Pierwszenstwo: Opublikowano: 10. XI .1965 50296 KI. 2^1 MKP C 09 UKD 3IBilOTr' Wspóltwórcy wynalazku: mgr inz. Andrzej Lendzion, mgr inz. Bibianna Kujawa-Penczek, mgr inz. Zofia Rojek, Wla¬ dyslaw Gut, Eugenia Sala Wlasciciel patentu: Instytut Tworzyw Sztucznych, Warszawa (Polska) Sposób wytwarzania kitu elastycznego do budownictwa wielko¬ plytowego i wielkoblokowego Przedmiotem wynalazku jest sposób wytwarza¬ nia kitu elastycznego do budownictwa wielko¬ plytowego i wielkoblokowego.Kit posiada wlasnosci elastyczne zarówno w ni¬ skich temperaturach ponizej —30°C jak równiez i podwyzszonych +80—100°C i przeznaczony jest do uszczelniania elementów w budownictwie wiel¬ kowymiarowym, scian oslonowych zarówno ele¬ mentów drewnianych, metalowych i z betonu.Znane dotychczas kity elastyczne do uszczelnia¬ nia elementów wielkowymiarowych wytwarzane sa w oparciu o kauczuki: poliizobutylenowy, bu¬ tylowy, polisiarczkowy-tiokole oraz zywice alki- dowe, asfalty, bitumy, uplastyczniony polistyren z wypelniaczami mineralnymi jak: talk, weglany, kaolin, baryt, litopon, azbest (wypelniacz wlók¬ nisty), wlókna roslinne podnoszace odpornosc na podwyzszane temperatury +80^100°C, z dodatka¬ mi srodków zmiekczajacych w postaci schnacych olejów roslinnych i mineralnych. Kity oparte na syntetycznych kauczukach sa doskonalymi kita¬ mi, jednakze podstawowa ich wada sa wysokie koszty. Wada kitów opartych na asfaltach i bitu¬ mach jest ciemne zabarwienie, oraz tendencja do plamienia najblizszego sasiedztwa spoin (tluste plamy). Ponadto wymienione rodzaje kitów poza kitami na tiokolach i poliizobutylenie wykazuja zmniejszona przyczepnosc do metalu. 10 15 20 29 30 Znane sa kity oparte na olejach schnacych wedlug patentów: Francji nr 943298, Hiszpanii nr 194457, Stanów Zjednoczonych nr nr 2567924, 2568765, 2568864 i 2563864, który podaje kompozy¬ cje z 2%-owym dodatkiem zywicy aikido wej z oleju lnianego. Wymienione kity zasadniczo sto¬ sowane sa do wypelniania porów w drewnie, a nie jako kity elastyczne mogace znalezc zastosowanie w uszczelnianiu spoin w budownictwie wielko¬ wymiarowym. Zasadnicza cecha kitów wedlug wymienionych patentów jest ich stosunkowo mala zawartosc suchej iriasy klejacej oraz zawartosc rozpuszczalników jak benzyna (rozpuszczalniki o temperaturze wrzenia powyzej 100°C).Innymi rodzajami kitów sa kity chemoutwar- dzalne oparte o kauczuk polisiarczkowy — tiokol — stosowane do uszczelniania szklo — metal.Istnieje ponadto szereg znanych kitów wedlug patentów np. Niemiec nr nr 681371, 725944, Fran¬ cji nr 842633, Szwajcarii nr 211115. Sa to kompo¬ zycje oparte na olejach lnianych zawierajace oleje roslinne modyfikowane gliceryna, kwasem ftalowym i rozpuszczalnikami. Jednakze podobnie jak i poprzednia grupa nie wykazuja trwalej ela¬ stycznosci i zastosowanie ich z uwagi na duze ilosci wypelniaczy w postaci proszków jest ogra¬ niczone.Okazalo sie, ze kity bezrozpuszczalnikowe 5029650296 o szczególnie dogodnych wlasnosciach do uszczel¬ niania w budownictwie wielkowymiarowym moz¬ na wytworzyc, jezeli 10—100 czesci wagowych zywicy alkidowej z oleju lniankowego lub 10— 100 czesci wagowych spolimeryzowanego oleju lniano-tungowego korzystnie o lepkosci wedlug Frenkla 3,5 mm co najmniej 100 sek. polimeryzu¬ je sie z dodatkiem 1—10 czesci wagowych syka¬ tywy olowiowo-manganowej, w temperaturze 80— 120°O, nastepnie do uzyskanej mieszaniny dodaje sie 10—200 czesci wagowych wypelniaczy mine¬ ralnych wlóknistych i 2—20 czesci wagowych pigmentów