BIBLIOT :- pi/ ' ' Warszawo, dnia 5 listopada 1955rV. u, , gnig g iisiopggg i7QJt POLSKIEJ RZECZYPOSPOLITEJ LUDOWEJ OPIS PATENTOWY Nr 38257 KI. 65 b, 4 Stanislaw Krzysztoporski (Kraków, Polska) Suchy dok do budowy i remontu jednostek plywajacych Patent trwa od dnia 31 sierpnia 1954 r.Dotychczas budowe jednostek plywajacych przeprowadza sie na pochylniach stoczniowych o pochylym placu montazowym, remont zas — w osobnych dokach plywajacych. Wady tych urzadzen polegaja na tym, ze plaszczyzna placu montazowego jest pochyla, a plaszczyzna po¬ chylni siega ponad teren, co wymaga duzej i wy¬ sokiej konstrukcji dzwigowej i suwnicowej.Oprócz tego prace montazowe zalezne sa od po¬ gody, gdyz zachodzi trudnosc pokrycia dachem pochylni z powodu jej wysokosci i z tym zwia¬ zanych wysokich konstrukcji dzwigowychv Poza- tym wodowanie jednostki jest trudne i kosz¬ towne, a cykl pracy montazowej na pochylni jest zbyt powolny i uciazliwy. Pochylnie stocz¬ niowe, których koszt budowy jest wysoki, nie nadaja sie do remontu okretów, dlatego zacho¬ dzi koniecznosc budowy doków plywajacych.Suchy dok do budowy i remontu jednostek plywajacych wedlug wynalazku usuwa te wady.Jest on wbudowany w teren, ma dno poziome, stanowiace plac montazu i remontu i daje moz¬ nosc kompletnego zbudowania okretu z uzbro¬ jeniem wewnetrznym na jednym stanowisku montazowym. Dok taki jest przy tym pokryty dachem halowym oraz posiada sciany do unie¬ zaleznienia robót od pogody. Wodowanie jedno¬ stek okretowych nastepuje przez samoczynne zalanie doku woda i otwarcie wrót docisko¬ wych.Na rysunku uwidoczniono schematycznie, ty¬ tulem przykladu, dok suchy wedlug wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia widok z góry do¬ ku, na której lewa strona przedstawia dok z za¬ mknietymi wrotami i prawa strona — widok te¬ go doku z otwartymi wrotami, fig. 2 — przekrój poprzeczny doku, przy czym prawa strona figu¬ ry przedstawia przekrój poprzeczny tego doku z jednostka plywajaca, fig 3 — przekrój podluz¬ ny doku, fig. 4 — przekrój poprzeczny wrót do¬ ciskowych osadzonych na wrebie dolnym, a fig. 5 — widok z góry tych wrót osadzonych we wrebach scian bocznych doku.Wedlug przedstawionego przykladu dok jest wbudowany w wykopie prostopadlym do rzeki i polaczony z rzeka. Sciany boczne 1 i sciana tylna 2 stanowia zelbetowe mury oporowe, a dno 3 stanowi umocniona zelbetowa poziomaplyta montazowa. Dok od strony rzeki jest ot¬ warly i posiada wreb dolny 4 i wreby boczne 5 do umieszczenia wrót dociskowych 6. Wrota dociskowe sa skrzynia zamknieta, wykonana z blachy stalowej obudowanej na szkielecie kon¬ strukcyjnym z dzwigarów stalowych. W scianie górnej skrzyni znajduje sie zamkniecie 7, przez które wprowadzona jest do wnetrza skrzyni ru¬ ra do wpompowywania powietrza w celu wy-1 cisnienia wody ze skrzyni. Woda ta uchodzi przez rury 8 siegajace dna. Skrzynia jest zaba- lastowana u dolu w celu wytrzymywania jej w pozycji pionowej po wycisnieciu wody.W celu zamkniecia doku wrota 6 osadza sie we wrebach i napelnia woda dla ich opadniecia we