Znane sa sposoby sortowania przed¬ miotów wedlug ich ciezaru, polegajace na tym, ze przedmiot przenosi sie kolejno na szereg wag, nastawionych na rózne obcia¬ zenia tak dlugo, az dojdzie wreszcie do wagi, której nastawienie odpowiada cie¬ zarowi przedmiotu. Waga ta uruchomia odpowiedni przyrzad, który usuwa odnos¬ ny przedmiot z drogi jego posuwu i wpro¬ wadza go do przegródki, odpowiadajacej danej wadze. Sortowanie przedmiotów we¬ dlug ciezaru uskuteczniane jest dotych¬ czas równiez i w ten sposób, ze przedmiot jest waiony i usuwany za pomoca jednej i tej samej wagi. Przy tego rodzaju sor- towaniach mozna rozrózniac trzy rózne czynnosci, a mianowicie: odbieranie przed¬ miotu przez wage, wazenie wzglednie sprawdzanie jego ciezaru i usuwanie go z wagi.Kazda z tych czynnosci wymaga pew¬ nego, chociazby krótkiego okresu czasu, który nie moze byc dowolnie zmniej¬ szany ze wzgledu na dokladnosc waze¬ nia.Z tego powodu okres czasu, potrzebny do sortowania jednego przedmiotu, jest równy sumie poszczególnych okresów cza-su, potrzebnych na wykonanie kazdej ze wspomnianych powyzej trzech czynno¬ sci.Celem wynalazku niniejszego jest skró¬ cenie tego okresu pracy urzadzenia i osia¬ gniecie wskutek tego wiekszej sprawno¬ sci.Wynalazek polega na tym, ze przed¬ miot przechodzi przez szereg przyrzadów, za pomoca których jest on wazony albo u- suwany, przy czym dzialanie kazdego przyrzadu jest zalezne od dzialania przy¬ rzadu poprzedniego.Teoretycznie kazde urzadzenie do wy¬ konywania sposobu wedlug wynalazku sklada sie z polaczonych przyrzadów: wa¬ gi V i usuwacza O. Poniewaz jednak dzia¬ lanie kazdego przyrzadu jest zalezne od impulsu poprzedzajacego przyrzadu, prze¬ to w pierwszym z nich V1 usuwacz jest zbedny i w praktyce nie stosuje sie go.Ostatni usuwacz 02 nie ma za soba przyrzadu uruchomianego za pomoca wa¬ gi, wobec czego w tym miejscu waga jest zbedna i w praktyce pominieta.W praktyce urzadzenie tak jest wyko¬ nane, ze przedmiot przechodzi przez sze¬ reg przyrzadów, z których ipierwszy, waga V19 tylko wazy go i zawsze przepuszcza bez wzgledu na ciezar przedmiotu do dal¬ szych przyrzadów VO, które ten przed¬ miot albo usuwaja albo waza i podaja dalej. Ostatni usuwacz 02 usuwa przed¬ miot albo przestawia go na nieruchomym stole i po tym go przepuszcza.Liczba przyrzadów VO jest zalezna od tego, na ile grup przedmioty maja byc sor¬ towane. Poza tym dobudowany przyrzad odbierajacy P i przyrzad koncowy K nie oddzialywuja na sposób sortowania i .stanowia tylko przyrzady pomocni¬ cze.Wagi przyrzadów wedlug wynalazku tak sa nastawione, ze polozenie ich rów¬ nowagi odpowiada kolejno coraz mniej¬ szemu albo tez coraz wiekszemu ciezaro¬ wi przedmiotów. Przedmiot posuwa sie dopóty poprzez przyrzady, az swym cie¬ zarem spowoduje wychylenie sie wagi je¬ dnego z przyrzadów, który elektrycznie lub mechanicznie, albo w inny sposób uru¬ chomi nastepny przyrzad, który z kolei usuwa przedmiot.Przedmiot wynalazku nie zmienia sie, gdy uklad urzadzenia jest taki, ze kazdy przyrzad samoczynnie wazy i usuwa przedmiot, a przepuszcza go tylko wtedy, gdy jest rozrzadzany poprzednim przy¬ rzadem. Urzadzenie moze byc równiez wykonane tak, ze ciezar przedmiotu, nie powodujac wychylania belki wagi jednego przyrzadu, uruchomia