Wynalazek odnosi sie dc fabrykacji cu¬ kru, a przedmiot jego stanowi w szczegól¬ nosci sposób i odpowiedni aparat do wy¬ dzielania mulu i innych stalych cial z me¬ lasy, soku cukrowego, wody, zawierajacej cukier i t. p.Wynalazek ten szczególnie dotyczy sie znanej ogólnie metody Steffen'a otrzymy¬ wania cukru z melasy stanowiacej pozosta¬ losc ostatniej fazy krystalizacji przy rafi¬ nowaniu cukru. Wynalazek ma mianowicie na celu miedzy innymi takze, przy uzywa¬ nych obecnie do zastosowania wspomnianej wyzej metody urzadzeniach do filtrowania, ulatwienie pracy oddzielania plynu od go¬ racego cukrzanu, dodawanego pózniej jako osad do materjalu, który preparuje sie w mieszalnikach wapiennych, uzywanych przy tym sposobie rafinowania cukru, wedlug którego to sposobu otrzymuje sie melase, jako produkt uboczny.Cel ten osiaga sie w mysl niniejszego wynalazku przez zastosowanie jednego lub kilku urzadzen do osadzania sie albo tez przez zastosowanie wydzielaczy, dzialaja¬ cych na zasadzie sily ciezkosci, a znanych ogólnie jako aparaty do zgeszczania, w któ¬ rych materje stale, jakie zawiera miazga, wydzielaja sie z plynu przez osadzanie sie, poczem wydala sie je przez otwór wypusto-wy pod drfalwieiti wirujacych slcrobaczy lub zamiataczy, iodciaga sie plyn, wznosza¬ cysie ponad o^d^ni^ Chociaz mozna zge- szezaczy tego rodzajul uzywac w innych o^ kresach wyrobu cukru, co bedzie póznie) obszerniej omówione, to jednak te aparaty maja szczególna wartosc przy metodzie Steffen'a po ogrzaniu, wskutek którego po¬ zostajacy w rozczynie cukier glównie osa- dza sie, jako trójwapniowy cukrzan, ztwany zazwyczaj goracym cukrzanem.Przy dotychczasowych sposojbach za¬ stosowania tej' metody otrzymywania cukru z melasy uzywa sie filtrów do oddzielania plynu od goracego cukrzanu. Jezeli jednak da sie goraceifra cukrzanowi mojznosc wy¬ dzielenia sie z plynu przez osadzanie sie w mysj Wytialazkti, zanim plyn dostanie sie do filtrów, zaoszczedza sie wiele przy fil* trowanhi. Zaoszczedzenie to odnosi »ie glów¬ nie do plócien filtrowych, które wskutek dzialania temperatury i gryzacych wlasno¬ sci goracej mieszaniny cukrzanu po krót- kiem ttzydu niszcza sie i musza byc czesto odnawiane, Wskutek stosunkowo malej za¬ wartosci wilgoci w osadzie, otrzymanym przez dlzialanie dpisanego poprzednio apa¬ ratu do osadzania sie, mozna pominac uzy¬ wany dotychczas ogólnie filtr tloczny do wydzielania goracego cukrzanu z plynu, a natomiast zastosowac urzadzenia do filtro¬ wania o prostszej J tansze} konstrukcji.Szczególnie nadaja sie do zastosowania te¬ go sposobu zgeszczacze systemu Donr'a, u- .tworzofte przy najprostszem wykonaniu pfzezr jedno naczynie do osadzania sie, po¬ siadajace przelew dla plynu i otwór wypu- stowy do wydalania osadu, które nastepuje przez ruch obrotowy skrobaczy, w pewnej ilosci, umieszczonych na wirujacym piono¬ wo wale, wpoprzek dna naczynia.Chociaz mkazna z korzyscia uzyc zgfe- Szczaczy o jednej tylko powierzchni do o- saulzstttiia sie, to jednak ze wzgledu na wiek¬ szy stopien wydajnosci w stosunku do za- potrzebowania ntiejsca, jako tez w stosunku do kosztów ustawiania i do sprawnosci,, ko- « rzystniejszem jest zastosowanie zgeszcza- czy, podzielonych umieszczoneiói ponad so¬ ba powierzchniami do osadzania sie na kil¬ ka przedzialów, % których plyn, wznoszacy sie ze stalych