Na podstawie doswiadczen z parowoza¬ mi, wyposazonymi w podgrzewacze wody zasilajacej, okazalo sie, ze jedna z przy¬ czyn, wskutek których wystepuje zwiek¬ szona sprawnosc kotla, jest budowa, umo¬ zliwiajaca korzystny doplyw ciepla do pod¬ grzewanej wody zasilajacej od czynników grzejnych, uskuteczniajacych to podgrze¬ wanie, oddzielonych od wody sciankami i przeplywajacych w kierunku przeciwnym niz woda podgrzewana.Nastepnie zmniejszenie w przewodach oporów przeplywu wody i czynników o- grzewajacych posiada duze znaczenie, gdyz, zwieksza sprawnosc kotla przez zmniejsze¬ nie pracy, potrzebnej do wytworzenia cia¬ gu gazów spalinowych.Przedmiotem wynalazku niniejszego jest podgrzewacz wody pozwalajacy na osiag¬ niecie duzej sprawnosci cieplnej kotla i du¬ zej oszczednosci paliwa przy zachowaniu prostoty budowy i latwej obslugi.Przedmiot wynalazku jest uwidocznio¬ ny w postaci przykladów wykonania sche¬ matycznie na rysunkach. Fig. 1 przedsta¬ wia jedno z najprostszych wykonan pod¬ grzewacza, fig. 2 — odmiane wykonania podgrzewacza, umieszczonego pod kotlem, fig. 3 — przyklad umieszczenia jednego lub kilku podgrzewaczy z boków kotla, fig. 4 — parowóz z podgrzewaczem, osadzonym no osobnym podwoziu, sprzegnietym z pod¬ woziem lcptla.Podgrzewacz wedlug fig. 1 posiadawalczak 1, zaopatrzony w sciany sitowe 3, U, rury plomienne 2 oraz w plaszcze 10 i 11. Gazy spalinowe wchodza do komory wlotowej 5, przeplywaja przez rury 2, wchodza nastepnie do komory dymowej 6 i wyplywaja przez przewód lub komin 7 do atmosfery.Podluzna os podgrzewacza, jak tylko n& to pozwala rozporzadzalna przestrzen, jest jak najbardziej nachylona wzgledem po¬ ziomu tak, aby komora wlotowa 5, przez która doplywaja gazy spalinowe, znajdo¬ wala sie jak najwyzej. Woda zasilajaca, która przez ten podgrzewacz ma byc do¬ prowadzona do odpowiedniej temperatur ry, doplywa do walczaka 1 przewodem 8 i odplywa przewodem 9.Plaszcz 10 otacza walczak 1 na calej je¬ go dlugosci i zapobiega promieniowaniu ciepla na zewnatrz. Plaszcz 11, znajdujacy sie wewnatrz plaszcza 10, oslania komore dymowa 6 oraz z pewnych wzgledów, któ¬ re beda nizej omówione, tylko czesc wal¬ czaka 1.Nachylenie walczaka 1 wzgledem pla¬ szczyzny poziomej jest tak duze, ze prze¬ wód odplywowy 9 znajduje sie znacznie wyzej niz przewód doplywowy 8. Woda, doplywajaca do podgrzewacza i przeply¬ wajaca miedzy rurami 2 do dolnej czesci walczaka, znajdujacej sie pod przewodem 8, przeplywa, wskutek zmniejszania sie jej ciezaru wlasciwego pod wplywem wzrostu temperatury, wzdluz rur 2 w kierunku przewodu odplywowego 9 droga, która wskutek nachylenia walczaka jest równo¬ legla do rur 2, czyli przeciwbieznie wzgle¬ dem kierunku przeplywu gazów spalino¬ wych, przeplywajacych rurami 2 z komo¬ ry 5 do komory 6. Warstwy wody o jedna¬ kowej temperaturze przebiegaja mniej wiecej wedlug kreskowanych linij izoter- micznych 12, a wiec prawie prostopadle do linij pradu przeplywu wody.Ze wzgledu na to, ze szybkosc wody, przeplywajacej od przewodu 8 do przewo¬ du 9, jest niewielka, sole, znajdujace sie w wodzie, z wyjatkiem