nastepny przy¬ rzad.Z powyzszego wynika, ze przedmiot nie jest usuwany za pomoca tego przyrza¬ du, który okresla, ze powinien on byc u- suniety, lecz za pomoca innego, dalszego przyrzadu wtedy, gdy juz nastepny przed¬ miot jest poprzedzajacym przyrzadem wa¬ zony lub usuwany. Kazdy przyrzad moze wprawdzie spelniac dwie czynnosci, lecz w kazdym okresie pracy urzadzenia odby¬ wa sie albo wazenie albo usuwanie. We¬ dlug niniejszego sposobu okres czasu pra¬ cy urzadzenia jest wiec równy okresowi czasu, jaki jest potrzebny do przeniesie¬ nia 'przedmiotu i zwazenia go, albo do przeniesienia i usuniecia go, czyli jest ró¬ wny sumie dwu poszczególnych okresów czasu.Przyklad wykonania urzadzenia do przeprowadzania sposobu sortowania przedmiotów wedlug wynalazku, np. na trzy gatunki, jest uwidoczniony na rysun¬ ku, przy czym dla przykladu przedstawio¬ ne jest urzadzenie do sortowania kul do nabojów. Poszczególne przyrzady sklado¬ we tego urzadzenia sa rozmieszczone wzdluz linii prostej.Przedmiot wynalazku nie zmienia sie jednak w niczym, jezeli poszczególne przy¬ rzady skladowe zostana rozmieszczone na — 2 —obwodzie kola, i jest rzecza zrozumiala, ze do sortowania innych przedmiotów roz¬ mieszczenie przyrzadów musi byc dostoso¬ wane do rodzaju tych przedmiotów.Fig. 1 przedstawia urzadzenie wedlug wynalazku w widoku z boku, fig. 2 — to samo urzadzenie w widoku z góry, fig. 3 — równiez to urzadzenie w przekroju po¬ przecznym wzdluz plaszczyzny pionowej, fig. 4 — przyrzad V201 w chwili usuwa¬ nia przedmiotu, fig. 7, 8 i 9 przedstawia¬ ja szczególy przyrzadu V2019 fig. 10 przedstawia wage V w widoku z boku, fig. 11 — przyrzad usuwajacy 02 w prze¬ kroju pionowym, fig. 12 — widok z boku koncowego przyrzadu K ze stojakiem do usuwania kuli, fig. 13 — czesc przyrza¬ du usuwajacego w chwili, gdy mostek do usuwania znajduje sie w polozeniu gór¬ nym, fig. 14 i 15 przedstawiaja odmiane urzadzenia w widoku z boku i z góry, przeznaczonego zwlaszcza do sortowania jaj.Zaklada sie w dalszej tresci opisu, ze teoretyczny ciezar przedmiotu np. kuli wynosi 15 g, a dopuszczalna tolerancja ^0,3 g. Glównymi czesciami urzadzenia sa: przyrzad odbierajacy P, waga Vlf przyrzad V20lf usuwacz 02 i przyrzad koncowy K.Przenoszenie kul uskutecznia sie za pomoca pewnej liczby widelek 1, przymo¬ cowanych do katownika 2. Katownik 2 wykonywa dwa ruchy, mianowicie: ruch podluzny w plaszczyznie poziomej i ruch wahadlowy w plaszczyznie pionowej po obwodzie kola wzgledem osi walu 3 (fig. 2 i 3). Wynikiem tych ruchów jest pewien ruch zlozony widelek 1 miedzy dwoma przyrzadami, sasiadujacymi ze soba, a mianowicie: ruch po zamknietej linii krzy¬ wej. Podczas posuwu w góre widelki 1 podnosza umieszczony na stole przedmiot, podczas ruchu w plaszczyznie poziomej przedmiot ten jest przenoszony na przy¬ rzad nastepny, po czym podczas ruchu w dól przedmiot zostaje polozony na stól te¬ go przyrzadu, a wreszcie widelki wraca¬ ja do polozenia poczatkowego ruchem po¬ ziomym, aby, podnoszac sie, zabrac przed¬ miot nastepny. Okres czasu powracania widelek dolem do polozenia poczatkowego zostaje wyzyskany do wazenie, wzgle¬ dnie usuwania sortowanych przedmio¬ tów.Opisane ruchy katownika 2 osiaga sie w sposób nastepujacy. W podstawie i (fig. 1 i 3) osadzony jest wal 5, napedza¬ ny za pomoca kola pasowego 6 (fig. 3).Tarcza 8, zaklinowana na wale 5, jest za¬ opatrzona w dwa rowki, w których tocza sie krazki, osadzone na dwóch dzwigniach 9, 10 (fig. 1). Dzwignia 9 jest dwura- mienna i osadzona na czopie 81 (fig. 1) w podstawie i. Drugie ramie dzwigni 9 posiada widelki, które zaczepiaja o czopy nasadki 11 (fig. 1, 2), osadzonej obroto¬ wo na wale 3, który jest osadzony prze¬ suwnie i obrotowo w lozyskach 12, 13 wspornika H (fig. 2 i 3). Na wale 3 osa¬ dzone sa dwa ramiona 15, 16 (fig. 2, 5), polaczone jednymi koncami z katowni¬ kiem 2, który z kolei polaczony jest szty¬ wno z widelkami 1. Katownik 2, wal 3 i ramiona 15, 16 tworza rame, przesuwa¬ na w lozyskach 12, 13, która w tych lo¬ zyskach moze miec ruch wahadlowy wzgledem osi walu 3. Pod dzialaniem dzwigni 9 wal 3 posuwa sie wzdluz swej osi. Ten sam ruch poziomy wykonywuja równiez widelki 1 podczas przenoszenia przedmiotów.Drugi ruch widelek 1, czyli ruch w góre i w dól, osiaga sie za pomoca dzwi¬ gni 10, której krazek przesuwa sie w dru¬ gim rowku tarczy 8, a drugi jej koniec jest polaczony z walkiem poziomym 19 za pomoca drazka 17 i ucha 18 (fig. 1, 2, 3). Drazek 19 jest zaopatrzony na kon¬ cach w dwa ramiona 20, 21, prostopadle do walka 19 (fig. 2 i 3). Ramiona te po¬ siadaja na koncach lozyska, przy pomocy — 3 -których moga sie obracac na czopach wal¬ ka 3 przy lozyskach 12, 13. Drugie konce ramion 20, 21 sa zaopatrzone w przymo¬ cowany do nich na stale plaskownik 22 i na czolowych powierzchniach posiadaja wyciecia, w które wchodzi jedna z pólek katownika 2. Plaskownik 22 jest na gór¬ nej stronie zaopatrzony w zbiornik 23 (fig. 2, 5) i trzy mostki 24, 25, 26. Zbior¬ nik 23 znajduje sie w odbiorniku P, po¬ zostale zas mostki w przyrzadach V201 i 02 i przy przyrzadzie koncowym K.Wskutek obrotu tarczy 8 dzwignia 10 wy¬ chyla sie, a to wychylenie przenosi sie przy pomocy drazka 17, ucha 18 i walka 1$ na ramiona 20, 21, które obracaja sie na czopach walu 3. Konce ramion 20, 21, a wiec takze i plaskownik 22 wraz z przy¬ mocowanymi do niego zbiornikiem 23 i mostkami 24 25, 26 oraz katownikiem 2 wykonywuja ruch po obwodzie kola w gó¬ re i w dól. Wskutek dzialania dzwigni 9 i 10 ruch widelek 1 odbywa sie po torze zamknietym, przy czym wskutek ruchu widelek w góre przedmioty sa podnoszo¬ ne, a wskutek ruchu poziomego sa prze¬ noszone do nastepnego przyrzadu, na któ¬ ry zostaja polozone przy ruchu widelek w dól. Podczas ruchu powrotnego widel¬ ki powracaja do polozenia pierwotnego.Pierwsze widelki 1 wykonuja ten ruch miedzy przyrzadami P i Vv drugie mie¬ dzy przyrzadami V\ i 7201 itd.Ramiona 20, 21 nie musza wahac sie wzgledem osi walu 3, równiez plaskownik 22 nie musi byc przymocowany do ramion 20, 21, a mostki 24, 25, 26 nie musza byc osadzone na wspólnym plaskowniku 22, lecz kazdy mostek moze obracac sie wzgle¬ dem innej osi. Podnoszenie, nakladanie i przenoszenie przedmiotu moze równiez od¬ bywac sie wzdluz linii prostych. W tym przypadku katownik 2 z widelkami 1 mo¬ ze sie przesuwac poziomo w prowadnicy, której mozna nadawac ruch prostolinijny w góre i w dól.W przedstawionej na rysunku odmia¬ nie wykonania wynalazku przesuw wide¬ lek w kierunku pionowym jest