PL35499B1 - - Google Patents

Description

Pierwszenstwo: 2 kwietnia 1949 r. dla zastrz, 1, — 5, i 8 — 10; 16 grudnia 1949 r. dla zastrz. 23, 24; 21 lutego 1950 r. dla zastrz. 13 — 21;25 lutego 1950 r. dla zastrz. 6, 7, 11, 12 (Czecho- • slowacja).Wynalazek dotyczy sposobu pneumatyczne¬ go przerzucania watku przez przesmyk osnowy oraz urzadzenia do wykonywania tego sposobu.Dotychczasowy wyrób tkanin na krosnach mechanicznych odbywa sie stosunkowo wolno, gdyz w praktyce przecietna szybkosc na kro¬ snach samoczynnych nie moze byc wieksza niz 190 przetkan na minute.Krosna tego rodzaju sa jednak bardzo skom¬ plikowane, kosztowne i, jak wiadomo, pracuja bardzo halasliwie.Glównym przedmiotem wynalazku jest znacz¬ ne przyspieszenie i uproszczenie czynnosci tka¬ nia. W tym celu przetyka sie nitke watku przez przesmyk osnowy za pomoca strumienia powie¬ trza. Wynalazek ma poza tym na celu stworze¬ nie znacznie prostszej i równoczesnie spraw¬ niejszej konstrukcji krosna pneumatycznego.Zgodnie z wynalazkiem czynnosci tkania przeprowadza sie w ten sposób, ze jedna lub kilka nitek watku przerzuca sie przez przesmyk osnowy o zwykle stosowanym ukladzie za po¬ moca strumienia powietrza, otaczajacego i po¬ rywajacego nitke albo nitki watku. Strumienio¬ wi powietrza nadaje sie obrót w kierunku skre¬ cenia nitki watku tak, aby zapobiec urwaniu nitki i przerzucanie watku nastepuje bez prze¬ szkód.Przedni koniec kazdej przerzucanej nitki zostaje po przeciwnej stronie osnowy zamoco¬ wany za pomoca na przyklad wezla gazowego (tj. zwiazania nitek osnowy i watku na krawe-dzi tkaniny), a tylna czesc nitki zostaje naciag¬ nieta za pomoca urzadzenia do napinania i, je¬ zeli zachodzi tego potrzeba, dodatkowo przymo¬ cowana za pomoca wezla gazowego, po czym przez przesuniecie plochy nastepuje docisniecie nitki watku przy równoczesnym zatrzymaniu przed¬ niego konca czesci prowadzacej za pomoca wez¬ la gazowego i naciagniecie tylnej czesci za po¬ moca mechanizmu napinajacego. Przy koncu czynnosci tkania nastepuje odciecie nitki, prze¬ stawienie nicielnic i nitka watku zostaje prze¬ rzucona. W celu osiagniecia jak najlepszych i jednostajnych wyników, jako tez ekonomicz¬ nego zuzycia powietrza, ilosci powietrza, po¬ trzebnego do wykonywania poszczególnych czynnosci przerzucania nitki, sa dokladnie re¬ gulowane tak, aby ilosc powietrza byla wy¬ starczajaca a czolowa fala strumienia powietrz¬ nego (przez uderzenia o przedni koniec nitki watku) spowodowala wyprostowanie nitki, na¬ danie jej odpowiedniego przyspieszenia i por¬ wania z soba, nastepnie zas aby cisnienie po¬ wietrza stopniowo spadalo. Dzieki spadkowi ci¬ snienia powietrza w dyszy zapobiega sie temu, atoy koncowa czesc nitki watku, która pózniej przelatuje, osiagnela wieksza szybkosc, dzieki czemu zapobiega sie tworzeniu wezlów w nitce watku.Zgodnie z dalsza cecha wynalazku nitke wat¬ ku odwija sie wpierw z urzadzenia maszynowe¬ go na wymagana dlugosc, po czym pod dziala¬ niem porywajacego strumienia powietrza odwi¬ nieta czesc nitki przelatuje przez przesmyk osnowy, 'nastepnie nitka watku zostaje przy¬ trzymana na tej krawedzi tkaniny, znajdujacej sie po przeciwnej stronie niz dysza i napietej sila ciagnaca, dzialajaca w kierunku przeciw¬ nym kierunkowi ruchu. przerzucania. Po prze¬ rzuceniu nitki przez przesmyk osnowy zostaje ona odcieta, wolny zas koniec wciagniety do dyszy. ¦ -i.