29. I. 1962 Niemiecka Republika Federalna Opublikowano: 12- VII. 1966 KI. 51136 S"c, 11 Ik tV{dL Sc? 9/01 MKP E 21d , UKd BI8LIOTEKA1 ffilrtfel Izeczjposnuifjf l* -r.-' Twórca wynalazku Dipl. inz. Karl Maria Groetschel, Bochum (Niemiec- i ka Republika Federalna) wlasciciel patentu: Sposób kroczacego podpierania stropu w wyrobisku scianowym i jednostka obudowy do stosowania tego sposobu Wynalazek dotyczy sposobu podpierania stropu w wyrobisku scianowym za pomoca mechanicznych lub hydraulicznych kroczacych jednostek obudowy i jednostki obudowy do stosowania tego sposobu.Stwarza on sposób prowadzenia obudowy, który w stosunku do znanych dotad i tym samym po¬ równywalnych sposobów przedstawia znacznie ko¬ rzystniejszy sposób dostosowania podparcia stropu w calym wolnym wyrobisku scianowym do zmian stanu stropu i to w znacznej niezaleznosci od szero¬ kosci pola wybierkowego.W znanych sposobach kroczacego podpierania stropu w wyrobisku scianowym za pomoca krocza¬ cych jednostek obudowy, uruchamianych mecha¬ nicznie lub hydraulicznie, te wymagania sa spelnio¬ ne czesciowo lub w ogóle nie sa spelnione. Wspólna wada tych sposobów jest szczególnie to, ze w ob¬ szarze znajdujacym sie w poblizu ociosu lub bez¬ posrednio przy ociosie podparcie stropu jest o wie¬ le za male do zapewnienia rzeczywistego zabezpie¬ czenia.Sposób wedlug wynalazku rozwiazuje to zadanie dzieki zastosowaniu jednostki obudowy skladajacej sie z czlonu przedniego i tylnego i której dzialanie podpierajace jest przesuniete w tak znacznym stop¬ niu do obszaru przyociosowego, ze odpowiada pod- pornosci jednego stojaka, którego zwykle nie moz-* na osadzic w tym obszarze z uwagi na stosowane dzisiaj przewaznie maszynowe urabianie, wymaga¬ jace pozbawionego stojaków, wolnego obszaru przy 25 30 2 urabianej scianie. Za pomoca tego, przemieszczane¬ go do przodu dzialania podpierajacego, wynalazek umozliwia planowe, to znaczy celowe rozlozenie obciazenia, przejmowanego przez jednostke obudo¬ wy wedlug wynalazku na jej pojedyncze stojaki lub na szereg zestawionych w grupach urzadzen podporowych.Zalety te osiaga sie zgodnie z pierwsza cecha znamienna wynalazku przy uzyciu jednostek obu¬ dowy, z których kazda jest zestawiona w znany sposób z jednego tylnego, co najmniej dwustoja- kowego czlonu i jednego przedniego czlonu skla¬ dajacego sie tylko z jednego stojaka i osadzonej na nim stropnicy, dzieki temu, ze co najmniej moc¬ no przewazajaca czesc dzialania podpierajacego stojaka, przy jednoczesnym odpowiednim obnizeniu dzialania podpierajacego stropnicy w miejscu, w którym jest ona podpierana za pomoca stojaka, jest przemieszczana do krancowego obszaru strop¬ nicy i z niego przenoszona na strop, za pomoca co najmniej jednego, osadzonego na koncu stropnicy elementu przemieszczajacego nacisk obudowy.Zgodnie z dalsza cecha nowego sposobu, nie pod¬ parta lub tylko w malym stopniu podparta za po¬ moca stropnicy strefa stropu, moze byc z uwagi na wymagania bezpieczenstwa pracy zabezpieczona za pomoca elementu wsporczego znajdujacego sie w poblizu stropnicy, jednak od niej niezaleznego.Zgodnie z korzystna postacia wykonania wyna¬ lazku, wieksza czesc dzialania podporowego strop- 511363 51136 4 nicy jest przemieszczona do przedniego konca stropnicy.Planowa zmiana ramienia dzwigniowego w celu zróznicowania dzialan podporowych na obydwóch koncach stropnicy, moze byc dokonana nie tylko przez miejscowe przesuniecie stropnicy na stojaku, lecz równiez przez przesuniecie wzdluzne elemen¬ tów przemieszczajacych nacisk, osadzonych na stropnicy albo tez przez zastosowanie równoczesne obydwóch tych czynnosci. W ten sposób podobnie jak dawniej, przejmowane naciski i podpornosci róznych podpór calej jednostki obudowy moga byc dostosowane do wszystkich zmian stanu stropu, przez miejscowe przesuniecie podtrzymujacych bez¬ posrednio strop elementów tylnego czlonu obudowy na organach podtrzymujacych przez te same ele¬ menty.Poniewaz zgodnie z korzystna postacia wynalaz¬ ku, stropnica przedniego czlonu obudowy rozposcie¬ ra sie od ociosu do iezacego od strony podsadzki konca tylnego czlonu obudowy w wyniku czego jej ramie lezace za miejscem podparcia posiada znacz¬ na dlugosc, przeto mimo potrzeby znacznego prze¬ dluzenia przedniego ramienia stropnicy mozliwie do miejsca lezacego bezposrednio przy ociosie, istnieje mozliwosc zachowania takiego stosunku dlugosci tych ramion, który zapewnialby przemieszczenie wiekszej czesci dzialania podporowego stropnicy na jej koniec znajdujacy sie przy ociosie.Korzystnie, podpornosc podpierajacego stropnice stojaka przedniego czlonu obudowy jest znacznie wieksza od podpornosci pojedynczych stojaków tyl¬ nego czlonu obudowy, w celu zapewnienia zgodne¬ go z wynalazkiem celowo ustalonego rozlozenia na¬ cisku przejmowanego przez cala jednostke obudo¬ wy.W jednostce obudowy skladajacej sie z osadzo¬ nych jeden za drugim czlonów o zasadniczo tej sa¬ mej konstrukcji, okazalo