Wynalazek niniejszy dotyczy podatne¬ go zawieszenia na ramie lub nadwoziu ze¬ spolów osiowych o pólosiach wahliwych o zmiennym rozstawieniu kól, a zwlaszcza o pólosiach wahadlowych. W pólosiach wa¬ hliwych zachodza przy resorowaniu kól w punkcie stycznosci kola z ziemia sily po¬ przeczne, które przenosza sie na rame po¬ przez przeguby, laczace pólosie wahliwe z rama. Gdy jedno kolo ustepuje, to wy¬ stepujace przy tym sily usiluja nadac ra¬ mie oprócz ruchu w góre ruch poprzeczny do kierunku jalzdy w kierunku przeciwle¬ glego kola, przy czym jednoczesnie pólos wahliwa przeciwleglego kola dazy wraz z nim do przechylenia sie dokola punktu stycznosci kola z ziemia. Uderzenia po¬ przeczne, powodujace te ruchy popnzeczne wywoluja dodatkowe naprezenia ramy i zjawiska drgania, które sa niekiedy bar¬ dzo szkodliwe.Wynalaizek niniejszy usuwa powyzsze wady w ten sposób, ze pólosie wahliwe obu kól stanowia zeispól osiowy, który wzgle¬ dem ramy moze sie przesuwac poprzecznie do kierunku jazdy o taka wielkosc, jaka odpowiada zmianie rozstawienia kól przy resorowaniu kól calkowicie lub przynaj¬ mniej w znacznej czesci. Dzieki temu w ra¬ zie wystapienia uderzen poprzecznych za¬ chodzi tylkp ruch poprzeczny zespolu osio¬ wego, natomiast rama wzglednie nadwozie moze pozostawac w swym polozeniu srod¬ kowym lub tez moze tylko nieznacznie ule¬ gac uderzeniom.Najlepiej jest przy tym, gdy narzadpodtrzymujacy pólosie wahliwe, np. dyfe- rencjal, jest poladzony z rama podatnie, tak iz przy ustepowaniu wzgledem ramy moze zachodzic zasadniczo tylko przesu¬ niecie poprzeczne bez ruchu skretnego do¬ kola cisi podluzne). Unika sie przy tym do^ datkowych przyspieszen skretnych na¬ rzadu, W wykonaniu praktycznym wynalazku narzad nosny moze byc osadlzony sprezy¬ scie na ramie za pomoca prowadnicy pro¬ stej poprzecznie do kierunku jazdy lub tez narzad nosny moze byc prowadzony prze¬ suwnie na ramie za pomoca prowadzenia lukowego, np. za pomoca czworoboku prze¬ gubowego.Gdy narzad nosny, podtrzymujacy pól¬ osie wahliwe, jest polaczony wahliwie z ra¬ ma, to polaczenie przegubowe narzadu nos¬ nego na ramie stanowi najlepiej przegub obrotowy, który jest umieszczony pod przegubami osi wahliwej i dokola któregp moze odchylac sie narzad nosny, a wiec np. oslona dyferenojalu w celu nadania bocznego przesuniecia zespolowi osiowe¬ mu.Polaazenie przegubowe w postaci prze¬ gubu obrotowego, umieszczonego ponizej przegubów pólosi wahliwej, posiada te za¬ lete, ze zespól osiowy przyjmuje wzgledem ramy polozenie stateczne, gdyz ciezar pudla wozu usiluje sprowadzic przegub obrotowy ciagle w dolne polozenie srodkowe, tak iz sprezyny pomiedzy tym narzadem i rama, sluzace do ustalania polozenia narzadu nosnego moga byc stosunkowo slabe, a nie¬ kiedy moze ich wcale nie byc. Poza tym przez umieszczenie dolnego przegubu moz¬ na praktycznie zmniejsizyc zmiane rozsta¬ wienia kól wzgjledem ramy.Uresorowanie do przejmowania ruchów poprzecznych zespolu osiowego wzgledem ramy jest wykonane najlepiej tak, ze wzgledem wychylen poprzecznych do kie¬ runku jazdy wykazuje dodatkowa twardosc Sprezysta. Pólosie wahliwe moga byc urcJ sorowane wzgledem ramy lub tez najlepiej wzgledem narzadu nosnego. W pierwszym przypadku jest pozadane, aby byla uwizgle-* dnioma ruchliwosc poprzeczna pomiedzy pólosiami wahliwymi i rama. Wolno umie¬ szczone sprezyny srubowe moga niekiedy pozwalac na taka ruchliwosc poprzeczna, tak iz nie potrzeba stosowac dodatkowych srodków.Na rysunku przedstawiono trzy przy¬ klady wykonania wynalazku.Na fig. 1 pólosie wahliwe b, podtrzy¬ mujace kola a, sa polaczone przegubowo za pomoca bocznych przegubów c z narza¬ dem nosnym d, np. z oslona dyferenojalu.Narzad nosny d jest zaopatnzony w