Wynalazek niniejszy dotyczy urzadze¬ nia do ogrzewania przeplywajacej cieczy, a w szczególnosci urzadzenia do ogrzewa¬ nia mleka kauczukowego w celu zageszcza¬ nia, koagulowania, wulkanizowania lub u- plastyczniania go, Urzadzenie wedlug wynalazku stanowi zbiornik, w którym ogrzewana ciecz krazy w sposób ciagly bedac jednoczesnie podda¬ wana dzialaniu zmiennego pola elektrycz¬ nego, najlepiej o wielkiej czestotliwosci, wytworzonego pomiedzy elektrodami kon¬ densatora; elektrody te moga stanowic za¬ razem czesc scianek wzmiankowanego zbiornika.Oprócz tego wynalazek dotyczy rów¬ niez urzadzen pomocniczych, stosowanych najlepiej lacznie i opisanych dokladniej w dalszym ciagu opisu.Do urzadzen tych naleza co najmniej dwa narzady, wchodzace w sklad zespolu czesci wymienionego zbiornika i umozli¬ wiajace wprowadzanie do zbiornika róz¬ nych substancji, z których co najmniej jed¬ na jest ciecza, doznajaca zmiany stanu fi¬ zycznego pod dzialaniem ciepla, i które maja byc w zbiorniku poddane obróbce cieplnej oraz polaczone ze soba w ten spo¬ sób, iz wychodza z niego w postaci wlókna o skladzie mieszanym i o dlugosci nieókfe-slonej, którego przekrój poprzeczny posia¬ da pcstac i rozmiary, okreslone przekro¬ jem wyjsciowego otworu wzmiankowanego zbiornika.Do urzadzen tych naleza równiez — szczególnie w przypadku, gdy elektrody kondensatora wchodza w zetkniecie z o- grzewana ciecza i sa zasilane pradem zmiennym o czestotliwosci stosunkowo ma¬ lej — narzady, np. w postaci skrobaczek, w które zaopatrzone sa wymienione elek¬ trody i które sluza do usuwania z elektrod zageszczonej wzglednie skoagulowanej cze¬ sciowo cieczy, mogacej osiadac na tych elektrodach.Na rysunku przedstawiono dla przykla¬ du urzadzenie wedlug wynalazku.Fig. 1 i 2 przedstawiaja schematycznie w widoku perspektywicznym (po usunieciu niektórych czesci) dwie odmiany urzadze¬ nia wedlug wynalazku, fig. 3 przedstawia schematycznie w przekroju pionowym in¬ na odmiane urzadzenia, fig. 4, 5 i 6 przed¬ stawiaja schematycznie w przekroju piono¬ wym trzy inne odmiany urzadzenia wedlug wynalazku, a fig. 7 przedstawia schema¬ tycznie w przekroju osiowym, jeszcze in¬ na odmiane urzadzenia.Ciecz wprawia sie w krazenie w zbior¬ niku, posiadajacym dwie plaskie sciany metalowe 21 i 22 o powierzchni stosunkowo duzej, stanowiace elektrody kondensatora elektrycznego. Sciany te sa polaczone prze¬ wodami elektrycznymi 31 i 32 z biegunami zródla pradu zmiennego 4, najlepiej o wiel¬ kiej czestotliwosci, mogacej osiagac kilka milionów okresów na sekunde. Plyty te sa polaczone ze soba rama 5 z materialu izo¬ lacyjnego, uzupelniajaca scianki zbiorni¬ ka 1.W urzadzeniu, przedstawionym na fig. 1, z dolnym bokiem ramy 5 polaczony jest przewód 6, przez który mleko kauczukowe doplywa do zbiornika, w górnym zas boku tej ramy osadzony jest przewód 7, sluzacy do odprowadzania przerobionego juz mle¬ ka. Przewody 6 i 7 posiadaja rozmiary ta¬ kie, iz ciekla masa porusza sie w zbiorni¬ ku mozliwie najbardziej równomiernie, przy czym scianki boczne zbiornika znajdu¬ ja sie pod dzialaniem zmiennego pradu