tak znacz¬ ny, ze moga one swobodnie przesuwac sie w obydwóch polozeniach krancowych nad mostkami 56 i pod szalkami wagowymi przyrzadów V1 i V2Ov Przesuw widelek w kierunku poziomym jest równy odleglo¬ sci pomiedzy dwoma sasiednimi przyrza¬ dami.Sortowane kule tocza sie w pochylym korytku 27 (fig. 5), az do zetkniecia sie z zastawka 28, obracajaca sie na czopach 29. Dno tego korytka jest zaopatrzone w blache 30, odgieta ku dolowi. Podczas dzia¬ lania urzadzenia zbiornik 23 przesuwa sie w góre i w dól. W polozeniu górnym ude¬ rza on o wystep rygla 28 i podnosi go, wskutek czego kula zostaje zwolniona i pod dzialaniem wlasnego ciezaru opada do zbiornika 23 (fig. 6). Podczas przesu¬ wu zbiornika w dól zmienia sie jego po¬ chylenie, az do osiagniecia takiego polo¬ zenia, przy którym kulka, toczac sie po skosnie ustawionym dnie zbiornika, sipa- da do korytka stojaka 31 odbiornika P (fig. 5). Stojak 31 jest polaczony z plyta 32, do której sa równiez przymocowane przyrzady Vv V2Ov 02 i K. W chwili, gdy pierwsze widelki 1 umiescily kule na pierw¬ szej wadze V19 rygiel 28 opada pod dzia¬ laniem wlasnego ciezaru i zamyka w ten sposób przejscie dla dalszych kul. Pierw¬ sze widelki przesuwaja sie dolem do przyrzadu P, gdzie sie zatrzymuja, a pod dzialaniem dzwigni 10 przesuwaja sie w góre i podnosza kule, znajdujaca sie na stojaku 31. Widelki 1 przenosza podczas swego poziomego ruchu kule nad pierwsza wage Vv po czym wskutek przesuwu w dól umieszczaja ja na szalce 33 tej wagi (fig. 10). Jednoczesnie podnosi sie rów¬ niez zbiornik 23 w celu zabrania nastep¬ nej kuli w sposób powyzej opisany.Szalka 33 ma szerokosc równa szero¬ kosci stojaka 31. Na górnej stronie posia- — 4 —da ona rowek do kuli, a na dolnej jest o- szlifowana i zaopatrzona we wciecie do ostrza belki wagowej 34- Waga jest tak umieszczona w urzadzeniu wedlug wyna¬ lazku, ze widelki 1 moga sie przesuwac w górnym polozeniu nad szalka 33, a w dol¬ nym polozeniu pod belka wagowa 34- W tym celu ramie pionowe 35 szalki 33, za¬ wieszone na ostrzu belki 34, jest skiero¬ wane najpierw poziomo, a dopiero poza zasiegiem widelek 1 pionowo w dól, prze¬ chodzac przez otwór w belce wagowej al¬ bo obok niej. Dolna czesc ramienia 35 jest skierowana skosnie i zaopatrzona w czop 36, który znajduje sie na linii piono¬ wej pod ostrzem belki wagowej. Belka wagowa 34 jest zawieszona na ostrzu w stojaku 37 i obciazona tak, ze w poloze¬ niu równowagi jest pochylona skosnie do tylu. Stojak 37 ma na dolnym koncu o- twór, w którym znajduje sie czop draz¬ ka 38, zawieszonego drugim koncem prze¬ gubowo na czopie 36. Belka wagowa 34 jest na tylnym koncu zaopatrzona w cie¬ zarek 39. Zderzak 40 ogranicza wychyla¬ nie belki wagowej do dolu. Polozenie rów¬ nowagi jest okreslone tym, ze belka wa¬ gowa wychyla sie tylko wtedy, gdy cie¬ zar kuli jest wiekszy niz 15,3 g. Na kon¬ cu belki wagowej znajduje sie trzpien 41 z materialu izolacyjnego. Stojak 37 jest przymocowany do plyty 32 za pomoca wspornika 42.W przypadku, gdy na szalce 33 wagi V1 zostala umieszczona za ciezka kula o ciezarze np. 15,4 g, wtedy szalka z kula przesuwa sie w dól, belka wagowa 34 przechyla sie i laczy za pomoca trzpienia 41 dwa kontakty 43, 4i (fig. 10), wsku¬ tek czego zostaje zamkniety