Wynalazek dotyczy urzadzenia do wylacza¬ nia zapadek mechanizmu zapadkowego, w szczególnosci mechanizmu napedowego od stro¬ ny kola lancuchowego, w trójbiegowych na¬ pedowych piastach rowerowych posiadajacych dwa mechanizmy zapadkowe.W wielu przypadkach zachodzi potrzeba wy¬ laczania zapadek sprzegowych, docisnietych pod naciskiem sprezyny, niezaleznie od stosun¬ ku liczby obrotów.pedzacego i pedzonego kor¬ pusu mechanizmu zapadkowego. A wiec np. w przypadku trójbiegowych napedowych piast rowerowych o dwóch takich mechanizmach, przy jezdzie pod góre w stanie wlaczonym, tuleja piasty obraca sie wolniej niz kolo lan¬ cuchowe o napedzie recznym, zabierak zas oraz duze kolo planetarne, wykonane jako obsada zapadki sprzegajacej, obracaja sie z predkoscia obsady kola planetarnego, przy czym przenoszenie sily z obsady kola plane¬ tarnego na tuleje piasty odbywa sie za po¬ srednictwem drugiego mechanizmu zapadko¬ wego od strony przeciwnej. Mechanizm za¬ padkowy napedu od strony kola lancucho¬ wego nie dopuszczalby jednak teraz do mniej¬ szej liczby obrotów tulei piasty wzgledem kola lancuchowego, gdyby na tym biegu nie byl wylaczalny w jakikolwiek sposób.Znane sa rózne urzadzenia majace na celu samoczynne wylaczanie mechanizmu zapadko¬ wego napedu od strony kola lancuchowego podczas zmiany biegu, z biegu normalnego na bieg wzniesieniowy. W jednej z tych kon¬ strukcji zapadki sa wykonane jako dwura- mienne, a przy zmianie biegu zapadki te zo¬ staja wysuniete ze wspóldzialajacego zazebie¬ nia przez nacisk na strone odwrotna zapad¬ ki. W innych znanych urzadzeniach wylacza sie je przez osiowe przesuniecie badz obsady zapadkowej, badz tez tylko zapadki. Wreszcieznane jest równiez urzadzenie wylaczajace do mechanizmu zapadkowego, polegajace na tym,- ze wylaczenie zapadki odbywa sie za pomoca tarczy sterujacej, zaopatrzonej w krzywki prowadnicze i obracanej o pewien okreslony kat.Znane urzadzenia wylaczajace wymagaja znacznego nakladu pod wzgledem konstruk¬ cyjnym i produkcyjnym. Urzadzenie wylacza¬ jace wedlug wynalazku jest natomiast proste w konstrukcji i tanie w produkcji. % W urzadzeniu wylaczajacym wedlug wyna¬ lazku na piascie od strony kola lancuchowe¬ go na duzym kole planetarnym jest osadzona przesuwna poosiowo na tej piascie tarcza sterujaca wykrojona i wytloczona z blachy, która przy wlaczaniu z biegu normalnego na bieg wzniesieniowy, tzn. ijrzy poosiowym prze¬ sunieciu zabieraka w kierunku kola lancucho¬ wego, zostaje pociagnieta przez zabierak i przy tym za pomoca stozkowej powierzchni, która moze byc wykonana jako pierscieniowy, stoz¬ kowy kolnierz, chwyta odpowiednie, przedlu¬ zenie zapadek i wyprowadza je ze wspóldzia¬ lania. Przy przelaczaniu z biegu wzniesienio- wego na bies normalny odpowiednia sprezyna naciskowa powoduje, ze tarcza sterujaca wraz z zabierakiem powraca znowu do srodka, pia¬ sty, przy czym zapadki zostaja uwolnione od stozkowego kolnierza tarczy sterujacej i pod naciskiem swych