PL48702B1 - - Google Patents

Description

Opublikowano 30.XI.1964 48702 (ffof s/a? KI.J*^ MKP FfJh 5J2D UKD t^:r Twórca wynalazku: mgr inz. Józef Strychalski Wlasciciel patentu: Biuro Projektów Zakladów Przeróbki Mechanicznej Wegla „Separator" Przedsiebiorstwo Panstwowe, Katowice (Polska) Przestawiak z napedem elektrycznym Przedmiotem wynalazku jest przestawiak czyli urzadzenie sluzace do przestawiania dowolnych elementów dowolnego urzadzenia z jednego kran¬ cowego polozenia w drugie. Moze on miec zastoso¬ wanie do otwierania i zamykania kurków, klap, stawidel wodnych i tym podobnych. Zostal on roz¬ wiazany w poszukiwaniu dogodnego urzadzenia do przestawiania zapór zmieniajacych kierunek zsypu wegla po zsuwniach. Typowe przestawiaki do tych celów maja naped hydrauliczny lub pneumatyczny o ruchu liniowym, jednakze w pewnych przypad¬ kach np. w braku sieci pneumatycznej, pozadane sa bardziej ekonomiczne przestawiaki z bezpo¬ srednim napedem elektrycznym.Znane sa przestawiaki obrotowe z napedem elek¬ trycznym, w których redukcje obrotów silnika elektrycznego uzyskuje sie za pomoca przekladni slimakowych. Sa to urzadzenia ciezkie o duzych rozmiarach.Przestawiak wedlug wynalazku jest przestawia- kiem obrotowym, w którym do redukcji obrotów zastosowano przekladnie obiegowa czyli planetar¬ na o duzym przelozeniu. Znane sa rózne rozwiaza¬ nia przekladni planetarnych, z których znaczenie praktyczne maja rozwiazania zapewniajace kom¬ pensacje niedokladnosci wykonawczych. Kompen¬ sacja ta moze byc osiagnieta w znany sposób na przyklad za pomoca wahliwego dwukrotnie mimo- srodowego osadzenia walów kól obrotowych we¬ dlug patentu polskiego nr 46 743 lub przez umiesz- 10 15 20 25 czenie tak zwanego plywajacego to jest nie ulozy- skowanego kola centralnego. Na ogól te rozwiaza¬ nia sa dosc skomplikowane i sa one dostosowane do potrzeb przekladni obiegowych sluzacych do innych celów.Od przestawiaka -wymagana jest mozliwosc do¬ ciskania elementu przestawianego do ograniczni¬ ków ustalajacych jego krancowe polozenia przy zachowaniu z góry okreslonej sily docisku. W roz¬ wiazaniach pneumatycznych lub hydraulicznych sila ta wynika z wymiarów urzadzenia i cisnienia.Przy napedzie elektrycznym nieznane sa tak proste rozwiazania.Wynalazek polega na nowym uksztaltowaniu przekladni obiegowej zastosowanej jako podsta¬ wowy element przestawiaka, która to przekladnia oprócz redukcji obrotów, kompensuje bledy wyko¬ nania zazebienia oraz spelnia zadanie dociskania elementu przestawionego ze z góry zalozona sila.Przekladnia obiegowa zastosowana w przesta- wiaku wedlug wynalazku jest przekladnia z jarz¬ mem posrednim. Znane przekladnie tego typu ma¬ ja nastepujacy uklad kinematyczny. Na wale na¬ pedzajacym osadzone jest kolo osiowe, z którym zazebiaja sie kola obiegowe ulozyskowane w obro¬ towym jarzmie. Kazde kolo obiegowe sklada sie z czesci stanowiacych w jednym elemencie dwa kola zebate o róznych srednicach i róznej ilosci ze¬ bów. Jedno z nich toczy sie wewnatrz nieruchome¬ go wienca zwiazanego z obudowa, a drugie we- 487023 wnatrz wienca zwiazanego z obrotowym jarzmem posrednim, które z kolei zwiazane jest z walem otrzymujacym naped. Przelozenie przekladni w znacznej mierze zalezy od róznicy srednic obu wienców. Przy malej róznicy srednic osiaga sie wieksze przelozenie. Ta znana przekladnia obiego¬ wa nie ma kompensacji bledów wykonania.W celu uzyskania kompensacji bledów wykona¬ nia czyli bledów zazebienia, podzielono wedlug wynalazku kola obiegowe na dwa odrebne elemen¬ ty czyli dwa kola wspólsrodkowe o róznych sred¬ nicach i polaczono je za posrednictwem sprzegiel ciernych np. plytkowo-sprezynowych. Rozwiazanie wedlug wynalazku kompensuje bledy uzebienia, gdyz w razie skupiania sie na jednym kole obie¬ gowym obciazenia przekraczajacego pewna wiel¬ kosc, nastepuje minimalny poslizg sprzegla, który czestokroc przy dlugosci luku kola podzialowego wyrazajacej sie w mikronach, wystarcza do wy¬ równania momentów przejmowanych przez po¬ szczególne kola obiegowe.Ten sam uklad pelni druga funkcje, mianowicie po dokonaniu przestawienia, a przed ostatecznym zatrzymaniem silnika i przekladni, nastepuje po¬ slizg sprzegiel ograniczajacy sile docisku elementu przestawianego do wartosci z góry ustalonej przez odpowiedni dobór wymiarów sprzegiel i sily ich sprezyn.Zastosowanie wynalazku pozwala na bardzo pro¬ ste wykonanie przestawiaka obrotowego o nape¬ dzie elektrycznym, majacego wszystkie pozadane 4 wlasciwosci. Ponadto nie jest wykluczone, ze prze¬ kladnia obiegowa uksztaltowana w celu rozwiaza¬ nia przestawiaka wedlug wynalazku znajdzie szer¬ sze zastosowanie poza przestawiakiem, gdyz jest 5 tylko nieznacznie drozsza od przekladni znanej, a wykazuje nowe wlasciwosci.Przestawiak wedlug wynalazku przedstawiony jest na rysunku schematycznym, którego fig. 1 jest przekrojem osiowym, a fig. 2 przekrojem po- 10 przecznym przechodzacym przez sprzeglo plytkowe.Silnik 1 napedza wal 2 z osadzonym kolem srod¬ kowym 3, z którym zazebiaja sie trzy kola obiego¬ we 4 ulozyskowane w jarzmie 5, toczace sie we¬ wnatrz nieruchomego wienca 6. Z kazdym z tych 15 kól 4 polaczone jest drugie kolo obiegowe 7 tocza¬ ce sie wewnatrz wienca 8 o nie wiele wiekszej srednicy polaczonego z napedzanym walem 9. Po¬ laczenie wzajemne poszczególnych par kól obiego¬ wych 4 i 7, stanowia sprzegla o plytkach ciernych 20 10 dociskanych do siebie sprezynami 11. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Przestawiak z napedem elektrycznym zaopatrzo- 23 ny w przekladnie obiegowa z jarzmem posrednim i dwoma wiencami o róznych srednicach, z który¬ mi zazebiaja sie kola obiegowe zaopatrzone w dwa rózne uzebienia, znamienny tym, ze kazde kolo obiegowe sklada sie z dwóch oddzielnych kól ze- 30 batych (4 i 7) polaczonych ze soba sprzeglem cier¬ nym (10, U).* 48702 ;'' r J IN a 7 10 3 5 Fig. Z. PL