-:'jWE Urzadzenie do przeprowadzenia tego sposo¬ bu tkania podobne jest o tyle do krosna mecha¬ nicznego, ze posiada urzadzenie napedowe dla osnowy, podczas gdy srodki uruchamiajace wa¬ tek wraz z uchwytami zabezpieczajacymi (za¬ trzymanie watku) zostaly zastapione pneuma¬ tycznym aparatem do przerzucania watku przez przesmyk osnowy, jak ponizej opisano. Praca tego rodzaju krosna mechanicznego jest cicha, tania i bardzo szybka. Przy uzyciu w przybli¬ zeniu polowy sily napedowej mozna uzyskac mniej wiecej podwójna liczbe przerzutów nitki watku albo nawet i wiecej niz to bylo mozliwe dotychczas przy krosnach znanych.Przy innym wykonaniu urzadzenia wedlug wynalazku zastosowano przed dysza pare wspólpracujacych z soba walków dociskowych, obejmujacych nitke i obracajacych sie w takim kierunku, ze udzielaja nitce ruchu w kierunku przeciwnym ruchowi przerzucania, przy czym jeden lub obydwa walki posiadaja wglebienia do zwalniania nitki z zacisku podczas pracy dy¬ szy powietrznej.Najkorzystniej byloby, gdyby jeden albo dwa walki dociskowe byly osadzone sprezyscie tak, aby dostosowywaly sie do niejednostajnos- ci grubosci nitki.W przewodzie do doprowadzania sprezonego powietrza umieszczony j est zawór regulujacy, po¬ miedzy którym i dysza znajduje sie komora za¬ sobnikowa do sprezonego powietrza. Zawór re¬ gulujacy umozliwia przejscie do komory tylko takiej ilosci powietrza, jaka jest potrzebna do wykonania jednej czynnosci przerzucenia watku.Kilka przykladów wykonania urzadzenia we¬ dlug wynalazku uwidoczniono na rysunku, na którym fig. 1 przedstawia schematyczny przekrój urzadzenia do przerzucania watku, fig. 2 — szczegól dyszy, fig. 3, 4, 5 i 6 przedstawiaja schematycznie kolejno po sobie nastepujace okresy pracy urzadzenia, fig. 7 — przekrój od¬ miany dyszy wraz z uproszczonym mechaniz¬ mem napedowym, fig. 8 — rzut poziomy tej dy¬ szy, fig. 9 — przekrój podluzny odmiany urza¬ dzenia, fig. 10 — widok z przodu urzadzenia, fig. 11 — widok boczny* urzadzenia w zmniej¬ szonej podzialce, fig. 12 — schematycznie wi¬ dok boczny innej odmiany urzadzenia, fig. 13 — dalsza odmiane urzadzenia, fig. 14 — widok me¬ chanizmu odwijajacego, fig. 15 — widok krosna od przodu, przedstawiajacy ogólna konstrukcje urzadzenia wedlug wynalazku.Jak w urzadzeniu przedstawionym na fig. 1 — 6 nic 2 watku odwija sie ze szpulki ma¬ szynowej 1 poprzez urzadzenie hamujace 3. W ce¬ lu dokladnej regulacji dlugosci odwijanej nitki zastosowano urzadzenie do odwijania, skladaja¬ ce sie z pary walków dociskowych 5 i 4, z któ¬ rych dolny walek 4 posiada szorstka powierzch¬ nie albo jest pokryty aksamitem. Obwód tego walka odpowiada w przyblizeniu „szerokosci plochy", tak ze przy jednym obrocie walka od¬ wija sie. nitka watku odpowiedniej dlugosci.Walek moze byc' napedzany z boku za pomoca tarczy ciernej 6, osadzonej przesuwnie na wale 7, napedzanym od glównego walu 8 krosna. Gór¬ ny walek dociskowy jest dociskany sprezyna 9.Za urzadzeniem odwijajacym znajduje sie mechanizm napinajacy 10, 11, przez który nitka — 2 —przechodzi. Górna czesc 16 tego mechanizmu jest nieruchoma, dolna zas czesc 11 jest doci¬ skana do górnej za pomoca sprezyny 12, osadzo¬ nej w nieruchomej obsadzie 13. Na dolnym kon¬ cu czesci 11 umieszczona jest dwuramienna dzwignia 14, uruchamiana za pomoca tarczy kciukowej 15, osadzonej na wale 16.Z kolei nitka watku przechodzi przez otwór osi czesci zaworowej 17 dyszy powietrznej. Kad¬ lub 18 dyszy zaopatrzony jest w ustnik 19, po¬ siadajacy otwór, w który wchodzi ostra krawedz czesci zaworowej 17. W pierscieniowej prze¬ strzeni powietrznej, wykonanej najlepiej jako dysza Lavala, umieszczony jest w poblizu ustni- ka wieniec kierujacy 20, przedstawiony sche¬ matycznie na fig. 2, podobny do wienca steru¬ jacego turbiny, który nadaje strumieniowi po¬ wietrza ruch obrotowy.Przestrzen powietrza w kadlubie 18 dyszy polaczona jest z komora zasobnikowa 21 spre¬ zonego powietrza, przylaczona poprzez zawór regulujacy 22 do zródla spreienego powietrza.Komora ta moze byc wyposazona w nastawne scianki do regulacji jej pojemnosci tak, aby za¬ wierala ilosc powietrza odpowiednia dla wyko¬ nania jednej czynnosci przerzucenia watku.Czesc zaworowa 17 jest okadzona tak, ze moze przesuwac sie wzdluz osi kadluba 18 dyszy i po¬ siada na wolnym, wystajacym koncu kolnierz 23, o który opiera sie dzwignia katowa 24.Dzwignia ¦ ta osadzona jest n^ osi 25 i posiada rolke sterujaca 26, osadzona na wolnym koncu dzwigni i opierajaca sie o obwód tarczy kciuko¬ wej 27, polaczonej z tarcza 15 osadzona na wale 16.Opisane urzadzenie dziala.