PL30787B1 - - Google Patents

Description

Przedmioty z kazeiny posiadaja te wa¬ de, ze maja wieksza lub mniejsza sklon¬ nosc do pecznienia w wodzie lub w cie¬ czach zawierajacych wode, przy czym ich wlasciwosci mechaniczne, zwlaszcza zas wytrzymalosc, w tym stanie zmniejsza sie znacznie, a jednoczesnie rozciagliwosc, zwlaszcza w stanie mokrym, staje sie tak wielka, ze powoduje nienadawanie sie tych przedmiotów do uzytku. Wada ta wystepuje tym silniej, im niniejsze sa roz¬ miary wyrobów w jednym lub w dwóch kierunkach, a wiec zwlaszcza wówczas, gdy chodzi o cienkie plaskie przedmioty luib tez o nici. Trudnosci tych, które sa bardzo dotkliwe i nieprzyjemne zwlaszcza przy wytwarzaniu sztucznych blon i nici z ka¬ zeiny i które dotychczas utrudniaja stale zastosowanie tych wytworów na wieksza skale, nie daje sie dotad usunac.Okazalo sie jednak, ze przy wytwarza¬ niu blon, sztucznych nici, wlókien cietych itd. uzyskuje sie wyroby znacznie lepsze i bardziej odporne na dzialanie wody, je¬ zeli do roztworu dodaje sie pewnych okre¬ slonych substancji, które po dodatkowej obróbce czynia bialko masy przedzalniczej nierozpuszczalnym lub mniej pecznieja¬ cym w wodzie, przy czym jest rzecza obo¬ jetna, czy przy tym tworza sie zwiazki(produkty kondensacji lub zwiazki pola¬ czenia) miedzy substancjami dodanymi i bialkiem, czy tez miedzy obu, czy wresz¬ cie wspomniany wynik osiaga sie wskutek innych czynników. Jako substancje takie stosuje sie izocyjaniany lub tez takie, ja¬ kie moga byc latwo przeprowadzone w estry kwasu izocyjanowego, np. azydki kwasów tluszczowych. Jako izocyjaniany lub jako substancje, z których mozna wy¬ tworzyc izocyjaniany, stosuje sie przede wszystkim zwiazki alifatyczne, poza tym jednak i zwiazki mieszane alifatyczne-aro¬ matyczne, zwlaszcza takie, jakie posiadaja nasycone lancuchy alifatyczne, które ewen¬ tualnie w poszczególnych miejscach moga byc podisitawione tlenem, siarka, azotem lub tez innymi grupami organicznymi, np. równiez i grupa kwasu sulfonowego wzgled¬ nie grupa zawierajaca reszte tego kwasu.Do zwiazków dajacych sie latwo przepro¬ wadzic w estry kwasu izocyjanowego na¬ leza tez i organiczne chlorobezwodniki kwasowe. Reszta alkylowa moze byc rów¬ niez zastapiona nasyconymi lub nienasyco¬ nymi grupami alkoholowymi, zwlaszcza szeregu styrolowego.Sposród wymienionych zwiazków na¬ daja sie do uzytku przede wszystkim zwiazki o duzym ciezarze czasteczkowym, np. zwiazki szeregu tluszczowego, zawiera¬ jace 8 — 12 atomów wegla w czasteczce.Oprócz .wspomnianych zwiazków mozna tez stosowac do wymienionego wyzej celu a-etery chlorowcowe wyzszych alkoholi tluszczowych, jak równiez czwartorzedowe zwiazki amonowe tych eterów, np. w po¬ staci zwiazków trójmetylowych - NfCHsJs, przy czym etery moga równiez byc czescio¬ wo podstawione wzglednie zastosowane w postaci tioeterów. Zamiast trójmetylu zwiazki te moga zawierac reszte pirydy¬ nowa.Jezeli wspomniane wyzej grupy sub- stahcyj sa jako takie nierozpuszczalne w roztworach wodnych, to nalezy je stoso¬ wac w postaci mozliwie najbardziej roz¬ drobnionej rozproiszyny koloidalnej. Wy¬ mienione wyzej substancje moga byc sto¬ sowane badz oddzielnie, badz tez — co nie¬ kiedy jest rzecza korzystna — po dwie lub kilka na raz w postaci mieszaniny.Sposób wedlug wynalazku najlepiej jest przeprowadzac tak, ze wspomnia¬ nych substancji lub ich roztworów dodaje sie do roztworu kazeiny lub do plastycz¬ nej masy kazeinowej i miesza sie je do¬ kladnie z ta masa. Wytworzone w ten spo¬ sób masy plastyczne lub roztwory nadaja¬ ce sie do przedzenia ogrzewa sie po tej przeróbce przygotowawczej w ciagu krót¬ kiego czasu, np. w ciagu kilku minut do pól godziny, w wyzszej temperaturze, np. 110 — 150° C, albo tez tylko