mineralnych takich jak ZnO. Ti02, litopon, talk i wprowadza ewentualnie 5—100 cze¬ sci wagowych zywicy kumaronowej podnoszacej wlasnosci adhezyjne. Podane graniczne ilosci zy¬ wicy i wypelniaczy uzaleznione sa od zadanych wlasnosci gotowego wyrobu.Kity wytworzone sposobem wedlug wynalazku charakteryzuja sie bardzo dobrymi wlasnosciami: odpornoscia na niskie temperatury przy zachowa¬ niu wlasnosci elastycznych od —30°C do +100°C (nie splywaja z blachy falistej) oraz bardzo dobra elastycznoscia spoin i przyczepnoscia do betonu, 10 13 20 25 cegly, drewna, metalu, zaprawy murarskiej, szkla i tynku. Ponadto wykazuja odpornosc na dziala¬ nie czynników atmosferycznych i trudnopalnosc.W tablicy sa zestawione najwazniejsze wlasciwo¬ sci kitu.Przyklad I. 100 czesci wagowych spolime¬ ryzowanego oleju lniano-tungowego typu 0090 ogrzewa sie w reaktorze z mieszadlem do tempe¬ ratury 100—120°C i w tej temperaturze dodaje sie 5 czesci wagowych sykatywy olowiowo-mangano¬ wej i calosc ogrzewa sie w tej temperaturze przez 1 godzine. Nastepnie dodaje sie 30 czesci wago¬ wych zywicy kumaronowej wysokotopliwej od¬ powiednio rozdrobnionej. Po uzyskaniu jednorod¬ nej masy przenosi sie otrzymany roztwór do ogrzanego mieszalnika i dodaje porcjami 3 czesci wagowe bieli cynkowej, 10 czesci wagowych talku i porcjami 200 czesci wagowych pylu azbestowe¬ go. Calosc dokladnie miesza sie az do uzyskania jednorodnej gestej masy i otrzymuje sie kit goto¬ wy do zastosowania.Przyklad II. 100 czesci wagowych alkidu lniankowego AL 62 ogrzewa sie w reaktorze z mieszadlem do temperatury 100—120°C dodaje Lp. 1. 2. 3. 1 4. 5.Rodzaj badania i warunki badan Temperatura mieknienia wedlug PiK w °C Odpornosc na zamraza¬ nie (—20°C) Przyczepnosc w kG w temperaturze 18°C a) natychmiast po nalo¬ zeniu kitu do betonu, szkla, blachy, wykla¬ dziny podlogowej b) po 24 godzinach podloza j. w. c) po 72 godzinach podloza j. w.Przyczepnosc w kG w temperaturze —20°C po 18 godzinach a) beton b) szklo c) blacha d) wykladzina podlogo¬ wa Splywnosc z betonu 18—20°C po 7 dobach w 80°C po 5 godzinach Kit na oleju lniano-tungowym przed starzeniem 200 Kulka nie daje sie uformowac, w —20°C kit twardnieje, nie peka, nie daje od¬ prysków w zerwanie w kicie pod obciazeniem kostki i szczeki -1,75 zerwanie w kicie 26,7 „ „ 29,2 „ „ 19,7 ,, „ 20,5 nie splywa nie splywa po starzeniu 200 mozna uf orm owac kulke, kulka przykle¬ ja sie do reki, kulka twardnieje, nie peka, nie daje odprysków — 1 b) zerwanie w kicie 1 pod obciazeniem f kostki J c) i szczeki 1,75 zerwanie w kicie 21,0 „ „ 16,7 „ „ 9,5 — nie splywa nie splywa Kit na alkidzie z oleju lniankowego przed starzeniem ponad 150 kulka nie peka, kit zachowuje plastycz¬ nosc )a [b zerwanie w ki¬ cie sila 20 c Badano tylko przyczepnosc do betonu a) nie badano nie splywa nieznaczne obsuniecie 2 mm |50296 w tej temperaturze 4 czesci wagowe sykatywy olowiowo-manganowej. Calosc ogrzewa sie przez 1 godzine i nastepnie dodaje sie 3 czesci wagowe bieli cynkowej i porcjami 150 czesci wagowych pylu azbestowego oraz 10 czesci wagowych talku.Kompozycje dokladnie miesza sie az do uzyskania jednorodnej gestej masy. W celu zwiekszenia wla¬ snosci adhezyjnych mozna dodac do reaktora w czasie ogrzewania jak w przykladzie I 20 cze¬ sci wagowych zywicy kumaronowej.Sposób stosowania kitów w budownictwie od¬ bywa sie znanymi metodami, recznie w przypad¬ ku kitu na alkidzie, lub za pomoca specjalnych pistoletów, gdy kit jest ze spolimeryzowanych olejów. PL PL