sie szczególnie korzystne zastosowac w przednim czlonie obudowy róznej dlugosci stropnice i osadzic je na stojakach przy wzajemnie róznym stanie stosunków ich ramion dzwigniowych.Najistotniejsza cecha stwierdzajaca wszystkie te zgodne ze sposobem wedlug wynalazku mozliwosci dostosowania sie do kazdorazowego stanu stropu przy uzyciu znanej juz jednostki obudowy zesta¬ wionej z jednego tylnego, dwu lub wielostojako¬ wego czlonu oraz czlonu przedniego skladajacego sie z jednego stojaka i osadzonej na nim stropnicy po¬ lega na tym, ze stropnica przestawna wzdluznie i za¬ trzymywana w kazdym polozeniu jest wyposazona w jej co najmniej jednym obszarze krancowym w elementy do przenoszenia nacisku, które odcia¬ zaja stropnice w miejscu, w którym jest ona pod¬ parta przez stojak.Te przenoszace nacisk elementy moga korzystnie stanowic znane plytowe elementy, które sa prze¬ chylne w swej plaszczyznie w celu zapewnienia do¬ brego przylegania do stropu. Z wyzej podanych po¬ wodów sa one przestawne korzystnie wzdluz strop¬ nicy.Aby umozliwic uzycie stropnicy przedniego czlo¬ nu obudowy zarówno w zwyklym polozeniu jak równiez w odwróconym o 180°, stosuje sie taki uklad, ze wspomniane elementy do przenoszenia nacisku sa przykladane po obydwóch stronach stropnicy.Zgodnie ze szczególna cecha wynalazku, stropni- 5 ca przedniego czlonu obudowy jest rozwiazana w postaci dwóch lub wiecej pojedynczych stropnic, ulozonych obok siebie w okreslonych odstepach i osadzonych na wspólnej podstawie, podtrzymywa¬ nej przez jeden stojak. Te podstawe tworzy wysta¬ jace w. bok ramie elementu kolpakowego osadzo¬ nego na górnym koncu podpory nosnej lub stojaka i nie przylegajacego bezposrednio do stropu. Ten element kolpakowy jest osadzony na stojaku, ru¬ chomo we wszystkich kierunkach. Ponadto rów¬ niez i stropnice sa osadzone ruchomo we wszystkich kierunkach na bocznych ramionach elementu kol¬ pakowego. Boczne ramiona moga byc sobie równe lub posiadac rózna dlugosc, jak równiez moga one byc tak dlugie, ze kazde ramie boczne podtrzymu¬ je dwie obok siebie lezace stropnice, które wspól¬ nie spoczywaja na podstawie osadzonej przechyl¬ nie na bocznym ramieniu. W.ostatnim przypadku ist¬ nieje mozliwosc jeszcze korzystniejszego rozlozenia dzialania podporowego czlonu przedniego i przy du¬ zej jego podpornosci uzycia nizszego profilu strop¬ nic. Korzystnie, stropnice co najmniej czlonu przed¬ niego winny miec profil skrzynkowy.Uzycie dwóch (lub wiecej) stropnic podtrzymy¬ wanych za pomoca jednego stojaka w omawianym ukladzie w przednim czlonie obudowy stwarza mo¬ zliwosc zastosowania róznych dlugosci stropnic, które parami sa podtrzymywane przez element kol¬ pakowy. Ponadto mozna je podeprzec za pomoca róznej dlugosci ramion elementu kolpakowego, aby w ten sposób zmienic ich wzajemny odstep, a caly uklad najbardziej korzystnie przystosowac do po¬ zadanego rozkladu sily podporowej. Przykladowo mozna przeprowadzic, aby wlasciwe zadanie przed¬ niej podpory moglo byc przejete przez jedna ze stropnic podtrzymywana przez ramiona elementu kolpakowego, tylko przez przeniesienie lub przeje¬ cie nacisku w jej obszarze krancowym, podczas gdy krótsza stropnica ulozona na drugim ramieniu ele¬ mentu kolpakowego zabezpiecza czesc stropu nie podparta przez srodkowa czesc dluzszej stropnicy.Szczególnie w ostatnim przypadku moze byc na¬ wet konieczne zastosowanie w przednim czlonie dwóch stojaków osadzonych na wspólnej podstawie i z których kazdy posiada wlasny element kolpa¬ kowy do podtrzymywania stropnic przeznaczonych pojedynczo lub w okreslonym ukladzie do spelnie¬ nia kazdego z dwóch teraz róznych zadan, w przy¬ padku tego ukladu, graniczace ze soba wewnetrzne ramiona boczne obydwóch elementów wsporczych moga byc ze soba polaczone przegubowo, przy czym przegub moze byc wyposazony w obsade do osa¬ dzenia w tym miejscu stropnicy posredniej.W celu zapewnienia statecznosci elementu kol¬ pakowego, podtrzymywanego przez stojak przed¬ niego czlonu, element ten jest polaczony z innym elementem czlonu obudowy za pomoca jednego lub kilku sprezystych elementów posrednich. W szcze¬ gólnie korzystny sposób osiaga sie to za pomoca plaskiej sprezyny przytrzymywanej w tylnym czlo- 15 20 25 30 35 40 45 5G 55 605 51136 6 nie, osadzonej na elemencie kolpakowym i wysu¬ nietej od niego do tylu.Korzystny jest przy tym taki uklad, w którym sprezyna siega az do tylnego obszaru tylnego czlo¬ nu, w którego prowadnicy jest ona osadzona prze- g suwnie, dzieki czemu istnieje mozliwosc niezalezne¬ go przesuwu przedniego i tylnego czlonu obudowy przy poslizgu sprezyny w tej prowadnicym Szczególnie istotna cecha wynalazku polega na nowej konstrukcji górnej czesci tylnego czlonu obu- 1Q dowy, trzy lub lepiej czterostojakowego bloku wsporczego, stanowiacej sztywna rame zlozona z podluznych stropnic, o profilu skrzynkowym i la¬ czacych je poprzeczek. Zgodnie z dalsza cecha wy¬ nalazku, ta rania moze byc osadzona