f\ OpufcJiltPw«n9 4*la 20 frydni* 1956 jv BIBLIOTEKA P0ls!ri-F ; POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr39275 KL 21 c, 59/25 Kopalnia Wegla Kamiennego „Zabrze-Wschód'4 *) Zabrze, Polska Urzadzeni* do zdalnego sterowania przenosników tasmowych Patent trwa od dnia 23 marca 1955 r.Przedmiot wynalazku stanowi urzadzenie do zdalnego sterowania przenosników tasmowych Z zastosowaniem wylaczników odsrodkowych.Pzieki wprowadzeniu tego urzadzenia nie jest potrzebna obsluga w punktach przesypowych.Wylacznik odsrodkowy, zabudowany na koncu przenosnika tasmowego, wlacza naped nastep¬ nego ciagu tasmowego. W przypadku zerwania sie lub poslizgu tasmy, ta ostatnia nie przesuwa sie, natomiast naped pozostaje w ruchu. Ponie¬ waz w punkcie przesypu.nie ma obslugi, która wylaczylaby naped, przeto moze wówczas po¬ wstac powazniejsza awaria. Przy zerwaniu tasmy moze ona ulec wyciagnieciu z napedu przez obracajace sie bebny.W mysl wynalazku wylacznik odsrodkowy, za¬ budowany na koncu ciagu tasmowego, sluzy do *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórcami wynalazku sa inz. Jerzy Kozlowski, inz. Henryk Dzierzon, Alfred Pindur i Leon Wiesiolek, zdalnego sterowania tj. wlaczania i wylaczania nastepnego ciagu, a zabudowany na ciagach w poblizu napedu wylacza go w przypadku zer¬ wania lub poslizgu odnosnej tasmy, wypelniajac role wylacznika awaryjnego. Jednoczesnie przy wlaczaniu napedu wylacznik odsrodkowy, zabu¬ dowany na koncu poprzedniego ciagu tasmy, jest z nim zsynchronizowany. Wylacznik awaryjny zastepuje obsluge, zatrzymujaca naped w przy¬ padku zerwania lub poslizgu tasmy.Urzadzenie wedlug wynalazku jest uwidocz¬ nione tytulem przykladu na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia przekrój poprzeczny ciagu przenosnikowego, fig. 2 — jego widok z boku, fig. 3 — przekrój osiowy wylacznika odsrodkowe¬ go, osadzonego na walku przenosnika, fig. 4 — jego przekrój poprzeczny wzdluz osa B-B na fig. 3, fig. 5 — jego przekrój poprzeczny wzdluz linii A-A na fig. 3, a fig. 6 — uklad polaczen calego urzadzenia.Istota wynalazku polega na zastosowaniu wy¬ lacznika odsrodkowego, osadzonego na walku 2rolki 1. Walek 2 jest osadzony w dwóch lozys¬ kach kulkowych 3, 3\ umieszczonych w tulejach lozyskowych. Jedna z tulei lozyskowych jest przyspawana do blachy bocznej 4 przenosnika, a druga do skrzynki 5, stanowiacej obudowe wy¬ lacznika. Do blachy bocznej 4 i skrzynki 15 przy¬ mocowane sa równiez dwa uchwyty 6 i dwie dzwignie 7. Drugie konce dzwigni 7 sa przymo¬ cowane przegubowo do ramy 8 przenosnika. Do górnej czesci ramy Si o uchwytów 6 zahaczaja sprezyny 9. W skrzynce 5 na przedluzeniu wal¬ ka 2, wystajacym poza lozysko 3, osadzone jest lozysko 10 niosace tarcze 11 z umieszczonymi w niej przegubowo dzwigniami 12. Do tarczy 11 przymocowana jest zapadka 22 (fig. 5)* Na jed¬ nych koncach dzwigni 12 umocowane sa ciezarki 13, na drugich zas zaczepy 14. Za lozyskiem 10 na przedluzeniu walka 2 umieszczone jest kolo zapadkowe 15. Na koniec walka 2 nasadzona jest sprezyna dociskowa 16 opierajaca sie jednym koncem o rowek kola zapadkowego 15, drugim zas koncem — o trzpien izolacyjny 18, umiesz¬ czony w tulejce 17 i zaopatrzony w sworzen sty¬ kowy 19. Tulejka 17 wraz z trzpieniem 18 jest nasadzona na sprezyne 16. Na wewnetrznej po¬ wierzchni obwodowej skrzynki 5 umocowana jest podstawka stykowa 20 ze stykami sprezyno¬ wymi a, b, c.Rolka 1 jest oisadzona na dzwigniach 7 i do¬ ciskana za pomoca sprezyn 9 do tasmy przenos¬ nika. Z chwila uruchomienia