Przedmiotem niniejszego wynalazku jest urzadzenie do wbijania wzglednie wy¬ ciagania pali, w którym oslona mlota jest polaczona sprezynujace z wbijanym wzgle¬ dnie wyciaganym palem, na który dziala podczas wbijania lub wyciagania nacisk sprezyny.Wynalazek polega na sprezynujacym sprzezeniu oslpny mlota z wbijanym wzgle¬ dnie wyciaganym palem, przy czym prze¬ suwanie sie mlota wzgledem oslony powo¬ duje zamykanie doplywu czynnika nape¬ dowego do mlota, wskutek czego nastepuje unieruchomienie urzadzenia, skoro pola¬ czenie oslony mlota z palem stanie sie nie¬ dostatecznie silne lub rozluznione.Znane dotychczas mloty, w których ruch baby w góre i w dól wywolany jest cisnie¬ niem czynnika gazowego, np. powietrza lub pary wodnej, na tlok lub zespól tlokowy i które moga sluzyc do wyciagania przed¬ miotu, gdy sa zaopatrzone w poprzeczne jarzmo, wymagaja umieszczenia baby w oslonie o wielkim ciezarze. Ciezar oslony jest bardzo czesto tak wielki, iz cisnienie gazu, dzialajace na uderzenia baby, nie po¬ woduje podnoszenia oslony, lub tez powo¬ duje jej nieznaczne podnoszenie.Wynalazek umozliwia poslugiwanie sie przy wbijaniu i wyciaganiu pali mlotem, oslona którego posiada nieznaczny ciezar, wiec ciezar mlota zmniejsza sie równiez.Polaczenie oslony mlota z palem za po¬ moca odpowiednio silnych sprezyn lub po¬ dobnych narzadów umozliwia znaczne zmniejszenie ciezaru oslony, a lacznie z tym i ciezaru calego urzadzenia. Podno¬ szeniu sie bowiem oslony do góry przeciw-dzialal w dotychczas znanych urzadzeniach jej wielki ciezar, gdy natomiast w kon¬ strukcji wedlug wynalazku zapobiega te¬ mu dzialanie cisnienia srodka napedowego przy uderzaniu, gdyz wspomniany ciezar jest zastapiony ciezarem pala lub podob¬ nej czesci sprzezonej z oslona, który przy wbijaniu powieksza jeszcze opór pala tkwiacego w ziemi.Znane sztywne polaczenie pala z oslo¬ na mlota nic daje sie zastosowac, gdyz na¬ gle ruchy pala wywolywane uderzeniami mlota przenosilyby sie tak silnie na oslo¬ ne, ze zarówno oslona jak tez i narzady sprzegajace ulegalyby uszkodzeniu. Nato¬ miast w polaczeniu wedlug wynalazku wstrzasy te przejmuja sprezyny laczace.Na rysunku uwidoczniono w przekroju kilka przykladów wykonania urzadzenia wedlug wynalazku. Fig. 1 — 3 przedsta¬ wiaja mlot, którego cylinder stanowi baba, a fig. 4 — 6 — mlot z tlokiem, dzialajacym jako baba, który moze byc zaopatrzony w jarzmo i sluzyc do wyciagania pali.Oslona mlota (fig. 1), skladajaca sie z ramy 1 z pokrywa 9, jest polaczona z pa¬ lem 19 zapomoca sprezyn 8 i sruby 23. Ta¬ kie polaczenie oslony z palem moze byc wykonane inaczej, np. za pomoca szczek (fig. 2, 5) lub lancucha. Zamiast sprezyny mozna zastosowac cisnienie gazu, znajdu¬ jacego sie miedzy cylindrem a tlokiem.Górny koniec sztywnego zespolu (fig. 1), skladajacego sie z drazka tlokowego 3, tloka 2 i glowicy rozrzadczej 4, jest wyko¬ nany w postaci tloka 5, zaopatrzonego w otwory doplywowe 6 dla czynnika nape¬ dowego. Tlok ten przesuwa sie w pokry¬ wie 9, przy czym otwory 6 znajduja sie na takiej wysokosci, iz przy dolnym polozeniu tloka 5 sa one zakryte scianka pokrywy 9.Gdy oslona / mlota jest dostatecznie moc¬ no sprzezona z palem 19, ten ostatni zapo¬ biega przesuwaniu sie w dól zespolu 5, 4, 3, 2, natomiast gdy polaczenie oslony mlo¬ ta z palem zostaje rozluznione, srodek na¬ pedowy, doprowadzany do pokrywy 9, przesuwa tlok 5 w dolne polozenie, wsku¬ tek czego doplyw srodka napedowego do glowicy 4 zostaje zamkniety i mlot unie¬ ruchomiony, W ten sposób zapobiega sie uderzeniom cylindra 10, tworzacego babe, w próznie lub o tlok 2, skoro sprzezenie oslony miota z palem jest niedostatecznie silne lub rozluznione. Zamiast czynnika na¬ pedowego do przesuwania mlota wzgledem oslony moze byc zastosowana sprezyna. W tym przypadku zamykanie doplywu czyn¬ nika napedowego do glowicy 4 odbywa sie za pomoca narzadu, uruchamianego przy wymienionym przesuwaniu.Opisane urzadzenie do samoczynnego przerywania doplywu srodka napedowego za pomoca podluznego przesuniecia ukladu tlokowego wzgledem oslony daje sie rów¬ niez zastosowac z dobrym skutkiem i do mlotów o podwójnym dzialaniu z cylin¬ drem uderzajacym i ciezka swobodnie