na swych pod- porach przestawnie i blokujaco w kierunku podluz¬ nym tylnego czlonu, aby w ten sposób umozliwic zmiane obszaru stropu, podpieranego bezposrednio przez te rame. Korzystnie przez wygiecie na dól poprzeczek ramy zostaja utworzone oparcia dla stropnicy lub stropnic przedniego czlonu obudowy, w jego zwolnionym stanie, przy którym nastepuje jego przesuw.Stropnice podluzne górnej czesci ramowej moga stanowic pojedyncze stropnice, jednak równiez, jak to juz wspomniano przy stropnicy przedniego czlo¬ nu, moga skladac sie kazde z dwóch obok siebie osa¬ dzonych i polaczonych wzajemnie odcinków skrzyn¬ kowych. Moga one byc wyposazone tez w znany sposób w. przednie jak równiez i tylne stropnice 30 wysiegajace, przy czym przednie stropnice wysie¬ gajace przejmuja calkowicie lub czesciowo zadanie zabezpieczenia stropu w. jego obszarze nie podpar¬ tym przez przedni czlon obudowy.Zastosowanie profili skrzynkowych na stropnice 35 lub stropnice przedniego czlonu obudowy i korzyst¬ nie równiez na stropnice podluzne ramy stanowia¬ cej górna czesc tylnego czlonu, stwarza korzystne mozliwosci laczenia wzajemnego ulozonych jeden za drugim odcinków stropnicowych za pomoca pa- 40 kietów sprezyn podluznych ulozonych w wydraze¬ niach profili skrzynkowych; te sprezyny lub zlozo¬ ne z nich pakiety wchodza z takim luzem w komory profilu, aby umozliwic ograniczony pionowy ruch przechylny stropnic dookola osi poprzecznej spre- 45 zyn i sa polaczone trwale z jednym z dwóch zlaczo¬ nych ze soba elementów stropnicowych i odpowied¬ nio przesuwnie w kierunku osiowym z drugim ele¬ mentem stropnicowym. Sa one ulozone korzystnie tak gleboko we wnetrzu profilu tego elementu 50 stropnicowego, z którym nie sa polaczone, ze po wzajemnym przesunieciu przedniego i tylnego czlo¬ nu obudowy, slizgajac sie we wnetrzu profilu, tworza one jeszcze polaczenie miedzy czlonami obudowy. Stosujac odpowiednio skonstruowane 55 czlony obudowy istnieje równiez w ten zasadni¬ czy sposób mozliwosc polaczenia wzajemnego szere¬ gu ulozonych w jednej linii jeden za drugim w kie¬ runku przesuwu, korzystnie krótkich elementów stropnicowych, za pomoca sprezyny podluznej lub ^ pakietu sprezyn przechodzacego przez komory we¬ wnetrzne ich profili.Przedni czlon i tylny czlon, tworzace w okreslo¬ nym zestawie jednostke obudowy górniczej, spo¬ czywaja jak wymagane jest to przy przesuwie _ o okreslony skok, kazdy z osobna na wlasnych pod¬ stawach lub razem na wspólnej podstawie, która zgodnie ze szczególna cecha wynalazku posiada wieksza liczbe gniazd w okreslonym rozstawie, w które sa ustawione wedlug wyboru stojaki sto¬ sowane zwykle w czlonach. Równiez to poczynanie sluzy do okreslonego rozlozenia obciazenia na poje¬ dyncze elementy podporowe calej jednostki obudo¬ wy w celu przystosowania sie do zmian stanu stro¬ pu i szerokosci pola wybierkowego.Szczególy i dalsze cechy wynalazku wynikaja z dalszego opisu przykladów wykonania odpowied¬ nich jednostek obudowy do stosowania nowego spo¬ sobu, przy czym sa one uwidocznione na rysumiku, na którym fig. 1 przedstawia schematycznie w wi¬ doku bocznym jednostke obudowy górniczej zgodna z istota wynalazku, fig. 2a — 2e — w widoku bocz¬ nym (fig. 2 z góry) mozliwosc polaczenia w jednej linii; kolejno po sobie nastepujacych stropnic skrzynkowych czlonu obudowy za pomoca pakietów sprezyn przechodzacych przez wewnetrzne komory profilów skrzynkowych fig. 3a i 3b — w widoku bocznym z fig. 3c i 3d — w przekroju poprzecznym mozliwosci wykonania, zgodnie ze szczególna po¬ stacia wykonania elementu kolpakowego nasadzo¬ nego na stojaku przedniego czlonu obudowy i pod¬ trzymywanych przez ten element, w tym przypadku kilku stropnic przedniego czlonu obudowy, fig. 4 — w widoku z góry ogólny uklad jednostki obu¬ dowy, w której stropnice przedniego czlonu stano¬ wia dwie stropnice podtrzymywane przez element kolpakowy wedlug fig. 3a — 3c, fig. 5 — w widoku z góry postac wykonania podstawy obydwóch czlo¬ nów obudowy, fig. 6a — 6e'— w-widoku bocznym i czolowym, a fig. 7a — 7fo — w widoku czolowym, widzianym w kierunku podluznym obudowy rózne postacie wykonania konstrukcji górnej czesci tyl¬ nego czlonu obudowy, fig. 8a i 8b — w widoku z góry i bocznym, dalsza postac wykonania jedhostw ki obudowy wedlug wynalazku skladajacej sie z czterostojakowego czlonu tylnego i jednostojako- wego czlonu przedniego, fig. 9a i 9b — równiez w widoku z góry i ibocznym, inna postac wykona¬ nia jednostki obudowy z czterostojakowym czlonem tylnym, fig. 10 — w widoku z góry postac wykona¬ nia jednostki obudowy, w której tylny czlon stano¬ wi trzystojakowy blok wsporczy, a fig. 11 i f2 —* ilustruja schematycznie mozliwosci urzeczywistnie¬ nia glównej mysli wynalazku.Jednostka obudowy górniczej przedstawiona na fig. 1 w widoku bocznym i pozbawiona wszystkich czesci nie istotnych dla zrozumienia wynalazku, sklada sie z tylnego zblokowanego, czterostojako-r wego czlonu 1 i przedniego