PL36679B1 - Sposób wytwarzania wyjsciowego sygnalu, zawierajacego skladowa stala, z wejsciowego sygnalu, nie zawierajacego skladowej stalej, i urzadzenie do stosowania tego sposobu - Google Patents

Description

Jest rzecza znana, ze np. w telewizji lub tele¬ grafii trzeba wzmacniac drgania elektryczne, po¬ siadajace skladowe malych czestotliwosci, az do czestotliwosci zerowej wlacznie. Np. w telewizji skladowe malych czestotliwosci i skladowa stala przedstawiaja srednia jasnosc, a zmiany ich — zmiany sredniej jasnosci przedmiotu, którego obraz jest przesylany. W dalszym ciagu opisu skladowe bardzo malej czestotliwosci wraz ze skladowa zerowa beda nazywane skladowa stala.Jest rzecza zrozumiala, ze zdefiniowana w ten sposób skladowa stala "moze nie zawierac skla¬ dowej stalej rzeczywistej.Wzmacniacze do wzmacniania calego widma czestotliwosci wraz ze skladowa stala powinny po¬ siadac czysto galwaniczne sprzegla miedzystop- niowe, wskutek czego stosowanie ich nastrecza duze trudnosci zwlaszcza wtedy, gdy wymaga sie od wzmacniacza duzej stabilnosci.Przy przesylaniu sygnalów elektrycznych, za¬ wierajacych skladowa stala, przez tory w ro¬ dzaju wzmacniaczy nie przenoszacych skladowej stalej, sygnaly za wzmacniaczem przebiegaja tak, ze powierzchnie, ograniczone krzywa sygnalu po¬ wyzej i ponizej tak zwanej linii zera elektrycz¬ nego, sa sobie równe. Wskutek tego, gdy skla¬ dowa stala sygnalu zmienia sie, bezwzgledne wartosci sygnalu przyjmuja rózne polozenia wzgledem zera elektrycznego. To zjawisko jest nazywane wahaniem sie linii zera elektrycznego sygnalu wzgledem fali sygnalowej oraz jest zwiazane z brakiem skladowej stalej lub, w przy-' padku sygnalów telewizyjnych, z brakiem skla¬ dowej sredniej jasnosci tla.Celem wynalazku jest podanie sposobu wzma¬ cniania, dzieki któremu wzmacnianie drgan elektrycznych, posiadajacych skladowe az do skladowej zerowej wlacznie, mogloby sie odby¬ wac za pomoca wzmacniacza, który sam nie mo- £e wzmacniac skladowej stalej.W pewnych przypadkach skladowa stala sy¬ gnalu zostaje wyeliminowana juz w aparacie, w którym sygnal jest wytwarzany. Na przyklad zachodzi to w pewnych postaciach ikonoskopu, stosowanego do wytwarzania sygnalów wizyj¬ nych w nadajniku telewizyjnym. Sygnaly obra¬ zowe sa w nim odprowadzane .pojemnosciowo 2 izolowanych elementów ekranu mozaikowego poprzez plytke sygnalowa do obwodu wyjscio¬ wego, gdzie wytwarzaja zmiany potencjalu na opornosci wyjsciowej, nie zawierajace skladowej stalej.Celem wynalazku jest wiec równiez podanie sposobu otrzymywania sygnalu, zawierajacego skladowa stala z sygnalu, wytwarzanego w spo¬ sób opisany wyzej i nie zawierajacego skladowej stalej.Wedlug wynalazku z sygnalu wejsciowego, w którym nie ma skladowej stalej wytwarzany jent sygnal wyjsciowy, np. sygnal telewizyjny, zawierajacy skladowa stala w ten sposób, ze sy¬ gnal wejsciowy doprowadza sie przez tor glówny do przyrzadu stabilizujacego, przez tor zas po¬ mocniczy doprowadza sie do przyrzadu stabili¬ zujacego sygnal wlaczajacy, przeprowadzajacy przyrzad stabilizujacy ze stanu nieczynnego w stan czynny co najmniej podczas wymienio¬ nych odstepów czasu, tak iz przyrzad stabilizu¬ jacy, przeprowadzony w stan czynny, powoduje to. iz sygnal w wymienionych odstepach czasu przybiera wartosc z góry ustalona.Wedlug wynalazku ponadto, w przypadku, gdy jako sygnal wejsciowy stosuje sie sygnal tele¬ wizyjny, zawierajacy szereg sygnalów obrazo¬ wych, oddzielonych od siebie przerwami, w któ¬ rych sygnal posiada wartosc okreslona, przyrzad stabilizujacy jest nieczynny na czas trwania sy¬ gnalów obrazowych jest zas wprawiany w stan czynny przez sygnal wlaczajacy podczas przerw.. Wynalazek dotyczy równiez zapobiegania wa¬ haniu sie zera elektrycznego oraz nadawania bezwzglednej wartosci sygnalowi elekhycznemu, posiadajacemu wartosc stala. W tym celu we¬ dlug wynalazku stosuje sie przyrzad stabilizu¬ jacy, przewodzacy w stanie czynnym obukierun- kowo, wskutek czeg© napiecie sygnalu moze byc doprowadzane do z góry ustalonej wartosci badz przez zwiekszenie, badz przez zmniejszenie tego napiecia, przy czym przyrzad stabilizujacy prze¬ wodzi prad obukierunkowo jedynie podczas tego okresu czasu, gdy sygnal ma wartosc stala lub gdy sygnal osiagnie wartosc stala.Ponadto wedlug wynalazku przyrzad stabilizu¬ jacy przeprowadza sie ze stanu przewodzenia w stan nieprzewodzenia przedtem, nim ampli* tuda sygnalu odchyli sie od jej wartosci stalej.Na rysunku fig. 1 przedstawia prosty uklad polaczen, wyjasniajacy zasade wynalazku, fig. 2 — zastosowanie wynalazku do nadajnika tele¬ wizyjnego, fig. 3 — odmiane urzadzenia wedlug fig. 2, fig. 4 — inna odmiane urzadzenia, uwi¬ docznionego na fig. 2, fig. 5 -^ inne wykonanie urzadzenia do stosowania sposobu wedlug wy¬ nalazku, fig. 6 i 7 — przedstawiaja wykresy, wyjasniajace