w temperatu¬ rze wynoszacej mniej wiecej 50° C, co u- mozliwia stosowanie sposobu wedlug wy¬ nalazku do wytwarzania blon, a zwlaszcza nici i wlókien cietych, poniewaz wyzsze temperatury do przedzenia na sucho prze¬ waznie wystarczaja juz do osiagniecia po¬ trzebnego dzialania.Wyroby, otrzymane w ten sposób, daja sie latwo zabarwiac, przy czym mozna tez dodawac farby jeszcze przed przeróbka masy wzglednie zabarwiac cala mase jed¬ nolicie. Wytwarzanie izocyjanianów wzgle¬ dnie azydków lub ohlorobezwoidników kwasowych oraz przeprowadzanie ich w izocyjaniany, jak równiez wytwarzanie a - eterów chlorowcowych wyzszych alko¬ holi tluszczowych jest znane z literatury fachowej, tak iz dokladniejsze objasnienia tych procesów sa tu zbedne, Zadowalajace, jakkolwiek niezupelnie równie korzystne, wyniki mozna tez osia¬ gnac przez dodatkowa obróbke uksztalto¬ wanych juz wyrobów za pomoca wodnych lub koloidalnych roztworów wspomnianych substancji stosujac nastepujace pózniej ogrzewanie ich w wyzszych temperaturach.Zagadnienie, czy te izocyjaniany lub estry kwasu izocyjanowego Wchodza w ja* — 2 —kiekolwiek zwiazki chemiczne z kazeina stanowiaca glówna mase, z której formuje sie wyrób ostateczny, lub mówiac ogólniej, z bialkiem, które to zwiazki powoduja wspomniane wyzej ' zmiany wlasciwosci produktu, pozostaje otwarte; w kazdym jednak razie mozna ustalic zasade majaca ogólne znaczenie, ze przy wytwarzaniu wyrobów z bialka, w szczególnosci z kaze¬ iny, mozna osiagnac znaczna poprawe wla¬ sciwosci ostatecznego produktu, jezeli do mas lub roztworów wprowadzi sie przed ksztaltowaniem wlasciwego wytworu, np. blony, nici, tasmy, wlosia, substancje, któ¬ re moga tworzyc z substancja bialkowa, w szczególnosci z kazeina, produkty kon¬ densacji lub zwiazki.Oprócz tych dodatków mozna tez sto¬ sowac substancje, które wprawdzie nie moga tworzyc produktów kondensacji lub polimeryzacji z bialkiem, moga jednak u- legac tym procesom bez udzialu bialka, tworzac przy tym substancje wywierajace znaczny wplyw na fizyczne wlasciwosci wyrobu. Czestokroc tez substancje, które kondensuja sie same lub z innymi substan¬ cjami, wchodza równoczesnie w zwiazki róznych rodzajów z bialkiem, przy czym procesy te sa bardzo zawile, tak iz na razie nie udalo sie ich jeszcze zbadac naukowo.Jako takie dodatki mozna stosowac pro¬ dukty winylowe, np. octan winylu, alkohol winylowy, ewentualnie juz poddany pewnej nieznacznej polimeryzacji, a dalej tez nie¬ które aldehydy, jak np. aldehyd octowy, bezwodnik kwasu octowego, bezwodnik kwasu ftalowego, z ewentualnym dodat¬ kiem gliceryny i nastepujacym pózniej u- twardzaniem za pomoca glioksalu. Prze¬ waznie juz niewielkie ilosci wymienionych substancji wywieraja bardzo skuteczne dzialanie. Mozna tez dodawac do masy plastycznej lub tez do roztworu przezna¬ czonego doi przedzenia wieksze ilosci tych substancji, np. 10°/o.Czestokroc bardzo uzyteczne sa dodat¬ ki substancji takich, jakie wchodza w zwiazki z aldehydami, np., aldehydem mrówkowym, poniewaz aldehydy te, a zwlaszcza np. aldehyd mrówkowy, wy¬ wieraja pewne dzialanie garbujace na bial¬ ko, przede wszystkim na kazeine. To dzialanie garbujace zostaje utrwalone przez dodanie innych substancji lepiej, niz przy zastosowaniu np. samego aldehydu mrówkowego. W szczególnosci mozna tez stosowac dodatki substancyj lub grup sub- stancyj wspomnianego wyzej rodzaju za¬ wierajacych grupy aminowe albo tez resz¬ ty kwasów aminowych, np. kwasu amino- octowego; dobrze tez nadaja sie do tego celu zwiazki lecytyny.Wspomniane wyzej substancje moga byc dodawane — o ile rozpuszczaja sie one w masach plastycznych lub w roztworach, przeznaczonych do przedzenia — w posta¬ ci stalej, mozna jednak wprowadzac je tez w postaci roztworów