materyj, zostaje samoczynnie odciagany. Do tego celu nadaja sie szcze¬ gólnie zgeszczacze systemu Dorr'a, znane ogólnie jako zgeszczacze korytowe.Przy zwyczajnych metodach fabrykacji tak cukru trocinowego, Jak i buraczanego, koniecznem jest w jednem lub drugiem sta- djum tej metody oddzielanie soku cukro¬ wego lub plynu od mulu lub materyj sta¬ lych. Do tego celu uzywa sie rozmaitych metod i urzadzen, lecz nie odpowiadaja o- ne z tego lub innego powodu stawianym im wymaganiom. Znaleziono, ze urzadzenia do osadzania sie lub wydziellacze, dzialajace na zasadzie sily ciezkosci na sposób wspom¬ nianych zgeszczaczy, czestokroc zastosowu- je sie w przemysle cukrowym, jako tez, ze mozna ich uzywac w rozmaitych sfadjach wyrabiania cukru z korzyscia tam, gdzie jest pozad&nem oddzielenie mulu lub ma¬ teryj stalych od; soku cukrowego, wody,, za¬ wierajacej cukier lub t. p.Do oddzielania materyj stalych od ply¬ nów, zawierajacych cukier, uzywa sie za¬ równo w przemysle trzcinowocukrowym, ja¬ ko tez buraczanocukrowym rozmaitych spo¬ sobów i aparatów.Niniejszy wynalazek dotyczy wogóle u- lepszonego sposobu i aparatu do oddziela¬ nia stalych materyj od plynów, zawieraja¬ cych cukier, a sposób ten i aparat mog4 byc zastosowane w kazdem takiem stadjum fa¬ brykacji, w którem ma nastapflc tego rodza¬ ju oddzieilenie. Niniejszy wynalazek bedzie ponizej opisany, jako szczególny sposób do wyrabiania cukru z buraków cukrowych; rozumie sie jednak samo przez sie, £e wy¬ nalazek ten nie ogranicza sie tylko do tego sposobu, lecz 'przeciwnie daje sie stosowac wogóle do kazdego dowolnego sposobu, gdzie ma sie odbywac oddzielanie materyfstalych od; plynu,, zawierajacego cu¬ kier.Fig* 1 przedstawia schematycznie umie¬ szczenie urzadzen do wyrabiania cukru bu¬ raczanego, przyczefri w mysl wynalazku na¬ stepuje oddzielanie materyj.stalych od ply- nu zawierajacego cukier.Fig. 2 przedstawia rzut pionowy w cze¬ sciowym przdatoju urzadzenia do wydzie¬ lania czyli zgeszczamiia, dzialajacego na za¬ sadzie sily ciezkosci.Fig. 3 i 4 przedstawiaja inne wykonania aparatów, nadajacych sie szczególnie do zastosowania wynalazku.Fig, 5 przedstawia schematycznie kilka umieszczonych w szere(gu i dzialajacych na zasadzie przeciwlpradu wydzielaczy.Poniewaz schematyczne przedstawienie urzadzenia wedlug fig. 1 rysutaku objasnia samo przez sie cala metode wziglednie dro¬ gi plynów, wiec ponizej zostana opisane tylko te fazy w calkowitym procesie fabry¬ kacji cukru, które stója w szczególnym zwiazku z wynalazkiem.Surowy sok buraczanocukrowy poddaje sie jak zwykle dzialaniu wapna, aby zobo¬ jetnic organiczne kwasy i skoagulowac bial¬ ko, klej roslinny i podobne materje. Za¬ zwyczaj uzywa sde przy tym procesie kla¬ rowania i nawapniania nadmiertielj ilosci wapna, a nadmiar ten zemstaje nastepnie u- suniety przez dzialanie kwasu weglowego.Przy tym procesie odgrywa temperatura i cisnienie wielka role, jezeli pozostaly osad ma sie otrzymac w postaci, podatnej do na¬ stepujacego pózniej wydzielenia z plynu w mysl niniejszego wynalazku. Odnosnie do tego znaleziono, ze temperatura materjalu podczas traktowania go kwasem weglowym powinna byc utrzymywana nieco nizej tem¬ peratury wrzenia kwasu weglowego.Znaleziono np., ze na wysokosdi Donver Colorado ma byc wprawdzie temperatura materjalu podczas traktowania kwasem we¬ glowym utrzymywana, powyzej 90°C, nie powinna Jednak ona dojsc az \do tempera- tury wrzenia plynu. Odpowiednia tempera¬ ture materjalu podczas; traktowania kwa¬ sem weglowym mozna **tr?ymywac vt do¬ wolny sposób, np. zappuaóca wezownic pa?