dzialanie urzadzenia wedlug ry¬ sunku, fig. 8 — przedstawia odmiane urzadzenia wedlug fig. 4, fig. 9 — inny wykres, wyjasniaja¬ cy dzialanie urzadzenia wedlug wynaiaeku,7ig.W odmiane urzadzenia wedlug fig. 8, a fig. 11 — schemat jednego z wykonan wynalazku.Wedlug fig. 1 drgania sygnalowe, zawierajace skladowa stala, doprowadza sie do zacisków wej¬ sciowych 1, z zacisków zas wyjsciowych 2 po¬ biera sie wzmocnione sygnaly wejsciowe. Na¬ piecie sygnalowe jest doprowadzane poprzez opornik 3 do zacisków opornika 4. Wahania na¬ piecia na oporniku 4 sa doprowadzane do wej¬ scia wzmacniacza pradu zmiennego, przedsta¬ wionego schematycznie prostokatem 5, przy czym siatka lampy wejsciowej jest oznaczona liczba 6, a anoda lampy wyjsciowej — liczba 7.Anoda 7 jest przylaczona do odpowiedniego zró¬ dla napiecia anodowego (nie uwidocznionego) poprzez opornik 8, ujemny zas zacisk tego zródla jest przylaczony do uziemionego przewodu 9.Zmiany napiecia na oporniku 8 sa odprowadza¬ ne do wyjsciowych zacisków 2 poprzez konden¬ sator 10. W tym urzadzeniu skladowe stale nie dochodza do zacisków 2.Równolegle do opornika i wlaczona jest bak¬ teria 11 w szereg z wylacznikiem 12, a równo¬ legle do zacisków wyjsciowych 2 wlaczona jest inna bateria IZ w szereg z drugim wylacznikiem, 14. Nie uwidoczniono na rysunku narzadów do zamykania wylaczników 12 i 14 mozliwie jedno- v czesnie w przepisanych krótkich odstepach czasu i na okreslone okresy czasu. Niech bateria U posiada napiecie V%, a bateria 13 napiecie Vj, przy czym V2 jest napieciem, które bedzie po¬ jawialo sie na wyjsciu odpowiednio do zjawia* jacego sie napiecia Vi na wejsciu. Stosunek tych napiec jest równy wzmocnieniu napieciowemu, wzmacniacza 5 dla skladowych wielkich ozeatatli- woid. — 2 —- Niech w danej efcwfli skladowa stala wytwa¬ rza na Matce 9 napiecia Vs.Gdy wylaczniki 12 i 14 zostaja zamkniete, na- placie siatki 6 zmienia *W z Vs na Vi. Wskutek tej zmiany w obwodzie wyjsciowym powstafe V skok napiecia (V**—Vs. -J, a mianowicie skok pradu w lampie wyjsciowej wzmacniacza 5 po¬ woduje wskutek zmiany potencjalu wejsciowe¬ go zmiane potencjalu lewej plytki kondensatora V 70 o (V\ — Vz) ~ woltów, W tym czasie jednak Vi wylacznik 14 jest zamkniety, a napiecie miedzy zaciskami 2 jest okreslone bateria 13 i jest rów¬ ne V2, potencjal zatem prawej plytki konden¬ satora 10 jest równy Vg woltom wzgledem ziemi.Gdy wylaczniki 12 i 14 zostaja otwarte, ladunek kondensatora 10 wytwarza na zaciskach- 2 skla¬ dowa stala, równa V2 — to jest zadana wyjsciowa skladowa stala, odpo-1 wiadajaca skladowej stalej wejsciowej V$. Stala czasu kondensatora 10 i obwodu, polaczonego z zaciskami wyjsciowymi 2% jest dostatecznie duza, aby zmiany ladunku kondensatora 10 W przerwach miedzy kolejnymi zamknieciami wylaczników. 12 i 14 byly' nieznaczne. Zaciski 2 moga byc przylaczone do siatki rozrzadczej i ka¬ tody lampy elektrycznej, a wiec w danym przy¬ padku zaciski 2 .moga byc uwazane za otwarte.Nalezy zaznaczyc, ze chociaz impuls, wytwo¬ rzony w obwodzie wejsciowym wskutek otwarcia wylacznika 12, powoduje,odpowiedni impuls w obwodzie wyjsciowym, to jednak nie zmienia on ladunku na kondensatorze 1Q, poniewaz w tym czasie wylacznik 14 jest otwarty, a prawa plytka kondensatora jest odizolowana., Jezeli oba wylaczniki nie moga byc wykonane tak, aby otwieraly sie i zamykaly jednoczesnie, wówczas nalezy urzadzic tak, aby wylacznik 12 zamykal sie przed i otwieral sie po wylaczniku 14. Dlugosci okresów zamkniecia wylaczników powinny byc wieksze od okresów najwiekszej czestotliwosci, przenoszonej frrzez wzmacniacz 5, a to w tym celu, aby sygnal wyjsciowy mógl osiagnac swa wartosc w czasie kazdego okresu zamkniecia.- Bateria 13 wedlug fig. 1 moze byc pominieta lub moze miec napiecie rózne od V2, bowiem nie¬ zaleznie od tego, jaki potencjal posiada bateria JW (ujemny, zerowy lub dodatni), na zaciskach 2 wystapi skladowa stala.Jezeli bateria posiada potencjal V*, wówczas sygnaly wyjseiowe sa odniesione do ziemi, jako potencjalu itaiego. Zdarza sie jednak czesto, ze to ne je*t posadatfke._np. gdy sygnaly sa óocfttt- nie na górnym zacisku 2 1 gdy zacisk ten letf przylaczony do siatki lampy, której kstodt Jgtft uziemiona, wówczas, mimo ze górny zacisk 2 $t0t bardziej ujemny wtgledem ziemi, niz ampli* luda sygnalu szczytowego, to w lampie mo*e powstac prad siatkowy, a wiec moze wystapicza¬ klócenie, Jeot zatem raeoza pozadana, aby sygnaly wahaly sie okolo potencjalu o tyle ujemnego wzgledem ziemi, by górny zacisk 2 nie stal sie nigdy dodatni. Uzyskuje sie to dzieki takiemu wlaczeniu baterii 13, by dawala ona odpowiedni potencjal* ujemny górnemu zaciskowi 2. Obwód wejsciowy wedlug fig. 1, zawierajacy oporniki 3 i 4, baterie U i wylacznik 12, jest przedstawio¬ ny tylko dla wyjasnienia zasady dzialania urza¬ dzenia do stosowania