PL32164B1 - Fichtel & Sachs flktiengesellschaft, Schweinfurtb4^*W0t/ Zapadkowy mechanizm wolnobiegowy, zwlaszcza do piast rowerowych - Google Patents

Description

Wynalazek niniejszy dotyczy zapadko¬ wego mechanizmu wolnobiegowego, zwlasz¬ cza koma narzadami sprzegajacymi w postaci zapadek, zalozonymi w wycieciach miedzy napedzajaca i napedzana czescia piasty wolnobiegowej i posiadajacymi ksztalt bryly, opierajacej sie w polozeniu sprzeze¬ nia kazdym koncem o jedna powierzchnie koncowa wyciecia w dwóch czesciach pia¬ sty, zas przy odwrotnym kierunku obrotu tych dwóch czesci piasty narzady te opie¬ raja sie na wycieciu wewnetrznej czesci piasty, w tym polaczeniu zapadka prze¬ chyla sie na wzniesieniu dna tego wycie¬ cia, a przy odwrotnie skierowanym obro¬ cie zostaje przestawiona w polozenie sprzeg zenia za pomoca jednego z wystepów ze¬ wnetrznej czesci piasty.W takich zapadkowych mechanizmach dla piast wolnobiegowych stosuje sie za¬ padki w postaci bryl, zaopatrzonych w wy¬ stepy, które swymi koncami wzglednie ich przedluzeniem i zwykle takze mniej wie¬ cej w srodku swej powierzchni przylega¬ nia sa zalozone jako zebate czubki albo no^ ski. Takie wykonanie wymaga odpowied¬ nio uksztaltowanych dodatkowych i miej¬ sce zajmujacych wyciec w czesciach pia¬ sty, wskutek czego powiekszaja sie koszty wyrobu, z drugiej zas strony wystepy ule¬ gaja duzemu zuzyciu, szkodliwemu dla trwalosci i niezawodnosci dzialania mecha¬ nizmu zapadkowego.W innym znanym mechanizmie zagad¬ kowym wolnobiegowym, w którym zapsd- ka, zaopatrzona jednostronnie w czubek, jest dostosowana do krzywizny czesci pia¬ sty i w polozeniu wolnobiegowym znajduje sie calkowicie w wycieciu wewnetrznej^cze- , eci piasty, podlega, w cclu osiagniecia wcz\ liwie bezszmerowego przechylania sie w po¬ lozenie sprzezenia, dzialaniu sprezyny pa- lakowej, zaczepionej ó otwór zapadki. i przylegajacej do zewnetrznej czesci pia¬ sty, a przez zabieranie powodujacej wsku¬ tek tarcia w jednym kierunku obrotu sprze¬ zenie, natomiast poza tym slizgja sie ona na zewnetrznej czesci piasty. Zapadka nie jest przy tym sterowana za pomoca wyste¬ pów na zewnetrznej czesci piasty, wobec czego to wykonanie nalezy do innego ro¬ dzaju mechanizmów zapadkowych. Spre¬ zyna zuzywa sie szybko wskutek ciaglego tarcia na zewnetrznej czesci piasty, wsku^ tek czego, pomijajac znane zmeczenie spre¬ zyn, traci swa sprezystosc a sprzeganie jest watpliwe z braku odpowiedniego tarcia.Smarowanie, zmniejszajace scieranie sie, nie jest dopuszczalne ze wzgledu na ko¬ nieczne tarcie.W innym znanym zapadkowym mecha¬ nizmie wolnobiegowym, podobnym do przedmiotu niniejszego wynalazku, obraca sie zapadka na dnie wyciecia w wewnetrz¬ nej czesci piasty na wycinkowo podwyz¬ szonej krzywiznie, przy czym dlugosc wy¬ ciecia jest znacznie wieksza od dlugosci zapadki, wskutek czego moze sie ona w wycieciu przesuwac w, kierunku podluz¬ nym. Ponadto krzywy bok wystepu w wy¬ cieciach zewnetrznej czesci piasty jest wy¬ dluzony wzglednie wznosi sie stopniowo, a dlugosc tych wyciec przekracza takze znacznie dlugosc zapadki. Zapadka posia¬ da przy tym na swych koncach rozbiezne zebate ukosne powierzchnie, wobec czego w polozeniu sprzezenia moze sie zawsze tylko w jednym przecieciu linii opierac na koncowych powierzchniach oparcia wyciec w dwóch czesciach piasty. Wskutek takie¬ go wykonania zapadka przy kierowaniu przez