tasmy rolka 1 uzyskuje natychmiast pelne obroty (okolo 7 obr/sek) i napedza tarcze 11. Gdy tarcza U za¬ czyna obracac sie, ciezarki 13 dzwigni 12 odchy¬ laja sie i zaczepy 14, zahaczajac kolnierz tulejki rozrzadczej 17 pociagaja ja w lewo. Sworzen stykowy 19 cofa sie, powodujac przesuniecie sie styków sprezynowych b, c w kierunku styku sprezynowego a, z którym lacza sie one i zamy¬ kaja obwód sterujacy wylacznika samoczynnego nastepnego napedu. Prad plynie wówczas przez przewód 1, styki a, b, c, i przewód n. Z chwila wlaczenia wylacznika samoczynnego napedu na¬ stepnego ciagu, jego tasma uruchamia awaryjny wylacznlik odsrodkowy, o stykach a1, b1, c1, wla¬ czony w ten sam obwód sterujacy (fig. 6). Prad w obwodzie sterujacym plynie z kolei przez prze¬ wód 1, styki a, b, c, oraz przewód n a takze przez przewód 1, styki a, b, przewód m, styki b\ a' i przewody p, n. Wylaczniki odsrodkowe sa teraz polaczone w obwodlzli|e sterujacym równolegle.Po osiagnieciu przez tarcze 11 obu wylaczników odsrodkowych pelnych obrotów dzwignie odchy¬ laja sie do krancowego polozenia, sworzen sty¬ kowy 19 cofa sie równiez do krancowego poloze¬ nia i styki sprezynowe b, przesuwajac sie dalej w kierunku styków sprezynowych a odrywaja sie od styków sprezynowych c. Prad w obwodzie sterujacym przeplywa wówczas jedynie przez przewód l, styki a, b, przewód m, styki b\ a1 i przewody p, n. Obecnie wylaczniki odsrodkowe sa polaczone w obwodzie sterujacym szeregowo i wylaczenie jednego z niich powoduje przerwanie calego obwodu sterujacego wraz z doplywem pra¬ du do silnika napedu drugiej tasmy.Rolka 1 napedza tarcze 11 glównego wylaczni¬ ka odsrodkowego jedynie oporem ciernym lozyska, na skutek czego tarcza ta uzyskuje palne obroty z pewnym opóznieniem, a mianowicie dopiero po uplywie okolo 5f sekund, w zwiazku z czym uzy¬ skuje sie równiez odpowiednie opóznienia wla¬ czen nastepnych napedów. Gdyby tarcza 11 byla osadzona bezposrednio na walku 2, wówczas wszystkie napedy bylyby wlaczane niemal równo¬ czesnie, na skutek czego wystepowalyby nadmier¬ ne natezenia pradu rozruchowego. Przy opóznio¬ nym rozruchu przed wlaczeniem kazdego na¬ stepnego napedu, natezenie pradu w miedzyczasie zmniejsza sie do wartosci nominalnej.W wylaczniku odsrodkowym awaryjnym tarcza 11 jest polaczona z walkiem 2 za pomoca kola za¬ padkowego 15, i zapadki 22. W tym przypadku walek 2 i tarcza 11 obracaja sie synchronicznie, w zwiazku z czym sworzen stykowy 19 przesuwa sie natychmiast do krancowego polozenia, przy czym styk sprezynowy b' styka sie ze stykiem a' a odrywa sie od styku c'. Polaczenie sie styków sprezynowych a', b' w wylaczniku odsrodkowym awaryjnym winno byc dostatecznie szybkie, po¬ niewaz powinno nastapic w czasie miedzy pola¬ czeniem sie styków a, b i rozlaczeniem sie styków b, c, glównego wylacznika odsrodkowego. Ponie¬ waz polaczenie walka wylacznika z tarcza 11 jest wykonane nie na stale lecz za posrednictwem kola zapadkowego, przeto w przypadku zwolnie¬ nia biegu tasmy lub chwilowego jej zatrzymania tarcza 11 osadzona na lozysku kulkowym 10, obraca sie jeszcze po unieruchomieniu walka 2 przez kilka sekund dzieki posiadanej energii ki¬ netycznej i wylaczenie napedu nastepuje z pew¬ nym opóznieniem. Jesli zatem po chwilowym za¬ hamowaniu tasma znów rusza, to naped nie zo¬ staje w miedzyczasie wylaczony, dzieki czemu przy nierównomiernym biegu tasmy nie obser¬ wuje sie powtarzajacych sie czesto wylaczen i wlaczen napedu, które moglyby wplynac na przegrzanie silnika napedowego. — 2 — PL