czopy poprzeczne e lub podobnie dzialajace wy¬ stepy suwakowe, za pomoca których jest on osadzony poprzecznie w odpowiednich pro¬ wadnicach / ramy g. Resory h podtrzymuja narzad nosny A W2&Ycdeni famy V slodo¬ wym polozeniu. Pod wplywem sil po¬ przecznych narzad nosny d przesuwa sie przeciw oporowi resorów h w jedna lub w druga strone.Pólosie wahliwe b moga byc uresoro- wane wizgledem ramy g lub tez wzgledem narzadu nosnego d, co jest bardziej ko¬ rzystne ze wzgledu na ruchliwosc poprze¬ czna zespolu osiowego. Uresorowanie mo¬ ga stanowic luzno osadzone resory srubo¬ we lub tez np. resory z metalu lub gumy i pracujace na skrecanie przez umieszcze¬ nie ich w przegubach c.W przykladzie wykonania wedlug fig. 2 narzad nosny d jest prowadzony na ramie g za pomoca obu laczników i na ksztalt czworoboku przegubowego, tak iz narzad nosny przesuwa sie po luku dokola dolnych przegubów laczników i, lecz równolegle od jednego polozenia do drugiego. Do cofnie¬ cia narzadu nosnego w polozenie srodkowe sluzy wkladka gumowa k, polaczona naj¬ lepiej zarówno z rama, jak i z narzadem - 2 —nosny 6, i przy posuwie poprzecznym na¬ rzadu d zasadniczo pracujaca na scinanie.Jednoczesnie wkladka gumowa pracuje na sciskanie, tak iz przy bocznym przesuwa¬ niu narzadu nosnego d zachodzi coraz znaczniejsze zwiekszenie cisnienia. Wklad¬ ka gumowa k dziala dzieki temu jako re¬ sor -postepowy, tak iz przy silnych uderze¬ niach poprzecznych wytwarza korzystnie stosunkowo duza sile cofajaca. Jednoczes¬ nie dziala tlumiaco na ruchy poprzeczne.Do uresorowania pólosi wahliwych w kie¬ runku pionowym sluza luzne resory srutx- we /, opierajace sie o wystepy m narzadu nosnego d.W przykladzie wykonania wedlug fig. 3 narzad nosny d, wykonany jako dyferen- cjal, jest osadzony wahliwie dokola prze¬ gubu n, który znajduje sie ponizej umiesz¬ czonych np. w srodkowej plaszczyznie po¬ dluznej przegubów c pólosi wahliwych.Przegub n laczy w tym przypadku narzad nosny d z palakowym narzadem laczniko¬ wym o, który jest polaczony z rama lub nadwoziem pojazdu a za pomoca przegu¬ bu p, polozonego wyzej. Narzad nosny d w swym srodkowym polozeniu jest utrzy¬ mywany za pomoca resorów q, które opie¬ raja sie z jednej strony o wystep r narza¬ du nosnego d, a z drugiej strony o pala¬ kowaty lacznik o. Do podparcia lacznika o wzgledem ramy sluza poza tym resory s, odpowiednik) twarde, dla unikniecia nad¬ miernego wahania lacznika o. Pólosie wa¬ hliwe sa poza tym uresorowane w kierun¬ ku poprzecznym za pomoca resoru po¬ przecznego /, osadzonego w narzadzie nos¬ nym d.W razie* zjawienia sie na kole uderzen poprzecznych, zespól osiowy moze ustepo¬ wac wzgledem ramy w kierunku poprzecz¬ nym, tak iz z jednej strony lacznik o waha sie dokola górnego przegubu p, a z dru¬ giej strony nosnik d dokola dolnego, prze¬ gubu n. Narzad nosny d moze wykonywac przy tym wylacznie przesuniecie po¬ przeczne.Niekiedy moze nie byc wcale lacznika o, co odpowiadaloby sztywnemu umocowaniu lacznika na ramie. Tak samo wystarczylo¬ by ewentualne wlaczenie wkladek gumo¬ wych pomiedzy lacznikiem o i rama h.Na ogól nie jest konieczne, aby podat¬ nosc poprzeczna miedzy zespolem osiowym, i rama odpowiadala ogólnej najwiekszej zmianie rozstawienia kól. Najczesciej wy¬ starcza, gdy tylko czesc zmiany rozstawie¬ nia moze byc wyrównana przez boczna po¬ datnosc. Gdy np. najwieksza zmiana roz¬ stawienia dla kazdej pólosi wdhliwej wy¬ nosi ogólem 10 cm od najnizszego do naj¬ wyzszego ugiecia kola, to na ogól wystar¬ cza podatnosc 2—3 cm pomiedzy zespo¬ lem osiowym i rama poprzecznie do kie¬ runku jazdy, gdytz w przewaznej ilosci wy¬ padków wchodzi w gre .pod wplywem nie¬ równosci gruntu tylko nieznaczna czesc ca¬ lego ugiecia resorów. PL