Opublikowano dnia 27 stycznia 1958 r.**M OCf POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 40639 VEB (K) Wassermirtschaft Leipzig Lipsk, Niemiecka Republika Demokratyczna KI. 85 e, 18/20 Aparat do oczyszczania rurociagów za pomocq sprezonego osrodka Patent trwa od dnia 18 maja 1956 r.Wynalazek dotyczy aparatu do oczyszczania rurociagów za pomoca sprezonego osrodka.Znane aparaty do oczyszczania rurociagów w przewazajacej ilosci przypadków przeciaga¬ ne sa przez czyszczone rurociagi za pomoca ciagnacych lin i dzwigarek. Przy tym obok szczotek i specjalnych wiader znajduje zasto¬ sowanie duza ilosc rozwiazan konstrukcyjnych, z których wszystkie oparte sa na tej samej zasadzie konstrukcyjnej, polegajacej na zsuwa¬ niu w jedno miejsce zanieczyszczen i przesu¬ waniu ich do nastepnego punktu ich usuwania.Niektóre z tych aparatów oczyszczajacych, po¬ wiazane sa z wezami doprowadzajacymi wode, a to w celu wykorzystania cisnienia wody do procesu oczyszczania. Ze wzgledów higienicz¬ nych i technicznych stosowanie tego rodzaju aparatów nie daje sie jednak niczym zasta¬ pic.Poza tym znane sa równiez aparaty, w któ¬ rych zatrzymuje sie odplyw wody poza apara¬ tem, aby w ten sposób uzyskac potrzebne cisnienie dla uzyskania ruchu przesuwowego.W celu unikniecia strat wody, zwlaszcza przy malym spadku wody, zaopatrzone sa takie aparaty czasami w uszczelki gumowe. Wyplu¬ kiwanie zanieczyszczen odbywa sie przy tym przez zmywanie woda pod cisnieniem które przez wyciecia w uszczelce przeplywa przez aparat.W niektórych aparatach pracuje sie z prze¬ lotnymi otworami, umieszczonymi wspólsrod- kowo lub mimosrodowo i zaopatrzonymi lub niezaopatrzonymi w dysze wzglednie przy po¬ mocy ukosnie ustawionego od góry otwartego krazka, woda zeslizguje sie ponad aparatem, aby w ten sposób predkosc spadku wody wy¬ korzystac do czyszczenia.Jezeli do czyszczenia rurociagów sa do dys¬ pozycji duze ilosci wody, wówczas innymi zna¬ nymi sposobami mozna przez rurociagi prze¬ ciskac kule, pilki lub walce, które rozmywa¬ ja osad i unosza go ze soba. Poniewaz w prze¬ wazajacej ilosci przypadków posiadane ilosci wody do tego nie wystarczaja i przy tym mu¬ si byc stosowana do przeplukiwania wodarzeczna, wiec z koniecznosci stosowanie tego sposobu muaibyc 4tfraniczone.Do" tego (?5<^dzi*jeszcze to, ze ze wzgledu Jna% oszczednosc w* uzywaniu swiezej wody i zwiazane z tym koszty, trzeba ograniczyc do minimum uzywanie swiezej wody. Ten cel nie jest w pelni osiagniety równiez w aparatach pracujacych z pietrzeniem wody, gdyz wskutek stosowania otworów przeplukujacych, równiez w czasie niedzialania aparatu odplywaja znacz¬ ne ilosci wody zupelnie niewykorzystywanej.Poza tym aparaty te ze wz^lepTu na ich ksztalt i sztywno osadzone uszczelka jak równiez ze wzgledu na stosunkowo ciezki mechanizm rol¬ kowy dosyc mocno siedza w rurociagach. Z tych to wzgledów juz tylko do przesuwania aparatu trzeba znacznego cisnienia wody. Wreszcie, przy niejednolitosci poszczególnych odcinków rurociagu i stosowaniu tego rodzaju aparatów, wskutek zakleszczen nastepuja poza tym znacz¬ ne straty czasu i wody.Aby uzyskac szybkie, mozliwie bez oporów i dokladne oczyszczanie mechaniczne rurocia¬ gów potrzebne sa aparaty przeplukujace pod cisnieniem, w których zostalyby usuniete wyzej omówione wady. Aparaty te powinny byc w stanie przechodzic bez wiekszych trudnosci przez rurociagi ulozone nie koniecznie w linii prostej. Powinny one poza tym prz^ najdalej idacym wykorzystaniu cisnienia wody i energii plukania, usuwac lub przez rurociagi przepusz¬ czac duze ilosci mulu i materialów