- w ponizej podany sposób.Mechanizm odwijajacy, pracujacy w sposób ciagly, przygotowuje odmierzona dlugosc nitki watku 2 i przenosi ja przed zacisniety mecha¬ nizm napinajacy 10, 11, przy czym przedni ko¬ niec nitki 2 watku, pozostaly po ucieciu jej przy poprzedniej, czynnosci przerzucania, wystaje z ustnika 19 dyszy 18 (fig. 6). W pierwszym okre¬ sie pracy (fig. 3), czesc zaworowa 17 dyszy 18 jest przez chwile otwarta, co spowodowane jest dzialaniem kciuka tarczy kciukowej 27 na rólke sterujaca 26 dzwigni 24, a uchodzacy stru¬ mien powietrza sprezonego, nagromadzonego w komorze 21, wypreza pozostala po odcieciu czesc nitki 2 watku i skierowuje ja do prze¬ smyku osnowy. Podczas nastepnego okresu (fig. 4) kciuk tarczy kciukowej 15 opiera sie o wolny koniec dzwigni 14; nacisk dolnej czesci napinajacej 11 zostaje czasowo zwolniony, lu¬ zujac zacisnieta nitke 2 watku na calej poprze¬ dnio odwinietej dlugosci, która pod dzialaniem strumienia powietrza przelatuje przez otwarty przesmyk osnowy. Podczas nastepnego okresu tkania (fig. o) przedni koniec przerzuconej nitki zostaje po drugiej stronie osnowy zamocowany za pomoca wezla gazowego przez zwiazanie np. trzech nitek osnowy, po czym nitka watku zo¬ staje docisnieta Uderzeniem plochy, podczas ostatniego okresu .nastepuje wetkanie watku przez przestawienie nicielnic, odciecie nitki ostrzem 28 (fig. 5), po czym czynnosci sie po¬ wtarzaja od nowa.Inny sposób wykonania dyszy przedstawiono na fig. 7 i 8.Dysza 31 posiada przestrzen powietrzna 32 i osiowy otwór 33, przez który przechodzi nitka 34. W otworze 35 przesuwa sie suwak' tlokowy 36 i zamyka przewód 37 do doprowadzania spre¬ zonego powietrza do dyszy. Suwak 36 dociskany jest w zamknietym polozeniu, sprezyna 38. Do zewnetrznego konca suwaka przymocowany jest nieruchomo kolnierz 39, o który opiera sie dzwignia 40, osadzona na sworzniu 41, umiesz¬ czonym w kadlubie 42 dyszy.Na dzwigni 40 znajduje sie rolka sterujaca 43, wspólpracujaca z tarcza kciukowa 44, osa¬ dzona na sworzniu 45. . Tarcza ta zaopatrzona jest w kciuk 46.Na wierzchu kadluba 42 dyszy osadzone sa obrotowo w kierunku strzalek M (fig. 8) dwa ruchome walki dociskowe 47 i 48, napedzane synchronicznie tarcza kciukowa 44 w dowolny, nie przedstawiony na 'rysunku sposób, np. za pomoca zebatych kól stozkowych. Jeden z wal¬ ków (albo dwa) zaopatrzony jest w wyciecie zwalniajace 49. W danym przypadku wyciecie takie posiada walek 47. Jak przedstawiono na fig. 7 nitka 34 przechodzi w prostej linii od me¬ chanizmu odwijajacego pomiedzy walkami 47, 48, do otworu 33 dyszy.Wyzej opisane urzadzenie dziala w sposób ponizej podany. Bezposrednio przed rozpocze¬ ciem czynnosci przerzucania watku wyciecie zwalniajace 49 w walku 47 przyjmuje w przy¬ blizeniu polozenie przedstawione na fig. 8, w którym to polozeniu nitka 34 zostaje zwolnio¬ na z zacisku pomiedzy walkami 47, 48. W na¬ stepnej chwili kciuk 46 tarczy 44 opiera sie o rolke sterujaca 43 dzwigni 40 wychylajac ja w kierunku odwrotnym do kierunku ruchu wskazówki zegara, przez co suwak 36 otwiera przewód 37 i wpuszcza powietrze do przestrzeni 32. Strumien sprezonego powietrza porywa wte¬ dy nitke 34, która z duza szybkoscia przelatuje 3 —pomiedzy rozdzielonymi nitkami osnowy w kro¬ snie. Po zakonczeniu czynnosci przerzucania, tj. gdy nitka w calej swej odwinietej dlugosci przeszla przez przesmyk pomiedzy nitkami osnowy, koniec nitki watku zostaje przymoco¬ wany za pomoca wezla gazowego do krawedzi tkaniny, polozonej po przeciwnej stronie dyszy np. na szerokosci trzech albo wiekszej liczby nitek. osnowy. W tym czasie walki 47, 48 zdazy¬ ly sie juz obrócic o taki kat od polozenia przed¬ stawionego na fig. 8, ze pelny obwód walka 47 przylega do