przy tym wymagany wskaz¬ nik deformacji terenu, ustalony w oparciu o zna— ny wzór T. Kochmanskiego dla osiadania dwóch punktów pod wplywem tego sposobu eksploatacji, przy czym jeden punkt oznacza sie nad srodkiem pasa zawalu a drugi nad srodkiem pasa podsadzki.Sposób eksploatacji wedlug wynalazku jest po¬ kazany w przykladowym rozwiazaniu na rysunku, na którym fig. 1 —przedstawia schemat rozcie¬ cia pola eksploatowanego po wzniosie, fig. 2 — schemat rozciecia pola eksploatowanego po rozcia¬ glosci, fig 3 — szczegól pasów w polu, fig. 4 — szczegól osadnika bocznego w pasie podsadzkowym, fig. 5 — szczegól tamy bocznej z otworem a fig. 6 — fragment przejscia z systemu seianowiego z za¬ walem stropu na podsadzke plynna przy obudowie stalowo - czlonowej.Eksploatacje zlóz sposobem wedlug wynalazku 5124151241 przeprowadza sie po uprzednim wykonaniu robót przygotowawczych. Po wydrazeniu chodników glównych 1 ustala sie kierunek wybierania pola P, które moze byc eksploatowane po rozciaglosci lujb po wzniosie (fig. 1 i fig. 2).W przypadku eksploatacji po rozciaglosci pro¬ wadzi sie chodniki przyioianowe 2 po rozciaglosci, pomiedzy którymi eksploatuje sie zloze z sciany (ffijg. 2). Pio wykonaniu obcinki scianowej 3 ustala sie szerokosc pasów 4 i 4' dila kazdej partii eks^ ploatowanego pola P, która to szerokosc moze wy¬ nosic 20—60 m. W przypadku zastosowania pod¬ sadzki plynnej wygradza sie osadnik boczny 5 wzdluz chodnika transportowego 2 (fig. 2). W scia¬ nie, w pasie podsadzki, plynnej buduje sie pod¬ sadzkowe koryta 6 wzglednie wygradza sie osad¬ niki w scianach celem odprowadzenia wody do zaiwalu, skad nastepnie przeplywa ona do chodr- tlilka wodnego w pasie zawalowym. Odleglosc mie¬ dzy korytami 6 zalezy od uksztaltowania spagu oraz nachylenia pokladu maic wynosic, ma przyklad nie mniej jak co 10 m.W przypadku eksploatacji po wzniosie i przy zastosowaniu podsadzki plynnej pole P rozcina sie :na pietra. Zaleznie od odleglosci pionowej po¬ ziomów 'eksploatacyjnych i wentylacyjnych roz¬ pietosc pieter moze wynosic 200—400 m. Pietra la¬ czy sie chodnikiem tasmowym T, x którego dwu- skrzydlowo prowadzi sie eksploatacje bo "wraniosde (fig. 1).Chodniki transportowe 1 prowadzi sie równoczes¬ nie z postepem soanx wzdluz których nalezy wy¬ gradzac osadniki boczne 5 w pasach podsadzko¬ wych 4\ -Natomiast w pasach zawalowych 4 stosuje sie kaszty 8. Wzdluz tamy bocznej 9 osadnika 5 zo¬ stawia sie otwory 12 w odleglosci wzajemnej co naijmaieg 5 m, zaleznie od nachylenia pokladu, ce¬ lem odprowadzenia wody (fig. 4 i fig. 5).Odleglosc pomiedzy otworami 12 jest tym mniej¬ sza to wieksze ieat i&aichyle miU pgus zawalowy zostaje zaraaasna wykorzystany* jaka osiadmiik przez co nie potrzeba* Jak dotychczas budowac oscbnycth osadników. Woda popodsadzko- wa z sasiednich pasów 4* bedrie odprowadzana przez pasy zawalowe 4* w których bedzie sie za¬ trzymywac pewna ilosc czesci pylastych wypluki¬ wanych, z pasów 4\ Woda po przejsciu kilku pa¬ so^ 4 zastaje oczyszczona z zawiesin i zanieczyisz- czen co pozwala na unikniecie czestych awarii pomp. W ten sposób uzyskuje sie uszczelnienie pa^ów zawalowych oraz lepsze wyrównanie dys^ proporcji pomiedzy osiadaniem nad zawalem i nad podsadzka.W przypadku stosowania innych rodzajów pod¬ sadzki i*a przyklad suchej, utwardzanej, dmucha¬ nej, lub- jeszcze innych rjozcinka pietra pozostaje bez wniian,, pnzy czym zakladanie osadników bocz¬ nych, oraz, pozostawianie otwouów w tamach bocz¬ nych, nie jest potrzebne.Po urobieniu okreslonej szerjokosci pasa zawa¬ lowego 4 z zastosowaniem, obudowy stalowej, celem zachowania ciaglosci eksploatacji stawia sie w miejsce dotychczas uzywanych lamaczy stalowych, 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 60 lamacze drewniane 11, do których przytwierdza sie tame czolowa 10 celem odgrodzenia pasa podsadzki 4% ma przyklad z podsadzka plynna od pasa za- wctlorwetgo 4 (fig. 6). W pasie podsadzki 4 stosuje sie nadal obudowe stalowa, przy czyim podsadza¬ nie wybranej przestrzeni odbywa sie kazdorazo¬ wo po wybraniu pasa na przestrzeli zaleznej od dlugosci stosowanych stropnic i moze wynosic 1, 2— 3 m.Przy przejsciu z podsadzki na zawal nie sto¬ suje sie osadników wygradzanych lecz tame bocz¬ na 9 przytwierdza sie do kasztów 8 prowadzo¬ nych wzdluz chodnika w pasie zawalowym 4 (fig. 3). W tamie 9 pozostawia, sie równiez otwo¬ ry 12 dla odprowadzenia wody z pasa 4. W ten sposób eksploatacje prowadzi sie w calym polu P pasami z czesciowo zmiennym prowadzeniem frontu wybierkowego i z podsadzaniem co dru¬ giej sciany. Jest to wybieranie na przemian raz jednego pasa 4 z zawalem stropu a raz pasa 4' z podsadzka, na przyklad plynna, przy czym .pasy zawalu 4 i pasy podsadzki 4' w dwóch sasiadu¬ jacych ze soba d^sciacn pola P sa przesuniete wagledem siebie o szerokosc jednego pasa, przez co tworza uklad podobny do siziachownicy.Sposobem wedlug wynalazku mozna wyeksplo¬ atowac zloze zalegajace zarówno w filarach ochronnych jak i oporowych jak równiez poza nimi w pokladach w których nie wystepuja tapa¬ nia przy czym sposób ten moze byc zastosowany w trudnych warunkach górniczo-geologicznych i (powtarzany na róznych poziomach kazdych ko¬ paln podziemnych, takze i w kopalniach rud.Sposób wedlug wynalaakai daje duze korzysci praez to, ze zaoszczedza okolo 50% podsadzki przez wprowadzenie zawalu stropu w pasach za- walowych* pasy zas z podsadzka stanowia przy tyaa iak gdyby wyporniki dla warstw górotworu.Sposób ten gwarantuje zarazem bezpieczenstwo pracy ma dole oraz zapewnia bezpieczenstwo obiektów na powierzchni skutkiem czego mo¬ ze znalezc szerokie zastosowanie. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób eksploatacji zlóz wegla kamiennego za¬ legajacego w filarach ochronnych lub oporo¬ wych po uprzednim wykonaniu robót przygo¬ towawczych udostepniajacych zloze,, znamienny tym, ze eksploatacja prowadzi sie w sposób cia¬ gly po wzniosie lub po rozciaglosci, wybierajac na przemian jeden pas (4) z zawalem stropu a dtugi pas (4*) z podsadzka* przy czym pasy za¬ walu (4) i pasy podsadzki (4') w dwóch sasia¬ dujacych ze soba czesciach pola (P) sa. prze¬ suniete' wzgledem siebie o szerokosc jednego pasa,v tworzac przez to uklad podobny do sza¬ chownicy.

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze na granicy frontu wybierkowego pomiedzy pasem zawalowym (4). a pasem podsadzki (4') buduje sie tame czolowa (10) w celu odprowa¬ dzenia wody popodsadzkowej do zawalu.KI. 5 c, 7 51241 MKP E 21 d fig. I fig. 2.KI. 5 c, 7 51241 MKP E 21 d s 8 =^ Fia.l. r r * ¦/•;. 4KI. 5 c, 7 51241 fia S 453. Prasowe Zakl. Graf. RSW „Prasa", Kielce, Nakl. 260 egz. PL