- rowych, umieszczonych w mie^zalnikaGh wapiennych lub w tych aparatach, w^któ¬ rych odbywa sie traktowanie kwasem we¬ glowym. Kwas wegjlowy w postaci gaa^u rnu-^ si byc takze stosownie ogrzany az d*o tem¬ peratury, podatnej do reakcji. Wapfio, lub dzialajacy w ten sam sposób matefjal, za¬ wierajacy wapno, ogrzewa sie równiez do tejze temperatury przed doprowadzeniem go do mieszalników wapSen#ycH.W mysl wynalazku oddala sie osad, pozostaly z traktowania' k!wa«em wejglowym, od soku cukrowego w wydzielaczu, dzifc*- lajacym na zasadzie sily ciezkosci, najW piej w zgeszczaczu systemu Dorr a. Tak wiec powstala przez traktowanie kwasem wezowym i skladajaca sie z mieszaniny so¬ ku cukrowego i materyj alu stalego warstwe poddaje sie zlozonemu procesowi osadza- nia sie i odciagania plynu, W przebiegu, z którego prawie czysty -plyto zostaje ciagle odciajgany z górnefj czesci warstwy, a osa^ dzajacy sie u spodu warstwy uiatenjal zo¬ staje ciaigle posuwany w kierunku otwioru wypuJstowego i przez tenze otwób wydaia'- ny z warstwy.Zazwyczaj poddaje sie sok cukrowy po¬ wtórnemu dzialaniu kwasui weglowego, a powstaly z tego materjal zostaje i^ mysl niniejszego wynalazku rótoiiieii poddany zlozonemu procesowi osadzania sie i odcia¬ gania plynu w wydzielaczui, dzialajacym aa zasadzie isily ciezkosci, z którego odciaga sie nieustannie czysty plyn, a osadzajace sie stale materje wydala sie mechanicznie przez odpowiedni otwór wypustowy; W schemacie, uwidoczjiionym na rysunku fig- 1, oznaczane jest io oddzielamie stalego ma¬ terialu od soku cukrowego po pierwszemu j ako tez po powtórnem traktowaniu kwass&B weglowym w mysl wynalazku, przez aajpds „^geszczacz". W istocie czysty plyn* przerlewajacy sie po powtórnem z^eszczaniu, zostaje, jak to przedstawiono na fig. 1, uwi¬ doczniajacej przebieg calego procesu, pod¬ dany dzialaniu, wywolujaeemu tworzenie sie krysztalów cukrowych i melasy. Melase poddaje sie naprzemian dwóm rozmaitym procesom, oznaczonym na fig. 1 literami a i b, a mianowicie naprzód metoda, a, na od¬ powiedni przeciajg czasu, nastepnie zas me¬ toda 6 równiez na pewien oznaczony czas.Wskutek preparowania metoda a otrzymu¬ je sie filtrat koncowy, który sie odprowa¬ dza napowirót do tych panwi, gdzie tworzy sie cukier ziarnisty.Przy preparowaniu melasy metoda b rozciencza sie ja woda w stosunku 1 czesci melasy na 10 czesci wody; mieszanine te poddaje sie nastepnie dzialaniu wapna. Ta mieszanina wapna zostaje nastepnie prze¬ mieszana w stosownych ochladzaczach, u- trzymywanych w temperaturze mniej wiecej 12°C. Przytem otrzymuje sie osad cukrza- nfu trójwapniowego, wydzielanego zi plynu przez filtrowanie w filtrach prózniowych lub w prasach filtrowych. Mul czyli wytlo¬ czyny filtrowe poddaje sie zinowu pod pier¬ wotne dzialanie surowego soku cukrowego z wapnem. Filtrat zawiera cukrzan jedno- i dwuwapniowy i zmienna ilosc potazu; na¬ przód ogrzewa sie go do niespelna 85°C, ahy zamiefriic jedno- i dwuwapniowy cu¬ krzan na trójwapniowy. Z ogrzewaczy do¬ staje sie materjal do wydzielaczy czyli zgCiszczaczy opisanego poprzednio rodzaju, dzialajacych