obwód pra¬ du, który uruchomia nastepny przyrzad, usuwajacy kule.Nastepny przyrzad V201 sklada sie z wagi V2, takiej samej jak i waga Vlf i z przyrzadu usuwajacego Or Te dwa przy¬ rzady umieszczone sa na wspólnym stoja¬ ku 45 (fig. 3). Pod przyrzadem V201 znaj¬ duje sie walek 46 (fig. 3), na którym osa¬ dzone sa dwie dzwignie pionowe 47, 48 (fig. 3, 4, 11), których konce sa zaopa¬ trzone w krazki, oraz dzwignia pozioma 51, która za pomoca drazka 52 jest pola¬ czona z dzwignia 53 (fig. 1). Dzwignia 53 jest zaopatrzona w krazek 54, znajduja¬ cy sie w rowku tarczy 7, osadzonej na wale 5. Rowek w tarczy 7 ma taki ksztalt, iz przy obrocie walu nadaje dzwigniom pionowym 47, 48 ruchy wahadlowe, wsku¬ tek czego krazki 49, 50 przechodza z po¬ lozenia, przedstawionego na fig. 3, w po¬ lozenie wedlug fig. 4.Ruch wahadlowy dzwigni 47, 48 (fig. 3 i 11) odbywa sie tak, ze krazki 49, 50 wychylaja sie ku srodkowi urzadzenia (fig. 3 i 11 w prawo) w czasie, gdy przed¬ miot jest przenoszony, ruch zas powrotny odbywa sie przy koncu poziomego ruchu zwrotnego widelek 1. Usuwacz Ox przy¬ rzadu V201 i przyrzad usuwajacy 02 sa jednakowe, wobec czego opis wystarczy ograniczyc do jednego z nich.Nad dzwignia 47 umieszczony jest su¬ wak 55 (fig. 3), posiadajacy na koncu stól 56, wygiety ku dolowi, którego szero¬ kosc jest równa szerokosci szalki wago¬ wej. Stól jest osadzony na suwaku za po¬ moca czopa, zaopatrzonego u góry w zab 57, u dolu zas w podpórke 58 z otworem 59, w którym umocowany jest koniec spre¬ zyny, dociskajacej stale suwak do krazka 49. Suwak 55 usiluje przesuwac sie stale razem z krazkiem 49 w kierunku stolu pod dzialaniem wymienionej sprezyny, a co¬ fany jest z powrotem w lewo za pomoca krazka 49.Nad suwakiem 55 osadzone sa obroto¬ wo na czopie 61 trzy dzwignie. Pierwsza dzwignia 62 (fig. 3 i 7) znajduje sie swym lewym koncem tak gleboko w wycieciu prowadnicy suwaka, ze w polozeniu uwi¬ docznionym na fig. 3 zaczepia o zab 57 i uniemozliwia przesuw suwaka 55 wraz — 5 —z krazkiem 49 w kierunku stolu wagi (w prawo). Prawe ramie dzwigni 62 jest ciezsze niz ramie lewe i posiada na kon¬ cu czop 63, o który zaczepia sprezyna pla¬ ska 64, przymocowana do dzwigni 65, osa¬ dzonej na czopie 61. Dzwignia 65 jest po¬ ciagana w góre za pomoca sprezyny 66 i posiada na lewym koncu zab, zachodza¬ cy w kotwice 67 elektromagnesu 68. Gdy przez uzwojenie elektromagnesu prad nie przeplywa, kotwica jest odsunieta od elektromagnesu za pomoca sprezyny 69 i przytrzymuje dzwignie 65 w polozeniu, uwidocznionym na fig. 3. Trzecia dzwi¬ gnia 70 (fig. 9) moze wahac sie w dwóch kierunkach i jest pociagana w polozenie, uwidocznione na fig. 3, za pomoca spre¬ zyny 71. Koniec dolny tej dzwigni posia¬ da wystep 72. Dzwignia 70 jest zaopatrzo¬ na w czop 73, zachodzacy pod prawy ko¬ niec dzwigni 65. Pod lewym koncem dzwi¬ gni 62 znajduje sie zderzak 74, zapobie¬ gajacy nadmiernemu przesuwowi w dól dzwigni 62 i przesuwowi zeba 57 w pra¬ wo.Wskutek poziomego ruchu pierwsze widelki 1 wprowadzily juz z przyrzadu P kulke o ciezarze np. 15,4 g na przyrzad V1 i umiescily ja wskutek przesuwu w dól na szalke 33 (fig. 10). Nastapilo to w cza¬ sie, gdy dzwignia 47 przyrzadu V20lf a wiec takze krazek 49 znajduje sie w pra¬ wym polozeniu