V Opublikowano dnia 10 maja 1956 r.^ .V *2A °4 h %fo Qj%b POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 38720 Akademia Górniczo-Hutnicza*) Kraków, Polska Sposób wiercenia cfwcrcw sfrielewych w wyrobiskach górniczych oraz dluto do wykonywania lego sposobu Patent trwa od dnia 24 kwietnia 1954 r.W celu zwiekszenia ilosci materialu urobio¬ nego w otworze wiertniczym wierconym w ska¬ lach trudnych do urobienia stosuje sile dotych¬ czas stopniowe rozszerzanie konca otworu, które dokonuje sie przez kilkakrotne kolejne odstrzeli¬ wania przy uzyciu coraz to wiekszej ilosci ma¬ terialu wybuchowego. (Wiercenie takie prowadzi sie az do poszerzenia otworu do takich wymia¬ rów, aby móc umiescic w nim calkowity wlasci¬ wy ladunek wybuchowy. Wada tego sposobu jest to, ze wskutek zluzowania i spekania skal w miejscu poszerzenia otworu efekt wybuchu wlasciwego ladunku jest zmniejszony, a czas calej operacji jest zbyt dlugi.Sposób wedlug wynalazku polegla na posze¬ rzeniu odwierconego otworu w sposób mecha¬ niczny. Po wywierceniu otworu dlutem znanej wiertarki udarowej wymienia sie zerdz wiertni¬ cza, a na jej miejsce zaklada sie dluto, wyko¬ rzystujac te sama wiertarke. Zaleta sposobu wedlug wynalazku jest duza wydajnosc i zapo¬ biezenie naruszeniu struktury skal otaczajacych otwór. Uzyskuje sie wiec duzy efekt stosowa¬ nego ladunku materialu wybuchowego i znacz¬ nie skraca sie czas potrzebny na poszerzenie otworu.Na rysunku uwidoczniono dluto wedlug wy¬ nalazku, przy czym fig. 1 przedstawia czesciowo w przekroju widok z boku dluta od strony jego narzadów tnacych, a fig. 2 — podobny widok od strony czola sworznia.Dluto sklada sie z kadluba 6, zaopatrzonego w nagwintowany otwór do osadzania go na zer- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, ze twórca wynalazku jest prof. dr inz. Zygmunt Ko¬ walczyk.dzi 3 i w otworki pluczkowe 7 oraz z dwóch na¬ rzadów tnacych 1 osadzonych wiahliwie na swo¬ rzniu 2 zamocowanym w kadlubie 6.Po wywierceniu w znany sposób ^stworu do zadanej glebokosci wierci sie dalej opisanym dlutem, zamocowanym na koncu zwyklej wy¬ drazonej zerdzi 3 wiertarki. Poczatkowe udatry* dluta powoduja wcinanie sie narzadów 1 »w scianki otworu, a dno otworu przybiera ksztalt stozka pod dzialaniem ostrzy 5. W miare wier¬ cenia powierzchnie stoika ailatwiaga! suwanie sie narzadów 1 na boki i poszerzanie przez to otworu. Z chwila kiedy njfrz^dyil toatana roz¬ warte calkowicie dalsze udary wwiercaja stozek, a nastepnie wierca otwór cylindryczny. W cza¬ sie wiercenia przez zerdz 3 i otworki 7 dluta przeprowadza sie wode celem usuniecia zwierco- nego materialu. PL