Coraz wiecej kopaln wegla stosuje przenosniki zgrzeblowe. Przenosniki te, o ile warunki geolo¬ giczne na to pozwalaja, sa przesuwane z jednego pola urabiania wegla do drugiego jako calosc.Przesuwanie reczne przenosnika nastrecza duzo trudnosci, postanowiono wiec zmechanizo¬ wac te czynnosc.Urzadzenie wedlug wynalazku przedstawiono na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia widok z tylu urzadzenia, fig. 2 — widok boczny czes¬ ciowo w przekroju wzdluz linii A — B na fig. 1, fig. 3 widok z góry, a fig. 4 i 5 przedstawiaja schemat rozmieszczenia urzadzen na przenosniku zgrzeblowym w widoku bocznym i z góry.Urzadzenie wedlug wynalazku sklada sie ze slimaka a, kola slimakowego b i ramienia c, które jest napedzane zgrzeblami lancucha prze¬ nosnika zgrzeblowego p. Przenosnik p uderza zgrzeblami o ramie c, zaopatrzone w zakladke c', wspólpracujaca z kolem zapadkowym, zamoco- *) Wlasciciel patentu oswiadczyl, wynalazku jest Pawel Kania. ze twórca wanym na wale m, i uruchamia beben linowy d, przy czym ramie c wykonuje ruch wahadlowy, opuszczajac sie na dól pod dzialaniem wlasnego ciezaru. Lina n z bebna d jest prowadzona rolka e pod przenosnik p w strone ociosu weglowego i tam moze byc przymocowana drugim koncem w dowolny sposób do stojaka kopalnianego s.Przy zamocowaniu liny nalezy zwrócic uwage na to, aby lina, laczaca urzadzenie ze stojakiem, byla mniej wiecej prostopadla do osi przenos¬ nika. Nawijanie liny na beben moze byc w do¬ wolnej chwili wstrzymane przez wychylenie ra¬ mienia c do góry. Do poprzecznego przesuwania przenosnika uzywa sie kilku opisanych urzadzen na calej dlugosci przenosnika.Naped przenosnika jest przesuwany za pomoca dwóch urzadzen, umieszczonych w wycieciach plyt bocznych napedu, na odpowiedniej wyso¬ kosci nad zgrzeblami lancucha przenosnika. Liny urzadzen przy napedzie przenosnika sa prowa¬ dzone z bebnów za pomoca rolek, przymocowa¬ nych do dolnej czesci bocznych scianek napedu i do odpowiednich stojaków.. Przesuwanie przenosnika odbywa sie w spo¬ sób nastepujacy. Po zamocowaniu sruba h urza¬ dzenia na bocznej sciance P przenosnika recznie napina sie wszystkie liny n i uruchamia sie prze¬ nosnik, który zgrzeblami wprawia w ruch wa¬ hadlowy ramie c, obracajac beben d urzadzenia.Lina n z bebna linowego d, prowadzona rolka e, jest przymocowana drugim koncem do odpowie¬ dniego stojaka kopalnianego S. Frzy zastosowa¬ niu kilku takich urzadzen przenosnik zostaje równomiernie przesuniety na calej swej dlugosci wraz z napedem w kierunku ociosu na miejsce przeznaczenia.Poniewaz scianowy przenosnik zgrzeblowy za¬ zwyczaj wspólpracuje z innym przenosnikiem podscianowym, np. tasmowym, przeto istnieja trzy mozliwe przypadki polozenia osi przenos¬ ników wzgledem siebie pod katem prostym (a = = 90°), pod katem ostrym (a<; 90°) i pod katem rozwartym (cf90°).W przypadku pierwszym przyjeta zasada pro¬ stopadlosci przymocowanej liny do osi przenos¬ nika zgrzeblowego zgadza sie z zachowaniem stalej odleglosci tego przenosnika od pomocni¬ czego przenosnika tasmowego.W przypadku drugim przenosnik zgrzeblowy wystaje poza przenosnik tasmowy, a w przypad¬ ku trzecim przenosnik zgrzeblowy nie dochodzi do przenosnika tasmowego.W dwóch ostatnich przypadkach zachodzi ko¬ niecznosc przesuniecia przenosnika zgrzeblowego wzdluz jego osi podluznej do góry lub na dól, poniewaz zastosowanie rynny wyrównawczej nie rozwiazuje zagadnienia.Opisane urzadzenie nadaje sie do przesuwania przenosnika zgrzeblowego równiez wzdluz jego osi podluznej w obu kierunkach. W tym celu rolki prowadnicze e nalezy odwrócic o kat 90° w kierunku przesuwania przenosnika zgrzeblo¬ wego, a line n, przebiegajaca wzdluz przenosnika, przymocowac do stojaka S (fig. 5) przy koncu przenosnika.Urzadzenia przesuwaja przenosnik w tym przy¬ padku wzdluz jego osi podluznej. Urzadzenie wedlug wynalazku nadaje sie równiez do napi¬ nania lancucha przenosnika. W tym przypadku koniec liny laczy sie z koncem zerwanego lancu¬ cha i recznie sciaga sie go az do polaczenia.Urzadzenie do przesuwania przenosnika zgrze¬ blowego zawiesza sie na jego sciance P i zamo- cowuje sruba h. Do napedu urzadzenia moze byc uzyta zamiast ramienia c równiez gwiazda pie¬ cioramienna osadzona sztywno na wale m. Wal ten jest polaczony sprzeglem g ze slimakiem a i moze byc po wykonanej pracy latwo odla¬ czony. PL