Znane jest wytwarzanie pradu zmiennego za pomoca urzadzenia przetwarzajacego z lampa jo- " nowa, sterowana za pomoca siatek, która jest za¬ silana pradem stalym lub pradem zmiennym wie¬ lofazowym i której siatki otrzymuja napiecie z ob¬ wodu, zasilanego urzadzeniem przetwarzajacym, przy czym obwód ten jest obwodem o charakte¬ rze drgajacym i zawiera np. piec wielkiej cze¬ stotliwosci. W tym przypadku niekiedy jest trudno pobudzic drgania.Wynalazek dotyczy urzadzenia do pobudza¬ nia obwodu drgajacego, zasilanego ? przetwor¬ nicy jonowej, sterowanej siatkami, które otrzy¬ muja napiecie z obwodu drgajacego, przy czym to urzadzenie zawiera lacznik, za pomoca któ¬ rego siatki i opornosc indukcyjna w obwodach lacznika sa chwilowo laczone ze zródlem pra¬ du stalego tak, iz przy przerwaniu pradu przez lacznik napiecie na cewce indukcyjnej i miedzy siatkami zostaje odwrócone.Na rysunku przedstawiono Julka przykladów wykonania wynalazku. Na fig. 1 obwód drgaja¬ cy jest zasilany z przetwornicy czestotliwosci, polaczonej z siecia trójfazowa 38. Przetwornica ta zawiera lampe jonowa 9, której anody 7 sa przylaczone do zacisków dwóch uzwojen trójfa¬ zowych 5 i 6 transformatora 3, którego uzwoje¬ nie pierwotne U jest polaczone z siecia 38. Punk¬ ty neutralne tych dwóch uzwojen stanowia bie¬ guny obwodu drgajacego, zawierajacego indu- kcyjnosc 1 i kondensator 2, polaczone równolegle.Punkt srodkowy opornosci indukcyjnej 1 jest polaczony z katoda 10 lampy jonowej 9 poprzez cewke indukcyjna 13 i opornik 11, który moze byc zwarty za pomoca lacznika 12.Lampa jonowa 9 jest zaopatrzona w siatki 8, które sluza do blokowania anod 7, aby bylo t mozliwe wytwarzanie pradu wielkiej czestotli¬ wosci w obwodzie drgajacym. W tym celu trzy anody, polaczone z jednym z uzwojen 5 albo 6, sa zablokowane naraz potencjalem ujemnym naodpowiednich siatkach. Potencjal ten zmienia sie wraz z czestotliwoscia obwodu drgajacego, a po¬ chodzi z urzadzenia skadinad znanego, umozli¬ wiajacego regulacje fazy.wzgledem fazy napie¬ cia ^obwodnie drgajacym, przy czym to urza¬ dzenie zawiera transformator %4 z uzwojeniem) pierwotnym 26 i uzwojeniem wtórnym 25, opor¬ nosc omowa 23 oraz kondensator 22, przy czym napiecie pomiedzy dwiema grupami siatek jest utrzymywane pomiedzy punktem srodkowym wtórnego uzwojenia 25 i punktem polaczenia pomiedzy opornikiem "23, i kondensatorem 22.Oporniki do ograniczania pradu 16 i 17 sa wla¬ czone do przewodów 11+ i 15 pomiedzy /tymi punktami i siatkami.Urzadzenie do pobudzania drgan wedlug wy¬ nalazku posiada w opisywanym ukladzie zródlo pradu stalego, oznaczonego symbolicznie jako bateria 20 i lacznik 19 do czasowego wlaczenia zacisków tego zródla pomiedzy siatki 8 i punkty, z których jest otrzymywane napiecie. Lacznik jest uruchomiany za pomoca cewki 21. Gdy jes/; on zamkniety, napiecie zródla 20 jest przylaczo¬ ne do siatek jednej* grupy anod, dajacych wów¬ czas prad, a jednoczesnie do opornika 23 i lewej polowy uzwojenia 25. W transformatorze 2U wytwarza sie wiec pole magnetyczne. Gdy lacz¬ nik jest nastepnie przerwany, to pole wzbudza napiecie pomiedzy siatkami, nadajace ujemny potencjal siatkom tej grupy, której anoda wy¬ dziela w danej chwili prad. Z chwila s^dy ta ano¬ da gasnie, prad nie moze przejsc do drugiej ano¬ dy tej samej grupy, lecz przechodzi do anody " innej grupy i wówczas stan drgan obwodu wy¬ sokiego