Stosowane dla róznych celów wibratory me¬ chaniczne, elektrodynamiczne, pneumatyczne i inne sa przewaznie skomplikowane, szybko sie zuzywaja, zwlaszcza takie elementy jak pro¬ wadnice i lozyska w których pracuja waly o niezrównowazonych masach. Wibratory hy¬ drauliczne natomiast czesto zacinaja sie, ciecz w tych urzadzeniach zbytnio sie nagrzewa.Wibrator hydrodynamiczny, który stanowi przedmiot tego wynalazku, sluzy do wytwarza¬ nia drgan mechanicznych, sredniej czestotli¬ wosci do 2000 Hz, o róznych zastosowaniach, na przyklad do wibracji betonu, do obróbki me¬ chanicznej kamieni i innych stalych materia¬ lów, do podbijania podkladów, do wibracji sto¬ lów, do ubijaczy brukowych, oraz do innych celów, gdzie potrzebne jest stosowanie drgan.Prosta budowa wibratora hydrodynamicznego nie powoduje zatrzymywania sie ani zbytniego nagrzewania sie krazacej cieczy, co czyni go niezawodnym w pracy. Na rysunku, konstrukcje wibratora hydrodynamicznego przedstawiaja schematycznie fig. 1, 2 i 3.Fig. 1 przedstawia ogólny, schematyczny uklad calej instalacji wibratora wraz z pompa i silnikiem.Fig. 2 przedstawia przekrój podluzny, w dwóch plaszczyznach, zaznaczonych liniami A—A na fig. 2.Fig. 3 przedstawia przekrój poprzeczny czesci zasadniczej wibratora.Wibrator wedlug tego wynalazku sklada sie z korpusu wibratora 1, w którym znajduja sie trzy komory 2, 3 i 4, trzpienia ruchomego 7 o przekroju kolowym lub eliptycznym, wzgle¬ dnie o przekroju w ksztalcie wieloboku, szczel- **nej pokrywy $ umozliwiajacej wlozenie luzno- obrotowego trapienia 7 do komory 3, koncówki doplywowej 9 i odplywowej 10, przewodu do¬ plywowego U i odplywowego 12, pompy 13 napedzanej silnikiem 16, zbiornika 15 na ciecz cyrkulujaca, zaworu 14 regulujacego cisnienie cieczy, zabudowanego miedzy przewodem do¬ plywowym 11 a zbiornikiem 15.Zasada dzialania wibratora hydrodynamicz¬ nego jest opisana ponizej.Pompa 13 tloczy ciecz pod cisnieniem, prze¬ wodem Jl do komory 2 z której przez otwory wlotowe 5 znajdujace file we wspólnej sciance komory 2 i 3 ciecz dostaje sie do komory srod¬ kowej 3. W komorze srodkowej 3 znajduje sie ruchomy trzpien 7, którego luz pionowy wy¬ regulowany jest szczelnie dopasowana pokry¬ wa 8. Wyplywajacy pod cisnieniem strumien cieczy wprawia w ruch trzpien 7 w komorze 3, co powoduje zamykanie i otwieranie na prze¬ mian otworów 5 i 6 dajac przez to zmiany cis¬ nien w komorze 3 i ruch obrotowo-slizgowy trzpienia 7 po scianach komory 3.Ruch trzpienia 7 powoduje wibracje korpu¬ su 1. Z komory 3 ciecz przeplywa otworami 6 do komory 4 skad przewodem 12 wraca do zbiornika 15, z którego pompa 13 przepompowu¬ je ciecz z powrotem do przewodu doplywo¬ wego 11 i nastepnie do komory 2 zamykajac w ten sposób cykl stalego krazenia cieczy.Otwory doplywowe 5 sa wykonane pod okreslo¬ nym kaitem „m" (fig. 3), którego wartosc moze sie zmieniac od 20° do 70°.Odjpowiednio dobrany kat „m" jest bardzo wazny dla prawidlowej pracy trzpienia 7, zwla¬ szcza jest to wazne w chwili rozruchu wibra¬ tora. Niewlasciwe dobranie kata m powoduje trudnosci zwlaszeza w czasie uruchamiania wi¬ bratora oraz otrzymywanie niedostatecznej am¬ plitudy drgan.Dla prawidlowej pracy wibratora i uzyski¬ wania pozadanej czestotliwosci drgan wazne jest równiez odpowiednie wzajemne^polozenie otworów wlotowych 5 i wylotowych 6, które na fig. 3 oznaczono katem n. Zmiana kata n Wplywa na zmiane czestotliwosci drgan.Najwyzsza czestotliwosc drgan osiaga sie gdy wartosc kata „n" wynosi 110°.Koncówka doplywowa 9 i odplywowa 10 mo¬ ga byc umieszczone w korpusie, nie koniecznie tak jak to przedstawia fig. 1 i 2, lecz równiez w innych miejscach, na przyklad z boku kor¬ pusu. Korpus 1 moze byc jednolity lub wyko¬ nany z poszczególnych zlaczonych detali.Czestotliwosc wibracji zalezna jest miedzy innymi od cisnienia doplywajacej cieczy do komory \2. Zmiana cisnienia cieczy przy po¬ mocy zaworu 14 pozwala na odpowiednia regu¬ lacje czestotliwosci wibracji. Jedna z waznych cech, charakterystycznych dla wibratora hy¬ drodynamicznego jest niezaleznosc jego funk¬ cjonowania od zajmowanego polozenia. PL