osado¬ wych, przy uzyciu stosunkowo malej ilosci wody.Zgodnie z wynalazkiem zadanie to zostalo rozwiazane za pomoca dwudzielnego zaopatrzo¬ nego w rolki prowadzace, wyposazonego w ba¬ last kadluba wiszacego, miedzy stykajacymi sie i dociskanymi za pomoca elementu lacza¬ cego powierzchniami którego, umieszczone sa przewaznie dwie o róznej szerokosci uszczelki gumowe posiadajace klinowe naciecia. Na gór¬ nej stronie przedniej czesci wiszacego kadluba umieszczona jest szyna zderzakowa z rolkami slizgowymi, a na tylnej czesci, przewaznie na ukosnej blasze przytrzymujacej, przymocowana jest plyta gumowa do kierowania strumienia doplywajacej wody. Poza tym tylna czesc po¬ siada otwór do napelniania balastem, zamyka¬ ny wodoszczelnym zamknieciem.Ponizej opisano wykonanie wynalazku.Rysunek fig. 1 przedstawia przekrój podluz¬ ny aparatu czyszczacego, fig. 2 przedstawia widok aparatu czyszczacego z tylu, fig. 3 — przedstawia widok aparatu czyszczacego z przo¬ du, fig. 4 — przedstawia widok aparatu czysz¬ czacego z góry.Kadlub wiszacy 1 jest w ten sposób uksztal¬ towany, ze moze byc swobodnie przesuwany równiez w rurach wzajemnie przesunietych.Równiez ewentualny ruch powrotny aparatu, dzieki jego korzystnym ksztaltom jest latwiej¬ szy niz to mialo miejsce dotychczas i dlatego wymaga przylozenia mniejszej sily, a zatem i lzejszych elementów prowadzacych.Element kadluba wiszacego, lezacy przed uszczelka gumowa 2 wplywa korzystnie na skutecznosc dzialania wody przeplukujacej, przez co uzyskuje sie lepsze usuwanie mate¬ rialów osadowych. Obydwie uszczelki gumo¬ we 2 maja za zadanie uszczelniac aparat w stosunku do scianek rur. Dzieki wzajemnie przesunietym klinowym nacieciom przeciw¬ dziala sie skrzywieniom uszczelki w czasie wahan aparatu. Rózne szerokosci uszczelki maja za zadanie ulatwic przesuwanie aparatu w miejscach laczenia rur mufa. Poniewaz w dolnej czesci nie ma wycietego zadnego otworu przeplywowego, wiec w czasie spie¬ trzania wody, nie nastepuje zaden bezuzytecz¬ ny jej przeplyw. Gdy tylko wskutek wystarcza¬ jacego spietrzenia aparat zostanie uniesiony, odpowiednio do kierunku doplywu wody prze¬ plukujacej podnosi ona dolny element gumo¬ wy i otwiera wolna droge strumieniowi prze¬ plukujacemu.Gdyby na skutek zbyt wysokiego podniesie¬ nia aparat przypadkowo zostal docisniety do góry, dzialaja wówczas rolki slizgowe 4, umo¬ zliwiajac w pewnym stopniu zeslizgniecie sie aparatu z najwyzszego punktu rury.Szyna zderzakowa 3, w której te rolki sa zamocowane chroni aparat przy natknieciu sie jego na wystepy, które istnieja czasem w naj¬ wyzszych punktach rury.Obydwie czesci kadluba wiszacego sa wza¬ jemnie do siebie docisniete za pomoca sworz¬ nia laczacego z nakretka 5.Aparat czyszczacy zawiera w sobie na ogól tyle balastu 6 ile potrzeba aby w normalnych warunkach wodnych mozna bylo uzyskac w przyblizeniu niestala równowage zawiesze-, riia. Jezeli dysponuje sie obfitym strumieniem, wody lub odwrotnie, jezeli istnieje slaby do¬ plyw wody, to wówczas przed wprowadzeniem aparatu do rurociagu nalezy balast zwiekszyc lub zmniejszyc. Zamkniecie 7 umozliwia wo¬ doszczelne zamykanie otworu do napelniania 8.Do blachy przytrzymujacej 9 jest przymoco¬ wana skosna plyta gumowa 10, która ma za — 2 —zadanie naplywajacy strumien wody kierowac z rozpedem pod aparat i przez to zwieksza efekt plukania. Mechanizm prowadzacy 11 z rolka prowadnicza 12 1 petla linowa 13, przy¬ mocowany do tylnej czesci kadluba wiszacego, ze wzgledu na swój ciezar sluzy, poza prowa¬ dzeniem aparatu, jednoczesnie do osiagania w rurociagu równowagi stalej. PL