sprezyn wchodza znowu do zazebienia tulei piasty lub tez czaszy lozy¬ skowej, polaczonej z nia na stale.;Na rysunku uwidoczniony jest przyklad wy¬ konania urzadzenia wylaczajacego do mecha¬ nizmu zapadkowego w zastosowaniu do trój- biegowej napedowej piasty rowerowej, przy czym fig. 1 przedstawia przekrój podluzny trójbiegowej przekladniowej piasty rowero¬ wej w stanie wlaczenia biegu normalnego, fig. 2 — przekrój podluzny tej piasty z wla¬ czonym biegiem wzniesieniowym, fig. 3 — prze¬ krój piasty wzdluz linii III—III na fig. 1, fig. 4 — przekrój piasty wzdluz linii IV—IV na fig. 2 i fig. 5 — widok tarczy sterujacej.Duze kolo planetarne 1 (fig. 1) jest wyko¬ nane jednoczesnie jako obsada zapadek sprze¬ gajacych 2 (fig. 3) i w stanie wlaczenia biegu normalnego przenosi swój ruch obrotowy po¬ przez wlaczone zapadki sprzegajace 3 na cza¬ sze lozyskowa 4, która jest wkrecona na sta¬ le do tulei piasty 5. Na duzym kole planetar¬ nym i jest umieszczona przesuwna poosiowo tarcza sterujaca 6, a mianowicie za pomoca dwóch wypustek 7, które wchodza do szcze¬ liny podluznej 8 duzego kola planetarnego 1.Wypustki 7 przechodza przy tym w szczelinie 8 przez cala jej glebokosc i wystaja jeszcze do wewnatrz na tor zabieraka 10, przesuwnego poosiowo. Tarcza sterujaca 6 oprócz wypustek 7 posiada jeszcze pierscieniowy stozkowaty kolnierz 9, którego otwór stozka jest zwróco¬ ny ku zapadkom sprzegajacym 3. Przy zmia¬ nie biegu z normalnego na wzniesieniowy, zabierak 10 zostaje przesuniety poosiowo w kierunku kola lancuchowego 11 za pomoca szczelin prowadniczych 13 zewnetrznego na¬ rzadu napedowego 12, polaczonego na stale z kolem lancuchowym 11, przy czym na swej drodze w kierunku podluznym opiera sie o wypustki 7 tarczy sterujacej 6, wystajace na jego tor i w ten sposób przesuwa je w kierunku kola lancuchowego 11, wbrew na¬ ciskowi sprezyny 14. Stozkowy kolnierz 9 tarczy sterujacej 6 zachodzi swym otworem na grzbiet przedluzenia zapadek 3 i przechy¬ la w ten sposób, przy dalszym przesunieciu tarczy sterujacej 6 zapadki 3 do wewnatrz, wbrew naciskowi sprezyn 3a, przy czym konce zapadek zostaja wyzwolone z uzebienia wew¬ netrznego czaszy lozyskowej 4, tak, iz czasza wraz z przymocowana do niej na stale tu¬ leja 5 piasty moze obracac sie wolniej niz kolo lancuchowe 11 (bieg wzniesieniowy).Przy ponownym wlaczeniu z biegu wznie- sieniowego na normalny zabierak 10 przesu¬ wa sie z powrotem w kierunku srodka pia¬ sty, przy czym tarcza sterujaca 6 pod naci¬ skiem sprezyny 14 podaza za zsbierakiem i po¬ rusza sie z powrotem równiez w kierunku srodka piasty. Dzieki temu zapadki sprze¬ gajace 3 zostaja uwolnione od stozkowego kolnierza 9 tarczy sterujacej 6, odchylaja sie pod naciskiem sprezyny 3a ponownie na zew¬ natrz i zapadaja do uzebienia wewnetrznego czaszy lozyskowej 4, polaczonej na stale z tuleja 5 piasty, tak, iz czasza moze teraz wraz z tuleja 5 piasty obracac sie znowu z liczba obrotów kola lancuchowego (bieg normalny). PL