chlorków i niewielu jeszcze innych, moga podczas ogrzewania sie wody s,pokojnie wydzielac sie i w posta¬ ci mulu osadzac sie w dolnej czesci walcza¬ ka 1. Dzieki duzemu rwhyleniu podgrzewa¬ cza osady zbieraja sie w poblizu sciany sito¬ wej U, co daje moznosc latwego ich usuwa¬ nia za pomoca umieszczonej w tym celu klapy 13.Ukosne i prawie zgodne z kierunkiem przeplywu wody ipolozenie rur plomien¬ nych utrudnia osadzanie sie pecherzy¬ ków powietrza na górnych czesciach tych* rur. Okolicznosc ta ma wazne znacze¬ nie, gdyz doswiadczenie wykazalo, ze pe¬ cherzyki powietrza,, które podczas ogrze¬ wania wydzielaja sie z wody, osiadaja na górnych czesciach irur, trzymajac sie tam dluzszy czas i w ten S(posób przyspie¬ szaja utlenianie sie i korozje do tego stop¬ nia, ze w rurach powstaja dziury. Przy u- kosnym polozeniu rur pecherzyki nie u- trzymuja sie w równowadze i skoro osiag¬ na pewna wielkosc latwiej oddzielaja sie od scianki rury i sprzyjaja przy tym na¬ wet równomiernemu przeplywowi wody podgrzewanej w kierunku przewodu odply¬ wowego 9.Dalsza zaleta ukosnego umieszczenia rur polega na tym, ze czasteczki stale w po¬ staci np. sadzy, kawalków wegla, które zwykle wydzielaja sie wewnatrz rur z ga¬ zów spalinowych, maja znacznie ulatwione obsuwanie sie w dól do komory 6 przez laczne dzialanie porywania ich pradem gazów oraz sile wlasnej ciezkosci. Z komo¬ ry dymnej 6 czasteczki te moga byc w spo¬ sób podobny do ogólnie stosowanego usu¬ wane przez otwarcie drzwiczek 14.Ze wzgledu na obecnosc w walczaku 1 izotermicznych powierzchni warstw wod¬ nych mozna okreslic granice warstwy wo¬ dnej o temperaturze okolo 100°C, a tym samym i wielkosc plaszcza 11, którego za¬ daniem jest stworzenie komory oslaniaja- — 2 —cej, przez która przepuszcza sie pare wylo¬ towa maszyny glównej i maszyn pomocni¬ czych lub inne plyny o temperaturze ponad 100°C i których cieiplo daje sie w ten spo¬ sób wykorzystac do podgrzewania wody w walczaku 1. Czesc górna plaszcza 11, po¬ czynajac od dolnej sciany sitowej k razem ze sciankami walczaka 1 tworzy jakby pod¬ grzewacz dodatkowy w postaci komory cy¬ lindrycznej 31, umozliwiajacy przeplyw ciepla z czynnika otaczajacego walczak 1 na wode, zawarta wewnatrz walczaka 1.Para lub inne czynniki, które zamierza sie w tym celu wykorzystac, doplywaja do plaszcza 11 przez przewód 15, a odplywa¬ ja czesciowo skroplone lub nie skroplone przewodem 16, wykonanym w postaci ru¬ ry wylotowej, lub przez inne bardziej od¬ powiednie miejsce.Dzieki temu, ze plaszcz 11 otacza rów¬ niez komore dymowa 6, umozliwia sie dal¬ sze odebranie gazom spalinowym ciepla przez ogrzanie pary wylotowej, przeply¬ wajacej przez te czesc komory cylindrycz¬ nej 31, która otacza komore dymowa 6. W ten sposób osiaga sie podwójna korzysc, a mianowicie ochlodzenie gazów spalinowych przy jednoczesnym zmniejszeniu ich obje¬ tosci oraz ogrzanie pary odlotowej, której objetosc dzieki temu wzrasta. Wskutek te¬ go uzyskuje sie zmniejszenie oporów cia¬ gu wytwarzanego przez gazy spalinowe, potencjal cieplny zas pozostajacej jeszcze do uzytku pary wylotowej