nitki 34 i ciagnie ja w kierunku strzalki P na fig. 8, naprezajac ja w ten sposób.Nastepnie plocha dociska nitke watku, niciel¬ nice zostaja przestawione i nitka watku wetka- na. Ostrze albo mechanizm nozycowy, umiesz¬ czony w poblizu krawedzi tkaniny, odcina nitke, która zostaje wtedy odciagnieta w kierunku strzalki P za pomoca walków 47, 48 .tak, ze wol¬ ny koniec nitki, zwieszajacy sie z otworu wy¬ lotowego dyszy 31, wchodzi do tej dyszy.Urzadzenie odwijajace, przygotowujace nit¬ ke watku, moze byc takze w inny sposób wy¬ konane. Jeden z przykladów odmiennego wy¬ konania opisany jest ponizej i przedstawiony na fig. 9 — 11.Urzadzenie sklada sie z bebna odwijajacego * 51, najlepiej lekko stozkowego, jak przedstawio¬ no na fig. 9. Beben 51 jest umocowany na wale 52, obracanym w dowolny, nie przedstawiony na rysunku sposób, np. za pomoca przekladni od glównego walu maszyny (krosna lub tp.). Wal 52 ulozyskowany jest w lozyskach 53, 54 w nie¬ ruchomej tulei 55, osadzonej w ramie maszyny.Wewnatrz bebna 51 znajduje sie kolo zebate 58 zaklinowane na tulei 55, stanowiace kolo prze¬ kladni planetarnej. W górnej czesci pionowej scianki opisanego ponizej bebna 51 w kierunku do jego wnetrza przymocowany jest zabierak 59, zaopatrzony w sworzen 60, na którym osa¬ dzone jest kólko planetarne 61, zazebiajace sie z podobnym kolem 58, kólko 61 zazebia sie rów¬ nie? z napedzanym kolem zebatym 62, polaczo¬ nym z tarcza 63, która w dalszym opisie zostala nazwana tarcza zrzucajaca. Z przedstawionej na rysunku konstrukcji wynika, ze przy jednym obrocie walka 52 beben 51, zamocowany na tym wale, wykona równiez jeden obrót, podczas gdy. tarcza zrzucajaca 63 wykona w tym czasie pod dzialaniem przekladni planetarnej dwa obroty w tym samym kierunku.Beben 51 zaopatrzony jest na obwodzie w plytki rowek 64, w którym znajduje sie wo¬ dzik 57 nitki, poza tym beben posiada dwa kly zabierajace nitke w postaci wystepów 65 (fig. 10) umieszczone naprzeciw siebie. Tarcza 63 po¬ siada jeden wystep 66 zwany w dalszym ciagu wystepem zrzucajacym, który» jest nieco wyz¬ szy, niz wystepy 65 bebna 51. Na ramieniu 67, które moze wykonywac ruch wahliwy dokola walu 52 i moze byc ustalane w dowolnym po¬ lozeniu na tulei 55, np. za pomoca sruby 56, osadzone jest obrotowo na sworzniu 68 kolo ha¬ mujace 69. W wykonaniu urzadzenia przedsta¬ wionego na rysunku kolo 69 zaopatrzone jest w tarcze zebata 70, zazebiajaca sie z pierscie¬ niem, zebatym 71, przy czym stosunek zebów obu kól jest taki, ze przy jednym obrocie bebna 51 kolo hamujace wykonuje dwa obroty. Kolo hamujace 69 posiada wieniec 72 o takich wy¬ miarach, ze pomiedzy tym kolem a obwodem bebna pozostaje szczelina 73 w która wchodzi nitka 74, doprowadzana z dowolnego urzadze¬ nia magazynowego, np. szpulki. Kolo hamujace 69 posiada na obwodzie narzad hamujacy w po¬ staci wystepu 75 (fig. 10). Wystep ten jest tak wykonany, ze gdy znajduje sie naprzeciw po¬ wierzchni obwodowej bebna 51, dociska silnie nitke 74 do bebna i hamuje ja.Jak z powyzszego opisu wynika, kolo hamu¬ jace 69 obraca sie z ta sama szybkoscia katowa co tarcza 63, tj. dwa razy szybciej, niz beben 51.Dzialanie urzadzenia poda.no ponizej: Nitka, doprowadzana ze szpulki, przechodzi przez szczeline 73 dokola obwodu bebna 51 i dochodzi az do punktu 76 (fig. 11), w którym zostaje wprowadzona do urzadzenia podawcze- go, np. krosna pneumatycznego lub mechanicz¬ nego lub podobnego. To polozenie jest na fig. 11 oznaczone litera A i linia przerywana. Przy obrocie bebna 51 wystep 65 zahacza o nitke 74 i zabiera ja z soba. W ten sposób tworzy sie petla, oznaczona na fig. 11 litera B. W miedzy¬ czasie wystep zrzucajacy 66 tarczy 63 dopedza wystep 65, gdyz obraca sie z podwójna szybkos¬ cia, i w odpowiedniej chwili wyprzedza go i dziek; wiekszej wysokosci lub odpowiedniemu ksztaltowi krawedzi zrzuca nitke 74 z wystepu 65, to jest odhacza nitke z