sposobu wedlug wynalaz¬ ku. W rzeczywistosci w praktyce czynnosc wy¬ lacznika 12 bedzie nierozlaczna czynnoscia zró¬ dla, dostarczajacego sygnaly do zacisków 1, Np. w sygnale telewizyjnym wystepuja przerwy, od¬ powiadajace czerni, które moga byc wykorzy¬ stane jako okresy stalej wartosci napiecia na wejsciu. W pewnych przypadkach sygnaly, od¬ powiadajace przerwom miedzy kolejnymi szer- szemi obrazami, moga przedstawiac bezwzgledne wartosci jasnosci i wobec tego stanowic okresy stalego potencjalu wejsciowego.Opisany sposób nadaje sie do ,zastosowania w telewizji, telegrafii lub do innych celów zaw¬ sze tam, gdzie w transmisji powstaja lub moga powstawac okresy, w czasie których nie sa na¬ dawane sygnaly.W opisanym wyzej urzadzeniu napiecia na wejsciu i wyjsciu sa ustalane okresowo na okres¬ lonych wartosciach. Jest rzecza zrozumiala, ze zamiast napiec moga byc ustalane prady, przy czym w tym przypadku nalezy zamiast konden¬ satora 10 zastosowac cewke. Zamiast ustalac od¬ powiednie napiecie na kondensatorze, w cewce ustala sie prad na odpowiedniej wartosci.Zamiast jednego z dwóch lub obu wylaczni¬ ków mechanicznych 12 i 14. jezeli zastosowano dwa wylaczniki, mozna zastosowac przestrzenie enoiia-katoda lamp katodowych, przy czym prze¬ strzenie te doprowadza sie w odpowiednich chwi¬ lach do stanu przewodnosci, na przyklad przez doprowadzenie do ich 'siatek impulsów dodat¬ nich z odpowiedniego zródla.Przedstawiony na fig. 2 nadajnik posiada wiaz¬ kowa lampe katodowa 15, np. taka jak opisana przez Zwbrykina w „Journal of the Instytution of Electrical Engirieers" z pazdziernika 1933 r. na stronie 437 jako ikonóskop. Lampa ta posiada ekran 16, sprzezony" z wejsciem wzmacniacza — 3 —pr^du zmiennego 27, którego ^ytfeie jaet sprze¬ zone poprzez kondensator 1S z siarka rozrzadcza lampr katodowej J$, ktfrej opc*no*c obciaza- jato jest wlaczona w obwód katodowy* Wyjscie moze byc przylaczane miedzy katode a uzieinle- nie, a urcjscie mieczy fiatke rozrzadcza a uzie- rakfcie* Jezeli anoda jest utrzymywana na od- powtódnim potencjale stalym, dodatnim wzgle- dem ziemi* wówczas potencjal katody bedzie zmienial sie w tym samym kierunku i w grani¬ cach, prawie równych zmianom potencjalu siat¬ ki rozrzadczej.^ Siatka rozrzadcza lampy 19 jest przylaczona do uziemienia poprzez opornosc 20 w szereg z ba¬ teria 21; Rózne przewody, oznaczone na rysunku j^tem strzalki, sa przylaczone do uziemienia badz bezposrednio, badz poprzez odpowiednie zródla napiecia. Katoda (nie uwidoczniona na rysunku) lampy 15 jest uziemiona, a jej elektro¬ da rozrzadcza jest oznaczona liczba 22. Siatka lampjr 19 jest przylaczona równiez do anody lampy 24. Siatka rozrzadcza tej lampy jest przy¬ laczona do jednego zacisku wyjsciowego zródla impulsów 25. Drugi zacisk zródla 25 jest przy¬ laczony do elektrody rozrzadczej 22. Zródlo 25 wytwarza okresowo impulsy, najlepiej w przer¬ wach miedzy rozkladaniem kolejnych wierszy obrazu, przy czym daje dodatnie impulsy na iiatke lampy 24 i ujemne impulsy na elektro¬ de 22.Impulsy ze zródla 25 z jednej strony nadaja ujemny potencjal elektrodzie 22, a zatem prze¬ rywaja wiazke katodowa, a z drugiej strony do¬ prowadzaja do wartosci dodatniej potencjal siat¬ ki lampy 24, jak równiez czynia potencjal siatki lampy 1$ równy zasadniczo potencjalowi katody lampy 24.Wskutek stlumienia wiazki promieni katodo¬ wych powstaje impuls, którego amplituda jest proporcjonalna do sredniej jasnosci obrazu, a za¬ tem do wejscia wzmacniacza 17 doprowadzona zostaje skladowa stala.Jednoczesnie z doprowadzeniem do wejscia wzmacniacza 17 impulsu o amplitudzie, zaleznej od skladowej stalej sygnalów obrazowych, wy¬ lacznik, utworzony z lampy 24, laduje konden¬ sator 18, nadajac w ten-sposób siatce lampy 19 zasadniczo potencjal katody lampy 24. Konden¬ sator 18 otrzymuje w ten sposób ladunek tak, jak kondensator 10 wedlug fig. U Potencjal ka¬ tody lampy 19 ustala sie zasadniczo na wartosc potencjalu siatki i w ten sposób na oporniku wyjsciowym 23 zjawia sie skladowa stala* Nalezy podkreslic, ze wedlug fig. Z przy kon¬ densatorze 18 przewidziany jest uplyw 20, przy czym uplyw ten jest przylaczony do punktu a *a- kim potencjale, aby w kazdym okresie, gdy wy^ lacznik jest zamkniec, kondensator 18 pobieral zawsze ladunek w kierjmnku wlasciwym poprzez lampe wylacznikowa 24. Stala czasu uplywu 20t i kondensatora 18 powinna byc mniejsza od sta¬ lej czasu sprzezen we wzmacniaczu 25, powo¬ dujacych obcinanie malych czestotliwosci, lecz wieksza od przerw: miedzy kolejnymi wylacze¬ niami Urzadzenie wedlug fig. 2, moze sluzyc nie tyl¬ ko do wytwarzania skladowych, które zostaly stracone we wzmacniaczu, ale takze moze sluzyc do wytwarzania skladowych, brakujacych w sa¬ mym sygnale wejsciowym.Jest rzecza pozadana, aby impuls, kierowany do elektrody 22, zaczynal sie przed