Wynalazek dotyczy przyrzadów elektromagne¬ tycznych, a zwlaszcza transformatorów lub dla¬ wików, oslonietych przynajmniej czesciowo, które miedzy wlasciwym przyrzadem a oslona zawie¬ raja tworzywo o znacznej przewodnosci cieplnej wprowadzone tam w stanie stalym.Znane jest stosowanie do tego rodzaju oslo¬ nietych przyrzadów tworzywa, które sklada sie z utlenionych kulek glinowych, umieszczonych po¬ miedzy elektrycznie czynnym uzwojeniem a jarz¬ mem elektromagnesu w postaci skrzynki. Kulki te laczy sie najkorzystniej kitem. Dzialanie tego tworzywa polega na chlodzeniu uzwojenia.Wytwarzanie kulek glinowych, które najczes¬ ciej nie znajduja innego zastosowania, jest dosc kosztowne, przy czym zespolenie pojedynczych kulek wymaga lepiszcza, przeciwdzialajacego wzajemnemu przemieszczeniu sie kulek. Lepiszcze to wplywa ujemnie na przewodnosc cieplna two¬ rzywa.Wad tych unika sie w mysl wynalazku, sto¬ sujac tworzywo, stanowiace zgnieciona folie z materialu niemagnetycznego, np. z glinu. Uzy¬ skuje sie przy tym jeszcze pewne dodatkowe ko¬ rzysci. Przez zastosowanie tego rodzaju tworzy¬ wa mozna wypelnic wneki przyrzadu, dostosowu¬ jac jego ksztalt do ksztaltu oslony, a nastepnie umiescic warstwe tworzywa o równomiernej grubosci miedzy tak przygotowanym przyrzadem a jego oslona. Zapewnia to nalezyte chlodzenie przy uzyciu srodków tanich i latwych do wytwo¬ rzenia. Wspólczynnik wypelnienia, okreslajacy zawartosc tego tworzywa wynosi od 0,O5 -do 0,S.Tworzywo w postaci folii zostaje zgniecione przez pofaldowanie a nastepnie stlaczanie, zmierzajace do wytworzenia wkladki o dowolnym ksztalcie, nadajacej sie do wcisniecia miedzy przyrzad lub odpowiednia czesc tego przyrzadu a oslone.Optymalne cisnienie stlaczania, odpowiadajace osiagnieciu nalezytego chlodzenia, znaleziono na , drodze doswiadczalnej. Okresla sie je, stosujac wyzej wymieniony wspólczynnik wypelnienia.Szczególnie dobre wyniki osiagnieto przez nada¬ nie wymienionemu tworzywu roli jedynego lacz-nika me£hanic$ne|ro m^zy przyrzadem a o&oii^, eliminujac w te^jspios&b drgania ; ml^hanigzne, przy jednoczesnym nalezytym chlodzeniu przy¬ rzadu.Na rysunku fig. 1 przedstawia przyrzad elektromagnetyczny wedlug wynalazku, w danym przypadku dlawik w rzucie poziomym, fig. 2 — widok z boku tegoz dlawika, umieszczonego w me¬ talowej obudowie, uwidocznionej w przekroju, a fig. 3 — widok z boku innego podobnego dla¬ wika, umieszczonego na szynie montazowej.Na poszczególnych figurach, przedstawiaja¬ cych dlawiki, nadajace sie do zastosowania np. jako szeregowe oporniki o oporze pozornym do lamp jarzeniowych, rdzen dlawika jest oznaczony cyfra 1, a uzwojenie cyfra £ (fig. 1). Dlawik typu plaszczowego, uwidoczniony w przekroju na fig. 2, jest umieszczony w obudowie glinowej 3 o przekroju prostokatnym tego dlawika, jak to widac na fig. 2, nie pokrywa sie wprawdzie z profilem obudowy jednak dzieki uzyciu czterech wkladek ze zgniecionej folii glinowej 4, ksztalt dlawika zostal uzupelniony do ksztaltu tej obu¬ dowy. Przestrzen miedzy tak przygotowanym dlawikiem a obudowa wypelniono warstwa 5 o stosunkowo jednostajnej grubosci, utworzona równiez ze zgniecionej folii glinowej.Tworzywa w postaci folii A i 5, stanowia je¬ dynie mechaniczne polaczenie miedzy rdzeniem lub uzwojeniem dlawika a obudowa. Stwierdzono, ze dzieki tego rodzaju elastycznemu osadzeniu dlawika jego drgania, spowodowane normalna praca, nie przenosza sie na -obudowe, która moz¬ na wobec tego przymocowac bez przeszkód do dowolnej podstawy, np. do oprawy lampy jarze¬ niowej, polaczonej szeregowo z tym dlawikiem.Unika sie przy tym niebezpieczenstwa, iz jaka¬ kolwiek czesc odnosnego urzadzenia odegra role narzadu, przeksztalcajacego drgania mechanicz¬ ne na brzeczenie.Przewody, doprowadzajace prad do uzwojenia dlawika nie sa uwidocznione na rysunku. Prze¬ wody te sa gietkie i przechodza przez obudowe 3 w dwóch punktach odizolowanych od siebie przy czym nie stanowia one mechanicznego lacznika miedzy dlawikiem a obudowa, mogacego przeno¬ sic drgania.Dlawik typu rdzeniowego, przedstawiony na fig. 3, jest zamocowany za pomoca plytek 6 w ksztalcie litery L, które moga byc przykrecone srubami, nieuwidocznionymi na rysunku, do szy¬ ny montazowej 7. Obejmuja one dlawik tylko czesciowo. Pomiedzy uzwojeniem 2 a dnem szyny 7 umieszczona jest wkladka ze zgniecionej folii glinowej 8.W celu wyjasnienia podaje sie, ze przyrzady elektromagnetyczne wedlug fig. 1 i 2 posiadaja moc 160 VA, a ich straty laczne w miedzi i zela¬ zie wynosza 28 W. Wkladki U oraz warstwa 5 sa utworzone z folii glinowej o grubosci 50 mikro¬ nów i waza 125 q. Posiadaja one zwartosc, okre¬ slona wspólczynnikiem wypelnienia wynoszacym 0,24. Preby wykonane z przyrzadem, zawieraja¬ cym tworzywo w postaci folii oraz z podobnym przyrzadem, zawierajacym kulki glinowe o sred¬ nicy 2 mm bez lepiszcza, wykazujace ciezar ogól-' ny 285 gramów i wspólczynnik wypelnienia 0,56, pozwolily uzyskac po ustaleniu sie warunków pracy, obraz rozkladu temperatury, podany po¬ nizej w tabeli: Miejsce pomiaru temperatury x miedz uzwojenia powierzchnia zewnetrzna uzwojenia obudowa Kulki 187°C 171°C 146°C Folia 170°C 152°C 137°C Jak wynika z tych danych, zastosowanie wy¬ nalazku umozliwilo osiagniecie znacznie skutecz¬ niejszego chlodzenia przy mniejszym ciezarze tworzywa i to w sposób tanszy i latwiejszy do urzeczywistnienia.Poza tym wykluczono mozliwosc grzechotania przy wstrzasaniu przyrzadu. Gdy tworzywo chlo¬ dzace stanowi jedyny lacznik mechaniczny mie¬ dzy wlasciwym przyrzadem a jego oslona, osiaga sie konstrukcje, w której drgania mechaniczne sa w wysokim stopniu zamortyzowane. — 2 — PL