e- lektromagnetycznego, plynacego pomiedzy elektrodami 21 i 22. W przypadku, gdy ciecz porusza sie w kierunku, oznaczonym strzalkami na fig. 1, stosuje sie przyrzady, np. pompe lub zasobnik przerabianej cie¬ czy, zapewniajace ciagly przeplyw cieklej masy z potrzebna szybkoscia, tak aby byla ona ogrzewana regularnie i równomiernie we wszystkich swych punktach podczas przechodzenia przez wspomniane wyzej po¬ le elektryczne.W urzadzeniu, przedstawionym na fig. 2, boki ramy 5 zaopatrzone sa w przegrody wzglednie przeszkody 8 z materialu izola¬ cyjnego, które powoduja powiekszenie szybkosci ruchu cieczy i czasu pozostawa¬ nia w zbiorniku 1 i przyczyniaja sie tez do lepszego wymieszania cieczy. W tym przy¬ padku najlepiej jest wprowadzac i odpro¬ wadzac ciecz przewodami 6 i 7, majacymi ujscie wzglednie poczatek w bocznych sciankach zbiornika i skierowanymi zgod¬ nie z kierunkiem przegród 8.Jak przedstawiono na fig. 3, na ramie 5 mozna osadzic przegrody 9, stanowiace plyty metalowe, równolegle do elektrod 21 i 22, przy czym plyty te moga byc nieza¬ lezne od wzmiankowanej ramy i dzialac w ten sposób, ze w ich poblizu powstaje za¬ geszczenie linii sil pola elektrycznego. Moz¬ na polaczyc te plyty na przemian z elektro¬ dami 21 i 22 i utworzyc w ten sposób ze¬ spól, podobny do kondensatora o wiekszej liczbie elektrod (plytek). W tym przypad¬ ku przewód doprowadzajacy 6 oraz odpro¬ wadzajacy 7 maja ujscie wzglednie pocza¬ tek w dolnym wzglednie górnym boku ra¬ my 5 i sa skierowane równolegle do prze¬ gród 9.W urzadzeniu, przedstawionym na fig. 4, znajduje sie zbiornik cylindryczny 1 o — 2 —metalowej sciance 2a, polaczonej przewo¬ dem elektrycznym 31 z biegunem zródla 4, podobnego do zródla pradu opisanego wy¬ zej. Zbiornik ten jest zamkniety korkiem 10 z materialu izolacyjnego, przy czym przez czesc srodkowa tego korka przechodzi rur¬ ka metalowa 6, przez która ciecz doplywa do wnetrza zbiornika. Rurka 6 posiada ta¬ ka dlugosc, iz jej koniec 2b znajduje sie w poblizu dna zbiornika, i polaczona jest przewodem elektrycznym 32 z drugim bie¬ gunem zródla pradu 4. Mleko kauczukowe uchodzi rurka 7, majaca poczatek w górnej czesci zbiornika /. Caly zespól stanowi przeto kondensator elektryczny o elektro¬ dach cylindrycznych 21 i 22, pomiedzy o- kladkami którego powstaje zmienne pole e- lektryczne, ogrzewajace ciecz podczas jej przechodzenia przez zbiornik. Jest rzecza pozadana, aby rurka 6 posiadala srednice mozliwie jak najwieksza w celu unikniecia nadmiernego zageszczenia linii sil pola do¬ okola tej rurki. Nalezy zreszta zaznaczyc, ze nadmierne miejscowe ogrzewanie, które mogloby w ten sposób powstac, byloby wy¬ równywane dzieki doplywowi swiezego chlodnego mleka kauczukowego przez rur¬ ke 6. W tym samym celu rurke 6 mozna o- toczyc ciensza lub grubsza warstwa sub¬ stancji izolacyjnej.W zbiorniku mozna umiescic, podobnie jak w przykladach wykonania wedlug fig. 2 i 3, przegrody cylindryczne poziome lub w ksztalcie linii srubowej, wykonane (naj¬ lepiej) z materialu izolujacego, które u- mozliwiaja lepsze wymieszanie mleka i po¬ woduja