PL30099B1 - Sposób czyszczenia i bielenia celulozowych wlókien sztucznych - Google Patents

Description

Wynalazek niniejszy dotyczy sposobu czyszczenia i bielenia celulozowych wlókien szJtucanych w pasmach lub w postaci wló¬ kien cietych. Wlókna, wytworzone przez przedzenie roztworu celulozy, np. roztworu wiskozy, w postaci tasmy, po utrwaleniu, ewentualnie po przemyciu, obrabia sie w celu wybielenia zwykle zasadowymi lugami podchlorynowymi albo tez cieczami zawie¬ rajacymi srodki utleniajace, np. zasadowy¬ mi roztworami nadtlenkowymi.Dopóki jako surowy material celulozo¬ wy do wytwarzania roztworu celulozy sto¬ sowano bawelne (linters) lub podobne ma¬ terialy, otrzymywanie czystobialych wló¬ kien sztucznych nie sprawialo zadnych tru¬ dnosci, nawet i przy krótkim oddzialywa¬ niu zasadowymi lugami podchlorynowymi.Wskutek coraz szerszego stosowania celu¬ lozy z drzewa i slomy jako surowca ido wy¬ twarzania rozitworu celulozy nie wystar¬ czaja juz dotychczas znane sposoby czysz¬ czenia i bielenia. Mimo poprzedniego oczy¬ szczenia celulozy, bielonej i oczyszczonej wedlug jakiegokolwiek sposobu, roz¬ twory celulozy, np. roztwory wiskozy, prawie zawsze zawieraja jeszcze ma¬ le ilosci ligniny, hemicelulozy i podobnych substancji:, które nadaja wyprzedzonym wlóknom sztucznym zabarwienie mniej wiecej brunatne i moga byc usuniete w drodze zwyklej tylko przy zasitosowamiu stosunkowo wielkich ilosci chemikaliów, a przede wszystkim tylko przy znacznie dluz¬ szym czasie bielenia. Wytwarzanie wiec wlókien jest przez to duzo dluzsze, ponite-waz dlugotrwale bielenie dodatkowe tru¬ dno sie daje polaczyc z innymi ciaglymi zabiegami przedzenia.Obecnie swierdzono, ze mozna uniknac tej niedogodnosci, jezeli w przeciwstawie¬ niu do dotychczasowych sposobów bielenia wlókna sztutoie, o^p. pasma wlókien sztu¬ cznych, wyprzedzonych z roztworu celulo¬ zy drzewnej, albo wlókna krajane, po stra¬ ceniu lub po przeprowadzeniu ich przez kapiel iprzemywajaca bedzie sie obrabialo kwasna kapiela chlorowa, której wartosc pH wynosi mniej niz 6. Przy tym jest rze¬ cza obojetna, czy kwasna kapiel chlorowa sklada sie z wody chlorowej, czy itez zosta¬ je wytworzona z zakwaszonego roztworu podchlorynu. Mozna tez postepowac w ten sposób, ze pasmo wlókien, obrobione kwa¬ sem po przejsciu przez kapiel stracajaca, wprowadza sie bez usuniecia kwasu do roztworu podchlorynowego, który dzieki porwamej przez pasmo wlókien ilosci kwa¬ su przybiera sam przez sie bezposrednio pozadana wartosc y^ Po krótkiej obróbce takimi kwasnymi kapielami chlorowymi material wlóknisty w sposób odpowiedni uwalnia sie, np. przez wyzymanie, od glów¬ nej ilosci cieczy, zawierajacej chlor, a nia^ stepnie obrabia zasadowa kapiela podchlo- rynowa; te ostatnio wymieniona obróbke przeprowadza sie najlepiej dopóty, az skon¬ czy sie reakcja zawartego jeszcze chloru czynnego z zanieczyszczeniami i otrzyma sie wlókna zupelnie wybielone. Mozna po¬ stepowac tez w ten sposób, ze zamiast ka¬ pieli podchlorynowej stosuje sie tylko ka¬ piel zasadowa, mp. slaby roztwór lugu so¬ dowego lub potasowego albo tez mieszani¬ ne obu tych roztworów, lub kapiele z che¬ mikaliów o odczynie aasajdowym, np. roz¬ twory sody, ale takze i roztwory boranów lub zasadowe roztwory fosforanów, przy czym dzieki porwanej przez material wlók¬ nisty ilosci chloru tworzy sie dostateczna ilosc podchlorynu, wystarczajaca do oczy¬ szczenia lub wybielenia. Przy przedzeniu np. sztucznych wlókien octanowych z roz- twofru octanu celulozy kapiel, która stosuje sie po kwasnej obróbce chlorem i po naste¬ pujacym plukaniu, w celu unikniecia zmy- dlenia grup octanowych, jako kapiel o la¬ godnym odczynie zasadowym, stanowi np. roztwór siarczynu sodowego, przy czym przy tej obróbce mozna stosowac tempe¬ rature podwyzszona.Przy stosowaniu rozmaitych materia¬ lów wlóknistych wystarcza nawet prosta obróbka kwasnymi roztworami chlorowy¬ mi o wartosci pH mniejszej od 6, przy czym mozna pominac dodatkowa obróbke zasa¬ dowa.Sposób wedlug wynalazku niniejszego mozna zmienic tez tak, ze sztuczne wlókna plucze sie po kwasnej obróbce chlorem, a nastepnie poddaje, ewentualnie w tempe¬ raturze podwyzszonej, obróbce kapiela za¬ sadowa, zawierajaca srodki utleniajace, np. kapiela nadtlenkowa.Przyklad I. Pasmo isztucznych wló¬ kien celulozowych, otrzymane dowolnym sposobesn przedzenia z roztworu celulozo^ wego, po normalnym wyzymaniu prowadzi sie z kapieli stracajacej w .-sposób ciagly, obrabiajac je ewentualnie przez czas krót¬ ki w znanych urzadzeniach kwasna kapie¬ la chlorowa, zawierajaca w litrze cieczy mniej wiecej 1 g chloru czynnego i mniej wiecej 0,8 g kwasu solnego, a nastepnie bez plukania przez zasadowa kapiel chlorowa, zawierajaca w litrze cieczy mniej wiecej 2 g chloru czynnego i 0,5 g sody kalcyno- wanej, po czym stosuje sie zwykle uzywa¬ ne kapiele do plukania i obróbki dodatko¬ wej.Przyklad II. Pasmo iszitucznych wló¬ kien celulozowych po przejsciu przez ka¬ piel stracajaca napawa sie kwasna kapie¬ la chlorowa, zawierajaca w litrze cieczy mniej wiecej 2 g czynnego chloru i 1,8 g kwasu solnego, w ciagu mniej wiecej jed¬ nej minuty, po czym material prowadzi sie przez kapiel pluczaca, a nastepnie pod- — 2 —daje sie dzialaniu kapieli zasadowej, za¬ wierajacej w litrze cieczy mniej wecej 1 g KOH. Zamiast obróbki lugiem potasowym mozna równiez przeprowadzac obróbke chemikaliami o lagodniejszym odczynie z&- sadowym, np. soda kalcynowana lub rozr tworem siarczynu sodowego, ewentualnie w temperaturze podwyzszonej (m|p. 60° — 80°C).Przyklad III. Swiezo wyprzedzone ce¬ lulozowe wlókna ciete obrabia sie w sposób ciagly najpierw kapiela z kwasu siarkowe¬ go o mniej wiecej 5° Be, potem kwasna ka¬ piela chlorowa, zawierajaca w litrze cie¬ czy 1,25 g chloru czynnego i 1,0 g kwasu solnego, a nastepnie — po plukaniu lub bez poprzedniego plukania — kapiela tlen¬ kowa, zawierajaca w litrze cieczy 0,2 g tlenu czynnego i 1,5 g pirofosforanu sodo¬ wego. PL