czlonu 2. Cyfra 2 sa oznaczone stojaki a cyfra 4 plyta podstawy tylnego czlonu, na której sa ustawione stojaki. Stojaki pod¬ trzymuja górna ranie, która sklada sie z dwóch ulo¬ zonych podluznie stropnic 5, z których na rysunku jest widoczna tylko jedna oraz z poprzeczek 6, które zgodnie z przedstawionym korzystnym przy¬ kladem wykonania sa wygiete do dolu. Zarówno stropnice 5 jak i poprzeczki 6, zgodnie z korzystnym przykladem wykonania, stanowia profile skrzynko¬ we z wsunietymi mostkami i wzmocnionymi kol¬ nierzami, znane w stropnicach przegubowych. Ce-7 51136 8 lem wygiecia ppprzeczek 6 ku dolowi jest stworze¬ nie podpory dla stropnicy 7 przy wsunietym stoja¬ ku lub w czasie przesuwu czlonu przedniego, skla¬ dajacego sie z tej stropnicy i stojaka 8 osadzonego na plycie podstawy 9. Jak widac wyraznie na fig. 1, stropnica 7 jest umieszczona na podtrzymujacym ja stojaku w ten sposób, ze osiaga ona az do ocio¬ su i podtrzymuje na tym koncu plytowy element 9', do przenoszenia nacisku pokazany tylko schema¬ tycznie, podczas gdy jej tylne ramie siega az do tyl¬ nego obszaru czlonu obudowy, przy czym dlugie skierowane do tylu ramie dzwigniowe zabezpiecza ze swej strony miejsce podparcia stropnicy przez stojak, dzieki czemu przewazajaca czesc dzialania wsporczego stropnicy jest skuteczna na jej przed¬ nim koncu. Na fig. 1 strop jest oznaczony litera H a ocios litera K. Gdy dzialanie wsporcze stropnicy jest skoncentrowane w obszarze przyleglym bezpo¬ srednio do ociosu to w obszarze lezacym nad sto¬ jakiem 8 podpierajacym stropnice, stropnica ta nie przylega w ogóle do stropu. Stanowi to jednak tyl¬ ko jezdna mozliwosc, wzieta w pierwszej linii pod uwage. Istota wynalazku bedzie zawsze urzeczywi- • stniona wówczas, gdy spelniony bedzie nakaz, aby przewazajaca czesc dzialania wsporczego stojaka przy odpowiednio obnizonym dzialaniu wsporczym stropnicy na strop w jego obszarze podpartym bez¬ posrednio przez stojak byla przemieszczona w obszar krancowy stropnicy, gdy nawet tam istnieje styk ze stropem.Na fig. 2a do 2e sa przedstawione równiez mozli¬ wosci wykonania, zgodnie z dalsza cecha wynalazku sprezystego polaczenia ulozonych kolejno w linii stropnic wydrazonych za pomoca pakietu sprezyn przesunietego przez wydrazenia skrzynkowych stropnic. Ma to szczególne znaczenie dla obudowy wedlug wynalazku i poza tym moze byc stosowane we wszystkich tych przypadkach, w których zalezy na tym, aby polaczyc podatnie ze soba rzad stropnic przy zachowaniu ich wzajemnej przesuwnosci. Jak wynika z przykladu wykonania, zastosowanie tej zasady jest o polowe prostsze w dwustojakowym czlonie obudowy.Przedni stojak 11 ustawiony na plycie spagowej 10 podtrzymuje stropnice fe. Tylny stojak 13, pod¬ trzymujacy stropnice 16 spoczywa na plycie spago¬ wej 14, która jest polaczona trwale z plyta spagowa 13 za pomoca lacznika 15 albo w celu umozliwienia przemiennego przesuwania obydwóch czlonów obu¬ dowy jest ona sprzezona za pomoca nie przedsta¬ wionego na rysunku przenosnika.Obydwie stropnice 12 i 16 sa zaopatrzone w wyste¬ py zaczepowe 17, które wspóldzialaja z zebami glo¬ wicy stojakowej 18 tak, ze stropnice moga byc przestawiane wzdluznie na odcinku tych wystepów zatrzymowych.Do dalszego zabezpieczenia stropnic na stojaku, boczne brzegi glowic stojakowych 18 moga miec postac klów obejmujacych obrzeza kolnierzowe stropnic dzieki czemu równiez przy przestawieniu stropnicy, przy którym stropnica zostaje najpierw uniesiona az do uwolnienia sie z klów, a w nowym polozeniu znowu zostaje opuszczona, powinna byc ona zabezpieczona przed przechylem bocznym w jej polozeniu podniesionym. Takie samo dzialanie za¬ bezpieczajace wywoluja te kly równiez w czasie ewentualnej wymiany stropnic.Zaczepy 17 znajduja sie zarówno u spodu jak równiez na wierzchu stropnicy, aby jak wiadomo, ' 5 umozliwic zastosowanie tej stropnicy równiez w po¬ lozeniu przestawionym.Stropnice 12 i 16 moga byc ze soba polaczone za pomoca laczników lubkowych, które sa przetykane poprzez otwory poprzeczne znajdujace sie wzdluz 10 stropnicy w celu zmiany odstepu stropnic ustawio¬ nych kolejno w jednym rzedzie.Zamiast tego, polaczenie przedstawione na fig. 2a do 2e, ilustrujace samoistna ceche wynalazku, rozwiazuje to zadanie w stosunku do tego, w znacz- 15 nie korzystniejszy sposób dzieki temu, ze polaczenie ustawionych kolejno w rzedzie stropnic 12 i 16 q wydrazonym profilu nastepuje za pomoca zacho¬ dzacych do ich wnetrza sprezyn lub pakietu spre¬ zyn 19, które sa zamocowane przegubowo wewnatrz 20 stropnicy przy jej koncu np. za pomoca sworznia 20, przy czym ich drugi koniec jest osadzony przesuw¬ nie bez zamocowania gleboko wewnatrz wydrazenia innej w ten sposób przylaczonej stropnicy. Sworzen 20 jak widac na fig. 2a moze byc np. przekladany 25 z polozenia 20 w polozenie 20a.To polaczenie ustawionych w jednej linii stropnic podatne sprezyscie w kierunku pionowym, jest tym bardziej gietkie im glebiej pakiet sprezyn zachodzi do wnetrza stropnic. 