na zasadzie sily ciezkosci, a otrzymany muf, skladajacy sie w znacznej czesci z trójwapniowego cukrzanu, podda¬ je sie znów pierwotnemu dzialaniu wapna, podczas gdy plyn odpadkowy przelewa sie.Dzialajacy na zasadzie sily ciezkosci wy- dzielacz czyli zgejszczacz typul ,,Dorr'aM, nadajacy sie do praktycznego zastosowania wynalazku przedstawia fig. 2 rysunku. "W istocie swej sklada sie on z walcowatego, stoisitinkowo plytkiego zbiornika 5, opatrzo¬ nego u górnej krawedzi obwodowa rynna przelewowa 6, a w srodku dna otworem 7 do odprowadzania osadzonych materyj stalych. We wnetrzu zbiornika znajduje sie obracalne urzad^eniie, zbierajace mul, u- tworzone przez obracalny pionowo wal 9, osadzony w odpowiednich lozyskach i przez umieszczone promieniowo na tym wale ra¬ miona 8, opatrzone pewna iloscia skroba- czy 10, w ten sposób osadzonych, ze zmia¬ taja osadzony staly materjal z obwodu zbiornika osadowego ku znajdujacemu sie w srodku otworowi wypustowemu. Wy- dzielacz korytowy czyli zgeszczacz, mie¬ szczacy w sobie kilka ponad soba zinaj da¬ jacych sie warstw mieszanim soku i materyj stalych, jest szczególnie korzystnym do za¬ stosowania wynalazku; tego rodzaju wy- dzielaczi przedstawia fig. 3 rysunku. Skla¬ da sie on z walcowatego; zbiornika 22, po¬ dzielionego umieszczonemi ponad soba dna¬ mi w pewnej ilosci czyli scianami przegra- dzajacemi 13 na przedzialy 14. Mieszanina soku cukrowego z materjalami stalemi do¬ staje sie do najwyzszego przedizialu i roz¬ dziela isie przez otwory wspólsrodkowe 20 w przegrodach 13 na przedzialy dolne. 0- twory 20 moga byc otoczone pierscieniami 21, skierowanemi ku górze, a przytrzymu- jacemi stale materje na dnach czyli prze¬ grodach 13.W zbiornik 22 wbudowany jest obracal¬ ny zbieracz mulu; sklada sile on z pionowe¬ go walu 9' i z pewnej ilosci ukladlów umie¬ szczonych promieniowo ramion 8*, obraca¬ jacych isie tuz ponad górna powierzchnia przegród 13 i dna zbiornika 22. Kazlde z ra¬ mion 8* posiada caly szereg skrobaczy 10', zmiatajacych osadzony istaly materjal ku srodkowi przegród 13, skad zostaje on wy¬ dalany zarówno rurami 17, jak i otworem wypustowym 23 w dnie zbiornika. Zbiera¬ jacy sie u wierzchu prawie czysty plyn zo¬ staje z kazdej warstwy odciagany przez to, ze podnosi sie w przewodzie 18 az do ryn¬ ny przelewowej 19 ponad najwyzsza prze¬ groda. Wydzielacze czyli zgeiszczacze po- — 4 —dobne do przedstawionych na fig. 3t jednak nieco inaczej dzialajace, moga byc z korzy¬ scia uzyte do zastosowania sposobu wedlug niniejszego wynalazku, Np. mozna wypu¬ scic pierscienie 21 i rowy odplywowe 17 z^eszczacza, przedstawionego w fig, 3, w którym to razie zgeszezeny produkt w gór¬ nych przedzialach wydala sie z nich otwo¬ rami wspólsrodkowemi, podczas gdy skoa- gulcwane materje stale wszystkich, znajdu¬ jacych sie ponad soba warstw wzglednie komór do osadzania sie zbieraja sie w naj¬ nizszym przedziale i zostaja stad odprowa¬ dzone w odpowiedni sposób.Fig. 4 przedstawia tego rodzaju zge- szczacz. Sklada sie on z walcowatego na¬ czynia 30, którego sciany i wszystkie wolno lezace czesci pokryte sa watisttoaj materja- lu, izolujacego cieplo 31. Wnetrze naczynia podizielone jest scianami przegradzajacemi czyli korytami 32, 33, 34 na lezace w pew¬ nej ilosci ponad soba komory czyli prze¬ dzialy. Na swym zewnetrznym obwodzie te koryta