PL31548B1 - - Google Patents

Description

Wiadomo, ze wlasciwosci wytrzymalo- morskiej, jest niewystarczajaca, przeto sciowe stopów aluminiowych, zawieraja- proponowano juz zwiekszac w tych stopach cych magnez i cynk we wzajemnym stosun- zawartosc magnezu powyzej stosunku od- ku odpowiadajacym zwiazkowi MgZm, wy- powiadajacego zwiazkowi MgZni, i to w ta- stepujacemu w ilosci przekraczajacej jego kim stopniu, aby w odpowiednich tempera- rozpuszczalnosc w aluminium w temperatu- turach odpuszczania wydzielaly sie równiez rze normalnej, moga byc znacznie ulepszo- czastki zwiazku AhMgz, poniewaz równa¬ ne za pomoca obróbki cieplnej, polegajacej mierne wydzielanie sie tego zwiazku powo- na ujednorodniajacym wyzarzaniu z naste- duje znaczne polepszenie odpornosci stopu pujacym ochladzaniem oraz utrzymywa- na nadzeranie. Zawartosc magnezu w sto- niem ich w temperaturze pokojowej lub pach wedlug wynalazku przekracza o co w temperaturach podwyzszonych. Poniewaz najmniej okolo 3°/o ilosc magnezu, ko- odpornosc takich stopów na nadzeranie, nieczna do utworzenia sie zwiazku MgZm* zwlaszcza odpornosc na dzialanie wody W ten sposób udalo sie wytwarzac przed-mioty, które obok duzej mechanicznej wy¬ trzymalosci wykazuja jednoczesnie równiez duza odpornosc na nadzeranie miedzy- krysztalkowe, zwlaszcza na dzialanie wo¬ dy morskiej.Dalsze badania wykazaly jednak, ze od¬ pornosc tego rodzaju przedmiotów na nad¬ zeranie spotegowane naprezeniami we¬ wnetrznymi jest niezadowalajaca. Podczas gdy np. blacha ze stopu o skladzie: 5,5% magnezu, 4,0°/o cynku, 0,5% manganu, w którym reszte stopu stanowi aluminium, obrobiona wspomnianym sposobem, wyka¬ zuje niezwlocznie po sporzadzeniu wytrzy¬ malosc 48 kg/mm2 i wydluzenie 8,5%, a po 12-to miesiecznym poddaniu jej próbie na dzialanie wody morskiej w nieobciazonym stanie wykazywala jeszcze wytrzymalosc 47 kg/mm2 i wydluzenie 8,3%, to okazalo sie, ze ta sama blacha, zgieta w nasuwke i poddana temu samemu naprezeniu, pekla przy próbie na dzialanie wody morskiej juz po 2 — 3 dniach.Okazalo sie, ze dzieki dodatkowi chro- mu w ilosciach od 0,05 do okolo 1%, naj¬ lepiej okolo 0,3%, znacznie zmniejsza sie wrazliwosc opisanych na wstepie stopów na nadzeranie spotegowane naprezeniami wewnetrznymi. Poniewaz dodatek wapnia dziala w podobny sposób jak dodatek chro¬ mu, wiec stopy wedlug wynalazku moga ponadto zawierac wapn w ilosciach do 1%.Jak wiadomo, na stopy takie korzystnie wplywa dodatek manganu w ilosci do 1%, najlepiej 0,3%.Okazalo sie nastepnie, ze stopy wedlug wynalazku sa równiez w stanie jednorod¬ nym niewrazliwie na odpuszczanie w tym znaczeniu, iz równiez przy celowym lub przypadkowym ogrzewaniu ich do podwyz¬ szonych temperatur, np. do 100°C, nie maja sklonnosci do ulegania nadzeraniu miedzy- krysztalkowemu w przeciwienstwie do sto¬ pów aluminiowo-magnezowych, wolnych od cynku. Poniewaz z drugiej strony korzyst¬ ne dzialanie chromu pod wzgledem odpor¬ nosci na spotegowane naprezeniami we¬ wnetrznymi nadzeranie uzewnetrznia sie równiez w1 stopach 6 stanie jednorodnym, przeto jest rzecza mozliwa ulepszac stopy wedlug wynalazku bez pogarszania ich ko¬ rzystnych wlasciwosci w taki sposób, ze najpierw ujednorodnia sie je, a po ochlo¬ dzeniu pozwala im sie starzec przez pozo¬ stawienie ich w spokoju, wskutek czego, jak to jest znane w odniesieniu do stopów alu¬ miniowych, w których wystepuje tylko zwiazek MgZfi21 nastepuje juz daleko idace odhartowanie. Wlasciwosci wytrzyma¬ losciowe jednak jeszcze bardziej polepsza¬ ja sie dzieki sztucznemu starzeniu w tem¬ peraturach od okolo 50 — 150°C, przy czym w celu uzyskania najkorzystniejszych wla¬ sciwosci nalezy stosowac tym dluzszy czas wyzarzania, im nizsza stosuje sie tempe^ rature.Obróbce sposobem wedlug wynalazku moga byc poddawane stopy aluminiowe, które zawieraja magnez w ilosciach do 12% i cynk w ilosciach 2 — 6%, przy czym do przeróbki na wyroby poddawane zgniotowi wchodza jednak w rachube ze wzgledów na przeksztalcanie techniczne tylko stopy o zawartosci magnezu do okolo 8% i cynku do okolo 5%.W celu wykazania technicznego poste¬ pu uzyskiwanego sposobem niniejszym na¬ lezy zaznaczyc, ze blachy, wytworzone ze stopu, zarzonego w temperaturze 440°C i ochladzanego, o skladzie; 4,0% cynku, 6,0% magnezu i 0,25% manganu, w którym reszte stanowi aluminium, jednak bez dodatku chromu, zgiete w na- suwki, pekaly przy próbie na dzialanie wo- — 2 —da morska juz po jednym dniu, podczas gdy obrobione w ten sam sposób blachy z tego samego stopu, który jednak zawie¬ ral oprócz tego 0,3% chromu, nie wykazaly zadbych pekniec po 40 dniach poddawania ich próbie na dzialanie wody morskiej. PL

Claims (4)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Stop aluminiowy, znamienny tym, ze zawiera okolo 2 — 6°/o cynku, do 12% ma¬ gnezu i do l°/o chromu, przy czym zawar¬ tosc magnezu przewyzsza o co na[mniej okolo 3°/o ilosc magnezu, konieczna do zwiazania calkowitej zawartosci cynku w postaci zwiazku MgZm.
2. 2. , Stop wedlug zastrz, 1, znamienny tym, ze zawiera ponadto wapn i (lub) man¬ gan w ilosci do 1%.
3. 3. Sposób polepszania wytrzymalosci mechanicznej i odpornosci na nadzeranie miedzykrysztalkowe i nadzeranie spo¬ tegowane naprezeniami wewnetrznymi, zwlaszcza na dzialanie wody morskiej, sto¬ pu aluminiowego wedlug zastrz. 1 i 2, zna¬ mienny tym, ze stop ten poddaje sie wyza¬ rzaniu ujednorodniajacemu, ochladza, a na¬ stepnie odpuszcza w temperaturach ponizej okolo 150°C.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 3, znamienny tym, ze stop po wyzarzaniu ujednorodnia- jacyim i ochlodzeniu poddaje sie starzeniu w zwyklej temperaturze. I. G. Farbenindustrie Aktiengesellschaft Zastepca: inz. J. Wyganowski rzecznik patenftowy Staatsdruckerei Warschau — Nr. 12147/43. PL