krancowym. Podczas ru¬ chu powrotnego pierwszych widelek 1 do¬ lem waga V1 wazy kule, a dzwignia 47 powraca w polozenie lewe, naciska kraz¬ kiem 49 podpórke 58 i przesuwa w ten sposób suwak 55 oraz stól 56 w lewe po¬ lozenie krancowe. Krazek 49 przesuwa su¬ wak 55 w polozenie lewe tylko w tym przypadku, gdy suwak byl poprzednio wy¬ suniety za pomoca sprezyny 60 w poloze¬ nie prawe, czyli gdy w poprzednim okresie roboczym przedmiot poprzedni zostal u- suniety za pomoca stolu 56. Jezeli w po¬ przednim okresie wazenie odbywalo sie na przyrzadzie V20lf suwak 55 zostal w le¬ wym polozeniu przytrzymany za pomoca zeba dzwigni 62, krazek 49 powraca, o- czywiscie, w lewe polozenie, nie wywiera¬ jac zadnego dzialania. Krazek 49 zacze¬ pia wtedy o wystep 72, przechyla dzwignie 70, która pod dzialaniem sprezyny 71 po¬ wraca w polozenie pionowe.Jak juz wspomniano, wazono na przy¬ rzadzie V1 kulke o ciezarze 15,4 g. Ponie¬ waz waga V1 jest nastawiona na ciezar 15,3 g, przeto jej dzwignia wychyla sie po nalozeniu kulki i za pomoca sworznia 41 laczy dwa kontakty 43, ^^, zamykaja¬ ce obwód pradu elektrycznego, wskutek czego nastepny przyrzad V201 otrzymuje impuls, ze nie wazy przeniesionej kulki, lecz ja usuwa. Impuls dzialal w chwili, gdy stól wykonywa w dolnym polozeniu ruch powrotny, wskutek czego znajduja¬ ce sie na nim widelki powracaja w celu zabrania nowych kulek. Pierwsze widelki 1 powracaja od przyrzadu V1 do przyrza¬ du P, drugie widelki 1 od przyrzadu V201 do przyrzadu V1 itd.Wskutek polaczenia kontaktów 43, -4-4 prad elektryczny doplywa do elektroma¬ gnesu 68, który przyciaga kotwice 67. W ten sposób dzwignia 65 zostaje zwolniona i jej lewy koniec podniesiony wskutek dzialania sprezyny 66. Sprezyna 64, pola¬ czona z drugim ramieniem dzwigni 65, opada i nie przytrzymuje nadal czopa 63.Wskutek tego dzwignia 62 pod dzialaniem wlasnego ciezaru lub z innego powodu przyjmuje polozenie, w którym lewy zab jest podniesiony. Nastepnie drugie widel¬ ki 1 zachodza pod wage Vlf wskutek ru¬ chu do góry podnosza kule, wskutek zas poziomego ruchu przenosza ja do przyrza¬ du V20lf za pomoca którego kula ma byc usunieta.Podczas tego poziomego ruchu drugich widelek 1 przesuwa sie równiez dzwignia 47 i krazek 49 w prawo, a jednoczesnie przesuwaja sie takze suwak 55 i stól 56. — 6 —Zab 57 nie napotyka wówczas przy prze¬ suwaniu sie na przeszkode, poniewaz zab dzwigni 62 jest podniesiony. Skoro jed¬ nak zab 57 wysunie sie poza obreb dzia¬ lania zeba dzwigni 62, krazek i9 uderza o wystep 72 i pochyla dzwignie 70, wsku¬ tek czego czop 73 uderza w prawy koniec dzwigni 65 i podnosi go, przy czym lewy koniec dzwigni 65 przesuwa sie w dól, za¬ czepia o kotwice 67, która zostaje odsu¬ nieta za pomoca sprezyny 69. Krazek i9 przesuwa sie w prawe polozenie kranco¬ we, a wraz z nim i suwak 55 tak dlugo, az zab 57 uderzy o zderzak 7i.Przyrzad V201 znajduje sie wtedy w polozeniu, uwidocznionym na fig. 4, czyli szalka wagowa jest zaslonieta od góry stolem 56. W tym czasie drugie widelki t doprowadzily zbyt ciezka kule i umiescily ja na przyrzadzie V20lf z którego ma byc ona usunieta. Poniewaz stól 56 jest wysu¬ niety, kula stacza sie po nim na mostek 2A, który zajal polozenie dolne. Po tym mostku toczy sie kula tak