Wynalazek dotyczy oslony do walów przegu¬ bowych, zwlaszcza do maszyn rolniczych. Zna¬ ne jest stosowanie tego rodzaju oslon, zaopa¬ trzonych w poblizu przegubu krzyzowego w lej¬ kowata koncówke ze sprezyscie podatnego ma¬ terialu. Zaleta takiego materialu jest to, ze pod wplywem wystepujacych obciazen nie ulega trwalym odksztalceniom. Przede wszystkim dzieje sie tak w czasie dzialania sil promienio¬ wych.W ciezkich warunkach pracy w rolnictwie wystepuja jednak czesto osiowe obciazenia kon¬ cówki, które w znanych oslonach powo¬ duja przedwczesne zuzycie tej lejkowatej kon¬ cówki.Zgodnie z wynalazkiem, skonstruowano oslo¬ ne do walów przegubowych, zwlaszcza do ma¬ szyn rolniczych, której cylindryczna lub lejko- *) Wlasciciel patentu oswiadczy^ ze twórca wynalazku jest Bernhard Walterscheid-Mul- ler. wata koncówka, umieszczona w poblizu prze¬ gubu jest polaczona z czescia rurowa oslony podatnie na dzialanie sil osiowych.W szczególnie prostej postaci wykonania wy¬ nalazku, koniec lejkowatej czesci, polaczony z czescia cylindryczna oslony jest zagiety schodkowo, w wyniku czego ta czesc jest szcze¬ gólnie podatna. W celu zwiekszenia sprezystej podatnosci, mozna zastosowac w tej schodko¬ wej czesci promieniowe szczeliny.W innej postaci wykonania oslony wedlug wynalazku, grubosc konca lejkowatej czesci, polaczonego z czescia cylindryczna oslony jest mniejsza, dzieki czemu uzyskuje sie równiez wieksza sprezysta podatnosc, zwlaszcza na dzia¬ lanie sil osiowych.Zgodnie z wynalazkiem, mozna zwiekszyc sprezystosc czesci schodkowej przez zastosowa¬ nie kolnierza wzmacniajacego w przedniej cze¬ sci lejka. Równiez wymagana podatnosc mozna uzyskac przez wykonanie czesci laczacej siez rura ochronna z materialu o wiekszej spre¬ zystosci.W |»»Gtl^mozna wykonac celowo uksztalto¬ wanie^w^<^cia w^SficJesci, która ma miec wieksza sprezysta podatnosc.W dalszym przykladzie wykonania oslony wedlug wynalazku, zwlaszcza takiej koncówki, która nie jest wykonana ze sprezystego ma¬ terialu, stosuje sie na tej koncówce sprezyne srubowa, która jest zakotwiona w sciance kon- cówW u jej wylotu a z tylu opiera sie o spe^ cjalne wystepy na koncu rury ochronnej.W innej postaci wykonania, lejkowata lub cylindryczna koncówka jest polaczona z kon¬ cem rury ochronnej za pomoca spiralnej spre¬ zyny. Zewnetrzny zwój sprezyny spiralnej jest osadzony pod wstepnym napieciem w pierscie¬ niowym rowku koncówki, a jej wewnetrzny zwój jest polaczony z koncem rury ochronnej.Oslona wedlug wynalazku posiada w stosun¬ ku do znanych tego rodzaju oslon wiele zalet.Jej lejkowata lub cylindryczna koncówka umieszczona w poblizu przegubu krzyzowego jest podatna nie tylko na. dzialanie sil promie¬ niowych, lecz równiez i sil osiowych. Równiez przy odchyleniu sie przegubu w stanie wyla¬ czonym, koncówka moze byc odginana, przez co wyklucza sie wszelkie uszkodzenia. Równiez istnieje mozliwosc przesuwania koncówki rów¬ nolegle do osi walu, w celu ulatwienia sprze¬ gania lub smarowania przegubu. Istnieje tez mozliwosc ustalenia koncówki w róznych od¬ stepach od przegubu krzyzowego. To jest wów¬ czas dogodne, gdy odstep przegubu od walu wpustowego zmienia sie w wyniku zastosowa¬ nia sprzegla przeciazeniowego lub innych urza¬ dzen. W koncu, koszty wytwarzania oslony wedlug wynalazku mimo wszystkich podanych zalet nie sa wiele wieksze niz znanych tego ro¬ dzaju