Claims (5)

1. Zastrzezenia patentowe. 1. Sposób czyszczenia i bielenia celu¬ lozowych wlókien sztucznych, znamienny tym, ze wlókna sztuczne w postaci pasma lub wlókien cietych, po ich przejsciu przez kapiel stracajaca lub przemywajaca, obra¬ bia sie kwasna kapiela chlorowa o wajrto- sci pH mniejszej od 6, po czym obrabia sie je kapiela zasadowa, zawierajaca w razie potrzeby chlor, az do zakonczenia reakcji miedzy madmiarem czynnego chloru i za¬ nieczyszczeniami, ewentualnie bez uprzed¬ niego plukania, jednak po usunieciu glów¬ nej ilosci cieczy zawierajacej chlor, np. praez wyzymanie.
2. 2. Sposób wedlug zastrz. 1, znamien¬ ny tym, ze po obróbce kwasna kapiela chlorowa o wartosci pH < 6, obrabia sie wlókna kapiela zasadowa, ,np. kapiela, za¬ wierajaca wodorotlenek potasowca albo chemikalia o slabym odczynie nasadowym, ewentualnie w temperaturze podwyzszo¬ nej.
3. 3. Odmiana sposobu wedlug zastrz. 1, znamienna tym, ze wlókna sztuczne obra¬ bia sie tylko kwasnymi roztworami chloru o wartosci pH < 6.
4. 4. Odmiana sposobu wedlug zastrz. 1 i 2, znamienna tym, ze wlókna po obróbce kwasna kapiela chlorowa plucze sie i ob¬ rabia, ewentualnie w temperaturze pod¬ wyzszonej, kapiela zawierajaca zasadowy srodek utleniajacy, np. nadtlenek.
5. 5. Sposób wedlug zastrz. 1 — 4, zna¬ mienny tym, ze czyszczenie pasma wlókien sztucznych przeprowadza sie w sposób cia¬ gly. I. G. F a r b e n i n d u s t r i e Aktiengesellschaft Zastepca: M. Skrzypkowski rzecznik patentowy MUR. ft AKT. CZMRIAKOWSm MU PL