przedluzenie czasu jego przeplywu przez zbiornik. Z drugiej strony mozna tez odwrócic kierunek przeplywu mleka stosu¬ jac rurke 6, jako rurke, odprowadzajaca o- grzane mleko. Mozna by tez zastapic prze¬ wód odprowadzajacy 7 kilkoma przewoda¬ mi lub tez jednym albo kilkoma otworami przelewowymi, rozmieszczonymi wzdluz górnego brzegu zbiornika i pozostawiaja¬ cymi dostatecznie wielka wolna przestrzen pomiedzy wnetrzem zbiornika 1 a korkiem 10, przez który przechodzi rurka dopro¬ wadzajaca 6, W urzadzeniu wedlug fig. 5 zbiornik / posiada scianki 11, wykonane z materialu izolacyjnego, np. z kamionki. W tym przy¬ padku dookola tego zbiornika i wspólosio¬ wo z nim ustawiona jest cylindryczna elek^ troda metalowa 2a, mogaca posiadac po¬ stac arkusza blachy metalowej o brzegach schodzacych sie lub nie schodzacych sie; elektroda ta moze byc ustawiona na pod* porze nieruchomej lub tez przesuwnej o* siowo wzdluz zbiornika.W urzadzeniu wedlug fig. 6 zbiornik po¬ siada ksztalt prostokata i jest wykonany z materialu izolacyjnego, np. z kamionki, przy czym ze zbiornikiem tym polaczone sa rurki 6 i 7, doprowadzajace i odprowadza¬ jace ciecz. Na zewnatrz zbiornika, w pobli¬ zu jego scianek bocznych, umieszczone sa elektrody 21 i 22, pomiedzy którymi powsta¬ je ogrzewajace pole elektryczne. Elektrody te moga byc tez ustawione naprzeciwko scianek koncowych, w których osadzone sa rurki 6 i 7, tak ze pole elektryczne jest skie¬ rowane wzdluz kierunku ruchu cieczy w zbiorniku /. W tym przypadku zbiornik ten moze posiadac dowolny przekrój poziomy, np. kolisty.Mozna oczywiscie polaczyc ze soba kil¬ ka urzadzen, przedstawionych na fig. 1,2, 3 lub 6, o wlasciwosciach elektrycznych po¬ dobnych lub róznych, tak aby mleko, prze¬ chodzac przez te urzadzenia kolejno iw sposób ciagly, bylo poddawane dzialaniu coraz silniejszego lub coraz slabszego pola, co umozliwia zmiane szybkosci ogrzewania w sposób okreslony i latwiejsze utrzymywa¬ nie w ten sposób stalej temperatury pro¬ duktu, opuszczajacego urzadzenie. Podob¬ ny wynik mozna osiagnac za pomoca urza¬ dzen wedlug fig. 4 i 5 ustawiajac kilka ta¬ kich urzadzen wspólsrodkowo jedno w dru¬ gim. Zmiane szybkosci ogrzewania mozna równiez osiagnac zmieniajac szybkosc kra- — 3 —ieaia cieczy w pewnym danym polu elek¬ trycznym, np. stosujac dlawienie lub hamo¬ wanie pradu cieczy, zmniejszajace jego szybkosc.Obróbke cieplna mozna tez przeprowa¬ dzac, zaleznie od zamierzonego celu, z za¬ stosowaniem zwiekszonego lub zmniejszo^ nego cisnienia, W razie potrzeby mozna za¬ stosowac zwykle urzadzenia, znane z tech¬ niki pradów o wielkiej czestotliwosci, aby wytworzyc wielka samoindukcje, zwlaszcza w poblizu miejsc doplywu i uchodzenia przerabianej cieczy lub tez pomiedzy za¬ sobnikiem, dostarczajacym cieczy, a kon¬ densatorowym urzadzeniem ogrzewajacym, w celu przeszkodzenia rozchodzeniu sie pradów o wielkiej czestotliwosci w kierun¬ kach niepozadanych. W urzadzeniu wedlug fig. 7 zbiornik 1 posiada ksztalt kielicha lub czaszy ze szkla, kwarcu lub innego odpo¬ wiedniego materialu. Srodkowa czesc dna zbiornika