^lerwszenslwo 2 rriarca 1951 r. (Czechoslowacja) W celu wytloczenia jak najlepszego oleju z owoców i nasion oleistych, nalezy je przed tloczeniem uwolnic od lusek, które nie tylko Utrudniaja tloczenie ale równiez powoduja za¬ barwienie oleju i straty jego w wytlokach. Im dokladniej zluszczone sa owoce lub nasiona, tym latwiejsza jest dalsza przeróbka otrzyma¬ nego z nich oleju i tym lepsze posiada on wla¬ sciwosci.Znane urzadzenia do luszczenia wymagaja sortowania owoców lub nasion wedlug wielkosci przed luszczeniem. Nasiona lub owoce niesorto- wane ulegaja nierównomiernemu rozbiciu lub roztarciu i w czasie, kiedy mniejsze nasiona po¬ zostaja nienaruszone, wieksze zostaja zbytnio rozdrobnione.Luszczenie wszelkiego rodzaju owoców lub iidsibn niesortbwanych przeprowadza sic Wtd-» lug wynalazku przez uderzanie nimi o sciaafe, w miare, pbtrzeby po wstepnym wysusmtku Przy uderzeniu pekaja skorupki lub luski, które pokruszone oddziela sie od jader. Luski mozna rozbic na czesci dowolnej wielkosci, w zaleznosci od sily uderzenia, takie jakie na¬ daja sie do oddzielania za pomoca aspiratora.Gdy nasiona na poczatku kampanii sa zbyt swieze, a ich luski zbyt elastyczne mozna je su¬ szyc przed luszczeniem. Usuwanie lusek nie po-winno byc prowadzone zbyt dokladnie nawet zaleca sie pozostawienie okolo 10 % lusek wsród zluszczpuych owoców lub nasion, gdyz dzieki nim" powstaja w tloczonej masie kanaliki, które ulatwiaja wyciekanie oleju. Sposób wedlug wy¬ nalazku mozna stosowac do luszczenia wszelkich nasion oleistych, jak slonecznika, bawelny, lnu lub owoców rycynusa, soi itd.Przez nalezyte zluszczenie owoców i nasion zwieksza sie wydajnosc i zdolnosc przetwórcza pras, a równoczesnie chroni sie je przed nad¬ miernym zuzyciem, które powoduja twarde lu¬ ski Otrzymane luski mozna dalej przerabiac jako surowiec blonnikowy, mozna je brykietowac, jako wartosciowy material opalowy lub doda¬ wac do wytloków przeznaczonych na pasze.Na rysunku podano przyklad urzadzenia we¬ dlug wynalazku, przy czym fig. 1 przedstawia ogólny widok urzadzenia, fig. 2 — przekrój o- siowy czesci stanowiacej wlasciwa kruszarke, a fig. 3 — widok czolowy tej samej czesci.Najistotniejsza czescia urzadzenia jest kru¬ szarka lusek, czyli lamacz. Przed kruszarka moze byc umieszczona suszarka, niepokazana na rysunku. Suszarke te moze stanowic koryto transportowe z umieszczonymi wewnatrz obro¬ towymi ramionami do mieszania i przesu¬ wania owoców lub nasion, zwlaszcza umiesz¬ czonymi slimakowo na wale, zaopatrzone w plaszcz grzejny, do którego doprowadza sie pare. Kruszarka zawiera w plaskiej obudowie okraglej 1 miedzy dwiema plytkami 2 kolo lo¬ patkowe 3, lezace w bliskosci tyth plyt Na kole 3 umieszczone sa promieniscie lopatki 4. Silna obrecz 5 otacza kolo lopatkowe w pewnej od¬ leglosci od lopatek. Obrecz 5 jest zamocowana w obudowie 1 srubami 6. O te obrecz uderzaja owoce i nasiona, doprowadzane przewodem 7.Owoce lub nasiona wpadaja do srodkowej cze¬ sci kruszarki, zawierajacej kolo lopatkowe i zosta¬ ja przez lopatki odrzucone w kierunku odsrod¬ kowym, natrafiajac na swej drodze na obrecz 5. Rozbite nasiona i skruszone luski wypadaja z kruszarki do sortownika. Sortownik zawiera w nieruchomej ramie 8 potrzasane plaskie sita 9. Kazde z nich sklada sie z siatki drucianej 10 i blachy dziurkowanej 11 stanowiacej dno. Wy- luszczone nasiona, jako ciezsze, przelatuja przez siatke 10 i spadaja na blache dziurkowana, przez która przelatuje jedynie pyl i drobne za¬ nieczyszczenia. Lzejsze luski natomiast, pozo¬ stajace na siatce, usuwa sie z niej za pomoca aspiratora 12 do skrzynki zbiorczej 13.Potrzasanie sit ruchem podluznym osiaga sie za pomoca mimosrodu lub korby 14 i korbowo- du 15. Kruszarke mozna wykonac równiez w in¬ ny dowolny sposób, nie wykraczajac poza ramy wynalazku. Mozna np. rozbijac nasiona na scia¬ nie sitowej, przy uzyciu strumienia powietrza.Opisane urzadzenie jest prostsze i posiada znacznie wieksza sprawnosc w porównaniu z urzadzeniami znanymi Sprawnosc urzadzenia wynosi 50 — 60 ton nasion w ciagu 24 godzin przy 2800 obrotach kruszarki na godzine. PL