i konczyl po impulsie, dochodzacym do siatki lampy 24, by wylacznik, utworzony z lampy 24, dzialal tylka w czasie, gdy wiazka jest stlumiona. Tlumienie wiazki-promieni katodowych moze wytwarzac zaklócenia wskutek przemieszczania sie ladunku na sciankach ikonoskopu 15. Zaklócenia te po¬ woduja koniecznosc wlaczania lampy 24 dopiero po ich zniknieciu. Gdyby lampa 24 byla wla-. czona przed ustaniem sygnalów zaklócajacych i te ostatnie posiadaly odpowiedni ksztalt fali i dostateczna amplitude, wówczas lampa 24, dzia¬ lajac jako prostownik diodowy, dawalyby ujem¬ ny ladunek na prawa plytke kondensatora 18.Poniewaz prad, plynacy z baterii 21 przez opor¬ nik 20 do kondensatora 18, jest stosunkowo maly, przeto jest rzecza mozliwa, ze ten ladunek ujem¬ ny nie zostalby zobojetniony przedtem, zanim otworzy sie znów lampa 24, przy czym w tym przypadku potencjal siatki lampy 19 nie przed- stawialby dokladnie skladowej stalej.Na fig. 3 uwidoczniono obwód, dzieki któremu mozna urzadzic tak, aby zeniykafnrie sie wylacz¬ nika 24 mialo miejsce po odpowiednim czasie po stlumieniu wiazki promieni katodowych.Impulsy dodatnie, pochodzace z generatora ta* kiego, jak 25 wedlug fig. 2, zamiast do lampy 24 sa kierowane miedzy punkt 26 filtru opózniaja* cego 27 a uziemienie. Filtr 27 jest zakonczony opornikiem 28. Impulsy, doprowadzane do pun¬ ktu 26, sa kierowane takze bezposrednio xlo siat¬ ki rozrzadczej lampy 29. Zaczep 30, odprowadzo¬ ny ze srodka filtru 27, jest przylaczony do siatki rozrzadczej lampy 24 wedlug fig. 2. Zacisk wyj-i sciowy 31 filtru elektrycznego jest przylaczony do siatki rozrzadczej lamny 32, a anody lampy 29 i 32 sa polaczone razem ze soba oraz za pomoca przewodu 33 sa przylaczone do elelctrody roz¬ rzadczej 22 wedlug fig. 2. — 4 —Moc wyjsciowa kazdej z iamp 29 lub 12 wy¬ starcza sama do wytworzenia na elektrodziewazr izadczej 22 napiecia, niezbednego tlo stlumienia wiazki gromieni katodowych.W czasie pracy brzusiec impulsu dodatniego, poprowadzony do punktu 26, najpierw osiaga siatke lampy 29 i daje w przewodzie 33 impuls ujemny, niezbedny dla stlumienia wiazki pro¬ mieni katodowych. Brzusiec ten dochodzi na¬ stepnie do srodkowego punktu filtru 27, tak iz wzdluz przewodu 30 przechodzi impuls dodatni, który 'uruchamia lampe 24. Dolny brzusiec osia¬ ga punkt 31 i siatke lampy 32, tak iz lampa ta zaczyna przewodzic. Lampa 29 jest juz wtedy w *tanie przewodzenia wskutek dzialania impul¬ su bezposrednio z punktu 26, przy czym jak tyl¬ ko lampa 32 zaczyna przewodzic wyslany zostaje wzdluz przewodu 33 dodatkowy impuls ujemny.Wiazka promieni katodowych zostala jednak juz przerwana, tak iz impuls- ten nie dziala. Naste¬ pny brzusiec impulsu,:doprowadzony do punktu 26, dochodzi nastepnie do siatki lampy 20 i przy¬ wraca uprzednia,'wlasciwa wartosc potencjalowi tej siatki -Poniewaz jednak impuls dodatni z punktu $1 pozostaje jeszcze na siatce lampy 32, przeto ta zmiana w lampie 29 nie wywiera zad¬ nego dzialania na wiazke promieni katodowych.Lampa 32 tJumi wiazke w dalszym ciagu. Ten drugi brzusiec osiaga.dalej punkt srodkowy fil¬ tru 27, a potencjalowi siatki lampy 24 zostaje przywrócona poprzednia wartosc. Otwiera sie w ten sposób wylacznik, utworzony przez te lam¬ pe.-Wreszcie brzusiec ten osiaga punkt 31 i siat¬ ke lampy 32. Siatka ta powraca do swego po¬ tencjalu wlasciwego, potencjal przewodu 33 wzrasta 4raz w lampie 15 powstaje ponownie wiazka promieni katodowych. Tak wiec w cza- sier?przerwy miedzy chwilami, w których brzu¬ siec vpierwszy i nastepny impulsu dodatniego osiagaja punkt srodkowy filtru 27, kondensator 18 laduje sie do takiej wartosci, ze na wyjsciu lampy 19 wytworzona zostaje skladowa stala.-Odmienny'^osób,vw jaki moze dzialac urza¬ dzenie wedlug lig. 2, podano ponizej. Niech lam¬ pa 24' przewodzi ~w czasie nadawania wierszy obrazu oraz; hiech skladowa stala jest ustalona wzgledem czerni obrazu. Do tego celu wystarcza ns ogól kolor-czarny:zwyklych obrazów. Sygnaly obrazowe czerni powinny wychodzic ze wzmac¬ niacza 17 jako:dodatnie,-a sygnaly bieli — jako ujemne; Podczas przerw miedzywierszowych nie- ktedy powstaje: duzo zaklócen nawst przy stlu¬ mionej t'wiazce. W czasie trwania tych zaklócen taftnpar24 trie dziala, iest zas wlaczona na krótko po roz|Oczeciu^rOzkladania i jest wylaczana na krótko przed koncem rozkladania kazdego wier¬ sza. Kazdy sygnal czerni powoduje to, ze lampa- Z4 utrzymuje kondensator 18 w stanie nalado¬ wanym, tak iz sygnaly czerni wytwarzaja na siatce lampy 19 potencjal, równy zasadniczo po-» tencjalowi katody lampy JA. Sygnaly toPft niz czerni, nie wywieraja zadnego wplywu JW J*m~ pe 24, poniewaz laduja one anode tej lampy ujemnie wzgledem jej katody, tak iz lampa ,34 wlasciwie nie przenosi sygnalów widzialnych* Zaklócenia .w przerwach miedzywierszowych nie oddzialywaja na lampe 24 