30 Zgodnie ze szczególna cecha wynalazku, miedzy pakietem sprezyn, a obrysem wydrazenia profilu stropnicy istnieje okreslony lub zezwalajacy na pio¬ nowy przechyl wzajemny stropnic, jeszcze bez ob¬ ciazenia sprezyn, w wyniku czego stropnice moga 35 byc przystosowane do róznego stanu stropu, bez naprezania sprezyn.Jak wynika z widoku bocznego pokazanego *ia fig. 2c, przednia stropnica 12 jest przesunieta ze srodkowego prawie polozenia przedstawionego na 40 fig. 2a i 2b w polozenie bardziej wysiegajace do przodu odslaniajac przy tym okreslona czesc spre¬ zyny laczacej 19. Krótsze ramie tej stropnicy jest zaopatrzone w talerz, który w zaleznosci od tego, czy jest on osadzony przy stojaku albo nieco dalej 45 od stojaka przejmuje przewazajaca czesc nacisku na stojak przesuwajac go do odpowiedniego obszaru z tylu stojaka 11, przy czym odpowiednio do dlu¬ gosci ramienia tej stropnicy, wysiegajacego do ocio¬ su dziala tutaj jedynie drobna czesc nacisku, wyno- 50 szaca jedna czwarta jego czesci przy przednim kon¬ cu stropnicy.Na fig. 2d, jak to jest zrozumiale bez dalszego wyjasnienia, sa przedstawione stropnice 12 i 16 w innym wzajemnym polozeniu, z reguly branym 55 pod uwage zamocowaniem elementu wsporczego 21 do przemieszczania przewazajacej czesci przejmo¬ wanego przez stojak nacisku do przyociosowego obszaru pola wybierkowego, w którym jak to przed¬ stawiono schematycznie na fig. 1 i 2a lezy przy ocio- 60 sie przenosnik 24.Na fig. 2e jest przedstawiona mozliwosc polacze¬ nia trzech stropnic 16, 12 i 25 ustawionych jedna za druga w jednej linii i podpartych stojakami 13 i 11, wedlug tej samej zasady za pomoca pakietu spre- 65 zyn 26, przesunietego przez wydrazenia wszystkich9 51136 10 trzech stropnic, przy czym przednia stropnica 25 jest jedynie nasadzona na tym pakiecie sprezyn 26, który ja przytrzymuje w stanie swobodnego pod¬ parcia. Moze byc ona jednak podparta równiez za pomoca oddzielnego stojaka 27, który moze równiez przynalezec do jednostki obudowy.To w zasadzie ogólnie stosowane sprezyste pola¬ czenie stropnic ustawionych kolejno w jednym rze¬ dzie wykazuje szczególne zalety w przewidzianym celowo, nie sztywnym polaczeniu prowadniczym stropnic przedniego czlonu obudowy z tylnym jej czlonem w okreslonych postaciach wykonania obu¬ dowy wedlug wynalazku, przy czym tylny koniec pakietu sprezyn jest prowadzony slizgowo w odpo¬ wiednio wybranym miejscu górnej ramy tylnego czlonu i slizga sie w tej prowadnicy, podczas nie¬ zaleznego od siebie przesuwu przedniego i tylnego czlonu obudowy, dokonywanego za pomoca prze- suwnika osadzonego miedzy nimi.Na fig. 3a do 3d jest przedstawiony w róznych postaciach wykonania kolpakowy wspornik, który sluzy do podtrzymywania stropnic za pomocawspól¬ nego stojaka w przypadku wyposazenia przedniego czlonu obudowy w dwie lub wiecej stropnic osa¬ dzonych wzgledem siebie równolegle.Zastosowanie dwóch albo nawet tez czterech wza¬ jemnie równoleglych stropnic umozliwia uzycie stropnic o nizszym profilu.Na fig. 3a do 3d liczba 28 jest oznaczony kolpako¬ wy wspornik osadzony przechylnie na wszystkie strony na glowicy stojaka, przy czym jest on wy¬ posazony w wystajace w bok w symetrycznym ukladzie ramiona 29, które stanowia podpory strop¬ nic 1, r przedniego czlonu obudowy. W celu bez¬ posredniego przeniesienia nacisku stropu na kazda ze stropnic, powierzchnie podporowe stropnic, utworzone na ramionach bocznych 29, znajduja sie ponizej górnego obrysu kolpaka, na takiej wysokos¬ ci, odpowiedn^j do wymiarów profilu stropnic, ze jak widac na fig. 3c górne krawedzie stropnic, spo¬ czywajacych ha ramionach bocznych leza nieco wy¬ zej niz srodkowa czesc 30 wspornika kolpakowego nie przylegajaca do stropu.Stropnice spoczywaja na ramionach bocznych 29 za posrednictwem ruchomych na wszystkie strony podpór 31. Ramiona boczne moga miec równa lub rózna dlugosc. W postaci wykonania wedlug fig. 3c sa one tak szerokie, ze podpieraja kazdorazowo dwie ulozone obok siebie stropnice la, la lub Ib, Ib za posrednictwem dodatkowego przechylnego wspornika dwuramiennego 32.Jak wynika z fig. 3d, wspornik kolpakowy moze byc nasadzony przechylnie na wszystkie strony na zwyklej glowicy stojaka, swym wystajacym na dól wewnetrznym czopem lozyskowym 33. Istnieje je¬ dnak równiez mozliwosc zastosowania takiego osa¬ dzenia, w którym panewkowa nasada wykonana wewnatrz kolpaka wspólpracuje z odpowiednio do niej uksztaltowana glowica stojaka (fig. 3a i 3b).Ponadto, jak widac na fig. 3b', w miejscu 39 istnieje mozliwosc przegubowego polaczenia ze so¬ ba, skierowanych do siebie bocznych ramion wspor¬ ników kolpakowych sasiadujacych ze soba, przy czym w srodku miedzy obydwoma wspornikami moze byc nasadzona dalsza stropnica 35.Polozenie stropnicy lub stropnic na ramionach bocznych moze byc zabezpieczone za pomoca zacze¬ pów przewidzianych na podporach i wspóldzialaja¬ cych z odpowiednio