Zazebienie miedzy kolem napedowym pojaz¬ du gasienicowego a gasienica jest projektowane zwykle w zalozeniu, ze wszystkie znajdujace sie w przyporze zeby, lub walki kola napedowego powinny przylegac równomiernie do zebów ga¬ sienicy. Na fig. 1 uwidoczniony jest przyklad ta¬ kiego zazebienia, przy czym zeby gasienicy i walki kola na polowie obwodu kola sa zgodnie wszystkie równoczesnie w przyporze.W praktyce wymiary zarówno kola napedo¬ wego, jak i gasienicy odbiegaja od wymiarów przepisanych, wskutek dopuszczalnej tolerancji w wykonaniu.Na kole napedowym, które sluzy do przeno¬ szenia sily napedowej na gasienice, znajduja sie zwykle bandaze, sluzace do prowadzenia gasie¬ nicy. Wykonane sa one z elastycznych materia¬ lów tlumiacych dzwiek. Srednica bandaza jest teoretycznie równa srednicy kola, wpisanego w wielobok, jaki tworzy gasienica po zalamaniu jej na obwodzie kola prowadniczego.Jesli srednica bandaza jest mniejsza od teore¬ tycznej (przypadek taki jest uwidoczniony na rys. fig. 2), to sile calkowita przenosi jeden wy¬ lacznie górny zab lancucha i wspólpracujacy z nim walek kola. O kilka ogniw dalej, którys z zebów gasienicy moze wejsc w styk swoja tyl¬ na powierzchnia pracujaca i moze spowodowac zakleszczenie zebów miedzy walkami.Jesli srednica bandaza jest wieksza od teore¬ tycznej, to znów jeden wylacznie dolny walek przenosi sile calkowita. Wszystkie pozostale walki wykazuja luz miedzy powierzchnia swoja i powierzchnia pracujaca zeba gasienicy. Luz ten jest najwiekszy w punkcie nabiegu gasienicy na kolo i zmniejsza sie w kierunku obrotu do zera.Podczas obrotu kola gasienica slizga sie wiec po bandazach, przesuwajac sie wzgledem kola o wielkosc luzu (fig. 3).Poslizg ten powoduje wieksze zuzycie mate¬ rialu bandazu i zmusza do zwiekszenia srednicy bandaza przy wykonaniu.W praktyce wspólpraca kola napedowego z ga¬ sienica odpowiada przypadkowi posredniemu i powoduje zwiekszenie halasów, niepotrzebna strate energii i przedwczesne zuzycie ogniw ga¬ sienicy, walków kól napedowych i bandazy.W celu unikniecia tych niedogodnosci próbo¬ wano stosowac elastyczne ulozyskowanie zebów lub walków na kolach napedowych. Rozwiaza¬ nia takie pociagaja za soba koniecznosc szero¬ kiego stosowania materialów elastycznych, ule¬ gajacych szybkiemu zuzyciu i znacznie ograni¬ czaja niezawodnosc ruchu pojazdu.W przeciwienstwie do projektowanego dotych¬ czas rozlozenia sily na wszystkie zeby kola, znajdujace sie w przyporze, rozwiazanie wedlug wynalazku opiera sie na ograniczeniu rozcia¬ glosci przyporu do dlugosci podzialki gasienicy.W tym celu oddziela sie bandaze wraz z kolami, na których sa one osadzone od kola napedowego gasienicy i ulozyskowuje sie je tak, by mogly sie obracac niezaleznie. Obwody kól z bandaza¬ mi oraz kola napedowego sa rozmieszczone mi¬ mosrodowo. W ten sposób uzyskuje sie przymu¬ sowe prowadzenie gasienicy na kolach z banda¬ zami (zwanych dalej kolami prowadzacymi) az do wejscia w przypór zebów gasienicy z walka¬ mi kola napedowego. Odcinek przyporu lezy w obrebie najwiekszego zblizenia sie obwodów kola napedowego i prowadzacego. Takie rozwia¬ zanie powoduje wystapienie luzu na wszystkich zebach gasienicy z wyjatkiem tego, który wlas¬ nie znajduje sie w przyporze. Okres zazebiania rozciaga sie wiec tylko na dlugosc oddzielnego czlona gasienicy. Po jej przebyciu zeby zostaja rozlaczone wskutek wprowadzenia gasienicy po kole prowadzacym. Nie wystepuje wiec niebez¬ pieczenstwo zakleszczania zebów lub slizgania sie gasienicy po bandazach. Calosc, jaka tworzy zwykle kolo napedowe z bandazami i ewentual¬ nie obrzezami prowadzacymi gasienice, jest tu rozdzielona. Kolo napedowe przenosi sily na ga¬ sienice, natomiast kola prowadnicze sluza wy¬ lacznie do jej prowadzenia.Kolo napedowe jest polaczone z silnikiem, natomiast kola prowadnicze sa wprawiane w ruch jedynie za posrednictwem tarcia, wyste¬ pujacego miedzy gasienica a bandazami. Wew¬ netrzne kolo prowadnicze jest w celu zaoszcze¬ dzenia miejsca ulozyskowane na oslonie bocznej skrzynki przekladniowej. Kolo zewnetrzne jest ulozyskowane na czopie, przechodzacym przez wydrazony wal napedowy i zamocowanym sztywno w oslonie skrzynki.Na fig. 4 przedstawiono schemat kola nape¬ dowego wedlug wynalazku zazebionego z gasie¬ nica i kolo prowadzace, na fig. 5 zas — rame pojazdu i schemat napedu.Gasienica 1 wspiera sie na bandazach 2 kól prowadzacych 3. Walki 4 sa osadzone w kole napedowym 5 i zazebiaja sie z zebami 6 gasie¬ nicy 1. Kola prowadzace 3 i kolo napedowe 5 sa ulozyskowane mimosrodowo wzgledem siebie.Uzyskuje sie w ten sposób dlugosc linii przyporu miedzy walkiem kola, a zebem gasienicy, odpo¬ wiadajaca w przyblizeniu dlugosci jednego czlona lancucha gasienicy. Przypór ma miejsce w obsza¬ rze maksymalnego zblizenia obwodów kól 5 i 3.Luz miedzyzebny s jest uwarunkowany wielkos¬ cia mimosrodu c. Wystepuje on przy wszystkich zebach za wyjatkiem zeba, znajdujacego sie wlasnie w polozeniu przyporu. Kolo napedowe 5 jest polaczone sztywno z wydrazonym walem 7, który jest ulozyskowany w oslonie 8 bocznej skrzynki przekladniowej. Na wale tym obsadzo¬ ne jest kolo 9 przekladni, przenoszacej moment obrotowy silnika. Oslona 8 jest polaczona z ra¬ ma 10 pojazdu.W oslonie 8 osadzony jest czop 11. Czop ten przechodzi przez srodek walu 7 i jest ulozysko¬ wany w nim za pomoca lozyska 12. Na swoim wolnym koncu czop ten jest zaopatrzony w mi- mosrodowa podstawe lozyska 13. Na lozysku tym obracac sie moze swobodnie zewnetrzne kolo prowadzace 3'. Wewnetrzne kolo prowadzace 3 jest ulozyskowane na oslonie 8, uksztaltowanej jako podstawa lozyska 14, mimosrodowo wzgle¬ dem osi walu 7, naokolo którego obraca sie kolo napedowe 5. Rodzaj zazebienia moze byc dowol¬ ny. Zamiast walków na kole napedowym i ze¬ bów na gasienicy mozna dac walki na gasienicy, a zeby na kole lub tez zeby zarówno na gasie¬ nicy, jak i na kole napedowym. PL