wystepy zewnetrznej czesci piasty wykonywa tylko stosunkowo maly i po¬ wolny ruch wahliwy i zaleznie od danego polozenia zapadki w wycieciu wewnetrz¬ nej czesci piasty moze sie latwo zdarzyc, ze przechylajacy sie koniec sprzegajacy zapadki trafi zebatym czubkiem na czubek zebów zewnetrznej czesci piasty, wskutek czego moze nastapic latwo uszkodzenie, co jest szkodliwe dla trwalosci i dzialania mechanizmu. Linijne wzajemne oparcie czesci sprzegajacych powoduje ponadto szkodliwe scieranie. Mozliwosc duzych ru¬ chów wzglednie duza swoboda w kierunku podluznym wkladki w wycieciu wewnetrz¬ nej czesci piasty przyczynia sie takze zna¬ cznie do powstawania szmerów.Wynalazek niniejszy ma na celu usu¬ niecie wad znanych zapadkowych mecha¬ nizmów wolnobiegowych i osiagniecie me¬ chanizmu o malych rozmiarach, dzialajace¬ go mozliwie bez szmerów i niezawodnie oraz mocnego i trwalego.Wedlug wynalazku osiaga sie to przez wykonanie narzadu sprzegajacego w po¬ staci zapadki o równoleglych bokach, przy czym dno odpowiadajacego jej dlugosci wyciecia w wewnetrznej czesci piasty, ce¬ lem osiagania duzego i szybkiego przechy¬ lania i dzieki temu niezawodnego calkowi¬ tego wprowadzahia zapadki w polozenie sprzezenia, posiada wierzcholek w odleglo¬ sci od konca mniej wiecej na jednej trze¬ ciej dlugosci, przy czym zapadka jest skie¬ rowana za pomoca znajdujacego sie na dnie wyciecia zewnetrznej czesci piasty od kon¬ cowej powKerzchni oparcia dokladnie dlu- gosdi zapadki, odpowiadajacej dlugosci wykonanego zeba z jednostronnie wznosza¬ cym sie krzywym bokiem prowadniczym.Wykonanie narzadu sprzegajacego w po¬ staci zapadki, czyli prostokatnej zapadki czworobocznej, calkowicie przylegajacej w polozeniu sprzezenia plaskimi powierzch-niami do plaskich powierzchni oparcia w wycieciach dwóch czesci piasty, umoz¬ liwia poza tym duze przenoszenie sily i praktycznie wyklucza zuzywanlie sie.Rysunek przedstawia przyklad wykona¬ nia zapadkowego mechanizmu wolnabiego- wego wedlug wynalazku, do polowy w prze¬ kroju poprzecznym w plaszczyznie, prosto¬ padlej do osi.Zapadkowy mechanizm wolnobiegowy wedlug Wynalazku sklada sie z dwóch pier¬ scieniowych albo tarczowych lub w inny sposób uksztaltowanych czesci 1, 2 piasty, z kórych jedna jest osadzona wspólosiowo w drugiej, oraz z jedneigo lub kilku narza¬ dów sprzegajacych w postaci zapadek 3, umieszczonych miedzy tymi czesciami pia¬ sty w wydeciach i wytwarzajacych pola¬ czenie samoczynne przez zaczepianie. W przedstawionym przykladzie wykonania czesc 1 jest czescia napedzajaca, zas 2 — czescia napedzana piasty. Zapadka, która zaleznie od osiowej szerokosci czesci 1, 2 piasty moze miec rózna szerokosc, znaj¬ duje sie zwykle w wycieciu 4 na obwodzie wewnetrznej czesci / piasty, którego dlu¬ gosc odpowiada w zasadziie dlugosci za¬ padki, a dno tego wyciecia jest utworzone z dwóch pod katem rozwartym wykonanych powierzchni 5, 6. Te powierzchnie lacza sie w poblizu konca wyciecia 4 i tworza mniej wiecej w odleglosci jednej trzeciej od kon¬ ca 7 powierzchni oparcia grzbiet, na któ¬ rym narzad sprzegajacy w postaci zapad¬ ki 3 moze sie przechylac. W wydrazeniu zewnetrznej czesci 2 piasty z wyciec sa wy¬ konane zeby, których boki sa obustronnie nachylone. Na jednym z tych boków 8 opiera sie zapadka 3, a swym drugim kon¬ cem przylega do krótszej powierzchni dna 6, opierajacej sie na sasiedniej bocznej powierzchni