RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40648 KI.Lorenz Jager Haan, Niemiecka Republika Federalna •^9 a 9/50 Urzqdzenie do zamocowywania szyn kolejowych Patent trwa od dnia 4 maja 1955 r.Wynalazek dotyczy urzadzenia do zamocowy¬ wania szyn kolejowych, za pomoca znanego palaka zaciskowego, umieszczonego na pod¬ kladce i dzialajacego w znany sposób swym swobodnym ramieniem na nózke szyny.W znanych dotychczas tego rodzaju urza¬ dzeniach do zamocowywania szyn, palak za¬ ciskowy jest wsuwany w zwykle zeberko pro¬ wadnicze, zaopatrzone w przerwe w ksztalcie jaskólczego ogona, przy czym górne ramie te¬ go palaka musi byc za pomoca specjalnego narzedzia podnoszone ponad zeberko, zanim jego powierzchnia przylgniowa zetknie sie z glebiej osadzona nózka szyny.Znane jest nastepnie urzadzenie, z którym górne ramie palaka zaciskowego jest bez na¬ prezenia nasuwane na zeberko i zabezpiecza¬ ne przy zastosowaniu klina, wbijanego miedzy wolny koniec górnego ramienia a nózke szyny.W innym znanym urzadzeniu do zamocowy¬ wania szyn, sprezynujaca plyta zaciskowa jest przyciskana przy pomocy nakladki naciskowej do podkladu, przy . czym ta nakladka jest utrzymywana za pomoca dwóch bocznie umieszczonych srub podkladowych.Wszystkie znane tego rodzaju urzadzenia do zamocowywania szyn posiadaja te wspólna niedogodnosc, ze wymagaja stosowania spe¬ cjalnie dopasowanych podkladek, posiadajacych zarówno zeberka trzymakowe jak i zderzako¬ we dla narzadów naprezajacych.Wynalazek dotyczy urzadzenia do umocowy¬ wania szyn kolejowych za pomoca zaciskowe¬ go palaka, dzialajacego na nózke szyny, które pozwala na usuniecie zarówno wspomnianych zeberek, jak i samoistnych nakladek nacisko¬ wych, wskutek czego unika sie niedogodnosci w znanych dotychczas konstrukcjach.Wedlug wynalazku dolne ramie znanego sprezynujacego palaka zaciskowego, dzialajace zderzakowo na nózke szyny, jest przyciskane za pomoca srub podkladowych bezposrednio do bezzeberkowej podkladki az do calkowi¬ tego przylegania, dzieki czemu, wskutek nalo¬ zenia górnego ramienia palaka na nózke szy¬ ny uzyskuje sie przez rozpieranie naprezanie palaka zaciskowego. Naprezenie swobodnego ramienia palaka winno byc najkorzystniej znacznie wieksze od niezbednego napiecia wlasciwego i odpowiadac najlepiej naprezaniuwstepnemu swobodnego ramienia palaka, wy- * necacego, okolo JL mm.Zamocowanie wfdlug wynalazku polega na tym, ze "dolne ramie palaka zaciskowego jest w stosunku do górnego ramienia poszerzone obustronnie na tyle, ze wieniec przynaleznej sruby podkladowej czescia swej powierzchni naciska na poszerzony bok dolnego ramienia, podczas gdy jednoczesnie druga czesc powierz¬ chni tego wienca opiera sie o wzniesienie pod¬ kladki. Do tego celu stosuje sie podkladki pomiedzy wzniesienia, w których w tworzace wsporniki oporowe na rogach tej podkladki wprowadza sie palak zaciskowy, tj. jego po¬ szerzone boki i w ten sposób zabezpiecza przed przekrecaniem.Kazdy z obu poszerzonych boków dolnego ramienia palaka zaciskowego posiada lukowy wykrój, którego przebieg odpowiada wypu¬ klosci cylindrycznej czesci sruby podkladowej, wchodzacej czesciowo w ten wykrój, wskutek czego po wprowadzeniu srub podkladowych