wystepu. Równocze¬ snie jednak wystep hamujacy 75 kola hamuja¬ cego 69 ustawia sie na obwodzie bebna 51 i za¬ ciska .nitke 74 tak, ze urzadzenie podaweze mo¬ ze pobrac tylko tak dlugi odcinek nitki, jaki zostal zabrany przy tworzeniu petli B. Poloze¬ nie nitki 74 w chwili zabierania jej przez me¬ chanizm podawczy przedstawione jest linia kre- skowano-kropkowana C.Urzadzenie odmierza wiec w ten sposób pew¬ na z góry ustalona dlugosc nitki z wielka do¬ kladnoscia, albowiem chwila, w której nitka — 4 —jest zrzucana z wystepu 65, moze byc scisle na¬ stawiona.Dlugosc petli, a tym samym takze dlugosc pobieranej nitki, moze byc wyznaczona przez odpowiednie ustawienie kola hamujacego 69 wzdluz obwodu bebna 51. Widoczne to jest zwlaszcza na fig. 11, z której wynika, ze dlugosc petli zalezy od odleglosci miejsca, w którym ^ nastepuje zrzucenie od tego polozenia, w którym wystep 75 zaciska nitke na obwodzie bebna 51.W opisanym i przedstawionym na fig. 9 — 13 przykladzie wykonania urzadzenia beben 51 zaopatrzony jest w dwa wystepy 65, a tarcza 63 posiada jeden wystep 66. Jasne jednak jest, ze mozna równiez zastosowac kazda inna liczbe tych czesci, np. trzy albo cztery wystepy 65 na bebnie, a jeden albo dwa wystepy 66 na tar.czy.W tym przypadku jednak stosunek szybkosci obrotu tarczy zrzucajacej do szybkosci obrotu bebna odwijajacego nalezy dobrac odpowiednio do stosunku liczby wystepów 65 bebna od¬ wijajacego do liczby wystepów zrzucanych 66 na tarczy.To samo dotyczy kola hamujacego 69, które moze byc zaopatrzone w kilka wystepów'hamu¬ jacych 75; w tym przypadku szybkosc obrotu kola 69 nalezy takze odpowiednio zmienic.Fig. 12 i 13 przedstawiaja inny sposób wyko¬ nania urzadzenia odwijajacego.Beben odwijajacy 51 na fig. 12 oraz kolo hamujace 69 rozmieszczone sa w podobny spo¬ sób jak na fig. 9 — 11.Wystep zrzucajacy jednak tworzy w tym przypadku nieruchoma skosna krawedz 78, któ¬ ra w danym przypadku zamocowana jest nie¬ ruchomo np. na tulei 79, na której moze byc ustalona w dowolny znany sposób np. za pomoca sruby 80. Dzialanie tej konstrukcji wynika z po¬ przedzajacego wyjasnienie. Wystep 65 zabiera nitke 74 i prowadzi ja wzdluz krawedzi 78 w kierunku promieniowym na zewnatrz tak dlugo, az zostanie ona odhaczona z wystepu 65.Ze wzgledu jednak na to, ze przy stosowaniu pewnych gatunków nitek skosna krawedz 78 moze okazac sie nieodpowiednia, urzadzenie to moze byc wykonane, jak przedstawiono na fig. 13.W tym przypadku równiez beben 52 i kolo hamujace 69 rozmieszczone sa podobnie jak na fig. 9, jednak narzad zrzucajacy sklada sie z dzwigni 86, osadzonej na nieruchomej osi 81.Dzwignia jest obciazona sprezyna 82, która obra¬ ca ja w kierunku odwrotnym do kierunku wskazówki zegara i ustawia w polozeniu nie¬ czynnym, oraz zaopatrzona jest w skosna kra¬ wedz 83, wspólpracujaca z wystepami 84 beb¬ na 51.Przy obracaniu sie bebna 51 nitka 74 zostaje zabrana wystepem 65. Po dojsciu nitki do polo¬ zenia naprzeciw koncowej powierzchni dzwigni 86 wystep 84 uderza o skosna krawedz 83 dzwig¬ ni 86, przesuwajac ja w kierunku ruchu wska- ^ zówki zegara, przez co nitka zostaje uniesiona ponad wystep 65 i odhaczona dzieki odpowied¬ niemu stosunkowi odstepów: wystepu 84 od osi SI oraz koncowej powierzchni dzwigni 86 do osi 81; koncowa powierzchnia dzwigni 86 porusza sie z wieksza szybkoscia niz obwód bebna 51 tak, ze i w tym przypadku nastepuje wyprze¬ dzanie, tj. lagodne odhaczenie nitki z wyste¬ pu 65.Dalsza odmiane urzadzenia przedstawiono na fig. 14f Przy tym wykonywaniu para tarcz 91, 92 posiadajacych rowki, osadzona jest w odpowied¬ nim odstepie od siebie i zaopatrzona w odpo¬ wiednia liczbe linek, najlepiej okraglych, z do¬ wolnego materialu. Jedna z tych tarcz 91 na¬ pedzana jest z wymagana szybkoscia dowolnym mechanizmem napedowym albo za pomoca kola 93, napedzanego którymkolwiek walem glównej maszyny. Napedzana tarcza 91 posiada"'stozko¬ we przedluzenie 94, na którego obwodzie opie¬ ra sie walek dociskowy 95. (Polozenie walka do¬ ciskowego jest nastawne i moze on byc usta¬ wiony w dowolnym polozeniu na przedluzeniu 94, tak ze opiera sie o dowolny promien, przez co nastawia sie szybkosc odwijania, a tym sa¬ mym dlugosc przygotowanej nitki.Ponizej podane jest dzialanie urzadzenia.Nitka ze szpuli magazynowej 96 zostaje wsu¬ nieta pod walek dociskowy 95 na stozkowym wydluzeniu 94 i nastepnie przetkana przez lin¬ ki na rowkowanych tarczach 91, 92 i wprowa¬ dzona w miejscu 97 do maszyny nie przedsta¬ wionej na rysunku, do której wchodzi odcin¬ kami. W ten sposób urzadzenie jest juz przy¬ gotowane do pracy. Po uruchomieniu maszyny wraz z urzadzeniem podawczym nitka jest odwi- jana za pomoca walka 95 i zostaje zabrana lin¬ kami tworzac luzna petle. Petla ta tworzy sie tak dlugo, az koniec nitki uchwycony przez do¬ wolny mechanizm podawczy wlasciwej maszy¬ ny, jak np. przez urzadzenie do przetykania krosna mechanicznego albo dysze, albo dysze krosna pneumatycznego, zostanie przetkany na cala przygotowana dlugosc petli przez nitki osnowy, po czym nastepuje równoczesnie za¬ hamowanie i odciecie nitki i czynnosc zaczyna sie od nowa. — 5 —Na fig. 15 przedstawiono ogólny widok kro¬ sna, zaopatrzonego w urzadzenie wedlug wyna¬ lazku. Krosno, oznaczone liczba 125, posiada znane urzadzenie dla osnowy, które nie wymaga szczególowego opisu. Z jednej albo obu stron krosna znajduje sie urzadzenie dyszowe, ozna¬ czone ogólnie liczba 126. Przed dysza znajduje sie mechanizm odwijajacy 127, przygotowujacy zasilana ze szpuli 129 nitke 128 o odmierzonej dlugosci do przerzucenia za pomoca dyszy. Spre_ zone powietrze doprowadzane jest przewodem 130 po przez zawór regulujacy 131 do komory zasobnikowej 132, a stamtad przewodem 133 do dyszy.Wazna cecha znamienna wynalazku jest to, ze zastosowano komore zasobnikowa 132, gdyz w ten sposób mozna do dyszy doprowadzic sci¬ sle odmierzone ilosci powietrza. Tylko w ten sposób bowiem mozna uzyskac jednakowe i do¬ bre wyniki. Dlatego wazna, jest rzecza, azeby pojemnosc komory zasobnikowej byla nastawna., Mozna w tym celu stosowac albo kilka róznych wymiennych komór o róznych pojemnosciach albo tez komore cylindryczna, zaopatrzona w na¬ stawny tlok 134. Przez zmiane polozenia tloka mozna latwo zmieniac pojemnosc komory od¬ powiednio do chwilowych potrzeb. Dzieki takie¬ mu urzadzeniu sila porywania strumienia po¬ wietrza jest na poczatku najwieksza i staje sie slabsza w miare spadku preznosci w/komorze 132. Sila pelnego cisnienia dziala jedynie na przedni koniec nitki, nastepne zas jej czesci doznaja znacznie\mniejszyeh sil ze strony stru¬ mienia powietrza. W ten sposób uzyskuje sie prawidlowe przerzucanie nitki. Gdyby natomiast cisnienie powietrza bylo caly czas jednakowe albo zmienilo sie tylko nieznacznie przez caly czas trwania czynnosci przerzucania watku, nit¬ ka mialaby daznosc do platania sie, gdyz tylna jej czesc podlegalaby przez dluzszy czas dzia¬ laniu strumienia powietrza i bylaby bardziej przyspieszana, niz przedni koniec nitki; moglaby wiec wyprzedzic przód podczas przelotu przez osnowe, co spowodowaloby poplatanie sie nitki watku.Mozna oczywiscie zastosowac zamiast poje¬ dynczej dyszy szereg dysz umieszczonych obok siebie albo w wspólnym kadlubie, za pomoca których mozna przerzucac rózne albo o odmien¬ nych barwach nitki. Zaleznie od potrzeby moz¬ na przez przesuniecie wspólnego kadluba zasta¬ pic w kazdej chwili albo zamienic jedna nitke watku inna. Poza wyzej wymienionymi zaleta¬ mi wynalazek daje miedzy innymi i te korzysc, ze umozliwia on tkanie, zarówno za pomoca bardzo cienkiego watku, jak i za pomoca wat¬ ku o dowolnej grubosci i malej wytrzymalosci, gdyz przy bezczólenkowym sposobie tkania wymagania stawiane co do jakosci watku nie sa tak scisle przestrzegane jak przy tkaniu za pomoca czólenek. PL