napiecia ustala sie. Dla ograniczania napiecia, wytworzonego w ten sposób miedzy siatkami, moze byc przylaczony opornik 18 rów¬ nolegle do siatek i vurzadzenia 22, 23, 25. Opor- . nik 11 sluzy do ograniczania pradu stalego, ply¬ nacego miedzy katoda 10 i cewka 1 zanim zo¬ stana wzbudzone drgania wielkiej czestotliwos¬ ci. Opornik ten jest nastepnie zwarty. Opornik moze byc usuniety, jezeli przetwornica jest za¬ opatrzona w sterowanie siatkowe malej czesto¬ tliwosci, które zmniejsza napiecie. Cewka 1 mo¬ ze stanowic np. uzwojenie pieca wielkiej cze¬ stotliwosci.Na fig. 2 narzady, oznaczone liczbami 1-12, 14-17 i 38, odpowiadaja dokladnie narzadom wedlug fig. 1. Siatki sa zasilane z transforma¬ tora 29-30 poprzez opornosc omowa 32 i regu¬ lowana indukcyjnosc 31, natomiast miedzy dwie¬ ma grupami siatek jest równiez wlaczona grupa prostownicza 33, 34, 27, 28, wspólpracujaca ze * zródlem napiecia stalego 35, tak iz otrzymuje sie na siatkach prostokatna krzywa napiecia.Dla pobudzenia drgan jeden biegun zródla napiecia stalego 35 jest polaczony bezposrednio z jedna z grup siatek za pomoca lacznika 36, uruchomianego za pomoca cewki 37. Prad, prze¬ chodzacy w ten sposób przez opornik 17, prze¬ plywa przez lewa polowe uzwojenia transforma¬ torowego, nalezacego do grupy prostowniczej i magnesuje rdzen transformatora. Gdy lacznik 36 jest nastepnie przerwany, to prad zostaje wzbudzony przez transformator w kierunku od¬ wrotnym i daje odpowiednie napiecie na siat- . kach dla pobudzenia drgan w taki sanv sposób, jak na fig. 1. ¦ * Glówna róznica miedzy fig. 3 i fig. 2 polega na tym, ze zródlo pierwotnego pradu glównego stanowi zródlo pradu stalego, oznaczone symbo¬ licznie jako pradnica 39] zamiast sieci trój¬ fazowej. Przetwornica czestotliwosci redukuje, sie wobec tego do zwyklego ondulatora 4-0, który posiada dwie anody glówne Ul i 42 i katode 44.Narzady 1x2, H, 12 i 13 obwodu glównego sa zupelnie podobne do takich samych narzadów na fig. 1 i 2, a narzady 16 i 17 i 27-35 obwodu sia¬ tek sterujacych sa podobne do obwodu wedlug fig. 2. Lampa jonowa'.40 jest w tym przypadku zaopatrzona w anode zaplonowa 43 do wymusze¬ nia pierwszej komutacji, poniewaz prad anody nie zanika automatycznie w tym przypadku, jak w przypadku fig. 1 i 2.Pobudzanie drgan odbywa sie, podobnie jak na fig. 2, za pomoca lacznika, którego kontakt 45 laczy bezposrednio zródlo napiecia 35 z siat¬ ka anody glównej 42. Jednoczesnie lub w chwi¬ le pózniej zostaje uruchomione urzadzenie do zasilania anody zaplonowej. Lacznik urucho¬ miany za pomoca cewki 47 posiada oprócz kon¬ taktu 45 jeszcze kontakt 46, za pomoca którego zródlo pradu 51 uruchomia cewke nastawcza" 50.Cewka ta uruchomia kontakt podwójny 49, któ- • ry;laczy kondensator 48 z anoda zaplonowa 43 i dwa kontakty / 53, 55, z których pierwszy la¬ czy siatke tej anody z obwodem sterujacym, a drugi laczy zacisk kondensatora 48 ze zródlem pradu 51,- co powoduje naladowanie kondensa¬ tora. Anoda przejsciowa otrzymuje w ten spo¬ sób potencjal, wyzszy od potencjalu anody 42, która zaczela wysylac prad, a jednoczesnie siatka jej staje sie dodatnia, a siatka anody 42 — ujemna. Anoda przejsciowa zaczyna wiec wysylac prad, a z chwila, gdy kondensator 38 jest naladowany, anoda glówna 41 zaczyna wysylac prad i stan drgajacy ustala sie. Lacz¬ nik z cewka nastawcza 50 moze byc teraz przer¬ wany. \^ PL