daleko, az zde¬ rzy sie z wystepem 75 korytka 76, Tutaj pozostaje ona tak dlugo, az mostek pono¬ wnie wróci do góry i wprowadzi kule, o- parta o wystep, do korytka 76, w którym kula toczy sie do zbiornika ciezszych kul ponad 15,3 g (fig. 13).Gdyby kula miala ciezar mniejszy, np! 15,1 g, to waga V± nie spowodowalaby styku kontaktów, dzwignia 65 pozostala¬ by przy kotwicy 67, a zab dzwigni 62 w polozeniu dolnym. Przy przesuwie suwa¬ ka w lewo zostalby wprawdzie zab dzwi¬ gni 62 podniesiony zebem 57, lecz pod dzialaniem sprezyny 6A powrócilby z po¬ wrotem w polozenie dolne- wskutek czego przy przesuwie w prawo suwak pozostal¬ by w polozeniu lewym, oparty zebem 57 o dzwignie 62, W tym przypadku kula nie zostalaby usunietay lecz umieszczona na szalce wagi. Poniewaz belka wagowa przy¬ rzadu V2Qt jest tak nastawiona, ze wy¬ chyla sie przy wiekszym ciezarze niz 14,7 g, przeto przyrzad V20t dawalby impuls nastepnemu przyrzadowi 02, aby on usu¬ wal kule. Gdy rozrzad wagi nastapi wczes¬ niej, nim krazek %9 zajmie lewe poloze^ nie krancowe, co zwykle sie zdarza, a po¬ przednia kula, znajdujaca sie na wadze, nie zostanie usunieta, to zab 57 opiera sie o dzwignie 62 wskutek dzialania sprezy¬ ny 60. Spowodowane w ten sposób tarcie zapobiega przesuwowi w góre dzwigni 62 natychmiast po zwolnieniu przez dzwignie 65. Nastepuje to dopiero wtedy, gdy kra¬ zek U9 przesunie suwak 55, a takze zab 57 w lewe polozenie krancowe. Wtedy zab 57 odlacza sie od dzwigni 62, która (odciazo¬ na) powraca do góry, wskutek czego przy nastepnym ruchu w prawo zab przeclK* dzi swobodnie.Kula zostaje doprowadzona za pomoca trzecich widelek 1 do przyrzadu usuwaja¬ cego 02 (fig. 11), który jest wykonany tak, jak usuwacz 01 przyrzadu V20x. Zsl- miast wagi przyrzad posiada stól nieru¬ chomy 77, którego szerokosc jest równa szerokosci szalki wagowej. Przyrzad 02 jest rozrzadzany za pomoca dzwigni 43, która wychyla sie tak samo, jak dzwignia 47 przyrzadu V2Ox. Przyrzad 02 usuwa kule, w tym przypadku o ciezarze 15*1 g, w taki sam sposób, jak przyrzad poprze¬ dni za pomoca mostka 25 do korytka 78, w którym kula toczy sie do zbior¬ nika.Gdyby kula miala ciezar np. 14,6 g, czyli bylaby za lekka, wówczas bylaby wazona na wadze Vt i wadze V2 przyrza¬ du V2Ov z których zadna nie spowodowa¬ laby kontaktu i kula zostalaby przeniesie na do usuwacza 02, z którego nie zostalaby usunieta. Kula pozostalaby na stole nieru¬ chomym 77 i zostalaby przeniesiona za po¬ moca czwartych widelek 1 do przyrzadu K («g. 12).Przyrzad K stanowi stojak 79 (fig. 2 i 12), który na koncu ramienia poziome¬ go nie posiada korytka, lecz skosna po- — 7 —wierzchnie, po której kula toczy sie na mostek 26, który podczas ruchu w góre podnosi ja do korytka 80, w którym to¬ czy sie ona do zbiornika na lekkie kule o wadze ponizej 15 g.Urzadzenie moze byc takze zbudowa¬ ne w ten sposób, ze kule tocza sie z usu- waczy bezposrednio do korytek. Miejsca zatrzymania, które stanowia mostki 2U, 25, 26, sa zastosowane tylko do specjal¬ nych celów, gdy przedmioty sortowane, np. jaja, maja byc zaopatrzone w pie¬ czatki.Opisany sposób sortowania przedmio¬ tów sluzy do sortowania ich na trzy ro¬ dzaje. Gdy przedmioty maja byc sortowa¬ ne na wieksza lub mniejsza liczbe rodza¬ jów, nalezy