Claims (14)

1. Zastrzezenia patentowe 1. Sposób pneumatycznego przerzucania'wat¬ ku i przez przesmyk osnowy za pomoca strumienia powietrza, znamienny tym, ze jedna albo kilka nitek watku przerzuca sie przez przesmyk zwyczajnej osnowy z jednej albo z obu stron osnowy przy uzyciu strumienia powietrza, otaczajace¬ go i porywajacego z soba nitke albo nitki,

2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze przedni koniec przerzucanej nitki przy¬ mocowuje sie z drugiej strony osnowy, np. za pomoca wezla gazowego, podczas gdy tylna czesc nitki naciagana jest za po¬ moca urzadzenia napinajacego i w miare potrzeby dodatkowo zabezpieczana rów¬ niez wezlem gazowym.

3. Sposób wedlug zastrz. 1 i 2, znamienny tym, ze przerzucona przez przesmyk osno¬ wy nitke dociska sie plocha przy równo¬ czesnym zamocowaniu przedniego konca watku za pomoca wezla gazowego i na¬ ciagniecia tylnej czesci za pomoca urza¬ dzenia napinajacego.

4. Sposób wedlug zastrz. 1 — 3, znamienny tym, ze przerzucana przez przesmyk osno¬ wy nitke watku, docisnieta plocha, odci¬ na sie i przewiazuje sie przez przestawie¬ nie nicielnic.

5. Sposób wedlug zastrz. 1 — 4 znamienny tym, ze poszczególne ilosci doprowadza¬ nego powietrza do kazdej czynnosci prze¬ rzucania nitki watku dobiera sie scisle tak, aby stanowily ilosc scisle dostosowa¬ na do ilosci potrzebnej do przerzucenia nitki watku.

6. Sposób wedlug zastrz. 1 — 5, znamienny tym, ze nitke watku o potrzebnej dlugos¬ ci najpierw odwija sie ze szpuli magazy¬ nowej i za pomoca z góry ustalonej ilosci sprezonego powietrza doprowadzanego przez dysze, pociaga sie i przerzuca w stanie rozwinietym przez przesmyk osnowy, przy czym nitka zostaje po prze¬ ciwnej stronie dyszy przytrzymana i na¬ pieta przez sile ciagnaca w kierunku jej wyjscia, a nastepnie zostaje odcieta, a wolny jej koniec wciagniety do "dyszy. — 67.

7. Sposób wedlug zastrz. 1 — 6, znamienny tym, zfe wytwarza sie dzialanie porywaja¬ ce strumienia powietrza najwieksze na przednim koncu przygotowanej, odmie- irzonej nitki watku, które zmniejsza sie stopniowo na dalszych czesciach nitki.

8. Urzadzenie do wykonania sposobu we¬ dlug zastrz. 1 — 5, znamienne tym, ze konstrukcja krosna podobna jest do kon¬ strukcji mechanicznego krosna z ta róz¬ nica iz posiada do przerzucania watku dy¬ sze (18) do wytwarzania strumienia po¬ wietrza, wystarczajacego do przeniesie¬ nia watku poprzez przesmyk osnowy.

9. Urzadzenie wedlug zastrz. 8, znamienne tym, ze dysza posiada wieniec kierujacy (20) i osadzona przesuwnie czesc zawo¬ rowa (17) z osiowym otworem nosnym x (17() dla nitki watku.