uksztaltowanymi elementami, znajdujacymi sie przy stropnicach.Na fig. 4 widac stropnice 1, 1* przedniego czlonu obudowy, osadzone na bocznych ramionach 29 wspornika kolpakowego opisanego uprzednio ro¬ dzaju, podpartego stojakiem 36. W tej przedstawio¬ nej szczególnej postaci wykonania, stropnice skrzyn¬ kowe l 1' przedniego czlonu obudowy, ulozone na nim podluznie, sa polaczone ze stropnicami 37, 37* stanowiacymi wraz z poprzeczkami 38 górna rame tylnego czlonu obudowy wyposazonego w stojaki 39, 40, 41, 42, za posrednictwem pakietów sprezyn 26, 26* przedstawionych uprzedmo na fig. 2a do 2d.Jak widac na tym rysunku, do kolpakowego wspornika 29 jest przymocowana sprezyna ustatecz- niajaca 43, która stanowi szczególna ceche wyna¬ lazku i która wystaje od wspornika kolpakowego do tylu i jest prowadzona wzdluznie na przedniej poprzeczce 38 górnej ramy. Zgodnie z inna mozli¬ woscia wykonania, ta sprezyna ustateczniajaca, mo¬ ze byc przylaczona do stojaka 36, wystajac prosto¬ padle ze wspornika kolpakowego. To sprezyscie podatne zabezpieczenie wspornika kolpakowego 29 w jego polozeniu jest korzystne zarówno przy wy¬ mianie stropnic osadzonych na wsporniku jak i przy przesuwaniu czlonów obudowy.W przykladzie wykonania przedstawionym na fig. 4, element sprezysty 26, który laczy jedna 1 z oby¬ dwóch stropnic przedniego czlonu ze stropnica 37 tylnego czlonu obudowy, jest wsuniety gleboko do wydrazenia profilowego tej stropnicy, podczas gdy sasiednia stropnica r, jest przylaczona wcelowy dla okreslonego stanu stropu, sposób bezposrednio do przedniego konca drugiej stropnicy 37* górnej ramy tylnego czlonu obudowy za posrednictwem spre¬ zyny26'. i Na fig. 5 jest przedstawiona w widoku podobnym jak na fig. 4, postac wykonania skrzynkowej pod¬ stawy tylnego i przedniego czlonu obudowy, w któ¬ rej mozna latwo zauwazyc, ze oprócz zwykle stoso¬ wanych gniazd stojakowych 44, 45, 46 i 47 tylnego czlonu tworzacego zgodnie z tym przykladem wyko¬ nania zblokowana podpore w tej skrzynkowej pod¬ stawie 49 tylnego czlonu znajduje sie jeszcze jedno gniazdo stojakowe 48. Równiez w plycie przyspago- wej 53 przedniego czlonu obudowy, ©prócz zwykle stosowanego gniazda stojakowego 50 znajduja sie dalsze dodatkowe gniazda stojakowe 51, 52, równo¬ legle do urabianej sciany, które moga byc równiez przestawione wzgledem siebie. Przez okreslone ob¬ sadzanie tych gniazd stojakowych mozna planowo zmieniac rozlozenie nacisku. Zgodnie z tym przy¬ kladem wykonania, przedni czlon obudowy jest po¬ laczony z tylnym zblokowanym jej czlonem za po¬ moca przesuwnika, korzystnie dwóch przesuwni- ków 54.Jak widac bez dodatkowego wyjasnienia, ta kon¬ strukcja podstawy umozliwia stosowanie duzej licz¬ by róznych zestawów stojaków, zarówno oddzielnie w przednim jak i tylnym czlonie oraz w calej je¬ dnostce obudowy.W celu przystosowania obudowy zarówno do do- 10 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6051136 11 12 brego jak i zlego stanu stropu, w jednostce obudo¬ wy wyposazonej w cztery stojaki, z których trzy sa osadzone w tylnym czlonie a jeden tylko w przednim czlonie, mozna powiekszyc liczbe sto¬ jaków praktycznie od osmiu sztuk (fig. 10).Na fig. 6a — 6c i 7a — 7c sa przedstawione, oczy¬ wiscie bez blizszego wyjasnienia, postacie kon¬ strukcyjne górnej ramy tylnego czlonu, stanowia¬ cej okreslona ceche wynalazku i przystosowanej do róznych wchodzacych w rachube warunków i której mozliwosci zastosowania nie sa ograniczone równo¬ czesnym stosowaniem innych cech wynalazku.Ulozone wzdluznie stropnice 55 lub 55* tej górnej ramy, osadzonej korzystnie na podtrzymujacych ja stojakach 57, 57* i 58, jak widac na fig. 6a — 6c, sa oparte w tym celu na stojakach za posrednic¬ twem czaszowych panewek lozyskowych 56. Panew¬ ki lozyskowe 56 moga byc przylaczone od spodu jak i z góry do stropnic 55 za pomoca srub, sworzni itp. elementów, nasadzonych w otworach 63 poka¬ zane na fig. 6a, co oprócz mozliwosci przestawienia górnej ramy wzgledem stojaków* umozliwia zasto¬ sowanie stropnic w jednym jak i odwróconym o 180° polozeniu roboczym.Otwory 63 znajdujace sie w bokach stropnic 55 lub 55' moga byc równiez zastosowane do zawie¬ szenia przegubowego sprezyn lub pakietów spre¬ zyn sluzacych do laczenia przylaczanych do przodu stropnic i/lub równiez do zamocowania pozostalych elementów obudowy np# takze plyt przejmujacych nacisk itp. Na fig. 6a jest uwidoczniona dodatkowo blacha 66 zawieszona sprezyscie w miejscu 64 do stropnicy i sluzaca jako oslona przed opadaniem kamienia na trase robocza utworzona miedzy usta¬ wionymi w rzedzie stojakami tylnego czlonu obu¬ dowy.Z widoków czolowych wedlug fig. 6b i 6c, na fig. 6b jest przedstawiony uklad stropnicy skladajacy sie z pojedynczych stropnic 55, 55' a na fig. 6c — skladajacy sie z dwóch zestawów blizniaczych 61, 61' zlozonych kazdy z dwóch lezacych obok siebie stropnic, przy czym zgodnie z tym przykladem wy¬ konania, nie wygiete do dolu poprzeczki 60 sa przy- spawane do wpustów profili skrzynkowych z mo¬ stkami, uzytych najkorzystniej do wykonywania stropnic.