do otworów podkladki palak zaciskowy jest za¬ bezpieczony przed jakimkolwiek przesuwaniem.Wskutek czesciowego tylko otoczenia trzonka sruby, wchodzacego do wykroju, otrzymuje sie duza powierzchnie przylgniowa wienca sruby do palaka, podczas gdy jednoczesnie swobodny koniec ramienia, opierajacy sie o nózke szyny, dziala na te nózke z napieciem wstepnym, obliczonym wedlug powyzej wskazanego prze¬ pisu. Stalosc nacisku naprezajacego jest znacz¬ nie pplepizona wskutek poszerzenia dolnego ramienia i stopniowego przejscia boków tego ramiejtfa do przyleglego obrebu górnego ra¬ mienia palaka zaciskowego.Na rysunku uwidoczniony jest przyklad wy¬ konania urzadzenia do zamocowywania szyny wedlug wynalazku, przy czym fig. 1 przedsta¬ wia przekrój poprzeczny tego urzadzenia, fig. 2 — jego widok z góry i fig. 3 — widok boczny tego urzadzenia. y? celu wiekszej przejrzystosci rysunku na fi|. 2 opuszczony jest z prawej strony palak zaciskowy.Na rysunku fig. 1 cyfra 1 oznaczony jest podklad kolejowy, a cyfra 2 — lezaca na nim podkladka 2, która na swych czterech rogach jest zaopa¬ trzona we wzniesienia 3 o prostokatnym obry¬ sie (fig. 2) tak rozmieszczone, ze miedzy zwró¬ cone do siebie brzegi tych wzniesien sa wpro¬ wadzone i zabezpieczone przed przekrecaniem boki 10 poszerzonego plaskiego dolnego ramie¬ nia 8 palaka zaciskowego 7.Jak wynika z fig. 2, obydwa boki 10 dolne¬ go ramienia dochodza az do obrebu górnego ramienia 9 palaka zaciskowego 7, który w miejscu wygiecia 11 jest równiez jeszcze poszerzony, wskutek czego otrzymuje sie lep¬ sza stalosc nacisku, przenoszonego na nózke 4 szyny przez koncowa powierzchnie 15 górnego ramienia 9.Liczba 12 oznaczone sa lukowe wykroje, wy¬ konane w bokach 10, których promien odpowia¬ da mniej wiecej srednicy trzonka sruby pod¬ kladowej 13 i w które wchodza sruby 13.W podkladce 2 wykonane sa otwory 14, które sa tak rozmieszczone, ze zasadniczo przechodza one poprzez wzniesienie 3 i czesciowo poprzez nizej tych wzniesien lezaca wlasciwa pod¬ kladke 2.Po ustawieniu nózki 4 szyny wraz z pod¬ kladka 2 na podkladzie 1 zaklada sie najpierw na obie nózki 4 tej szyny palak zaciskowy h wprowadzajac go tak miedzy wzniesienia 3, otrzymane przez wzglebienie odpowiednich miejsc podkladki 2, azeby powierzchnie przyl- gniowe 15 tych palaków 7 spoczywaly swobod¬ nie na nózkach 4 szyny.Przy naciaganiu srub podkladowych 13 bo¬ ki 10 dolnego ramienia 8 palaka zaciskowego 7 sa otoczone przez wience 16 tych srub i zacis¬ kane przy równoczesnym rozwieraniu tego pa¬ laka 7 az do chwili gdy górna powierzchnia dolnego ramienia 8 znajdzie sie na poziomie górnej powierzchni wzniesienia 3, przy czym wówczas wieksza cze§c wienca 16 sruby jest oparta na wzniesieniach 3.Przy calkowicie dociagnietej srubie podkla¬ dowej 13 uzyskuje sie wlasciwe naprezenie pa¬ laka zaciskowego 7, które, dzieki temu, jest znacznie wieksze od potrzebnego napiecia wlasciwego, dzialajacego na nózke 4 szyny.Szczególna zaleta urzadzenia wedlug wyna¬ lazku, oprócz niewielkiego jego kosztu i prosto¬ ty montazu, jest jego mala wysokosc i wyni¬ kajace stad przeniesienie punktu dzialania za¬ mocowania narzadu naprezajacego, mozliwie jak najblizej podkladu 1. PL