na pal zakladana oslona. Zapobiega ona w tym przypadku doplywowi srodka napedo¬ wego, skoro na pal nie dziala calkowity ciezar mlota, a wiec wtedy, gdy na oslone dziala do góry sila ciagnaca i wskutek te¬ go oslona ulega podnoszeniu, podczas gdy uklad tlokowy spoczywa jeszcze na palu.Jezeli mlot sluzy do wyciagania pali, w którym to przypadku baba, przesuwaja¬ ca sie w góre, natrafia na jarzmo, umiesz¬ czone w poprzek oslony, powyzej opisane urzadzenie unieruchamia samoczynnie mlot, jezeli zmniejszy sie sila wyciagajaca pal, która powinna dzialac przy wyciaganiu.W wykonaniu wedlug fig, 3 sila wy¬ ciagajaca dziala na pierscien 7, umocowa¬ ny na górnym koncu zespolu 5, 4, 3, 2. Cy¬ linder 10 natrafia na jarzmo 11, otaczaja¬ ce drazek tlokowy i zaopatrzone na obu koncach w ciegla 12. Dolne konce tych cie¬ giel sa polaczone ze soba jarzmem po¬ przecznym 13, zaopatrzonym w widelki 15/ stanowiace uchwyt dla pala. Górny ko¬ niec kazdego ciegla 12 jest zakonczony — 2 —wrzecionem 14 z nasunieta sprezyna 8, która -opiera sie o pokrywe 9. Jezeli wi¬ delki 15 Sa polaczone z wyciaganym pa¬ lem, a na pierscien 7 dziala stala sila wy¬ ciagajaca, która jest równa cisnieniu srod¬ ka napedowego na tlok 5 ltiib jest wieksza od tego cisnienia^ to tlok 5 zostaje przesu¬ niety wzgledem pokrywy 9 do góry, wsku¬ tek czego otwory 6 zostaja odemkniete i pal jest wyciagany. Przy zmniejszeniu sily wyciagowej, np. skoro pal zostal zupelnie wysuniety z ziemi do takiego stopnia, iz sila wyciagajaca jest mniejsza od cisnie¬ nia czynnika napedowego na zespól tloko¬ wy, tlok 5 osiaga dolne polozenie, przy którym otwory 6 zostaja zamkniete i za¬ mykaja doplyw czynnika napedowego tak dlugo, az wystapi ponownie niezbedna si¬ la wyciagajaca. ] Fig. 4 — 6 przedstawiaja urzadzenia, w których tlok sluzy jako baba do wbija¬ nia lub wyciagania pali.W wykonaniu wedlug fig. 4 lekka oslo¬ na cylindryczna 16 o malym ciezarze jest polaczona z palem 19 za pomoca sprezyn 17. Górna czesc tloka 18 posiada mniejsza srednice niz jego czesc dolna, a gazowy czynnik napedowy dziala na górna pier¬ scieniowa powierzchnie dolnej czesci tloka.W górnym polozeniu tloka, przedstawio¬ nym na rysunku, czynnik napedowy moze doplywac swobodnie do narzadu rozrzad- czego 20 przez pierscieniowe wydrazenie 21 górnej czesci tloka i kanal 22. Jezeli je¬ dnak napiecie sprezyn 17 spadnie ponizej cisnienia czynnika napedowego na tlok 18, ten ostatni przesunie sie w dól, wskutek czego jego górna czesc zamknie kanal 22, a zatem i doplyw srodka napedowego do narzadu 20 tak dlugo, az wystapi ponowne odpowiednie napiecie sprezyn.Fig. 6 przedstawia urzadzenie do wy¬ ciagania pali. W tym przypadku tlok 23 jest umieszczony w oslonie odwrotnie tak, iz czesc jego o mniejszej srednicy jest zwrócona w dól. Tlok ten dziala na ciegla 24 bezposrednio lub tez dziala na jarzmo, la¬ czace te ciegla. Jezeli stala sila wyciagaja¬ ca, dzialajaca na pierscien 25, jest mniej¬ sza od sily wywolanej cisnieniem czynnika napedowego na pierscieniowa powierzchnie górnej czesci tloka 23, tlok ten przesunie sie w gófre, a jego dolna czesc zamknie do¬ plyw czynnika napedowego dlo kanalu 22 tak dlugo, az wystapi ponownie odpowied- nia sila wyciagajaca. Podobnie jak przy wbijaniu pali mozna i przy ich wyciaganiu zastosowac splrezyny do unieruchomienia urzadzenia.W pewnych przypadkach tlok moze równiez sluzyc db uchwycenia pala. Wów¬ czas powoduje on zamykanie szczek klesz¬ czy lub podobnych narzadów.W przykladzie wykonania wedlug fig. 2 mlot jest zaopatrzony w szczeki 30, które chwytaja pal 19 i przesuwaja sie ha ukos¬ nych powierzchniach 31 ramion 29. Samby 32 sluza do regulowania odleglosci pomie¬ dzy wewnetrznymi powierzchniami szczek odpowiednio do srednicy pala. Sprezyny 8 utrzymuja szczeki w ich górnym polozeniu.Czynnik napedowy doprowadzany do po¬ krywy 9 przesuwa zespól tlokowy 5, 4, 3, 2 w doil, wskutek czqgo szczeki 30 przesuwa¬ ja sie wzdluz powierzchni 31 i naciskaja silnie na pal 19.Fig. 5 przedstawia urzadzenie, które odpowiada wykonaniu wedlug fig. 2, w któ¬ rym jako baba sluzy tlok 18. Dziala on na szczeki 33, przesuwajace sie wzdluz ukos¬ nych powierzchni 35 ramion 34 kleszczy. PL