Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu doprowadzenia srodków tlumiacych piane, jak np. tluszczu. Sposób stosuje sie zwlasz¬ cza do obróbki brzeczki stosowanej do wytwarzania drozdzy prasowanych.Brzeczki stosowane do wytwarzania drozdzy zawieraja znaczne ilosci substan¬ cji pianotwórczych, które wytwarzaja znaczne ilosci piany, jezeli do brzeczki wdmuchuje sie powietrze niezbedne dla kultury drozdzy. Tworzenie sie piany jest z reguly tak obfite, iz piana podnioslaby sie powyzej krawedzi kadzi, jezeli nie usu¬ waloby sie jej za pomoca odlpowiednich srodków w sposób ciagly lub przerywany.Jako srodki niszczace piane stosuje sie niemal wylacznie oleje tluszczowe lub in¬ ne substancje dzialajace powierzchniowo; próbowano tez stosowac mechaniczne urzadzenia rozbijajace, np. silne strumie¬ nie cieczy lub powietrza, nie osiagajac przy tym jednak wyników zadowalaja¬ cych.Substancje niszczace piane, np. tlusz¬ cze, wchodza w zetkniecie z blonkami po¬ wierzchniowymi cieczy i rdzrywaja te blonki, wskutek czego piana opada. Jed¬ nakze dzialanie tluszczu nie jest nieogra¬ niczone. Jezeli do spienionej cieczy fer¬ mentujacej doda sie pewna ilosc tluszczu, to wraz z opadnieciem piany przerwane zostaje wytwarzanie jej na krótki czas wy¬ starczajacy do calkowitego zemulgowania tluszczu przez brzeczke, znajdujaca sie w silnym ruchu, po czym tluszcz przestaje dzialac i piana tworzy sie na nowo. Oko-licznosc ta zmusza badz do stalego nadzo¬ ru, badz tez do zastosowania samoczynne¬ go doprowadzania tluszczu. Mianowicie piana z chwila osiagniecia pewnej wyso¬ kosci w kadfci fermentacyjnej uruchamia odpowiednie urzadzenie doprowadzajace do kadzi pewna ilosc tluszczu, wskutek czego poziom piany w kadzi opada, aby po krótkiej chwili zaczac znowuz wznosic sie i spowodowac ponownie dodanie tlusz¬ czu. Próbowano tez wprowadzac tluszcz do kadzi bez przerwy w postaci kropel, jednakze sposób ten okazal sie niezado¬ walajacy, poniewaz tworzenie sie piany nie odbywa sie z szybkoscia stala, lecz podle¬ ga znacznym wahaniom.Przy stosowaniu samoczynnego przery¬ wanego doprowadzania tluszczu próbowa¬ no niejednokrotnie stosowac wielkie, lecz lekkie plywaki, które bedac podniesione przez piane otwieraja zawór regulujacy doplyw tluszczu. Okazalo sie jednak, ze urzadzenia takie nie sa lepsze od znanych urzadzen w postaci zbiornika, zawieszone¬ go w kadzi fermentacyjnej na odpowied¬ niej wysokosci i zawierajacego tluszcz. To urzadzenie dziala tak, ze piana, siegajaca powyzej brzegów zbiornika, zostaje prze¬ mieniona na ciecz wplywajaca do zbiorni¬ ka i wytlaczajaca z niego pewna ilosc tluszczu. Stopniowo ze zbiornika usuniety zostaje caly tluszcz i zastapiony brzeczka.Brzeczke te wówczas wylewa sie i zbior¬ nik napelnia sie na nowo tluszczem.Jednakze i to urzadzenie posiada róz¬ ne wady, z których przede wszystkim na¬ lezy wymienic niepotrzebnie wielkie zu¬ zycie tluszczu.Przyczyna nadmiernego' zuzycia tlusz¬ czu lezy w tym, ze piana porywa ze soba nieregularnie wielkie ilosci brzeczki nie- spienionej. Jezeli do zbiornika dostanie sie fala takiej piany, zawierajacej znaczna ilosc brzeczki, to zostaje z niego wypchnie¬ ta ilosc tluszczu wieksza, niz to jest po* trzebne do usuniecia piany. Nadmiar tltisz* czu dostaje sie do brzeczki fermentujacej i ulega w niej zemulgowaniu, wskutek cze¬ go nastepuje strata jego dzialania tlumia¬ cego piane, a uprzednio niewyzyskanego.Wreszcie znane jest jeszcze urzadze- #nie, w którym wznoszaca sie piana za po¬ moca plywaka rozrzadza zawór zbiornika zawierajacego olej, wskutek czego olej bezposrednio kroplami splywa do kadzi.Wynalazek polega glównie na tym, ze okreslona i uprzednio ustalona ilosc srod¬ ka