10. Urzadzenie wedlug zastrz. 8 i 9, znamien¬ ne tym, ze komora powietrzna (21) pola¬ czona jest ze zbiornikiem (132) (fig. 15) sprezonego powietrza za pomoca zaworu (regulujacego (22). q

11. Urzadzenie do wykonania sposobu we¬ dlug zastrz. 6, znamienne tym, ze przed dysza (31) umieszczone sa dwa wspólpra¬ cujace ze soba i obracajace sie w odwrot¬ nych do siebie kierunkach walki docisko¬ we (47, 48), obejmujace nitke watku, przy czym w jednym albo obu walkach znaj¬ duje sie wyciecie (49) zwalniajace nitke z zacisku w chwili dzialania dyszy po¬ wietrznej (31).

12. Urzadzenie wedlug zastrz. 11, znamienne tym, ze jeden albo dwa walki dociskowe (47, 48) osadzone sa sprezyscie.

13. Urzadzenie wedlug zastrz. 12, znamienne tym, ze jest zaopatrzone w beben odwija- jacy (51), posiadajacy jeden lub dwa wy¬ stepy (65), zabierajace nitke w celu utwo¬ rzenia- petli, oraz wystep (66) zrzucajacy nitke z wystepu (65) jak równiez wystep (75) hamujacy nitke (74) w chwili kiedy zostaje ona odhaczona z wystepu (65). 14. Urzadzenie wedlug zastrz. 13, znamien¬ ne tym, ze posiada kolo hamujace (69), tworzace z obwodem bebna zrzu¬ cajacego (51) szczeline (73), przez która przechodzi swobodnie nitka (74), przy czym w jednym albo w kilku miejscach obwodu kola hamujacego (69) znajduje sie wystep (75) lub wystepy zawierajace szczeline i zaciskajace nitke. 15. Urzadzenie wedlug zastrz. 13, znamien¬ ne tym, ze wystep zrzucajacy (66} umiesz¬ czony jest na tarczy (63) wykonanej tak, iz wyprzedza ona beben odwijajacy (51), przy czym stosunek szybkosci tarczy zrzu¬ cajacej (66) do szybkosci bebna odwijaja- cego (51) jest taki, jak stosunek liczby wy¬ stepów (65) tego bebna do liczby wyste¬ pów zrzucajacych (66) tarczy (63). 16. Urzadzenie wedlug zastrz. 13 — 15, zna¬ mienne tym, ze kolo hamujace (69) jest osadzone tak, iz daje sie nastawiac wzdluz obwodu bebna (51). 17. Urzadzenie wedlug zastrz. 13, znamienne tym, ze beben odwijajacy (51) posiada ro¬ wek (64) do prowadzenia nitki. 18. Urzadzenie wedlug zastrz. 17, znamienne tym, ze w rowku (64) znajduje sie wodzik (57) nitki. 19. Urzadzenie wedlug zastrz. 13 — 18, zna¬ mienne tym, ze beben odwijajacy (52) po¬ siada przekladnie planetarna (58, 51, 62) do napedu tarczy zrzucajacej (63), a ob¬ wód bebna (51) posiada pierscien zebaty (71), zazebiajacy sie z tarcza (70) kola ha¬ mujacego (69). 20. Odmiana urzadzenia wedlug zastrz.* 19, znamienna tym, ze czesc zrzucajaca wa¬ tek posiada ksztalt nieruchomej skosnej krawedzi (78). 21. Odmiana urzadzenia wedlug zastrz, 13, znamienna tym, ze czesc zrzucajaca wy¬ konana jest jako wahliwe ramie, sterowa¬ ne wystepami {84) zamocowanymi na beb¬ nie odwijajacym (51). 22. Urzadzenie wedlug zastrz. 20 — 21, zna¬ mienne tym, ze katowe polozenie czesci zrzucajacej jest osadzone nastawnie w kierunku wystepu (65) bebna (51). 23. Odmiana urzadzenia wedlug zastrz. 8 — 20, znamienna tym, ze posiada pare tarcz rowkowanych (91, 92) zaopatrzonych w odpowiednia liczbe linek, przy czym na¬ pedzana tarcza (92) zaopatrzona jest w stozkowe przedluzenie (94), po którego obwodzie toczy sie walek dociskowy (95), przy czym polozenie tego walka na stoz¬ kowym przedluzeniu (94) jest nastawiane na dowolny promien tego przedluzenia (94). 24. Urzadzenie wedlug zastrz. 23, znamienne tym, ze jest ono wykonane tak, iz odcin¬ ki nitki sa pobierane zasadniczo w plasz¬ czyznie linek oraz sa hamowane w kie¬ runku prostopadlym, do kierunku ruchu tych linek. w Ceskoslovenske Textilni Z a v o d y nairodni podnik Vladimir Svaty Zastepca: Kolegium Rzeczników Patentowycha fis. £ FIS? riB 8.FI £.

14. PL