Przedmiotem wynalazku jest zamek zapad¬ kowy z zabezpieczanym ryglem zwlaszcza do drzwi Znane dotychczas zamki zapadkowe tego ro¬ dzaju do drzwi posiadaja te niedogodnosc, ze kazda zapadka znajduje sie w nich pod naci¬ skowym dzialaniem osobnej sprezyny, co przy wiekszej zwlaszcza liczbie zapadek komplikuje konstrukcje zamka i podraza jego koszt, a po¬ nadto stosowanie wielu sprezyn, które w tych znanych zamkach musza byc z natury rze¬ czy waskie i tym samym stosunkowo slabe, nie zapewnia juz po krótkim okresie ich pracy sprawnego ustawiania zapadek i jest czesto przyczyna uniemozliwiajaca otworzenie w* ogó¬ le zamka kluczem.Druga powazna niedogodnoscia znanych zam¬ ków zapadkowych jest zlozona budowa me¬ chanizmu blokujacego rygiel w jego polozeniu wysunietym, tj. w polozeniu zamkniecia zam¬ ku.Wszystkie te niedogodnosci znanych zamków zapadkowych usuwa zamek wedlug wynalaz¬ ku, uwidoczniony tytulem przykladu na rysun¬ ku, na którym fig. 1 przedstawia widok z bo¬ ku wewnetrznej konstrukcji tego zamka w po¬ lozeniu zamkniecia, po odjeciu przedniej jego pokrywy, fig. 2 — widok z góry zamka po jego zmontowaniu w drzwiach, fig. 3 — widok z boku zaimka z uwidocznieniem narzadu blo¬ kujacego, fig. 4 — widok z góry dolnej za¬ padki zamka, a fig. 5 — widok z góry jednej z pozostalych zapadek zamkowych.W pudelkowej oslonie 2 zamka osadzony jest znany rygiel, skladajacy sie z wlasciwego ry¬ gla 1 i jego plytki 1\ stanowiacej z ryglem y jedna calosc. Plytka V rygla 1 jest zaopatrzo¬ na w szczególnego ksztaltu otwór 17 o wielu krzywiznach i uskokach, w którym umieszczo¬ ny jest obrotowo narzad 9, sluzacy do blo¬ kowania rygla w obu jego skrajnych polo¬ zeniach. Narzad 9 ma postac jednoramiennej dzwigni obrotowej, która jest przymocowana do tylnej scianki oslony 2 i w swej szerszej czesci posiada wyciety rowek 28, w srodku zas tego rowka wglebienie 19. Rowek 18 i wgle-bienie 19 sluza do osadzenia w nich konca klucza, stanowiac dla niego oparcie.Gdy Tty^lJlk^najcLu|e^ie W^jplozeniu wy¬ sunietym, * nrzedstawioiiynT: na fife. 1 i 3, tj. w polozeniu, jakie on zajmuje przy zamku zamknietym, wezszy koniec dzwigni 9 opiera sie o uskok 20 otworu 17 rygla,, uniemozliwia¬ jac jego ruch do wewnatrz pudelkowej oslony 2, natomiast w polozeniu otwarcia zamka ten koniec dzwigni 9 opiera sie o krzywizne 21 wspomnianego otworu 17, uniemozliwiajac ruch rygla w kierunku na zewnatrz oslony 2 zamka.Plytka V rygla 1 posiada ponadto drugi ot¬ wór 22 o ksztalcie szczelinowym, w którym jest osadzony nieruchomy oporek 6, np. w po¬ staci wkretki, zamocowany na stale w tylnej sciance pudelkowej oslony. 2. W plytce V rygla 1 zamocowany jest na stale czop 12, którego znaczenie bedzie wyjasnione ponizej.W tylnej sciance pudelka 2 jest zamocowany trzpien 8, na który nasadzone sa wszystkie za¬ padki zamka, których liczba moze byc dowol¬ na. W przykladzie wykonania zamka, przed¬ stawionym na rysunku, zapadek tych jest o- siem. Poniewaz dolna zapadka posiada inna budowe anizeli pozostale zapadki, gdyz jest zaopatrzona w dwa trzpienie 11 i IV, których nie posiadaja inne zapadki, ta dolna zapadka jest oznaczona cyfra 4', natomiast pozostale za¬ padki — cyfra 4. Wszystkie zapadki 4, 4* leza bezposrednio jedna na drugiej i kazda posiada szczelinowy w zasadzie wykrój 23 oraz fasono¬ wy otwór 25, niezaleznie od otworu 24, slu¬ zacego do zamocowania w nim trzpienia 8, na który nasadza sie wszystkie zapadki. Wszyst¬ kie "zapadki posiadaja w górnej swej czesci uskok 26; którego ksztalt i wielkosc moga byc rózne w poszczególnych zapadkach, podobnie jak i fasonowy otwór 25, który w kazdej za¬ padce najkorzystniej jest inny, co pozwala na uzyskanie* bardzo duzej liczby kombinacji w wykrojach klucza zamka. Nalezy zaznaczyc, ze dolna zapadka 4', jak to zreszta jest" wyraznie pojcazane na fig. 1, jest nieco wieksza od po¬ zostalych zapadek 4 1 jest zaopatrzona na swym koncu przeciwleglym do trzpienia 8 we wspom¬ niane dwa trzpienie 11 i IV, miedzy którymi ulozone sa pozostale zapadki 4.W pudelku 2 miedzy górnym trzpieniem 11 dolnej zapadki 4' i