niezaleznie,od ich am¬ plitudy, poniewaz w tym czasie lampa 24 jest izolatorem.Nalezy zaznaczyc, ze w urzadzeniu, uwidocz¬ nionym schematycznie na iig. 1, prad moze ply¬ nac w obu kierunkach przez wylacznik 14, gdy znajduje sie on w polozeniu zamkniecia, a gdy wy lacznik 14 jest otwarty, wówczas prawa strona kondensatora 10 moze byc odizolowana calkowi¬ cie. Z drugiej strony wedlug fig. 2 prad moze plynac tylko w jednym kierunku przez lampe lacznikowa 24, przy czym trzeba przewidziec ko* niecznie uplyw dla kondensatora 15, aby prawa plytke tego kondensatora mozna bylo doprowa¬ dzic, gdy wylacznik 24. jest zamkniety, zawsze do przepisanego z góry potencjalu.Odmiana urzadzenia wedlug fig. 2, w której zastosowano olmkierunkówo przewodzace wy- laczniki, jest uwidoczniona na fig. 4. "Wzmacniacz pradu -zmiennego 17 zasila lampe katodowa 19 poprzez kondensator 18, przy czym skladowa stala trzeba wprowadzic na siatke lampy 19.Przewód 34, idacy od wzmacniacza 17, prowadzi do zródla sygnalów takiego, jak ikonosjkop, przy czym w tym przypadku przewód i 35, idacy od zródla 25 impulsów wlaczajacych, prowadzi do elektrody rozrzadczej ikonoskopu.Zamiast lampy 24 i uplywu 20 wedlug fig. 2 zastosowano dwie lampy 36 i 37. Anoda lampy 301 jest przylaczona do dodatniego zacisku zródla (nie uwidocznionego) pradu anadówegó, a jej katoda jest przylaczona do anody lampy 37 i do siatki rozrzadczej lampy 19. Katoda lampy 37 jest przylaczona do ujemnego uziemionego zaci¬ sku zródla pradu anodowego.Impulsy ze zródla 25 sa doprowadzane do sia¬ tek lamp 36 i 37 ze znakiem dodatnim poprzez kondensatory 38 i 29. Lampa 37 jest zaopatrzona w uplyw siatkowy 40. Siatka lampy 36 jest uzie¬ miona poprzez opornik 41 1 szeregowa baterie napiecia poczatkowego 42, przy c^ym opornik 41 jest zabocznikowany dioda 43, której dzialanie bedzie opisane nizej. — 5 -.Impulsy, doprowadzane do siatki lampy 37 ze iródla 25, powoduja przeplyw pradu siatkowego, a zatem laduja kondensator 39. Siatka lampy 37 staje sie ewentualnie tak. ujemna, ze prad ano¬ dowy znika, o ile na siatke nie dziala impuls.- Lampa 37, przewodzac, stanowi obciazenie ob¬ wodu katoda— siatka (lampy 36, która zatem dziala- jako lampa o zmiennym potencjale kato¬ dy, podazajacym za potencjalem siatki. Poten- cjalr do którego jest doprowadzany kondensator 1^, zalezy przeto od potencjalu siatki lampy 36.Potencjal odniesienia okresla zródlo 25, którego kazdy impuls doprowadza siatke lampy 36 do tego samego potencjalu, lub dioda 43, która dziala tak, ze kazdy impuls ze zródla 25 powo¬ duje przeplyw pradu w diodzie 43, ladujac w ten sposób kondensator 38 do potencjalu ujemnego, który osiaga ewentualnie taka wartosc, ze znika prad lampy 36 o ile nie dziala na jej siatke im¬ puls. Kazdy impuls powoduje zatem to, ze siatka lampy 36 przyjmuje potencjal baterii 42, dzieki ezemu uzyskuje sie ustalenie potencjalu kon¬ densatora 18 na odpowiedniej wartosci.' Jezeli impuls spowoduje to, ze lampy 36 i 37 zaczna przewodzic, wówczas ladunek na konden¬ satorze 18 nie posiada wartosci prawidlowej, a potencjal katody lampy 36, a zatem i anody lampy 37, bedzie powoli zwiekszac sie lub zmniejszac, przy czym bedzie zwiekszac sie lub zmniejszac prad w lampie 37 dopóki ladunek nie osiagnie wartosci prawidlowej. Mozna urzadzic tak, ze mala zmiana potencjalu katody lampy 36 bedzie powodowala duza zmiane pradu w lampie 37, tak iz potencjal kondensatora 18 ustali sie bardzo szybko. 1 Lampy 36 i 37 przewodza w przerwach usta¬ lania. W przypadku np. sygnalów telewizyjnych przerwy te moga byc przerwami miedzy ciagami sygnalów obrazowych, przy czym nalezy urza¬ dzic tak, azeby poza przerwami ustalania nie plynal prad anodowy w lampach 36 i 37. Jest równiez rzecza wazna, aby przeplyw pradu ano¬ dowego w lampach 36 i 37 urywal sie nagle, po¬ niewaz, gdy lampy wylaczaja powoli, moze zmie¬ nic sie ladunek na kondensatorze 18.Mozna urzadzic tak, by lampa 37 wylaczala nieco przed lampa 36, poniewaz blokowanie lam¬ py 37 powoduje mniejsza zmiane potencjalu ka¬ tody lampy 36. Mozna tez urzadzic tak, by am¬ plitudy impulsów, doprowadzonych do siatek lamp 36 & 37, pozostawaly w takim stosunku wzajemnym, zeby potencjal katody lampy 36 nie zmieniaT sie ' zasadniczo w czasie wylaczania lamp 36 i 37.Lampy 36 i 37 moga posiada6 jednakpwe icha- rakterystyki i moga byc zasilane Jednakowymi; napieciami, przy: czym w tym przypadku mozna urzadzic tak, by siatka lampy 3Z posiadala saw* sze nieznaczny' ujemny potencjal poczatkowy.Mozna to osiagnac, laczac anode diody z siatka lampy 37 oraz doprowadzajac do katody diody; nieznaczny poczatkowy potencjal ujemny w stó^ sunku do katody lampy 37. W tym przypadku niozna urzadzic tak, aby obie lampy 36 i 37 wy¬ laczaly przy zasadniczo tym samym stosunku/ w którym to przypadku katoda lampy 36 bedzie utrzymywana na