Opublikowano: 15. III. 1966 50693 KI. 42e, 20/02 MKP G 01 f S/oo UKD 1^'iiL'IOTSKA i i»nlsM. t *,. _- . • * I ^'tólLf &HW'- :-£¦:/ Twórca wynalazku: dr inz. Wladyslaw Lenkiewicz Wlasciciel patentu: Akademia Górniczo-Hutnicza (Katedra Czesci Ma¬ szyn), Kraków (Polska) Przyrzad do pomiaru zuzycia paliwa przez pojazdy mechaniczne Przedmiotem wynalazku jest przyrzad do po¬ miaru zuzycia paliwa przez pojazdy mechaniczne, umozliwiajacy pomiary chwilowych wartosci zu¬ zycia paliwa w litrach/godz. oraz w litrach/100 km dla róznych szybkosci pojazdu.Znane przyrzady pomiarowe pozwalaja jedynie na okreslenie sredniej wartosci zuzycia paliwa na danym odcinku drogi, natomiast ustalenie chwilowego zuzycia paliwa w róznych warunkach jazdy i przy róznych szybkosciach jest za pomoca tych przyrzadów niemozliwe.Znane przyrzady pomiarowe sa zaopatrzone w zbiorniczki o okreslonej pojemnosci, na przyklad 1; 2 lub 5 litrów oraz w wyskalowana rurke szkla¬ na, umozliwiajaca okreslanie ilosci paliwa, które wyplynelo ze zbiorniczka w okreslonym przedziale czasu lub w stosunku do przebytej drogi w kilo¬ metrach. Obliczenie zuzycia paliwa przeprowadza sie odejmujac od poczatkowej, wskazanej na skali, ilosci paliwa w zbiorniczku, jego ilosc koncowa.Ubytek ten dzieli sie przez ilosc przejechanych kilometrów i mnozy przez 100, otrzymujac srednia wartosc zuzycia paliwa na danym odcinku drogi, w przeliczeniu na 100 km.Znane sa równiez przyrzady, które licza za po¬ moca licznika ilosc napelnianych paliwem miarek, umieszczonych w aparacie. Miarka po napelnie¬ niu dawkuje paliwo do silnika. Wyniki ustala sie przez przeliczenie napelnionych i opróznionych miarek w okreslonym czasie, po czym dzieli sie ilosc paliwa przez dlugosc przebytej drogi w ki¬ lometrach. Równiez i w tym przypadku otrzymu¬ je sie tylko srednia wartosc, mierzonego zuzycia paliwa. 5 Wady znanych przyrzadów usuwa przyrzad do pomiaru zuzycia paliwa przez pojazdy mechanicz¬ ne wedlug wynalazku, w którym wykorzystano zasade ciaglego przeplywu paliwa przez odpowie¬ dnio skonstruowany zawór i studzienke wyrównu- io jaca w taki sposób, aby ilosc doplywajacego do studzienki paliwa równala sie chwilowemu za¬ potrzebowaniu przez silnik. Dzieki temu mozna kazdorazowo dokonywac odczytów, podajac bie¬ zaco wartosci chwilowego zuzycia w przeliczeniu 15 dla róznych szybkosci jazdy.Przyrzad wedlug wynalazku jest przedstawiony w przykladowym rozwiazaniu na rysunku w rzu¬ cie glównym.Przyrzad sklada sie z komory plywakowej 1, 20 pokazanej na rysunku w przekroju pionowym, wewnatrz której jest umieszczony plywak 2 z osadzona u góry iglica 3 zamykajaca doplyw paliwa z rurki zasilajacej 4. Przy wyrównanym stalym poziomie w komorze plywakowej 1 paliwo 25 splywa rurka 5 do zaworu obrotowego 6.** Zawór 6 ma prostokatna szczeline wylotowa, odslaniana stopniowo przez tloczek podczas obrotu dzwigni 12.Dzieki temu zawór 6 zapewnia zmiane ilosci przeplywajacego paliwa, która to ilosc jest wprost 30 proporcjonalna do kata obrotu dzwigni 12 zawo- 50 69350 693 3 4 ru 6. Stopien otwarcia zaworu 6 za pomoca dzwi¬ gni 12 pokazuje sprzezona z nim wskazówka 7 na skalach tarczy 8, na których sa umieszczone wartosci zuzycia paliwa w przeliczeniu w li¬ trach/100 km i w litrach/godz. Z zaworu 6 paliwo splywa rurka 9 do cylindrycznej studzienki 11, wykonanej najlepiej z pleksiglasu, zaopatrzonej u góry w otwór odpowietrzajacy, zamykany za¬ wórkiem 13. Ze studzienki 11 paliwo splywa rur¬ ka 10 do ukladu zasilania silnika. Calosc jest umieszczona na plytce 14.Przyrzad wedlug wynalazku jest zasilany z do¬ datkowego zbiorniczka lub przez pompe paliwowa, która tloczy paliwo do komory plywakowej 1.W celu dokonania pomiaru otwiera sie zawór 6, ustawiajac go w takim polozeniu, aby poziom paliwa w studzience 11 ustalil sie. Wówczas ilosc doplywajacego do studzienki 11 paliwa równa sie ilosci paliwa zapotrzebowanego przez silnik.W czasie pomiaru zaworek 13 studzienki 11 jest otwarty przez co cisnienie jest wyrównane.Pomiar mozna przerwac zamykajac zaworek 13 i otwierajac maksymalnie zawór 6 dla zapewnie¬ nia wystarczajacej ilosci paliwa przy kazdym za¬ potrzebowaniu przez silnik. Sprzegnieta z dzwi¬ gnia 12 zaworu 6 wskazówka 7 wskazuje na skali tarczy 8 chwilowe zuzycie paliwa. Przyrzad jest wyskalowany dla kilku szybkosci jazdy pojazdu mechanicznego, na przyklad 30, 40, 50, 60, 70, 80 km/godz., które odczytuje sie z szybkosciomie¬ rza pojazdu lub z osobnego szybkosciomierza po¬ laczonego z dodatkowym kolem, toczacym sie po jezdni (tak zwane piate kolo).Odpowiednio do aktualnej szybkosci pojazdu odczytuje sie na wlasciwej skali przyrzadu war¬ tosci zuzycia paliwa w 1/100 km. Jedna ze skal tarczy 8 jest wycechowana ponadto na zuzycie paliwa w 1/godz. co moze byc wykorzystane przy okreslaniu zuzycia paliwa na jednostke czasu, jak na przyklad przy pomiarach silników stacyjnych lub podczas pracy silnika pojazdu na postoju.Przyrzad wedlug wynalazku moze znalezc sze¬ rokie zastosowanie przy pomiarach diagnostycz¬ nych, przeprowadzanych przez stacje obslugi samochodów, sekcje transportu przedsiebiorstw, 5 a takze przez organizacje rzeczoznawców z dzie¬ dziny motoryzacji i placówki naukowo-badawcze.Przyrzad pozwala skrócic efektywny czas pomia¬ ru o okolo 60% i zaoszczedzic znaczne ilosci paliwa przy jazdach pomiarowych. Ponadto pozwala on na szybkie usuniecie przepalów paliwa przez re¬ gulacje gazników w kierunku mniejszego zuzycia paliwa przez silnik. PL