zastosowac wieksza lub mniej¬ sza liczbe przyrzadów VO. Gdy przedmio¬ ty maja byc sortowane na szesc gatunków, urzadzenie bedzie sie róznilo od opisanego tym, ze zamiast jednego przyrzadu VO zastosuje sie cztery takie przyrzady. Od¬ powiednio do tego nalezy równiez zmienic liczbe innych narzadów lub przyrza¬ dów.Urzadzenie, opisane i przedstawione na rysunku, jest tylko przykladem wyko¬ nania. Jak wynika z opisu, kazdy przyrzad rozrzadza nastepny, gdy przedmiot ma byc usuniety. Podczas biegu jalowego u- rzadzenia stoly 56 pozostaja stale w cof¬ nietym (lewym) polozeniu, poniewaz zab 57 stale pozostaje zaczepiony o dzwignie 62.Urzadzenie moze byc równiez zbudo¬ wane odwrotnie tak, aby usuwalo przed¬ mioty, a wazylo je tylko wtedy, gdy to zostanie spowodowane specjalnym rozrza¬ dem, wspóldzialajacym z wagami. Naj¬ prostsza odmiana wykonania bedzie taka, w której dzwignia 62 bedzie przytrzymy¬ wana za pomoca kotwicy elektromagnesu w polozeniu górnym, wskutek czego pod¬ czas rozrzadu bedzie sie ona przesuwala w dól i zapobiegala przesuwowi stolu pod dzialaniem krazka 49. Oczywiscie, nasta¬ wianie dzwigni 62 w polozenie pierwotne i inne szczególy musialyby byc zmienione.Ta zmiana spowodowalaby przy zachowa¬ niu poprzedniego wykonania kontaktu od¬ wrotne nastawienie wagi, wskutek czego urzadzenie najpierw sortowaloby za lek¬ kie kule, po tym kule o wlasciwym cieza¬ rze, a wreszcie kule za ciezkie. Podczas biegu jalowego stoly 56 stale by sie wte¬ dy wysuwaly. Tego rodzaju wykonanie u- rzadzenia nie jest uwidocznione na ry¬ sunku.Mozliwe sa jeszcze dwie inne odmia¬ ny wykonania urzadzenia, mianowicie ta¬ kie, w których najpierw usuwane sa przed¬ mioty za ciezkie, a po tym kolejno coraz lzejsze, a rozrzad jest uskuteczniany, gdy przedmiot ma byc wazony, oraz taka od¬ miana wykonania, w której rozrzad w ce¬ lu usuniecia przedmiotu nastepuje wtedy, gdy najpierw usuwa sie lzejsze, a po tym kolejno coraz ciezsze przedmioty. W tych przypadkach musza byc zastosowane inne kontakty elektryczne i belki wagowe.W opisanej odmianie zastosowano do rozrzadu prad elektryczny i elektroma¬ gnes. Przedmiot wynalazku nie ulega zmianie, gdy do rozrzadzania zastosuje sie narzady mechaniczne.Inna odmiana wynalazku polega na oddzieleniu w przyrzadach VO wagi od usuwacza. W tym przypadku przedmiot przechodzi kolejno przez wage i usuwacz.Dzialanie kazdego usuwacza jest wtedy zalezne od dzialania poprzedzajacej go wagi, z która on tworzy pare. W tym przy¬ padku przedmiot przechodzi tak dlugo po¬ przez przyrzady, az dzieki swemu cieza¬ rowi spowoduje wychylenie wagi, która wtedy elektrycznie lub mechanicznie roz¬ rzadza usuwacz w celu usuniecia przed¬ miotu, który zostaje nan przeniesiony. W tym przypadku mozna równiez zastoso¬ wac dowolne uklady kontaktów, nastawie¬ nia wag itd. — 8 —Urzadzenie w tym przykladzie wyko¬ nania posiadaloby do sortowania na trzy gatunki jeden przyrzad odbierajacy P, jedna wage V1, jeden przyrzad usuwaja¬ cy 019 jedna wage V2, jeden przyrzad u- suwajacy 02 i przyrzad koncowy K. U- klad wag V i przyrzadów usuwajacych O bylby taki, jak uwidoczniono na fig. 10 i 11. Oczywiscie, w tym przypadku urza¬ dzenie bedzie dluzsze i bedzie posiadalo wieksza liczbe widelek przenosnikowych. PL