wzrasta.Ze wzgledu na to, ze plaszcz 11 tworzy jednolita komore, która otacza zarówno ko¬ more dymowa, w której cieplo przechodzi z gazów spalinowych na pare, jak równiez i czesc walczaka podgrzewacza, w której odwrotnie ma miejsce przeplyw ciepla z pa¬ ry na wode, to mozna za pomoca np. prze¬ gród w komorze cylindrycznej 31 nadac odpowiedni kierunek przeplywu przez te komore czynnika ogrzewajacego i zwiek¬ szyc przeplyw ciepla z gazów spalinowych do wody w walczaku 1.Podgrzewacz moze byc umieszczony pod kotlem 17, jak uwidoczniono na fig. 2.Gazy spalinowe w tym przypadku przecho¬ dza z komory dymowej 18 kotla do komory wlotowej 5 podgrzewacza przez przewód 19, który jest przylaczony do komory 18 w jej górnej czesci, aby czasteczki stale, porywane z paleniska 23 gazami spalino¬ wymi, mogly osiadac w miejscu 21 komo¬ ry dymowej 18. Gazy spalinowe po prze¬ plywie przez podgrzewacz wychodza do a- tmosfery przez komin 22. Oczywiscie prze¬ wód 19 i komin 22 znajduja sie z boku ko¬ tla 17 i moga byc wykonane jako podwój¬ ne i byc umieszczonymi symetrycznie z obu stron kotla 17, gdyby sie to okazalo celo¬ wym ze wzgledów cieplnych lub estetycz¬ nych.Jezeli wymiary podgrzewacza lub inne wzgledy nie! pozwalaja na umieszczenie go pod kotlem, to mozna umiescic podgrze¬ wacz z boku kotla, jak uwidocznione na fig. 3. Ze wzgledu na wykorzystanie miejscas lub ze wzgledu na symetryczne rozmiesz¬ czenie ciezarów, moga byc zastosowane dwa podgrzewacze, umieszczone z boków ko¬ tla.Przyklady wykonania wedlug fig. 2 i 3 zachowuja wszystkie uprzednio wymienio¬ ne zalety wykonania wedlug fig. 1. W przykladzie wykonania wedlug fig. 3 jeden lub dwa kominy 22, umieszczone kolo ka¬ biny maszynisty, pozwalaja na to, aby dym i para wypuszczane byly w takim miejscu, w którym beda one najmniej przeszkadzac widocznosci sygnalów.Wymienione przyklady wykonania przedmiotu wynalazku odpowiadaja szcze¬ gólnie tym przypadkom, w których caly ko¬ ciol np. parowozowy jest umieszczony na jednym podwoziu, mogacym utrzymac ca¬ ly ciezar kotla wraz z podgrzewaczem lub podgrzewaczami.Jednak w przypadku, w którym paro¬ wóz ma rozwijac znaczna sile pociagowa lub w którym osie napedowe lub nosne nie — 3 —moga byc obciazone poza pewna granice i wskutek tego nie moga przejmowac pelne¬ go ciezaru kotla oraz podgrzewacza lub podgrzewaczy, jak równiez i innych orga¬ nów koniecznych do pracy parowozu, moz¬ na podgrzewacz wykonac tak, jak to jest u- widocznione np, fig. 4, to znaczy osadzic go na osobnym podwoziu 2U, zaopatrzonym w pewna liczbe osi 25, które moga byc zwy¬ klymi osiami nosnymi lub tez calkowicie albo czesciowo osiami napedowymi. Na podwoziu tym nalezy umiescic podgrze¬ wacz z odpowiednim nachyleniem w ten sposób, aby najwyzej polozona czesc górna komory dymowej 5 byla zwrócona do ko¬ mory dymowej 18 kotla 17, z której do¬ plywaja do niej gazy spalinowe. Na dru¬ gim koncu tego podwozia znajdowac sie powinna komora dymowa 6, do której do¬ chodza gazy spalinowe po przejsciu przez rury 2 podgrzewacza, aby w koncu wydo¬ stac sie przez komin 7 na zewnatrz. PL