PL47318B1 - - Google Patents

Description

Wiadomo, ze amidy kwasu polichlorobenzeno- sulfonowego, wywodzace sie z pierwszorzedo- wych amin, nadaja isie jafco srodki przeciwko molom. Tego rodzaju sulfonamidy wytwarza sie zazwyczaj przez reakcje polichlorobenzenosulfo- chlorku z pierwszo rzedowa alifatyczna lub aro¬ matyczna amina w rozpuszczalniku takim jak eter, benzen, czterohydrofuran albo dwuchlorek metylenu, w obecnosci srodka wiazacego chlo¬ rowodór, takiego jak na przyklad pirydyna, trój metyloamina, albo dwumetyloamina.Sposób ten nadaje sie jednak wylacznie do wytwarzania sulfonamidów z pierwszorzedo- wych alifatycznych, aromatycznych i hetero¬ cyklicznych amin jak równiez drugorzedowych alifatycznych amin. Zawodzi on jednak crzy drugorzedowych aminach aromatycznych.*) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze wspól¬ twórcami wynalazku sa dr Zaki El-Hewehi i dr Wolfgang Kipping.Stwierdzono, ze dwufenyloamidy kwasu poli- chlorobenzenosulfonowego o ogólnym wzorze, przedstawionym na rysunku, w którym n ozna¬ cza liczbe 2—4, X wodór lub chlor, a m* i m^ liczby 1—5, wykazuja doskonale dzialanie ochronne przeciwko molom. Zwiazki te mozna stosowac jako substancje aktywne do srodków przeciwko molom i szkodnikom tekstylnym. Za¬ stosowanie ich przebiega w znany sposób.Tkaniny welniane w celu ich ochrony prze¬ ciwko molom i innym szkodnikom tekstylnym mozna impregnowac tymi srodkami w postaci wodnych roztworów emulsji, dyspersji i kapieli, ewentualnie równoczesnie z procesem farbowa¬ nia, lub tez impregnacje te mozna przeprowa¬ dzac za pomoca roztworów srodków wedlug wy¬ nalazku w organicznych rozpuszczalnikach w sposób podobny do chemicznego prania.Dwufenyloamidy kwasu polichlorobenzeno- sulfonowego mozna w latwy sposób wytworzyc przez stapianie chlorku kwasu polichlorobenze—/ nosulfonowego, z dwufenyloamina lub chloro- dwufenyloaminami. Mozna ponadto dwufenylo- amid kwasu polichlorobenzenosulfonowego, któ¬ ry zostal wytworzony przez stopienia, traktowac za pomoca chloru, przy czym do reszty dwufe- nyloaminowej mozna wprowadzic do 10 atomów chloru.Przyklad I. 169 g (1 mol) dwufenyloaminy miesza sie dobrze z 140 g (0,5 mola) 2,4,5-trój- chlorobenzenosulfochlorku i mieszanine te ogrze¬ wa w ciagu 4 godzin przy temperaturze 140—150°C. Plynna na poczatku masa krzepnie.Po ostygnieciu produkt reakcji ogrzewa sie z woda w celu dokonania przemiany wytworzo¬ nego chlorowodorku dwufenyloaminy w dwu- fenyloamine, saczy, suszy i ekstrahuje lekka benzyna w aparacie Soxhleta. Wyciag z lekkiej benzyny zawiera nadmiar dwufenyloaminy, podczas gdy pozostalosc stanowi czysty dwufe- nyloamid kwasu 2,4,5-trójchlorobenzenosulfono- wego o temperaturze topnienia 149°C. Wydajnosc 95 g (46% wartosci teoretycznej wzgledem 2,4,5- -trójchlorobenzenosulfochlorku).Przyklad II. 40 g (0,1 mola) wytworzonego wedlug przykladu I dwufenyloamidu kwasu 2,4,5-trójchlorobenzenosulfonowego zawiesza sie z 10 g tlenku cynku jako katalizatora w 200 ml czterochlorku wegla. Do tej zawiesiny wprowa¬ dza sie przy temperaturze 40°C i podczas ener¬ gicznego mieszania w ciagu 20 godzin chlor, na¬ stepnie oddestylowuje sie rozpuszczalnik i pro¬ dukt przemywa woda. Produkt reakcji stanowi mieszanine sulfonamidów o róznej zawartosci chloru.Przyklad III. 33,8 g (0,2 mola) dwufenyloaminy i 24,5 g (0,1 mola) 2,5-dwuchlorobenzenosulfo- chlorku miesza sie dokladnie i ogrzewa te mie¬ szanine w ciagu 5 godzin przy temperaturze 150°C. Nastepnie odpedza sie nadmiar dwufeny¬ loaminy przez destylacje z para wodna. Pozo¬ stalosc przekrystalizowuje sie z acetonu i lek¬ kiej benzyny. Substancja ma postac graniasto- slupów o temperaturze topnienia 110—111°C.Wydajnosc 57,3% wydajnosci teoretycznej. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe Srodek przeciwko molom i szkodnikom tek¬ stylnym, znamienny tym, ze zawiera substancje czynna o ogólnym wzorze 1, w którym n ozna¬ cza liczbe 2—4, X wodór lub chlor, mx i mz licz¬ be 1—5, otrzymana przez stopienie polichloro- benzenosulfochlorków z dwufenyloamina lub chloro-dwufenyloaminami, lub przez traktowa¬ nie dwufenyloamidów kwasu polichlorobenzeno¬ sulfonowego chlorem. VEB Farbenfabrik Wolfen Zastepca: dr Andrzej Au rzecznik patentowy ZG „Ruch" W-wa, zam. 693-63 naklad 100 egz. PL