^ Na fig. 7a i 7b jest przedstawiona w widoku czo¬ lowym korzystna postac wykonania ramy górnej skladajacej sie ze stropnic 55 i 55* i laczacych je z wygietych do dolu poprzeczek 60 za pomoca ele¬ mentów posrednich 59, Jak widac na fig. 7b, stropnice 62 przedniego czlonu znajduja sie w obszarze tylnego czlonu i w stanie podparcia odstaja od wygietej poprzeczki 60, przy czym w przypadku opuszczenia stojaków przedniego czlonu obudowy opieraja sie one na tej poprzeczce. Na ,fig. 7b jest uwidoczniona równiez scianka poprzeczna 66 osadzona na poprzeczce 60 miedzy stropnicami podluznymi 62 i tworzaca pro¬ wadnice dla tych stropnic.Przyklad wykonania jednostki obudowy wedlug wynalazku przedstawionej w widoku z góry na fig. 8a i w widoku z boku na fig. 8b, sklada sie z czte- rost ojakowego czlonu tylnego i jednostojakowego czlonu przedniego polaczonych ze soba przesuwnie, niezaleznie jeden od drugiego za pomoca przesuw- nika 67.W przypadku zastosowania wspornika kolpako¬ wego 20 na stojaku 36 przedniego czlonu obudowy, 5 mozliwe sa nastepujace uklady przystropowej czesci obudowy.Na jednym bocznym ramieniu 29 wspornika kol¬ pakowego 20 jest ulozona dluga stropnica 68, a na drugim ramieniu 29' — krótka stropnica 69. Nacisk stropu przejmowany przez stojak 36 wyposazony we wspornik kolpakowy, powinien wynosic przyklado¬ wo 30 ton. W tym przypadku, zgodnie z przykladem wykonania, caly ten 30 tonowy nacisk na wspornik kolpakowy rozlozony zostaje na kazde z jego bocz¬ nych ramion po 15 ton. Skierowane do ociosu krót¬ sze ramie 68' stropnicy 68 przejmuje 11 ton nacisku, odpowiednio do dobranego stosunku do dlugosci ra¬ mienia 68" tej stropnicy, siegajacego do obszaru tytlinego czlonu obudowy, a dlugie ramie 68" — 4 to¬ ny nacisku, przy czym dzieki ustaleniu okreslonej dlugosci tylnego ramienia 68", krótsze ramie przed¬ nie 68', obejmujace pole wybierkowe, wywoluje dzialanie wspornikowe zgodne z wynalazkiem w ob¬ szarze krancowym, w którym jest osadzony ko¬ rzystnie, nie uwidoczniony na rysunku, element do koncentracji nacisku. Krótsza stropnica 69 ulozona na drugim bocznym ramieniu 29' wspornika kolpa¬ kowego 20 jest osadzona na stojaku tak, ze jej oby¬ dwa ramiona sa równe z dwóch stron miejsca pod¬ parcia, dzieki czemu kazde z tych ramion przejmu¬ je polowe calkowitego obciazenia, wynoszaca 15 ton.Jak wynika jeszcze z fig. 8a i 8b, krótsza stropni¬ ca 69 jest przylaczona do przedniej poprzeczki 60 górnej ramy za posrednictwem pakietu dlugich sprezyn, oznaczonego tu liczba 70.Na fig. 8b, dluga stropnica jest pokazana liniami ciaglymi w polozeniu zluzowanym, po opuszczeniu stojaka 36 podtrzymujacego ja za posrednictwem kolpaka 20, to znaczy w polozeniu przed przesuwem do przodu przedniego czlonu obudowy, za pomoca przesuwnika67. * Na fig. 8b jest wyraznie zilustrowane dzialanie pakietu sprezyn 70 za pomoca którego krótsza strop¬ nica 69 jest polaczona z górna rama 37, 37', 60 tyl¬ nego czlonu obudowy oraz dzialanie ruchomej na wszystkie strony podpory lozyskowej tej stropnicy, na bocznym ramieniu 29* wspornika kolpakowego 20.Ponadto na fig. 8a i 8b, jest oznaczone liniami kreskowymi polozenie stropnic istniejace po zakon¬ czeniu przesuwu czlonu przedniego i po podniesieniu stojaka 36.Z fig. 8a i 8b mozna ogólnie wywnioskowac jak z punktu widzenia podparcia stropu lub jego pla¬ nowego podzialu zostaje podzielone pole wolnego wyrobiska scianowego w obszarze jednej jednostki obudowy, na powierzchnie z której obciazenie jest przejmowane przez krótsze ramie 68 dlugiej strop¬ nicy 68, powierzchnie robocza obejmowana przez krótka stropnice 69 i na powierzchnie od strony zawalu, zabezpieczona przez górna rame 37, 37', 60 tylnego czlonu obudowy^ Jednostka obudowy wedlug wynalazku przedsta¬ wiona równiez w widoku z góry i z boku na fig. 9a i 9b jest uzupelniona w stosunku do jednostki 15 20 25 30 35 40 45 50 55 6013 51136 14 obudowy pokazanej na fig. 8a i 8b jeszcze tym, ze na jednolitej plycie podstawy przedniego czlonu, nie uwidocznionej na rysunku, oprócz jednego sto¬ jaka 36, którego stropnice 68 maja równa tutaj dlugosc i takie same dzialanie podporowe, sa osa¬ dzone dalsze dwa stojaki 71 i 72 po obydwóch stro¬ nach stojaka 36, wyposazone w krótkie stropnice 73, które zabezpieczaja obszary po obydwóch stronach stropnic dlugich 68, tam gdzie te nie wywoluja dzialania podpierajacego. Podobnie jak w uprzednio opisanych postaciach wykonania, przednie konce dlugich stropnic 68 sa wyposazone badz w szerokie talerze dociskowe 21, badz w podobnie dzialajace, osadzone przegubowo na wszystkie strony stropni¬ ce krótkie badz tez w nasuwane z boku elementy profilowe 74, które tworza elementy przesuwajace nacisk, dostosowane do stanu stropu.Uzyskuje sie w ten sposób jednostke obudowy górniczej zlozona z siedmiu stojaków. Wykorzystu¬ jac