wzglednie koncu 7 wyciecia 4* Dno 10 wyciec w czesci 2 piasty przecho¬ dzi do zeba krzywa powierzchnia prowad- nicza 9.Przy obrocie zewnetrznej czesci 2 pia¬ sty w kierunku, przeciwnym do oznaczo¬ nego strzalka (wzglednie ruchu czesci na¬ pedzajacej 1 w kierunku strzalki), zapad¬ ka 3, spoczywajaca na powierzchni 5 dna wyciecia, zostaje poczatkowo przechylana za pomoca dna 10 i nastepnie krzywej 9 zeba, obracajac sie na wzniesieniu, a zab moze sie przesunac nad zapadka (bieg wolny).Przy wzglednym obrocie czesci 2 pia¬ sty w kierunku strzalki nastepuje nato¬ miast przestawienie zapadki sprzegajacej.Wtedy zab czesci 2 piasty swym koncem, przechodzacym w plaski bok 8, przesuwa sie najpierw nad znajdujacym sie w wy¬ cieciu wewnetrznej czesdi 1 piasty poczat¬ kowo na powierzchni 5 dna zapadka spre¬ zynujaca, az przesunie sie ponad wznie¬ sieniem miedzy powierzehniatmi dna 5, 6, w której to chwili nastepuje nagle krótkie i silne wychylenie zapadki 3 wokolo wzniesienia, przy czym ten koniec zapad¬ ki 3 przylega do powierzchni koncowej 7, drugi zas» wolny koniec wykonywa duzy i szybki ruch w polozenie sprzezenia, w którym wychylony koniec zapadki 3 przylega calkowicie do plaskiego boku 8 nastepnego zeba.Przy odwrotnym ruchu wzglednym cze¬ sci 2 piasty zafb, przytrzymujacy zapadke 3 w polozeniu miedzy powierzchniami 6 i 7, posiadajacymi w tym celu dokladnie od¬ step, równy dlugosci zapadki 3 od nastep¬ nego zeba wzglednie powierzchni 8, slizga sie ponad ta zapadka i zwalnia ja, wsku¬ tek czego zapadka przechyla sie znowu i przylega do powierzchni 5 dna.W odmianie wykonania wyciecia 4 mo¬ glyby sie znajdowac w czesci 2, zas zeby 8, 9 w wewnetrzne*) czesci 1 piasty. PL

Claims (1)

1. Zastrzezenie patentowe. Zapadkowy mechanizm wolnobiegowy, zwlaszcza do piast rowerowych, z jednym lub kilkoma narzadami sprzegajacymi w — 3 —postaci bryl, zalozonymi w wycieciach jed¬ nej czesci piasty i wspóldzialajacych z ze¬ bami drugiej z wspólosiowych czesci pia¬ sty wolnobiegowej, który lub które to na¬ rzady sprzegajace w polozeniu sprzezenia opieraja sie kazdym koncem o jedna po^ wierzchnie koncowa wyciecia wzglednie ze¬ ba, przy odwrotnym zas kierunku obrotu tych dwóch czesci piasty wzgledem siebie jest lub sa za pomoca zebów rozrzadzane tak, iz wsuwaja sie do wyciecia, na które¬ go wzniesieniu dna przechylaja sie przy przejsciu obok niego zeba, znamienny tym, ze kazdy z narzadów sprzegajacych jest wykonany w postaci czworokatnej bryly zapadkowej (3) a dno (5, 6) wyciecia, od¬ powiadajaco jego dlugosci jest w celu osia¬ gniecia duzego i szybkiego wychylenia ka¬ towego wygiete, tworzac wzniesienia, mia¬ nowicie w odleglosci od konca (7) wycie¬ cia tylneigo przy napedzie mmiej wie¬ cej do jedne ciecia, zeby zas sa wykonane w takich od¬ stepach, iz na poczatku napedu przez je* den zab jego przedni koniec zostaje pola¬ czony do wspóldzialania bezposrednio z bo¬ kiem: (8) poprzedniego zeba, przy czym kazdy narzad zapadkowy przylega swymi koncami do calych powierzchni wyciecia i zeba, a strona odwrotna od1 tego boku zeba wznosi sie od plaskiego dna wglebie¬ nia miedzy zebami w postaci krzywej stro¬ mo do górnego konca- zeba i przez swe po¬ wozenie wzgledem wzniesienia rozrzadza przechylanie sie zapadki. Fichtel& Sachs Aktiengesellschaft Zastepca: inz. F. Winnicki rzecznik patentowy 40248 — 100 — XU3Do opisu patentowego Nr 32164 8 9 10 3 8 PL