jest otwarta i przedluzona w po¬ staci rurki, wzdluz której umieszczone sa wspólsrodkowe z nia dwie elektrody pier¬ scieniowe 21 i 22 (lub tez grupy elektrod), przylaczone do biegunów zródla pradu zmiennego 4, najlepiej o wielkiej czestotli¬ wosci.W czesci górnej zbiornika 1 osadzona jest rurka 61, przechodzaca wzdluz osi przewodu odprowadzajacego 7 i umoco¬ wana np. w korku 8, zamykajacym zbior¬ nik /. Ze zbiornikiem tym polaczona jest tez rurka 62, przez która do zbiornika do¬ plywa mleko kauczukowe, zawierajace do¬ datki potrzebne do wulkanizacji lub tez nie zawierajace takich dodatków; mleko to, ogrzewane za pomoca elektrod 21 i 22, ulega koagulacji, zgeszczeniu, plastyfika¬ cji i ewentualnie wulkanizacji.Przewodem 61 doprowadza sie np. roz¬ twór wiskozy, octanu celulozy lub inny roztwór koloidalny, który pod dzialaniem ciepla, wytwarzanego elektrodami 21 i 22, moze przejsc w stan plastyczny lub staly.W przewodzie odprowadzajacym 7 po¬ wstaje przeto rodzaj wlókna o mieszanym skladzie, dlugosci nieokreslonej, którego rdzen tworzy nierozciagliwe wlókno we* wnetrzne z wiskozy lub innego roztworu koloidalnego, dostarczanego przez rurke 61, i którego warstwa zewnetrzna jest ela¬ styczna i utworzona z koagulowanego mle¬ ka kauczukowego, przy czym warstwy te sa scisle polaczone ze soba. Oczywiscie przewód 7 musi posiadac dlugosc dosta¬ teczna, aby jego dolny koniec byl zakryty skoagulowanym wlóknem, tj. tak, aby ciekle lub lepkie substancje, wprowadzone do naczynia, nie mogly przedwczesnie ujsc przez ten przewód 7r Z drugiej strony przekrój wewnetrzny tego przewodu 7 okresla ksztalt i rozmiary poprzecznego przekroju wlókna, opuszczajacego ksztal¬ tujaca je rurke.Nastepnie mieszane wlókno, otrzyma¬ ne w ten sposób, poddaje sie suszeniu i (w razie potrzeby) wulkanizacji za pomoca zwyklych srodków lub tez za pomoca na¬ rzadów, zasilanych pradami zmiennymi o wielkiej czestotliwosci, jak to opisano w dawniejszych patentach.Wlókno, otrzymane w ten sposób, mo¬ ze byc zastosowane np. do splatania pa¬ sów napedowych, przy czym zewnetrzna warstwa kauczukowa sluzy do zapewnie¬ nia dostatecznej przyczepnosci pasa do powierzchni kól pasowych i do powiazania ze soba nitek pasa, podczas gdy nierozcia- gliwy rdzen z wiskozy daje potrzebna odpornosc na rozciaganie.Mozna tez wprowadzac przez rurke srodkowa 61 roztwór mleka kauczukowe¬ go, przez boczna zas rurke 62 — roztwór wiskozy lub innej substancji o podobnych wlasciwosciach, tak aby otrzymac wlókno nierozciagliwe, lecz bardzo miekkie.Mozna równiez wprowadzac przez rurke srodkowa 61 nitke materialu wlókni¬ stego, np. bawelniana, lub tez drut meta¬ lowy, albo inny, który pragnie sie pokryc koagulowanym mlekiem kauczukowym al-bo wiskoza lub substancja podobna, któ¬ rej roztwór wprowadza sie przez rurke boczna 62, przy czym skoagulowana lub plastyczna powloka moze tworzyc w ten sposób warstwe izolujaca, otaczajaca nie- rozciagliwy rdzen.W razie potrzeby przez rurke srodko¬ wa 61 mozna tez przeprowadzac nitke ma¬ terialu wlóknistego lub drut metalowy o przekroju mniejszym, niz przekrój