Przedmiotem niniejszego wynalazku jest uklad zasilania wanny galwanizerskiej, zaopatrzony w sa¬ moczynny wylacznik, odlaczajacy naped pradnicy lub prostownik po zdjeciu obciazenia z szyny kato¬ dowej wanny.Zasadnicza wada stosowanych dotychczas ukla¬ dów zasilania wanien galwanizerskich wyposazo¬ nych w pradnice pradu stalego albo prostowniki jest fakt, ze po zdjeciu obciazenia z szyny katodo¬ wej wanny nie nastepuje wylaczenie ukladu zasi¬ lania, wskutek czego duza ilosc energii zuzywana jest bezproduktywnie w czasie biegu pradnicy lu¬ zem.Powyzsza wade usuwa uklad zasilania wanny galwanizerskiej wedlug wynalazku, zaopatrzony w urzadzenie samoczynnie wylaczajace naped prad¬ nicy lub prostownik po zdjeciu obciazenia z szyny katodowej wanny, albo tez po spadku wartosci pradu w obwodzie roboczym wanny ponizej okreslo¬ nej wartosci oraz w przekaznik czasowy, umozli¬ wiajacy zwloczne wylaczenie zasilania. Dzieki temu uzyskuje sie zarówno znaczne zmniejszenie zuzycia energii jak i zwiekszenie zywotnosci urzadzen na¬ pedowych, wskutek wyeliminowania biegu luzem oraz polepszenie wspólczynnika mocy sieci i warun¬ ków bezpieczenstwa przecipozarowego.Wynalazek jest przykladowo wyjasniony na ry¬ sunku, na którym fig. 1 przedstawia schemat ukla¬ du zasilania wanny galwanizerskiej z wylacznikiem wlaczonym napieciowo w obwód roboczy wanny, a fig. 2 — odmiane ukladu zasilania, w której wy¬ lacznik jest wlaczony pradowo w obwód roboczy wanny.Uklad zasilania wanny galwanizerskiej wedlug 5 wynalazku sklada sie z nastepujacych podstawo¬ wych zespolów: z wylacznika olejowego 1 z silnika pradu trójfazowego 2, napedzajacego pradnice pra¬ du stalego 3, z szyny katodowej 4 i anodowej 5, przekaznika napieciowego 6 lub pradowego 7 wla- io czonego w obwód roboczy wanny, z przekaznika czasowego 8 oraz z zespolu 10 przycisków sterowni¬ czych.Znany wylacznik olejowy 1 sklada sie z cewki sterujacej 11, styków nieruchomych 12 przylaczo- 15 nych do sieci trójfazowej oraz z polaczonych z rdze¬ niem 14 cewki 11, styków roboczych 13 i styków pomocniczych 15 i 16. Styk 15 laczy zacisk polaczo¬ ny z biegunem zerowym sieci pradu trójfazowego, z lampka kontrolna zespolu 10 przycisków, natomiast 20 styk 16 laczy zacisk przylaczony z jednej strony do cewki 11 wylacznika 1, a z drugiej do jednego z przycisków zespolu 10 zaciskiem polaczonym z przekaznikiem czasowym 8. Styki robocze 12 wy¬ lacznika 1 sluza do wlaczania lub wylaczania silni- 25 ka 2 napedzajacego pradnice 3.Przekaznik napieciowy 6 stanowi przekaznik pra¬ du stalego o duzej czulosci (rzedu kilkumiliwoltów) i sklada sie z cewki 17 przylaczonej obustronnie do dwóch punktów jednej z szyn 5 obwodu roboczego 30 wanny oraz z rdzenia 18, zakonczonego stykiem 5032150321 3 4 pomocniczym 19 laczacym lampke kontrolna 9 ze¬ spolu przyciskowego z zaciskiem polaczonym z prze¬ kaznikiem czasowym 8.Przekaznik pradowy 7, przedstawiony w odmianie ukladu zasilajacego na fig. 2 — sklada sie z rdze¬ nia 20 z miekkiej stali otaczajacego jedna z szyn 5 obwodu roboczego wanny, ze zwory 21 i polaczone¬ go z nia styku pomocniczego 22 laczacego lampke kontrolna 9 z zaciskiem przylaczonym do przekazni¬ ka czasowego 8.Przekaznik czasowy 8 w przykladowym rozwia¬ zaniu przedstawionym na fig. 1 i 2 stanowi prze¬ kaznik typu elektromagnetycznego i sklada sie z jednofazowego elektrycznego silnika 23, polaczo¬ nego z siecia za pomoca normalnie zwartych sty¬ ków 24, rozwieranych za pomoca elektromagnesu 25, który równoczesnie rozwiera normalnie zwarte sty¬ ki 26 sterujace wylacznikiem