polaczone sa z boczna sciana na¬ czynia 30, podczas gdy ze srodka tych prze¬ gród stercza krócce rurowe 35, 36, 37 ku dolowi.Koryta spadaja stosownie ku srodkowi, a krócce rurowe 35, 36, 37 leza w jednej linji ponad soba i tworza w ten sposób ru¬ re odlplywcwa dla osadaonydi stalych ma- teryj, wspólna dla wszystkich trzech komór w naczyniu.We wnetrze naczynia wbudowany jest obracaliny zbieracz mufoi. Sklada sie on z pionowego walu, przechodzacego przez krócce rurowe 35, 36 i 37 i .z umieszczonych na nim trzech par ramion promieniowych 42, 43 i 44 w ten sposób, ze poruszaja sie Misko górnej powierzchni koryt 33 i 34 i wzglednie skosnego dna 45 naczynia. Kaz¬ de z tych ramion opatrzone jest pewna ilo¬ scia skrobaczy azylL 46, zmiatajacych osa¬ dzony staly material od obwodu komór o- sadowych ku srodkowemu otworowi wypu- stowemu.Czysty plyn zostaje odciagany z górnej czesci kazdej z tych trzech komór osado¬ wych zgeszczacza zapomoca irur 47, 48 i 49, przechodzacych przez boczna sciane naczy¬ nia i majacych wewnatrz naczynia ksztalt litery Y; rury te maja pionowe krócce od¬ ciagowe 47', 48' i 49', których wyloty znaj^ duja sie blisko górnej powierzchni przyna¬ leznych komór osadowych. Te krócce od¬ ciagowe mozna umiescic w dowolnej ilosci i najlepiej w równych odstepach blisko ze¬ wnetrznego obwodu komór osadowych.Rury wypuistowe 47, 48 149 wchodza do zbieracza brudu 50, a mianowicie rura 47 bezposrednio ponad dnem tegoz, zas rtiry 48 i 49 za posrednictwem pionowych rur stojacych 52. Górne konce tychze sa prze- stawialne, a przez zmiane wysokosci tych rur stojacych mozna w pewnych granicach regulowac iszybkosc przeplywania materia¬ lu przez wydzielacz. Zewnatrz naczynia 30 znajduja sie rury odplywowe, opatrzone kurkami zaworowemi 54iosobnemi kurka¬ mi spustowemi 55. Zbieracz 50 posiada ru¬ re odplywowa 56.Blisko górnej czesci kazdeij komory o- sadowej znajduja sie w zbiorniku 30 otwo¬ ry 65, zamykane esobnemi zaworami, a slu¬ zace do wypuszczania powietrza przy pierwszerazowem napelnianiu wydzielacza.Koryto 32 tworzy górna czesc czyli wie¬ ko aparatu. Beben walcowaty 57 o znacznie mniejszej srednicy niz naczynie 30 osadzo¬ ny jest na korycie 32 i tworzy utrzadzenie do zasilania, do którego doprowadza sie mieszanine soku cukrowego i materyj sta¬ lych odpowiednio umieszczona rura zasila¬ jaca, Na wale 39 osadzone sa blisko górnej krawedzi bebna 57 dwa ramiona .zmiataja¬ ce 60. Dno 45 naczynia 30 jest skosne, mniej jednak nachylone niz dna znajdtuja- cych sie ponad! niem koryt. W srodku dna znajduje sie polaczony z ruta odplywowa dla materjalu stalego 63 stozek odplywo¬ wy 62.Z tego, co powiedziano poprzednio, jest — 5 —widocznem, ze wynalazek stanowi ulepsze¬ nie uzywanego zazwyczaj w praktyce spo¬ sobu fabrykacji cukru o tyle, ze przez ten wynalazek osiaga sie znaczne zmniejszenie, a w niektórych ra*ach calkowite usuniecie trudnosci i kosztów oddzielania stalego ma-' terjalu od soku cukrowego, plynów i t. d. zapomoca filtrowania. Zastosowanie dzia¬ lajacych na zasadzie sily ciezkosci wydzie- laczy czyli zgeszczaczy poprzednio opisa¬ nego rodzaju do fabrykacji cukru upraszcza sposób fabrykacji, zmniejsza koszty pracy jako, tez sama prace i uwage, jakiej ciagle wymagaja praisy filtrowe.Gdzie oddzielanie prawie czystego, za-' wierajacego cukier plynu od osadu, odbywa