górnym bokiem tego pudel¬ ka jest umieszczona odejmowalnie plaska, pa¬ lakowato wygieta sprezyna 3. Sprezyna ta jest osadzona tak, ze opiera sie z jednej stro¬ ny o trzpien 119 z drugiej zas strony jej konce sa oparte o wspomniany górny bok pu¬ delka 2. Wskutek takiej konstrukcji, sprezyna 3, naciskajac na trzpien 11, wywiera nacisk za posrednictwem tego trzpienia, jednoczesnie na wszystkie zapadki 4, 4\ Gdy zamek znajduje sie w polozeniu otwar¬ cia, tj. gdy rygiel 1 jest calkowicie wsuniety do pudelka 2, sprezyna 3 nie moze przechylic za¬ padek dokola trzpienia 8 o pewien kat w dól, poniewaz wówczas w szczelinowym otworze 23 tych zapadek znajduje sie wspomniany juz po¬ wyzej czop 12, zapobiegajacy temu przechyle¬ niu. Z chwila natomiast obrócenia klucza, po jego wstawieniu do otworów 25 wszystkich zapadek az do oparcia o. rowek 18 i wglebienie 19, rygiel 1 wysuwa sie z oslony 2 i wraz z nim wysuwa sie z otworów 23 czop 12, stano¬ wiacy narzad prowadniczy tych zapadek. Gdy rygiel 1 zostanie calkowicie wysuniety w swe skrajne polozenie, czop 12 znajduje sie wów¬ czas przy uskoku 26 zapadek i sprezyna 3 po¬ woduje wtedy przechylenie zapadek o pewien kat w dól i czop 12 trafia na uskok 26 powo¬ dujac zablokowanie rygla 1.Rygiel w polozeniu zamkniecia jest bloko¬ wany podwójnie, gdyz zarówno za pomoca opi¬ sanej juz powyzej jednoramiennej dzwigni o- brotowej 9, zahaczajacej wówczas o uskok 20 otworu 17 plytki ryglowej V, jak i za pomoca tylko co omówionego czopa 12. To podwójne za¬ bezpieczenie rygla jest t wyrózniajaca cecha zamka wedlug wynalazku i stanowi gwarancje bezpieczenstwa pomieszczenia* zamknietego tym zamkiem.Jednoramienna dzwignia blokujaca 9 jest osadzona obrotowo na wyprowadzanej na zew¬ natrz pudelka 2 osi 27, zakonczonej galka 16 najlepiej radelkowana. Obracanie dzwigni 9 moze wiec byc dokonywane z zewnatrz zabez¬ pieczanego pomieszczenia kluczem, od wew¬ natrz zas tego pomieszczenia — przez* przekre¬ cenie galki 16. Nalezy jednak ^zaznaczyc, ze odblokowanie rygla 1 tylko przez przekrecenie galki nie jest mozliwe, gdyz nie pozwala na to czop 12 opierajacy sie wtedy o uskok 26 zsl- padek. Chcac odblokowac rygiel nalezy jedno¬ czesnie dokonac dwóch czynnosci, a mianowi¬ cie przechylic wszystkie zapadki z ich dolne- go polozenia (fig. 1) w ich polozenie górne, tj. o taki kat, aby czop 12 znalazl sie na poziomie ich wykroju 23. Do tego celu sluzy podnosnik 10, osadzony w dolnym boku pudelka 2, Pod¬ nosnik ten jest umieszczony ruchomo w plasz¬ czyznie pionowej i mianowicie tak, ze jego górny koniec naciska na dolny trzpien IV dol¬ nej zapadki 4', natomiast dolny jego koniecwystaje w dól poza oslone pudelkowa 2. Prze¬ suwajac podnosnik 10 naciska sie na trzpien IV który. z kolei naciska na dolne krawedzie wszystkich zapadek, obracajac je razem w gó¬ re az do chwili, gdy czop 12 uderzy o dolna krawedz 23' wykroju 23. Wówczas nalezy obró¬ cic galke 16, powodujac wsuniecie czopa 12 do wykroju 23, a wr#z z nim i rygla 1 do polo¬ zenia wsunietego, tj. do polozenia otwarcia zamka.Oslona pudelkowa 2 zamka wedlug wyna¬ lazku jest zamknieta z przodu plytka 2\ zao¬ patrzona w miejscu przypadajacym naprzeciw otworu 25 górnej zapadki 4 w otwór, poprzez który klucz jest wprowadzany do wnetrza zamku. Azeby klucz byl zawsze wprowadzany do zamka we wlasciwym polozeniu, miedzy zewnetrzna tarcza nakrywkowa 28, zamocowa¬ na na .zewnetrznej powierzchni drzwi zabez¬ pieczanego pomieszczenia, a wnetrzem zamka znajduje sie prowadnica 13 klucza, posiadajaca postac plaskiej rurki. Prowadnica 13 jednym swym koncem jest umocowana obrotowo mie¬ dzy plytka 30 a wspomniana tarcza 28, nato¬ miast drugi jej koniec wysiega poprzez otwói/ w plytce 2' do wnetrza pudelkowej oslony 2.Tarcza nakrywkowa 28 jest zaopatrzona w ot¬ wór szczelinowy na klucz.Sposób przymocowania do drzwi tarczy na¬ krywkowej oraz pudelkowej oslony do wew¬ netrznej powierzchni drzwi moze byc zupelnie dowolny i nie statiowi przedmiotu wynalazku i dlatego nie jest opisany, aczkolwiek tytulem przykladu takie zamocowanie jest pokazane na fig. 2. PL