lub tez ewentualnie w postaci nadzwyczaj silnie rozdrobnionej rozproszyny.Dodatek tych substancji jest przeto szczególnie korzystny, jezeli przeprowadza sie sucha przeróbke mas plastycznych lub roztworów, np. w prasach ogrzewanych, al¬ bo tez jezeli podczas formowania wytwo¬ rów wlókienniczych, np. nici, wlókien, blon, przeróbke przeprowadza sie sposobem przedzenia na sucho przy jednoczesnym wprowadzaniu wyrobów do komory ogrze¬ wanej do wyzszej temperatury. Przy sto¬ sowaniu przedzenia na sucho mozna tez wprowadzac i do komory przedzenia na sucho substancje zgazowane, np. mgle z aldehydu octowego lub bezwodnika kwa¬ su ftalowego albo mieszanine par fenolu i aldehydu mrówkowego; mozna tez wpro¬ wadzac jeden ze skladników masy wcho¬ dzacych w sklad produktu kondensacji do masy przeznaczonej do przedzenia, drugi zas skladnik, najlepiej skladnik bardziej lotny, — do bardziej lub mniej ogrzanej komory przedzenia. — 3 — PL

Claims (8)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. , Sposób wytwarzania wyrobów, np. blon, sztucznych nici, wlosia itd., z substan¬ cji bialkowych, w szczególnosci z mas ka¬ zeinowych lub z roztworów kazeiny, zna¬ mienny tym, ze do mas surowych lub roz¬ tworów, przeznaczonych do przedzenia, z których wytwarza sie wyroby, dodaje sie estrów kwasu izocyjanowego lub substan¬ cji tworzacych te zwiazki, np. azydków kwasów tluszczowych i chlorobezwodników kwasowych, oddzielnie lub zmieszanych ze soba, lub tez eterów chlorowcowych wyz¬ szych kwasów tluszczowych, nie podsta¬ wionych lub podstawionych albo w postaci czwartorzedowego zwiazku amonowego, z ewentualnym dodatkiem reszty pirydyno¬ wej, ewentualnie tez w postaci mieszaniny z wymienionymi wyzej substancjami, przy czym zamierzony zwiazek z bialkiem: wy¬ twarza sie za pomoca zabiegów chemicz¬ nych lub fizycznych, np. przez ogrzewa¬ nie po nadaniu materialowi potrzebnego ksztaltu.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamienny tym, ze do mas lub roztworów, przeznaczo¬ nych do przedzenia, dodaje sie substancyj, które ze soba oraz (albo) z masa bialkowa, zwlaszcza z kazeina, moga tworzyc zwiaz¬ ki trwale, np. bezwodnika kwasu ftalowe¬ go, ewentualnie w obecnosci glioksalu, fe¬ nolu, mocznika, aldehydu octowego oraz zwiazków, zawierajacych reszty kwasu aminowego i podobne substancje, ewentu¬ alnie tez zmieszanych z wyzej wymienio¬ nymi substancjami, przy czym zamierzony zwiazek z bialkiem wytwarza sie za pomo¬ ca zabiegów chemicznych lub fizycznych, np. przez ogrzewanie po nadaniu materia¬ lowi potrzebnego ksztaltu.
3. 3. Sposób wedlug zastrz. 1, 2, znamien¬ ny tym, ze dodatki wprowadza sie w po¬ staci roztworów koloidalnych.
4. 4. Sposób wedlug zastrz. 1 — 3, zna¬ mienny tym, ze stosuje sie zwiazki opisa¬ nego powyzej rodzaju o wiekszym ciezarze czasteczkowym, zawierajace np. 8 — 12 atomów wegla w czasteczce.
5. 5. Sposób wedlug zastrz. 1—4, zna¬ mienny tym, ze dodaje sie zwiazków czy¬ sto alifatycznych.
6. 6. Sposób wedlug zastrz. 1 — 5, zna¬ mienny tym, ze dodaje sie zwiazków ali- fatyczno-aromatycznych.
7. 7. Sposób wedlug zastrz. 1 — 6, zna¬ mienny tym, ze dodaje sie zwiazków pod¬ stawionych czesciowo tlenem, siarka, gru¬ pami organicznymi, grupa kwasu sulfono¬ wego lub grupami zawierajacymi reszty kwasu sulfonowego.
8. 8. Sposób wedlug zastrz. 1 — 7, zna¬ mienny tym, ze jeden ze skladników, two¬ rzacych zwiazki o wyzszym ciezarze cza¬ steczkowym, a mianowicie na ogól skladnik latwiej lotny, wprowadza sie przy zasto¬ sowaniu sposobu przedzenia na sucho do komory przedzalniczej w postaci pary, w postaci mgly lub podobnej postaci. Aktiengesellschaft f ii r Vermógensverwertung Zastepca: M. Skrzypkowski rzecznik patentowy Staatsdruckerei Warschau — Nr. 10120-42. PL