W literaturze technicznej podano wiele sposobów usuwania arsenu z rud zelaz¬ nych. Opisane sposoby stosuje sie przewaz¬ nie do oczyszczania rud zelaznych, w któ¬ rych arsen wystepuje w postaci arsenianu zelaza. Usuwanie arsenu wedlug tych spo¬ sobów przeprowadza sie w dwóch zabie¬ gach roboczych. W pierwszym zabiegu przeprowadza sie redukcje tlenków rudy, podczas której arsenian zelaza przechodzi w arsenek zelaza. W drugim zabiegu prze¬ prowadza sie utlenianie arsenku zelaza dwutlenkiem wegla, które w wyniku daje FeO i wolny As wedlug reakcji: FeAs+C02=FeO+As+CO.Takie traktowanie redukujaco-utlenia- jace nalezy zwykle powtarzac wielokrotnie.Poniewaz wszystkie reakcje tych sposo¬ bów sa endotermiczne, przeto wymagaja duzego zuzycia paliwa, czemu glównie na¬ lezy przypisac, ze zaden z tych sposobów nie znalazl zastosowania w praktyce.Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu usuwania arsenu i (lub) fosforu z rud nie¬ zelaznych, zawierajacych mangan i (lub) zelazo, w których arsen wystepuje jako arsenian, a fosfor jako fosforan metali, których tlenki daja sie latwiej redukowac^ niz tlenki manganu i zelaza, np. tlenki olo¬ wiu.Wynalazek opiera sie na spostrzezeniu, ze arsen w postaci np. arsenianu olowiu, to jest w zwiazku chemicznym z tlenkiem metalu, który jest szlachetniejszy niz zela-zo, mozna usuwac z rudy w postaci As, As203 lub H3As a fosfor w postaci gazowej w jednym zabiegu roboczym przez czescio¬ wa redukcje rudy, to jest przez redukcje przeprowadzona 'w ten sposób, aby zre¬ dukowaniu ulegly jedynie tlenki olowiu i arsenu bez redukcji tlenków zelaza i manganu. Redukcje arsenianu olowiu, zawartego w rudzie, mozna przeprowadzac za pomoca wegla w postaci stalej i (lub) redukcyjnej mieszaniny gazowej, zawiera¬ jacej C02 i CO. Tlenek wegla mozna cal¬ kowicie hub czesciowo zastapic wodorem i (lub) weglowodorami. Obecnosc azotu w mieszaninie gazowej zmienia warunki re¬ dukcji tylko o tyle, ze spada cisnienie czastkowe.Reakcje przeprowadza sie wedlug na¬ stepujacych równan: PbO . As205+6 C = Pb+2As+6 CO PbO . As2Ob+6 CO = Pb+2As+6 C02.W niektórych przypadkach dobrze jest doprowadzac pare wodna w celu otrzyma¬ nia wodoru przyspieszajacego przebieg reakcji.Arsen ulatnia sie wraz z mieszanina ga¬ zowal & tym samym zostaje usuniety z ru¬ dy. W celu otrzymania dobrych wyników gazy redukcyjne winne byc ciagle odpro¬ wadzane z komory reakcyjnej.Dolna granicach temperatury redukcji jest ograniczona tylko przez szybkosc prze¬ biegu reakcji, która zmniejsza sie w miare spadku temperatury. Temperatury ponizej 500°C stosuje sie rzadziej. Górna granica temperatury lezy blisko 1100°C i jest uwa¬ runkowana temperatura spiekania sie sto¬ sowanych rud, której zasadniczo nalezy unikac.Wegiel, jako czynnik redukcyjny, mo¬ ze byc stosowany w postaci koksu, antra¬ cytu, wegla drzewnego itd.Sklad chemiczny stosowanej redukcyj¬ nej mieszaniny gazowej dobiera sie w mysl wynalazku tak, aby zawarte w rudzie tlen¬ ki zelaza i manganu nie ulegaly redukcji, a redukujace wlasciwosci gazu wystarcza¬ ly do redukcji tylko tlenków metali szla¬ chetniejszych. Redukcji tlenków zelaza i manganu nalezy zapobiegac z tego po¬ wodu, ze zelazo i ipangan chciwie lacza sie z uwolnionym arsenem tworzac krysztaly mieszane, wskutek czego arsen wraca z po¬ wrotem do rudy. Olów wlasciwosci tej nie posiada.Sklad chemiczny mieszanin gazowych, przy których stosowaniu zelazo nie moze znajdowac sie w stanie metalicznym; zostal zbadany miedzy innymi przez R. Schenka i jego wspólpracowników.Sposób wedlug wynalazku niniejszego nadaje sie równiez do usuwania z rud fo¬ sforu. Podobnie jak ansen zachowuje sie równiez i antymon, Dla przykladu podano nizej kilka wy¬ ników, otrzymanych sposobem wedlug wy¬ nalazku.Czesciowa redukcja rudy manganowej TTuPrr ?as redukcji Ted"k?1 w o c' w godz.Zawartosc As w rudzie Zawartosc P w rudzie przed redukcja po redukcji przed redukcja po redukcji mieszanina gazowa weglem stalym 1000 900 1000 1 2 1 1.18% 1.18% 1.18% 0,10% 0.15% 0.20% 0.030% 0.022% 0.030% 0.030% 0.024% 0.025% Uzyta w powyzszych doswiadczeniach mieszanina gazowa zawierala 60% — C02, 33% — CO, 5% — H2 i 2% — N2.Do wykonywania sposobu w praktyce zamiast mieszaniny gazowej mozna zasto¬ sowac gazy odlotowe z niektórych pieców przemyslowych, np. gaz z wielkich pieców, pieców koksowych, pieców do wypalania — 2 —wapna, pieców spawalniczych, pieców mar- tenowskich itd., przy czym gazy te moga sluzyc czesciowo do ogrzewania oczyszczo¬ nej rudy, a czesciowo do redukcji czajstko- wej.Sposób mozna wykonywac w piecach hutniczych róznych typów, np. w piecach obrotowych, w których cieplo potrzebne do przeprowadzenia sposobu, dopirowadiza sie przez spalanie gazu, oleju lub pylu weglo¬ wego lub wytwarza w samych materialach wsadowych za pomoca pradu elektryczne¬ go, przeprowadzonego przez te materialy.Piece o rusztach stopniowych lub piece plo¬ mienne znanych typów równiez nadaja sie do wykonywania sposobu wedlug wyna¬ lazku. PL