Najdluzszy czas trwania patentu do 24 marca 1954 r.Wynalazek niniejszy dotyczy ulepsze¬ nia urzadzenia wedlug patentu nr 28246 do zabezpieczania przed zamarzaniem in¬ stalacji do wody uzytkowej wagonów ko¬ lejowych. W znanym ukladzie wedlug po¬ wyzszego patentu kurki spustowe insta¬ lacji do wody uzytkowej polaczone sa po stronie cisnienia z lezacym nizej wspól¬ nym samoczynnym zaworem oprózniaja¬ cym, rozrzadzanym czujnikiem cieplnym w zaleznosci od temperatury wody. Usku¬ tecznia sie to w ogólnosci za pomoca rury poprzecznej, laczacej ze soba komory kur¬ ków spustowych, znajdujace isie po stro¬ nie cisnienia, przy czym, jak wynika z rysunku patentu nr 28246, rura ta pola¬ czona jest u góry ze zbiornikiem wody i u dolu z zaworem oprózniajacym. Przy mrozie nastepuja okresowe oprózniania, gdyz zawór oprózniajacy spuszcza wode, która ochlodzila sie do temperatury, na¬ stawionej w czujniku cieplnym, dopóki naplywajaca cieplejsza woda nie spowo¬ duje ponownie zamkniecia zaworu.Jednak przy tych okresowych opróz- nianiach woda w poszczególnych rozgale¬ zieniach nie porusza sie i pomimo zasto¬ sowania zaworu oprózniajacego rozgale¬ zienia te moga zamarznac.Urzadzenie wedlug wynalaziku usuwate wade. Wedlug wynalazku wszystkie wypelnione woda przewody rurowe sa wlaczone szeregowo tak, ze przy kazdym, nawet najmniejszym opróznieniu przez wszystkie wypelnione woda rury wyste¬ puje przymusowo przeplyw ku zaworowi oprózniajacemu.Przy zabezpieczeniu przed zamarza¬ niem wedlug patentu nr 28246 moze je¬ dnak wystapic jeszcze inna wada. Jesli mianowicie temperatura wody, uzytej do wypelniania zbiornika wody, jest nizsza niz temperatura, nastawiona w czujniku cieplnym, rozrzadzajacym zaworem o- prózniajacym, to woda, wypelniajaca zbiornik, natychmiast odplywa, nawet wtedy, gdy wskutek ogrzewania pomiesz¬ czenia, w którym znajduje isie instalacja, nie istnieje niebezpieczenstwo z&marzia- nia.By usunac te wade, wlacza isie wedlug wynalazku albo zamiast czujnika, wysta¬ wionego na dzialanie temperatury wody, albo dodatkowo do tego czujnika i rów¬ nolegle do niego czujnik cieplny, wysta¬ wiony na dzialanie temperatury pomie¬ szczenia grzejnika lub czynnika grzejne¬ go. Pomieszczenie klozetowe, zawierajace instalacje wody uzytkowej, jest zawsze zaopatrzone w niedajace sie zamykac u- rzadzenie grzejne i wobec tego podczas ogrzewania wagonu jest zawsze utrzymy¬ wane w stanie cieplym. Zatem ten stan pracy wyklucza wszelkie niebezpieczen¬ stwo zamarzania, a ten czujnik, wysta¬ wiony na dzialanie temperatury pomiesz¬ czenia, grzejnika lub czynnika grzejnego, podczas dzialania ogrzewania w kazdym przypadku utrzymuje zawór oprózniajacy w zamknieciu i w sposób .pewny zapobie¬ ga niepotrzebnym stratom wody, nawet wtedy, gdy instalacje do wody uzytkowej napelni sie lub dopelni sie zimna jeszcze woda.Na zalaczonym rysunku przedstawio¬ ny jest przyklad wykonania urzadzenia wedlug wynalazku, zabezpieczajacego przed zamarzaniem instalacje do wody u- zytkowej wagonu kolejowego.Ze zbiornika 1 wody uzytkowej pro¬ wadzi przewód U do kurka splukujacego 5 muszli klozetowej 2. Ze strony (cisnienio¬ wej kurka splukujacego 5 przewód ten przedluza sie w postaci rury 6 do kurka 7 zbiornika wody (umywalni) 3. Do cisnie¬ niowej strony kurka 7 przylaczony jest przewód 9, prowadzacy ku dolowi do zbiornika oprózniajacego 8. Do rozrzadu zaworu oprózniajacego 8 oprócz wspo¬ mnianego w patencie nr 28246 czujnika cieplnego (termostatu) 11, wystawionego na dzialanie temperatury wody, przewi¬ dziany jest jeszcze drugi czujnik IV\ wla¬ czony równolegle do czujnika 11 i wysta^ wiony na dzialanie temperatury pomiesz¬ czenia klozetowego. Za pomoca przewo¬ dów 12 i 13 czujnika 11 i IV temperatu¬ ry sa wlaczone w obwód pradu przekazni¬ ka li, przylaczonego do zródla pradu za pomoca przewodów 17, 18. Przewody 15 i 16 prowadza od przekaznika do elektry¬ cznie uruchomianego zaworu oprózniaja¬ cego 8.Urzadzenie powyzsze dziala w sposób nastepujacy.Przyjmuje sie, ze np. czujnik 11 jest nastawiony na + 4°C, a czujnik IV — na + 2°C. Kazdy czujnik przerywa prze¬ chodzacy przezen obwód pradu przy obni¬ zeniu sie temperiatury ponizej tempera¬ tury nastawionej. Zawór oprózniajacy 8 stanowi zawór elektromagnetyczny tak wykonany, ze pozostaje w zamknieciu dopóty, dopóki zamkniety jest obwód pra¬ du przez jeden lub oba czujniki cieplne.Zawór oprózniajacy otwiera sie dopiero wtedy, gdy oba czujniki temperatury równoczesnie przerywaja przechodzace przez nich obwody pradu.Dopóki ogrzewa sie wagon, a wraz z nim i pomieszczenie klozetowe, stale zao¬ patrzone w nie dajace sie zamykac urza- — 2 —dzenie grzejne, czujnik cieplny IV utrzy¬ muje swe kontakty w zamknieciu, a wo¬ bec tego takze i zawór oprózniajacy 8 musi /pozostawac w zamknieciu, nawet wtedy, gdy czujnik cieplny 11 omywa wo¬ da o bardzo niskiej temperaturze, w da¬ nym przykladzie nizszej niz + 4°C. Do¬ piero gdy temperatura pomieszczenia jest nizsza niz + 2°C, na która nastawiony jest czujnik IV, a równoczesnie woda, omywajaca czujnik 11, posiada tempera¬ ture nizsza niz + 4°C, zawór oprózniajacy 8 umozliwia odplyw wody z przewodu 9 na zewnatrz przez nasade 10. Nastepuje przy tym ruch wody, we wszystkich cze¬ sciach przewodu i, 6, 9. Dzieki temu u- niemozliwia sie to, by w wypelnionej wo¬ da czesci przewodu woda pozostawala bez ruichu i zamarzala. Jesli przy temperatu¬ rze pomieszczenia nizszej niz + 2°C z przewodu 9 do termometru kontaktowe¬ go 11 znów doplynie woda o temperatu¬ rze wyzszej niz + 4°C, to zawór opróz¬ niajacy 8 znów isie zamknie. Zamkniecie to nastepuje równiez wtedy, gdy tempera¬ tura pomieszczenia wzrosnie ponad + 2°C, woda zas zachowuje temperature niztsza niz + 4°C. W obu przypadkach jest to pozadane, gdyz nie istnieje wtedy niebezpieczenstwo zamarzania.Oczywiste jest, ze wzy zatstosowaniu czujnika 11( czujnik 11, wystawiony na dzialanie temperatury wody, moze byc takze pominiety.Dla istoty wynalazku jest oczywiscie obojetne, czy rozrzad zaworu 'oprózniaja¬ cego czujnikami cieplnymi 11 i IV odby¬ wa sie idroga elektryczna, czy tez w inny sposób, np. przez rozszerzalnosc cieplna cieczy lub innego czynnika. Czujnik cie¬ plny IV nie musi byc tez wystawiony na dzialanie temperatury pomieszczenia, w którym znajduje isie ochraniana instalacja do wody uzytkowej, lecz móglby sie znaj¬ dowac w innym ogrzewanym pomieszcze¬ niu wagonu lub bezposrednio przy grzej¬ niku tego pomieszczenia lub w czynniku grzejnym, doplywajacym do jednego z grzejników wagonu. PL