sie po kazdem traktowaniu kwasem weglo¬ wym przez osadzanie sie i odciaganie plynu i to tylko temi metodami, ale bez iplókania, tam pozadanem jest zwykle filtrowanie zgeszczonego produktu w celu otrzymania zawartych w nim drobnych ilosci procento¬ wych plynu. Przed pojawieniem sie tego wynalazki! uzywano ogólnie przy fabryka¬ cji cukru filtrów tlocznych, jak np. pras filtrowych, do filtrowania zawierajacych cukier plynów. Szczególna zaleta oddziela¬ nia w mysl wynalazku materyj stalych od plynów cukrowych przez o,sadzanie sie i od¬ ciaganie; plynu w dzialajacym aa zasadzie sily ciezkosci wydzielaczu polega na tern, ze przez, to mozna zastosowac prostsze i tansze filtry dc filtrowania zgesiczonegc produktu, niz to bylo koniecznem do od¬ dzielania stalych materyj od soku cukrowe¬ go przy uzywanych dotychczas metodach fabrykacji. Znaleziono bowiem, ze pocho¬ dzacy z aparatów do osadzania czyli zge¬ szczaczy produkt zgeszczeny da sie z ko¬ rzyscia filtrowac w filtrze prózniowym.Wogóle dzialanie takiego filtru prózniowe¬ go polega na .tern, ze w wlirujaeym bebnie umieszczony jest materjal filtrujacy, który pjoczesci zanurza sie dc plynu, przezna¬ czonego do filtrowania. Od wewnetrznej. strony materjalu filtrujacego panuje pod¬ cisnienie (niedopreznosc), wskutek czego czysty plyn zostaje sisany przez beben fil¬ tru, a na powierzchni bebna filtru pozosta¬ je miazga czyli warstwa stalego materjalu, która sie osusza i podczas tego, kiedy znaj- duije sie poza obrebem plynu filtrowanego, zostaje oddalona od materjalu filtrowego; Z tego powodul poleca sie w praktyce wy¬ dalony z dzialajacych na zasadzie sily ciezkosci wydzielaczy czyli zigeszezaczy prodtikt zgeszczeny filtrowac w próznio¬ wych filtrach o stosownym wirujacym beb¬ nie. Ta kombinacja dzialajacych na zasa¬ dzie sily ciezkosci wydzielaczy czyli zjge- szczaczy i filtrów prózniowych jest szcze¬ gólnie wazna i korzystna kombinacja, gdyz zarówno tego rodzaju wydzielacze, jak tez i filtry prózniowe sa aparatami, dzialaja- cemi nieustannie, a przez wspólne ich za¬ stosowanie mozna oddzielac stale materje od soku cukrowego i plynów w sposób cia¬ gly.Jezeliby to bylo pozadanem, mozna za¬ stosowac filtr prózniowy wspólnie z jed¬ nym lub kilkoma dzialajacemi na zasadzie sily ciezkosci wydzielaczami czyli zge- szczaczami po kazdem traktowaniu kwasem weglowym; niekiedy okaze sie korzystnem atoli, aby zgeszczeny produkt po dwóch traktowaniach kwasem weglowym z soba zmieszac, np. produkt pierwszego i drugie¬ go traktowania, a tak zmieszany produkt filtrowac w jednym tylko futrze próznio¬ wym.Znaleziono, ze przez laczne zastosowa¬ nie wydzielaczy wspomnianego rodzaju i filtrów prózniowych otrzymuje sie bardziej czysty plyn- cukrowy, niz to dotychczas mialo miejsce przy zastosowaniu pras fil¬ trowych. Pod „wieksza czystoscia" rozumie sie mniejsza domieszke zanieczyszczen, jak sole wapna, zwiazki bialka i pektyny.Wirujacych filtrów prózniowych nie u- zywanc dotad cgólnie przy traktowaniu kwasem weglowym w przemysle cukro¬ wym, gdyz filtry tego rodzaju przy rstesun- — 6kowo bardzo rozcienczonych plynach z e- koncmicznego punktu widzenia nie sa cal¬ kiem zadówalniajace. Jasnem jest zatem, ze tylko-w lacznosci z dzialajacym na za¬ sadzie sily ciezkosci wydzielaczem wiruja¬ cy filtr przy traktowaniu kwasem weglo¬ wym w przemysle