tlumiacego piane odlewa sie ze zbior¬ nika do naczynia posredniego, które opróznia sie pod dzialaniem wznoszacej sie piany, przy czym napelnianie naczynia posredniego odbywa sie w zaleznosci od samoczynnego oprózniania dokonywanego pod dzialaniem wznoszacej sie piany.Przedmiot wynalazku rózni sie wiec za¬ sadniczo od rzeczy znanych tym, ze do pieniacej sie cieczy przy zbyt wysokiej pianie dodaje sie — nie jak dotychczas ko¬ lejno male ilosci srodka tlumiacego pia¬ ne — lecz okreslona uprzednio ustalona ilosc, odlewana z duzego zbiornika zaso¬ bowego i utrzymywana w pogotowiu do uzycia.Budowa urzadzenia wedlug wynalazku polega na tym, ze przed zbiornikiem za¬ wierajacym wznoszaca sie piane wlaczone jest naczynie posrednie, zawierajace daja¬ ca sie okreslic i uprzednio ustalic ilosc srodka tlumiacego piane, które opróznia sie pod dzialaniem wznoszacej sie piany.Urzadzenie to jest zbudowane tak, ze po opróznieniu nastepuje samoczynne napel¬ nienie naczynia posredniego okreslona iloscia srodka tlumiacego piane.Tego rodzaju urzadzenie za kazdym razem wydziela tylko taka ilosc srodka tlumiacego piane, jaka winno oddac urza¬ dzenie napelniajace stosownie do nasta¬ wienia. Sila, z jaka piana umozliwia wy¬ dawanie tluszczu, nie ma wplywu ila ilosc tluszczu.Urzadzenie wedlug wynalazku moze — 2 —byc wykonane rozmaicie, np. w postaci le¬ wara przechodzacego przez scianke otwar¬ tego naczynia posredniego, którego we¬ wnetrzne krótsze ramie siega prawie do dna naczynia. Przy wznoszeniu sie cieczy powyzej najwyzszego punktu lewara na¬ stepuje opróznianie naczynia posredniego x cieczy, np. brzeczki i tluszczu. Aby osia¬ gnac szybkie opróznianie naczynia po¬ sredniego, co jest pozadane ze wzgledu na dokladniejsze regulowanie ilosci tluszczu, moze okazac sie rzecza dogodniejsza umieszczenie w naczyniu posrednim za¬ miast jednego duzego lewara wiekszej licz¬ by lewarów. Urzadzenie oprózniajace mo¬ ze stanowic równiez zawór regulowany za pomoca plywaka, znajdujacego sie pod dzialaniem piany, przy czym ruchy tego plywaka przenosza sie na zawór bezpo¬ srednio lub za posrednictwem dzwigni.Moze ono tez posiadac postac przechylnej misy, np. takiej, jakiej sie uzywa w wa¬ gach samoczynnych. Misa taka daje sie napelniac do pewnej wysokosci, po czym przechyla sie, gdy wejdzie do niej pewna ilosc piany lub brzeczki, i wraca nastepnie po opróznieniu do swego polozenia pier¬ wotnego.Wprowadzanie odmierzonych ilosci tluszczu moze byc uskuteczniane za po¬ moca róznych urzadzen, np. za pomoca za¬ woru plywakowego, który umozliwia na¬ pelnianie naczynia posredniego tluszczem do pewnej okreslonej wysokosci. Dogodna postac takiego urzadzenia, nie posiadajaca iadnych ruchomych czesci, stanowi za¬ mkniety zbiornik, który moze zmiescic w so¬ bie cala ilosc czynników tlumiacych piane, potrzebna w ciagu pewnego okreslonego procesu fermentacji, i zaopatrzonego u do¬ lu w rure odplywowa. Jezeli zbiornik ten ustawi sie na odpowiedniej wysokosci nad otwartym naczyniem posrednim tak, aby ru¬ ra odplywowa wnikala do tego naczynia, to srodek tlumiacy piane ze zbiornika i je¬ dnoczesnie powietrze bedzie wplywac przez rure odplywowa, az otwarte naczy¬ nie posrednie napelni sie srodkiem tlumia¬ cym piane do wylotu rury odplywowej.Zmieniajac wysokosc wylotu rury odply¬ wowej nad dnem naczynia posredniego mozna zmieniac ilosc, tluszczu. Moze to byc uskuteczniane np* w ten sposób, ze rure odplywowa przedluza lub skraca sie; naj¬ lepiej jest jednak osadzic oba zbiorniki przesuwnie jeden wzgledem drugiego.Na rysunku przedstawiono schematycz¬ nie kilka przykladów wykonania urzadze¬ nia wedlug wynalazku. Urzadzenie po¬ winno byc zawsze umieszczone na odpo¬ wiedniej wysokosci