zasadniczo stalym potencjale w czasie wylaczania lamp.Fig. 5 uwidacznia uklad, nadajacy sie zwlasz¬ cza do zastosowania w urzadzeniach telewizyj¬ nych do wprowadzenia skladowej stalej W odnie¬ sieniu do wierzcholków impulsów synchroniza¬ cyjnych. Uklad wedlug fig. 5 wymaga stosowa¬ nia impulsów synchronizacyjnych dodatnich; Gdyby impulsy synchronizacyjne byly ujemne/ wówczas byloby rzecza konieczna wlaczyc lam-: pe odwracajaca w polaczenie miedzy wzmacniacz pradu zmiennego 17 a siatke rozrzadcza lampy stabilizacyjnej 46. Lampa 46 jest tetroda, w któ^ rej wtórna emisja z anody wystarcza do tego, aby prad anodowy byl ujemny przy wartosciach potencjalu anodowego mniejszych nieco od po¬ tencjalu ekranu, a zatem w. której anodowa cha-l rakterystyka napieciowo-pradowa przecina OS odcietych. Siatka ekranowa jest utrzymywana na potencjale dodatnim wzgledem katody za po¬ moca baterii 47. Wzmacniacz 17 jest wzmacnia¬ czem pradu zmiennego, do wejscia którego do¬ prowadzane sa sygnaly, zawierajace ciagi sygna¬ lów obrazowych, miedzy którymi wystepuja im¬ pulsy synchronizacyjne, przy czym impulsy syn¬ chronizacyjne siegaja do podczernL Impulsy synchronizacyjne ze wzmacniacza 17 przechodza na siatke rozrzadcza lampy 46. Przy normalnych' amplitudach sygnalu siatka rozrzadcza jest bar¬ dzo ujemna i lampa 46 nie dziala. Gdy zjawia sie impuls synchronizacyjny siatka rozrzadcza lampy 46 jest doprowadzana w przyblizeniu do potencjalu zerowego. Kondensator 44 i uplyw 45 sluza do samoczynnego ustalania potencjalu poczatkowego siatki rozrzadczej. Lampa 46 staje sie przewodzaca oraz ustala potencjal swej anody na wartosci zblizonej do potencjalu ekranu i okreslonej punktem na charakterystyce pradu anodowego, w którym prad anodowy jest zero¬ wy. Mechanizm odtwarzania skladowej stale) zostal wyjasniony dokladnie za pomoca fig. 6 i 7.' Gdy do wprowadzenia skladowej stalej stosuje' sie diode z odpowiednim ujtiywem, wówczas:w czasie kazdego wiersza miedzy impulsami syn¬ chronizacyjnymi odplywa z kondensatora 18 pe¬ wna ilosc ladunku. ; v fPrzy obrazie zupelnie bialym wypadkowy ksztalt fali bylby podobny do krzywej wedlug fig. 6, na której czesci sygnalu powyzej osi od¬ cietych, oznaczonej slowem „czern", przedsta¬ wiaja sygnaly obrazowe. Pochylosc linii, przed¬ stawiajacej biel kazdego wiersza jest spowodo¬ wana odplywaniem ladunku. Pochylosc ta moze byc uczyniona mala przez odpowiednie zwiek- szanie opornosci uplywu, jednak jezeli maja na¬ stepowac nagle zmiany jasnosci, wówczas ten wzrost pociaga za soba zmiany w konstrukcji wzmacniacza 17 takie, aby mógl on przenosic mniejsze czestotliwosci, nie potrzebne w innym przypadku. Ponadto rzadko jest rzecza mozliwa wykonac diode, która posiadalaby tak mala opor¬ nosc, aby mozna bylo w pelni naladowac kon¬ densator 18 w czasie krótkiego impulsu synchro¬ nizacyjnego.W urzadzeniu, uwidocznionym na fig. 5, nie ma zadnego uplywu, tak iz dla obrazu zupelnie bialego krzywa otrzymana (fig. 7) jest zupelnie plaska w czasie przerw miedzy impulsami syn¬ chronizacyjnymi. Istotnie, jezeli naturalny uplyw kondensatora 18 jest zerowy, wówczas lampa 46 bedzie przepuszczala prad anodowy tylko wtedy, gdy nastepuje zmiana sredniej jasnosci, to jest zmiana skladowej stalej.Fig. 8 przedstawia urzadzenie, bodace odmiana urzadzenia uwidocznionego na fig. 4, i posiada¬ jace wspólna ceche z urzadzeniem wedlug fig. 5, polegajaca na tym, ze wprowadzenie skladowej stalej odbywa sie odnosnie wierzcholków impul¬ sów synchronizacyjnych. W urzadzeniu wedlug fig. 8 impulsy rozrzadcze sa wytwarzane za po¬ moca multiwibratora, uruchamianego impulsami synchronizacyjnymi. Impulsy synchronizacyjne sa dodatnie. Lampa 51 sluzy do dostarczania im¬ pulsu ujemnego do siatki ekranowej lampy 52 przy poczatku impulsu synchronizacyjnego, kto- i?y uruchomia multiwibrator 52, 53 i powoduje to, ze anoda lampy 52 staje sie bardziej dodatnia.Wartosci kondensatorów i oporników w ob¬ wodach siatkowych lamp 52 i 53 sa dobrane tak, ze multiwibrator oscyluje przy czestotliwosci wierszowej, dajac impuls dodatni na lampe 52, nieco krótszy od synchronizacyjnego impulsu wierszowego. To znaczy, ze kondensator i uplyw w obwodzie siatkowym lampy 52 posiadaja mniejsza stala czasu, niz kondensator i uplyw w obwodzie siatkowym lampy 53. Impulsy do¬ datnie sa odprowadzane z anody lampy 52 do lamp stabilizujacych 54 i 55. Te ostatnie lampy dzialaja w sposób podobny do lamp 36 i 37: we¬ dlug fig. 4.Miedzy anoda lampy 52 a siatka lampy 55 ist¬ nieje bezposrednie polaczenie przewodzace. Ano¬ da lampy 52 jest zasilana odpowiednia bateria 56, której zacisk ujemny jest przylaczony do uziemienia. Potencjal tej baterii decyduje o po¬ tencjale, na jakim bedzie ustalony sygnal wyj¬ sciowy, poniewaz, gdy anoda lampy 51 jest do* datnia, wówczas lampa 52 jest wylaczona, a jej