cukrowym jest szcze¬ gólnie pozytecznym. W mysli niniejszego wynalazku stosuje sie filtr prózniowy do gestego plynu, zawierajacego stosunkowo wiele stalych materyj i wlasnie do tego celu nadaje isie szczególnie. Zastapienie uzywa¬ nych dotad ogólnie pras filtrowych w prze¬ mysle cykrowym przez filtr wirujacy u- mozliwia nieustanny ruch, zmniejsza koszty pracy, j ako tez zapotrzebowanie miejsca dla aparatów filtrujacych. Wskutek tego kom¬ binacja nieustannego wydzielania i odcia¬ gania plynu wraz z nastepTietm filtrowaniem nieustannem przy pomocy filtru wirujace¬ go prózniowego posiada! wiele zalet i zabez- piec^i ciaglosc ruchu przy zmniejszonych kosztach pracy.W razie potrzeby mozna zastosowac kil¬ ka dzialajacych' na zasadzie sily ciezkosci wydzielaczy celem osiagniecia dzialania przeciwlpradowego przy odciaganiu plynu.Jezeli sile uzyje takiego zestawienia apara¬ tów, to wtedy nie potrzeba mulu, wydalo¬ nego z ostatniego wydzielacza, poddawac nastepnemu filtrowaniu. Sok cukrowy, wy¬ plywajacy z przeciwnego konca szeregu wy¬ dzielaczy, jest najczesciej bez potrzeby dalszego oczyszczania dostatecznie czysty, aby go mozna bylo poddac nastepnej fazie procesu fabrykacji. Urzadzenie, dzialajace przeciwpradowo przy odciaganiu plynów, a zlozone z szeregu dzialajacych na zasadzie sily ciezkosci wydzielaczy, czyli zgleszcza- czy, przedstawia fig. 5 rysunku. Szesc zge- szczaczy A, B, C, D, E i F oznaczono na tej fig. schematycznie. Zgeszczony mul dosta¬ je sie z kazdego zgeszczacza do nastepne¬ go w szeregu, jak to Wskazuja linje 25, a przelewajacy sie pllyn zostaje, poczawszy od ostatniego wydzielacza, odprowadzany do poprzedniego zgeszczacza w szeregu, jak to wskazuja linje 26.Wyprózniony z ostatniego w szeregu zgeszczacza F mul juiz nie zawiera prawie zadnego saku cukrowego i dostaje sie do scieku, podczas gdy plyn, odciagniety z pierwszego lub z pierwszego i z drugiego zgeszczacza w iszeregu, jest prawie calkiem czysty i zostaje poddany nastepnemu pro¬ cesowi.Ulepszona w mysl niniejszego wynalaz¬ ku metoda oddzielania stalych materyj od soku cukrowego wydaje nieustannie dwa produkty: gesty mul czyjii klej roslinny i czysty sok cukrowy. Oddzielanie czyli wy¬ dzielanie odbywa sie szybko, wskutek cze¬ go zapobiega sie psuciu soku cukrowego, czyli stratom cukru; nastepnie zaoszczedza sie wiele na. cieple przy zastosowaniu tej metody, szczególnie zas wtedy, jezeli sie oblozy wydzielacze warstwa materyj izolu¬ jacych. Opisany i przedstawiony na rysun¬ ku wydzielacz czyli zgeszczacz wytwarza jednostajna gruba warstwe soku, zmiesza¬ nego z materjami! stalemi, bezi wzgledu na to, czy konstrukcja wydzielacza jest po¬ jedyncza, czy tez wedlug systemu koryto¬ wego. Nalezy to w ten sposób rozumiec, ze glebokosc mieszaniny soku ii materyj sta¬ lych we wydzielaczu czy tez w jakiejkol¬ wiek przegrodzie czyli przedziale wydzie¬ lacza korytowego- jest istotnie wszedzie jednostajna. Jako produkt zlozonego pro¬ cesu osadzania sie i odciagania plynu o- frzymuje sie z wydzielacza prawie calkiem czysty plyn, podczas gdy materje stalfc, które sie osadzily, zostaja wskutek dziala¬ nia obracajacego sie zbieracza mulu wyda¬ lane mechanijcznie z wydzielacza przez od¬ powiedni otwór wypustowy.Przy zastosowaniu wynalazku do fa¬ brykacji cukru z buraków, wynika z po¬ przedniego opisu, ze otrzymany