Nastepnie wypompowuje sie wode z doku pom¬ pami 9, przez co woda rzeczna dociska wrota do wrebów czola doku, powodujac naturalne uszczelnienie doku. Ewentualnie woda z opa¬ dów atmosferycznych zbiera sie w rowku dna doku nieuwidocznionego na rysunku i scieka do studzienki zbiorczej 10, skad ja wypompo¬ wuje sie. Przy wodowaniu jednostki otwiera sie zasuwe 10 kanalu 12 wbudowana w przyczó¬ lek doku, przez który wpuszcza sie wode z rze¬ ki do doku az do samoczynnego wyrównania poziomów 13 wody w doku i w rzece. Nastepnie przez wpompowanie powietrza we wrota 6 ot¬ worem 7 opróznia sie skrzynie wrót z wody, przez co wrota uniosa sie jako obiekt plywaja¬ cy i zostaja odciagniete dla otwarcia doku.Do montazu i remontu jednostek plywajacych wbudowane sa na nadbrzezach scian bocznych doku tory 14, sluzace do przesuwu dzwigów 15 i suwnic 16, za pomoca których odbywa sie transport urzadzen i materialów do kompletne¬ go wykonczenia okretu na jednym miejscu mon¬ tazowym. W scianach bocznych doku umieszczo¬ ne sa na potrzebnych dlugosciach i wysokos¬ ciach hermetycznie zamkniete kanaly 17 do in¬ stalacji przewodów i rur do pradu, gazów tech¬ nicznych, powietrza sprezonego i wody. Poza tym na scianach doku rozmieszczone sa samo¬ czynnie skladane pomosty montazowe, nieuwi- docznione na rysunku; zapewniaja one montaz okretu bez jakichkolwiek dostawianych ruszto¬ wan dodatkowych.Dlugosc i szerokosc doku zalezne sa od dlu¬ gosci i szerokosci montowanych jednostek ply¬ wajacych z dodaniem potrzebnej powierzchni na pomosty montazowe. Glebokosc doku liczona od zwierciadla wody rzeki zalezna jest od gle¬ bokosci zanurzenia budowanych jednostek z do¬ daniem nieduzej wysokosci dla swobodnego od¬ plyniecia statku przy wodowaniu. Wysokosc nadbrzeza i wrót doku zalezna jest od róznicy poziomów zwierciadla wody w rzece przy uwzglednieniu jej wahan. Wahania te musza byc nieznaczne, jak to ma miejsce przy ujsciach rzek splawnych, nie majacych przyplywów i od¬ plywów do mórz.Zastosowanie suchego doku jako warsztatu montazowego i remontowego jednostek plywa¬ jacych polega na tym, ze suchy dok o specjal¬ nie umocnionym dnie, jako poziomym placem montazowym nadaje sie do budowy i remontu jednostek plywajacych i zastepuje tym samym dotychczas uzywane pochylnie stoczniowe do budowy statków, a doki plywajace do ich re¬ montu. Do montazu statku osusza sie dok i montuje w nim calkowicie statek od stepni az do wyposazenia wewnetrznego, gdyz wodowanie kompletnie wykonczonej jednostki, jako ciez¬ szej niz sam kadlub statku, nie przedstawia zadnej trudnosci. Do montazu mozna wykorzy¬ stac dzwigi i wszelkie urzadzenia techniczne.Montaz w doku moze byc prowadzony nieza¬ leznie od pogody, gdyz plac montazowy chronio¬ ny jest dachem i scianami doku. Sam zas mon¬ taz statku na poziomym placu montazowym jest latwiejszy niz na pochylni. Poza tym montowa¬ ny w doku suchym statek moze byc poddawany w czasie budowy próbie szczelnosci przez wpusz¬ czenie wody do doku. Wodowanie statku odby¬ wa sie samoczynnie przez wpuszczenie wody do doku. PL