anoda przyjmuje potencjal baterii 56, który przyjmuje równiez siatka lampy 55, przylaczona przewodzaco do anody lampy 52. Siatka rozrzad- cza lampy 54 otrzymuje samoczynnie potencjal wstepny za pomoca kondensatora 57 i uplywu 58, przy czym siatka laduje sie samoczynnie do po¬ tencjalu, równego w przyblizeniu potencjalowi zerowemu wzgledem swej katody w czasie trwa¬ nia impulsu dodatniego z multiwibratora 52, 53, Katody lamp 51, 52 i 53 sa utrzymywane na po¬ tencjale ujemnym wzgledem ziemi. W przypad¬ ku dodatnich impulsów synchronizacyjnych amplituda napiecia na anodzie lampy 52, odpo¬ wiadajacego impulsowi synchronizacyjnemu, moze przewyzszyc wierzcholek amplitudy tych sygnalów, tak iz lampy 54 i 55 moga byc zablo¬ kowane dla wszystkich innych amplitud sygnalu.Impulsy synchronizacyjne sa prowadzone do lampy 51 poprzez kondensator 59, przy czym przewidziany jest* uplyw 60. Sygnaly, doprowa¬ dzane do siatki lampy 51, powoduja przeplyw pradu siatkowego, wskutek czego laduje sie kon¬ densator 59, przy czym siatka lampy 51 uzyskuje wskutek tego potencjal ujemny, blokujacy prad anodowy, o ile na siatke nie dziala sygnal syn¬ chronizacyjny. W ten sposób sygnaly synchro¬ nizacyjne sa oddzielane od sygnalów obrazo¬ wych. Jezeli sygnaly synchronizacyjne ze wzmacniacza 17 sa ujemne, wówczas powinna byc wstawiona miedzy wzmacniacz 17 a lampe 51 lampa odwracajaca.Wlaczajac multiwibrator tak, aby wysylal do¬ datnie impulsy do lampy 55, nieco krótsze od impulsów synchronizacyjnych i sluzace do wy¬ twarzania potencjalu poczatkowego na wejsciu wzmacniacza 17, osiaga sie to, ze lampy 54 i 55 wylaczaja juz przed koncem impulsów synchro¬ nizacyjnych. Ponadto, wlaczajac kondensatory i uplywy w obwody siatkowe lamp 52 i 53 tak, aby multiwibrator oscylowal swobodnie przy czestotliwosci wierszowej, mozna osiagnac to, ze bedzie on oscylowal z ta czestotliwoscia w czasie trwania impulsów obrazowych w ksztalcie roz¬ szerzonych impulsów wierszowych, dzieki czemu uzyska sie prawidlowe wprowadzanie skladowejstalej za pomoca lamp 54 i 55 równiez w czasie przerwy miedzyobrazowej. Wartosc kondensa¬ tora 18 moze byc uczyniona dostatecznie doza, aby lampy 54 i 55 mogly naladowac go dosta¬ tecznie w czasie jednego impulsu synchroniza¬ cyjnego.Opornosc obwodu kaitodowe^o lampy 55 moze wynosic 150 omów lub mniej, co pozwala na bar¬ dzo skuteczne ladowanie kondensatora 18.W urzadzeniu, w którym wprowadza sie skla¬ dowa stala ze wzgledu na wierzcholki, mozna za¬ stosowac przyrzad przewodzacy w jednym kie¬ runku, jak i w obu kierunkach. Przyrzad moze zawierac oczywiscie dwie galezie równolegle, z których pierwsza przewodzi w jednym kie¬ runku, bedac izolatorem w kierunku przeciw¬ nym, a druga jest stale izolatorem w jednym kierunku (kierunek, w którym pierwsza galaz ;rest przewodnikiem), przewodzi zas z drugim.Inny przyklad urzadzen do stosowania wyna¬ lazku przestawiaja fig. 9 i 10. Fig. 9 uwidocz¬ nia fale, w której po kazdym synchronizacyjnym impulsie wierszowym 1 nastepuje krótka przer¬ wa b, odpowiadajaca czerni. Skladowa stala moze byc wprowadzana wzgledem tej przerwy. Moze to byc osiagniete za pomoca urzadzenia, uwi¬ docznionego na fig. 10, które jest odmiana urza¬ dzenia wedlug fig. 8, jednak jest wykonane tak, aby multiwibrator 52, 53 uruchamial lampy 54 i 55 w czasie krótkiej przerwy b. Wedlug fig. 10 lampa 51 dziala w sposób podobny do dzialania lampy 51 wedlug fig. 8 i sluzy, jak przedtem, do oddzielania impulsów synchronizacyjnych, to jest jej siatka przyjmuje w przyblizeniu poten¬ cjal zerowy w czasie impulsu synchronizacyj¬ nego, jednak pozostaje ujemna przy wszystkich innych amplitudach. W jej obwodzie anodowym znajduje sie jednak maly kondensator 61, pola¬ czony z opornikiem 62. Kondensator 61 sluzy do wytwarzania impulsów synchronizacyjnych na oporniku 62. Na poczatku impulsu synchroniza¬ cyjnego na oporniku 62 pojawia sie ostry impuls ujemny, przy czym przy koncu impulsu synchro¬ nizacyjnego w tym samym punkcie opornika po¬ lawia sie impuls dodatni. Ten impuls dodatni dziala na siatke lampy 63, powodujac to, ze jej anoda staje sie ujemna, co pociaga za soba uje¬ mne ladowanie sie siatki lampy 52, wskutek czego uruchamia sie multiwibrator. Multiwibra¬ tor wytwarza maly impuls dodatni na anodzie lampy 52 w czasie przerwy b wedlug fig. 9.Fig. 11 podaje schemat urzadzenia, wyjasnia¬ jacy sposób stabilizowania pradu. Wedlug fig. 11 wysokooporowe zródlo 64, np. wyjscie wzmac¬ niacza pradu zmiennego, jest zabocznikowane duza indukcyjnoscia 65. Równolegle do induk- cyjnosci 65 przylaczony jest obukierunkowy przyrzad wylacznikowy 66 i polaczony z liim szeregowo opornik 67. Wyjscie stanowia zaciski 68 opornika 67.Przyrzad wylacznikowy 66 stanowi izolator w czasie okresów potencjalu stalego, np. wsku¬ tek doprowadzania do niego impulsów w spo¬ sób juz opisany. W czasie tych okresów prail w indukcyjnosci 65 przybiera wartosc pradu wyj¬ sciowego zródla 64, odpowiadajacego potencja¬ lowi stalemu i dzieki duzej wartosci indukcyj¬ nosci pozostaje zasadniczo na tej wartosci w cza¬ sie okresów izolacji przyrzadu 66. Gdy przyrzad 66 przewodzi obukierunkowo, wówczas prad rftr wyjsciu opornika 67 jest okreslony róznica mie¬ dzy chwilowym pradem ze zródla 64 a stalym pradem w indukcyjnosci 65. PL