oslon.Wynalazek jest Uwidoczniiony w kilku przy¬ kladach wykonania na rysunku ? na którym fig. 1 przedstawia koncówke oslony wedlug wynalazku w przekroju bocznym, fig, 2 — te sama oslone z osliowo przesunieta koncówka, przy czym schodkowata jej czesc jest przegie¬ ta do srodka, fig. 3 — oslone wedlug fig. 1 z przesunietym przegubem walu, fig. 4 i 5 — koncówke oslony, której schodkowo uksztalto¬ wana czesc posiada wyciecie w postaci promie¬ niowych szczelin, fig 6 i fig. 7 — oslone, któ¬ rej koncówka umieszczona nad przegubem jest polaczona z koncem rury ochronnej za pomo¬ ca stozkowej sprezyny srubowej, a fig. 8 — oslone wedlug wynalazku, której .koncówka umieszczana nad przegubem jest polaczona z koncem rury ochronnej za pomoca sprezyny spiralnej.Wszystkie postacie wykonania oslony wedlug wynalazku posiadaja te wlasciwosc, ze zamo¬ cowana w poblizu przegubu krzyzowego kon¬ cówka jest polaczona swym koncem z rura ochronna w ten sposób, ze ta koncówka mo¬ ze poddawac sie pod dzialaniem sil osiowych.Jest przy tym obojetne, czy sily dzialaja jedno¬ stronnie na koncówke lub czy sa rozlozone równomiernie.Przyklady wykonania w/g fig. 1—5 posiadaja koncówke, która w swym polaczeniu z koncem rury ochronnej jest uksztaltowana schodkowato i szczególnie podatnie. Na fig.2 koncówka jest przedstawiona w polozeniu przesunietym. osio¬ wo, przy czym czesc schodkowa jest przewi¬ nieta a koncówka jest utrzymywana w innym odstepie osiowym.Na fig. 3 przegub krzyzowy jest przeciagniety po odjeciu walu przegubowego czyli jest odgie¬ ty pod nienormalnie duzym katem. Powstale w wyniku takiego nienormalnego odgiecia prze¬ winiecie czesci koncówki nie powoduje jej uszko¬ dzenia.W celu zwiekszenia sprezystosci czesci schod- kowatej, material w tym miejscu moze byc bardziej miekki. Wieksza podatnosc mozna rów¬ niez uzyskac przez zastosowanie w tym miejscu cienszej scianki. Odwrotnie, druga czesc któ¬ ra winna byc mniej podatna mozna usztywnic przez naklejenie lub przynitowanie kolnierza.W przykladzie wykonania wedlug fig. 4 i 5 czesc, która winna byc bardziej sprezysta po¬ siada przeciecie w postaci szczelin promienio¬ wych 2. Te przeciecia moga posiadac równiez inna postac.W-przykladzie wykonania wedlug fig. 6 i 7, w lejowatej koncówce 1 jest osadzona sprezy¬ na srubowa 3, której zewnetrzny zwój jest za¬ mocowany na koncu leja przez przesuniecie przez otwory 4. Sprezyna 3 jest oparta swym drugim koncem na wystepach 5, które sa za¬ mocowane na pierscieniowej nasadzie 6 rury ochronnej. W tym miejscu lej jest zagiety do srodka, dzieki czemu jego'brzeg 7 pod wply¬ wem napiecia sprezyny 3 przylega do pierscie¬ niowej nasady 6. Jak widac na fig. 7, lej 1 mo¬ ze byc dowolnie przesuwany osiowo. Równiez pod wplywem dzialania sily skupionej jedno¬ stronnie, moze on odchylac sie na bok.Przyklad wykonania wedlug fig. 8 rózni sie - 2 -od wyszczególnionych juz postaci oslony tym, ze koncówka 1 jest polaczona z koncami rury ochronnej za posrednictwem sprezyny spiral¬ nej 8. Sprezyna spiralna 8 jest polaczona swym wewnetrznym zwojem z koncem rury ochron¬ nej, przy czyim jej zewnetrzny zwój jest umie¬ szczony pod napieciem w pierscieniowym row¬ ku koncówki oslony. Równiez w tej postaci wykonania jest zapewniona osiowa podatnosc koncówki. Moze ona poddawac sie pod wply¬ wem sil osiowych i promieniowych nie ulega¬ jac przy tym uszkodzeniu. PL