olejowym 1, oraz lampki kontrolnej 27 sygnalizujacej jego dzialanie.Zespól 10 przycisków sklada sie z przycisku 28 sluzacego do zalaczania ukladu zasilania, z przy¬ cisku 29 do jego recznego wylaczania oraz z lampki kontrolnej 9, sygnalizujacej stan zalaczenia albo wylaczenia ukladu.Dzialanie ukladu zasilania wanny galwanizerskiej wedlug wynalazku opisano ponizej.Wlaczenie ukladu nastepuje przez wcisniecie przycisku 28 zespolu 10, wskutek czego cewka ste¬ rujaca 11 wlacznika olejowego 1 otrzymuje napiecie, powodujac wciagniecie rdzenia 14 i zestyk styków roboczych 13 ze stykami nieruchomymi 12, a tym samym wlaczenie silnika napedowego 2 pradnicy 3 do sieci. Po uzyskaniu pelnego wzbudzenia pradni¬ cy prad staly jest podawany szynami 4 i 5 do za¬ cisków wanny galwanizerskiej. Równoczesnie za¬ mkniete zostaja styki pomocnicze 15 i 16 polaczone z rdzeniem 14 wlacznika olejowego 1 powodujac uruchomienie silnika • 23 przekaznika czasowego 8 oraz wlaczenie obydwu lampek kontrolnych 27 i 9.Przekaznik czasowy 8 jest nastawiony w ten spo¬ sób, aby jego zwloczne dzialanie odpowiadalo cza¬ sowi niezbednemu dla zawieszenia pokrywanych przedmiotów w kapieli galwanizerskiej.Po obciazeniu obwodu roboczego wanny galwani¬ zerskiej spadek napiecia powstaly na szynie 5 (fig. 1) powoduje zadzialanie elektromagnesu 17, 18 i rozwarcie styków pomocniczych 19, a tym samym wylaczenie przekaznika czasowego 8 i wygasniecie lampki kontrolnej 27. Natomiast lampka 9 pali sie w dalszym ciagu sygnalizujac prace ukladu. Taki stan trwa dopóty, dopóki obwód roboczy wanny znajduje sie pod obciazeniem. Po zdjeciu pokrywa¬ nych przedmiotów z szyny katodowej wanny albo tez po czesciowym zdjeciu obciazenia — spadek na¬ piecia na szynie 5 ma wartosc zbyt mala dla uru¬ chomienia elektromagnesu 17, 18, wskutek czego nastepuje zwarcie styku pomocniczego 19 i ponow¬ ne zalaczenie przekaznika czasowego 8.Po uplywie nastawionego na tym przekazniku czasu, odliczanego przez silnik 23 element stykowy tego silnika powoduje wlaczenie elektromagnesu 25 i rozwarcie normalnie zwartych styków 24 i 26, 5 wskutek czego nastepuje przerwa doplywu pradu na styk pomocniczy 16 zasilajacy cewke sterujaca 11, a tym samym wylaczenie tej cewki 11 i rozlaczenie styków roboczych 13 i styków nieruchomych 12 wylacznika olejowego 1, wylaczenie silnika 2 na¬ pedzajacego pradnice 3 i samoczynne wylaczenie calego ukladu zasilania wanny galwanizerskiej. Bez¬ zwloczne wylaczenie silnika 2 mozna uzyskac przez nacisniecie przycisku 29, powodujac przerwe w za¬ silaniu cewki sterujacej 11 i wylaczenie wylacznika olejowego 1. W celu ponownego wlaczenia ukladu zasilania niezbedne jest wcisniecie przycisku 28.Dzialanie odmiany ukladu zasilania wanny galwa¬ nizerskiej przedstawionego na fig. 2, rózni sie od wyzej opisanego tym, ze wlaczanie lub wylaczanie przekaznika czasowego 8 nastepuje za pomoca prze¬ kaznika pradowego 7. W czasie przeplywu pradu przez szyne 5 nastepuje mianowicie przyciagniecie zwory 21 przez rdzen 20 i rozwarcie styku pomoc¬ niczego 22, dzialajacego w taki sam sposób jak styk pomocniczy 19 przekaznika 6. Natomiast po zdjeciu obciazenia z szyny katodowej wanny albo spadku wartosci pradu przeplywajacego w jej obwodzie ro¬ boczym ponizej nastawionej wartosci — nastepuje zwolnienie zwory 21 przez rdzen 20, wlaczenie do¬ datkowych styków 22 i podanie napiecia na prze¬ kaznik czasowy 8.Uklad zasilania wanny galwanizerskiej wedlug wy¬ nalazku moze znalezc zastosowanie zarówno do wa¬ nien zasilanych przez pradnice, jak i przez prostow¬ niki PL