Claims (2)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób wytwarzania elektrycznego sygnalu wyjsciowego, zawierajacego stala skladowa, z sygnalu wejsciowego nie zawierajacego skladowej stalej i majacego przebieg tego rodzaju iz w pewnych odstepach czasu po¬ siada on wartosc, która bylaby wartoscia stala, gdyby sygnal zawieral skladowa stala, znamienny tym, ze sygnal wejsciowy dopro¬ wadza sie przez tor glówny do przyrzadu stabilizujacego pnzez tor izas pomocniczy doprowadza sie do przyrzadu stabilizujacego sygnal wlaczajacy przeprowadzajacy przy¬ rzad stabilizujacy ze stanu nieczynnego w stan czynny co najmniej podczas wymie¬ nionych odstepów czasu tak, iz przyrzad sta¬ bilizujacy, przeprowadzony w stan czynny powoduje to, iz sygnal w wymienionych od¬ stepach czasu przybiera wartosc z góry usta¬ lona. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze sygnal wlaczajacy wytwarza sie z sygnalu wejsciowego. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, 2, znamienny tym, ze jako sygnal wejsciowy stosuje sie sygnal telewizyjny, zawierajacy szereg sygnalów obrazowych, oddzielonych od siebie przer¬ wami, w których sygnal posiada wartosc okreslona, przy czym przyrzad stabilizujacy jest nieczynny podczas trwania sygnalów obrazowych, jest zas wprawiany w stan czynny przez sygnal wlaczajacy podczai przerw. - 3 —4 Sposób wedlug zastrz 1, & znamienny tym, ze jako sygnal wejsciowy stosuje sie sygnal telewizyjny, zawierajacy szereg sygnalów obrazowych, oddzielonych przerwami, w cza¬ sie trwania których sygnal posiada okreslo¬ na wartosc stala, np. odpowiadajaca czerni, przy czym przyrzad stabilizujacy jest nie¬ czynny podczas przerw oraz jest wprawiany w stan czynny przez sygnal wlaczajacy na czas trwania sygnalów obrazowych. 5. Sposób wedlug zastrz. 1, 2, znamienny tym, ze stosuje sie przyrzad stabilizujacy przewo¬ dzacy w stanie czynnym obukierunkowo, tak iz napiecie sygnalu moze byc doprowadzone do z góry ustalonej wartosci badz przez zwiekszenie go, badz przez zmniejszenie. 45. Sposób wedlug zastrz. 5, znamienny tym, ze stosuje sie przyrzad stabilizujacy prze¬ wodzacy obukierunkowo jedynie podczas okresu czasu, gdy sygnal ma wartosc stala. 7. Sposób wedlug zastrz. 6, znamienny tym, ze stosuje sie przyrzad stabilizujacy, przewo¬ dzacy obukierunkowo po osiagnieciu przez sygnal jego wartosci stalej. 3. Sposób wedlug zastrz. 6, 7, znamienny tym, ze przyrzad stabilizujacy przeprowadza sie ze stanu przewodzenia w stan nieprzewodze- nia przedtem, nim amplituda sygnalu od¬ chyli sie od wartosci stalej. 9. Urzadzenie do stosowania sposobu wedlug 1—4,' znamienne tym, ze zawiera konden¬ sator (18); wlaczony w tor glówny, przez któ¬ ry przechodza sygnaly wejsciowe, opornik uplywowy (26), przez który moze odplywac ladunek z kondensatora, przyrzad stabili¬ zujacy, wlaczony równolegle do opornika uplywowego (26), i tor pomocniczy, przez który sygnaly wlaczajace sa doprowadzane do przyrzadu stabilizujacego w celu jego wlaczenia, przy czym przyrzad stabilizujacy wprowadzony w stan czynny przewodzi jednokierunkowo. 10. Urzadzenie do stosowania sposobu wedlug zastrz. ~5— 8, znamienne tym, ze zawiera kondensator, wlaczony w tor glówny, przez który przechodza sygnaly wejsciowe, przy¬ rzad stabilizujacy, polaczony z torem glów¬ nym oraz tor pomocniczy, przez który sygna¬ ly wlaczajace sa doprowadzane do przyrzadu stabilizujacego w celu jego uruchomienia, przy czym przyrzad stabilizujacy jest tak wlaczony, iz w stanie czynnym przewodzi obukierunkowo i w ten sposób stwarza dro¬ ge dla ladowania lub rozladowania konden¬ satora wlaczonego w tor glówny. 11. Urzadzenie wedlug zastrz. 10, znamienne tym, ze przyrzad stabilizujacy lacznie z to¬ rem glównym, do którego sa doprowadzane sygnaly wejsciowe, tworzy dwa tory, które moga przewodzic w kierunkach przeciwnych i z których jeden jest normalnie nie przewo¬ dzacy, przy czym tor pomocniczy sluzy do doprowadzania sygnalów wlaczajacych do przyrzadu stabilizujacego w taki sposób, by normalnie nie przewodzacy tor stal sie prze¬ wodzacym. Electric & Musical Industries Ltd. Zastepca: Kolegium Rzeczników Patentowych.Do opi«u patentowego nr $667$ Art. 1 12-3T71 * Ir**! i-i--- r/G uDo opisu patentowego nr 3667i? Art.

2. FIG. 5 FIG .6. FIG.7 17 \ € I 11 F/G.8. U 4- 3 k % ,v/vVs FIG.9. „Prasa' St-gród, 4039 — 3. 9. 54 — R-5-17303 — BI bezdrz. 100 g. — 150. PL