po trakto¬ waniu buraków w naczyniach dyfuzyjnych sck cukrowy miesza sie z wapnem lub in¬ nym srodkiem oczyszczajajcym w mieszal- — 7 ~nikach celem uwolnienia cukru. Powstaly w ten sposób produkt doistaje sie do beczek lub kadzi, gdzie sie go traktuje gazem dwu¬ tlenku wieigla (C02) celem rozlozenia cu¬ krzanu wapna na wolny cukier i weglan wapniowy. Produkt, powstaly przez prepa¬ rowanie kwasem weglowym, dostaje sie po wydaleniu nadmiaru dwutlenku wegla do dzialajacego na zasadzie sily ciezkosci wy- dzielacza czyli zgeszczacza, w którym sok cukrowy wznosi sie do góry i zostaje od¬ ciaganym, podczas gdy obracajacy sie zbie¬ racz mulu wydala przez otwór wypustowy osadzajacy sie na dnie mul lub inny staly materjal.Wydalony z wydzielacza mul zawiera pewna ilosc wilgoci, która m^zna uzyskac przez filtrowanie mulu, przyczem jako od¬ padek pozostaje filtrowa miazga"wapienna.Odciagniety z wydzielacza czysty sok cukrowy mozna oczyszczac lub jeszcze raz traktowac gazem dwutlenku wegla, albo tez poddac go wprost wyparowaniu celem o- trzymania krysztalów cukru. Jezeli sie od¬ ciagniety sok cukrowy traktuje po raz dru¬ gi kwasem weglowym, to wtedy zastosowu- je sie drugi zgesztczacz lub kilka takowych, aby oddzielic sok cukrowy od mulu czyli osadu, pochodzacego z drugiego traktowa¬ nia kwasem weglowym.Mul, wydalony z tego drugiego zge- szczacza, mozna filtrowac celem uzyskania jeszcze zawartego1 w nim soku; otrzymana przytern miazga filtrowa stanowi zwykle produkt odpadkowy. Zazwyczaj wystarcza dwukrotne traktowanie kwasem weglowym; jezeli sie jednak podda sok cukrowy dal¬ szemu traktowaniu kwasem weglowym, to i wtedy poleca isie oddzielic osad od soku cukrowego przy pomocy dzialajacych na zasadzie sily ciezkosci wydzielaezy.Przeplywanie mieszaniny soku cukro¬ wego i mat eryj stalych przez wydziel acze czyli Zigesziczacze reguluje sie najlepiej w ten sposób, ze zmienia sie wyplyw osadza¬ jacych sie materyj stalych, do czego sluzy najlepiej pompa lub równorzedny przy¬ rzad, odciagajacy osadzone materje stale z wydzielacza.Jak to jest widocznem z fig. 4, pola¬ czona jest w tym celu pompa przeponowa 15 z rura odplywowa 63 dla materyj sta¬ lych. Pompa ta zbudowana jest na podo¬ bienstwo pomp o stalej czyli jednostajnej ilosci wyciagnietego plynu, to znaczy przy kazdym ,skoku wydala ona z wydzielacza zawsze te sama ilosc mulu czyli zgeszczo- nego produktu, która to ilosc mozna przed¬ tem scisle oznaczyc. Koncowa gestosc tego produktu bedzie tego rodzaju, ze stosunek materyj stalych do plynu bedzie 1:1. Przy nalezytem nastawieniu pracuje pompa tak, ze w jednostce czasu wydala ona te sama ilosc materyj stalych wipircdukcie zgeszezo- nym, która dositaje sie do wydzielacza w mieszaninie.Jezeli pompa jest nalezycie nastawiona, to dziala ona jako regulator i gwarailtuje przez to nalezyte funkcjonowanie dziala¬ jacych na zasadzie sily ciezkosci wydziela¬ czy, jako aparatów do osadzania sie i od*- ciagania plynów. Osadzajacy sie na dnie u- mieszczonych ponad soba przedzialów i przechodzacy latwo w fermentacje brud i inne stale'materje zostaja nieustannie wy¬ dalane przez wsipólsrodkowe otwory wypu- stowe, a ilosc wydalonego w pewnej jed¬ nostce czasu z wydzielacza czyli zgeszcza- cza mulu lub brudu reguluje sie dokladnie zapomoca pompy przeponowej lub równo¬ rzednego przyrzadu. PL