wolne gniazdo stojakowe wytloczone w plycie podstawowej tylnego czlonu obudowy mozna i tutaj osadzic jeszcze jeden stojak dzieki czemu cala je¬ dnostka obudowy skladac sie bedzie z osmiu stoja¬ ków.W wyniku dobrania w tym przypadku okreslo¬ nego stosunku dlugosci ramion stropnic 68, prawie 70°/o dzialania podporowego srodkowego stojaka przedniego czlonu zostaje przesuniete do obszaru lezacego bezposrednio przy ociosie a 30% reszta — do obszaru tylnego czlonu obudowy, przy czym srodkowy obszar stropu nie objety dzialaniem sto¬ jaka 36 czlonu przedniego zostaje w pelni zabezpie¬ czony za pomoca obydwóch bocznych stojaków 71 i 72.Na fig 9b jest pokazane fozwiazanie przystosowa¬ ne do lepszego stanu stropu; Stropnice 73 lezace zgodnie z fig. 9a po bokach stropnic 68 przedniego czlonu, wykonane w odpowiednio zmienionej posta¬ ci 73' sa polaczone przegubowo w miejscu 75 do stropnic 37 ramy górnej tylnego czlonu obudowy, przy czym te lub na ich przednich koncach osadzo¬ ne elementy 74 do koncentracji nacisku sa dociska¬ ne w znany sposób do stropu za pomoca urzadzenia 76, napedzanego korzystnie hydraulicznie. Z tego powodu zbedne staja sie stojaki 71 i 72.Na fig. 10 jest pokazana, wspomniana juz wczes¬ niej, mozliwosc wykonania tylnego czlonu obudo¬ wy w postaci trzystojakowej podpory o obrysie pionowym w postaci litery T, wyposazonej w sto¬ jaki 77, 78 i 79, przy czym teowa postac belki po¬ przecznej 80 górnej ramy wysiegu na strone przy- ociosowa stojaka 77 i moze byc wyposazona w ply¬ te podporowa 21. Zgodnie z tym przykladem wyko¬ nania, przedni czlon obudowy sklada sie z dwóch dlugich stropnic 81, 81' i odmiennie od opisanej postaci wykonania, ze stojaków 82, 82' podpieraja¬ cych pojedynczo kazda z tych stropnic. Przednie ra¬ miona tych obydwóch stropnic podtrzymujace ele¬ menty podporowe maja w tym przypadku równa dlugosc. Ich tylne ramiona moga miec, jak pokaza¬ no, równiez równa dlugosc. Zgodnie z inna równiez celowa postacia wykonania, tylne ramie jednej dlu¬ giej stropnicy 81 lub 81' jest dluzsze od takiego samego ramienia innej dlugiej stropnicy dzieki cze¬ mu krótsze ramie dluzszej stropnicy przenosi po¬ przez zamocowany na nim element podporowy 21 wieksza czesc dzialania podporowego zwiazanego z nim stojaka niz inna krótsza stropnica. Obydwa stojaki 82, 82* przedniego czlonu obudowy spoczy¬ waja na nie pokazanej na fig. 10 plycie podstawo¬ wej (fig. 5), w której jest przewidziane jeszcze jed¬ no gniazdo stojakowe, w którym jak zaznaczono na rysunku, moze byc osadzony stojak 83. Stojak 10, ten moze podtrzymywac stropnice wysiegnikowa 84, która zabezpiecza srodkowy obszar stropu, znaj- dujacy sie miedzy stropnicami 82 i 82', to znaczy obszar na który te strdfrnfce nie oddzialywaja bez¬ posrednio. 15 Fig. 10 przedstawia wreszcie wspornik poprzecz¬ ny 85 wystajacy z belki 80 górnej plyty tylnego czlonu obudowy, przy czym boczne ramióma wspor¬ nika wykonane w postaci wygietych poprzeczek 60 (np. fig. 7) tworza w podobny sposób oparcia 20 dla stropnic 82, 82' w ich polozeniu opuszczonym.Jednostka obudowy wedlug wynalazku umozli¬ wia dowolny sposób podpierania, to znaczy stoso¬ wanie tego sposobu majac kazdorazowo na uwadze ochrone stropu. 25 W znanych obudowach tego samego rodzaju, albo przedni i tylny czlon obudowy sa przesuwane wspólnie lub kazdy z nich oddzielnie.Na fig. 11 i 12, przy zalozeniu ze jeden stojak ma podpornosc równa 30 ton, jest przedstawione co schematycznie i zrozumiale bez dalszego wyjas¬ nienia, celowe rozlozenie dzialania podporowego przedniego czlonu obudowy, które jest podane w licznych mozliwych zestawach, wynikajacych z róznych ukladów i postaci górnych czesci obu- 35 dówy podtrzymywanych za pomoca stojaka. Cyfry naniesione na poszczególne schematyczne figury okreslaja w tonach skladowe sily podporowe roz¬ lozone w pojedynczych podpieranych obszarach.Szczególnie, schematyczne uklady 1 ^ 4 przedsta- 40 wiaja w przypadku zastosowanie jednej stropnicy, rózne obciazenia przejmowane przez obydwa kon¬ ce stropnicy czlonu przedniego, zalezne od miejsca podparcia stropnicy przez jedyny stojak tego czlo¬ nu przedniego. W ukladach 5 — 10 sa podane mo- 45 zliwosci wynikajace ze stosowania zestawu: dwóch stropnic w przednim czlonie obudowy, którego obydwie stropnice sa przesuwane niezaleznie od siebie. Fig. 12 ilustruje jedynie schematycznie jak przez zestawienie okreslonych ukladów obudowy 50 w okreslonych miejscach scianowego wyrobiiska, mozliwy jest planowy podzial calej Wolnej po¬ wierzchni stropu na strefy i pola z okreslonym lub uprzednio okreslonym przejmowanym obciaze¬ niem. 55 Oczywiscie wynalazek nie jest ograniczony do wyzej opisanych i przedstawionych na rysunku postaci wykonania, a zwlaszcza do równoczesnego i wspólnego stosowania wszystkich jego cech. Rów¬ niez zastopowanie jego pojedynczych cech, jesli 60 równiez sa stosowane w innych obudowach, mies¬ ci sie w ramach podstawowej mysli wynalazku. PL