w kadzi fermentacyj¬ nej, np. przez zawieszenie.Wedlug fig. 1 zbiornik 1, napelniany przez zamykany przewód 2, jest polaczony scisle z naczyniem posrednim 3 o postaci misy. Cyfra 4 oznacza rury lewarowe, oprózniajace zbiornik z chwila, gdy tylko zwierciadlo cieczy osiagnie poziom 5, cyfra 6 zas oznacza rure odplywowa zbiornika 1.Ilosc tluszczu wydzielanego przy kazdym opróznieniu jest okreslana — poza wielko¬ scia naczynia 3 — róznica wysokosci mie¬ dzy dolnym otworem rury odplywowej 6 i wewnetrznym otworem lewara 4.Wedlug fig. 2 zbiornik utrzymuja wsporniki 7 przymocowane do kadzi fer¬ mentacyjnej 8. Naczynie 3 jest przymoco¬ wane do preta 9, zaopatrzonego np, w gwint i prowadzonego w prowadnicy 10.Naczynie to mozna wiec przesuwac w kie¬ runku pionowym za pomoca nakretki. W ten sposób mozna zmieniac wzajemne usta¬ wienie w kierunku wysokosci zbiornika 7 i naczynia posredniego 3, a przeto tez zmieniac wysokosc wylotu rury wyplywo¬ wej 6 nad dnem naczynia posredniego 3.Wielkosc dawki, usuwanej z naczynia 3 za kazdym opróznieniem, mozna przeto regulo¬ wac w ten sposób dokladnie. W tej po¬ staci wykonania, jak zreszta i w innych wykonaniach urzadzenia wedlug wynalaz¬ ku, mozna tez zastosowac wezownice 12, — 3 —przeznaczona np, do pary lub ogrzanej wo¬ dy, aby srodkom, tlumiacym piane, które w zwyklej temperaturze sa stale lub trudno- plynne, np. tluszczom, nadac konsystencje dostatecznie rzadkiej cieczy.W urzadzeniach wedlug fig. 1 i 2 na¬ czynie posrednie 3 zostaje opróznione za pomoca lewara. W odróznieniu od takie¬ go wykonania w urzadzeniach wedlug fig. 3 i 4 opróznianie jest uskuteczniane za po¬ moca zaworu 13, polaczonego sworzniem 14 z plywakiem, dajacym sie unosic przez piane w kadzi fermentacyjnej. Otwór przepustowy zaworu w obu tych przypad¬ kach musi posiadac odpowiednie wymiary, mianowicie takie, aby opróznianie nastepo¬ walo szybko i wyplywajacy tluszcz mógl rozdzielac sie na plywaku, dzieki czemu piana zostaje szybciej stlumiona i plywak szybko powraca do swojego dolnego polo¬ zenia* W urzadzeniu wedlug fig. 3 naczynie posrednie 3 jest napelniane w sposób opi¬ sany wyzej. W urzadzeniu wedlug fig. 4 do naczynia posredniego 3 uchodzi rura do napelniania 16, doprowadzajaca srodki tlumiace piane z wiekszej odleglosci Do¬ plyw tych srodków jest regulowany za po¬ moca mniejszego plywaka 17, umieszczo¬ nego w naczyniu i uruchamiajacego za po^ srednictwem polaczenia przegubowego 18 zawór 19, umieszczony w rurze 16, miano¬ wicie zawór ten zostaje zamkniety, gdy po¬ trzebna ilosc tluszczu wzglednie substancji podobnej dostanie sie juz do naczynia.Urzadzenie wedlug wynalazku do do¬ prowadzania srodków tlumiacych piane posiada znaczna wyzszosc techniczna nad znanymi dotychczas urzadzeniami sluzacy¬ mi do tegoz celu. Umozliwia ono wielka oszczednosc tluszczu, jezeli nastawi sie je tak, aby wydzielalo ilosci tluszczu scisle takie, jakie sa potrzebne do stlumienia piany nie powodujac przedostawania sie do brzeczki tluszczu niewyzyskanego. Oprócz tego tluszcz nie wchodzi w zetkniecie z brzeczka, az wplynie do kadzi fermenta¬ cyjnej, wzglednie bezposrednio przedtem- W urzadzeniu tym nie moze zbierac sie brzeczka w stanie nieruchomym, jak to np~ zachodzi w zwyklych zbiornikach otwar¬ tych, zawieszonych w kadziach fermenta¬ cyjnych. W takiej brzeczce w stanie nieru¬ chomym moze mianowicie wystapic infek¬ cja, która niie bedac poczatkowo sama przez sie niebezpieczna moze jednak spo¬ wodowac infekcje psujaca caly proces fer¬ mentacyjny i czyniaca tluszcz, który moze pozostac w zbiorniku przy koncu fermenta¬ cji, niezdatnym do uzytku. Jak to widac z lig. 1 i 2, cale urzadzenie moze nie po¬ siadac zupelnie czesci ruchomych. PL