wylotu tej rurki, która dostarcza wówczas jedno¬ czesnie roztworu wiskozy lub mleka kauczukowego. Przez jmrke boczna 62 do¬ prowadza sie wówczas roztwór mleka lub wiskozy otrzymujac w ten sposób wlókno, zlozone z trzech czesci o róznych wlasci¬ wosciach.Jezeli rdzen wyrabianego wlókna jest metalowy, to moze on stanowic sam jedna z elektrod i jest wówczas przylaczany do jednego z zacisków zródla pradu 4, przy czym druga elektrode stanowi rurka me¬ talowa, przylaczana do drugiego zacisku i ustawiana wspólosiowo z przewodem ru¬ rowym 7 lub tez umieszczana w przedlu¬ zeniu wyjsciowego otworu kielicha 1 i od¬ izolowana elektrycznie od tego kielicha.Stwierdzono, ze jezeli elektrody urza¬ dzen, opisanych wyzej, stykaja sie z cie¬ cza, to moga one pokrywac sie osadem materialu bardziej lub mniej skoagulowa- nego lub zgeszczonego, np. wskutek miej¬ scowego, przypadkowego przegrzania.Opór elektryczny w poblizu elektrod zostaje wówczas znacznie powiekszony, co jednak nie pociaga za soba zadnych niedogodnosci w przypadku stosowania praddw o wielkiej czestotliwosci, ponie¬ waz prady te przechodza dfcieki dzialaniu pojemnosciowemu przez powstajaca po¬ wloke nawet w tym przypadku, gdy po¬ wloka ta tworzy spoista warstwe o grubo¬ sci stosunkowo znacznej.Inaczej jednak maja sie rzeczy, jezeli do celów ogrzewania stosuje sie prady o mniejszej czestotliwosci, poniewaz wzrost opornosci móglby spowodowac przerwe lub opóznienie w dzialaniu urzadzenia, je¬ zeli jednoczesnie nie podwyzszy sie odpo¬ wiednio napiecia na zaciskach, zasilaja* cych elektrody. W tym jednak przypadku ogrzanie, powstajace w przylegajacej do elektrod warstwie o wielkiej opornosci, powoduje szybko wzrost grubosci i spo¬ istosci osadu, tak iz elektrody po uplywie krótkiego czasu zostaja calkowicie odizo* lowane.Poniewaz ogrzewanie mleka lub innych roztworów koloidalnych pradami o malej czestotliwosci posiada pewne bardzo waz¬ ne zalety pod wzgledem technicznym i e- konomicznym, przeto stosowanie takich pradów mozna umozliwic wedlug wyna¬ lazku zaopatrujac elektrody w narzady, np. skrobaczki, które pozwalaja na stale usuwanie zageszczonej lub skoagulowanej warstwy z czynnej powierzchni elektrod, w miare jak warstwa ta wytwarza sie na tych powierzchniach. Zageszczone mleko kauczukowe („smietanka") lub skoagulo¬ wana masa moze byc nastepnie odprowa¬ dzona z powrotem do roztworu lub tez ze¬ brana osobno.Jezeli elektrody sa plaskie i nierucho¬ me oraz stanowia czesc scianek zbiornika lub tez sa zanurzone w ogrzewanej masie, to ruchome skrobaczki moga posiadac po¬ stac szczotek lub plytek, poruszajacych sie zwrotnym ruchem obrotowym lub waha¬ dlowym. Elektrody moga tez posiadac po¬ stac bebnów, tarcz itd., zanurzanych cal¬ kowicie lub czesciowo w masie i obracaja¬ cych sie przed nieruchomymi skrobaczka¬ mi.W ten sposób mozna wykonywac urza¬ dzenia, dajace sie zbudowac w sposób pro¬ sty i tani, zajmujace malo miejsca i urno* zliwiajace ciagle ogrzewanie przeplywaja¬ cej cieczy lub tez substancji bardziej lub mniej lepkich. Urzadzenia takie daja sie zastosowac z korzyscia zwlaszcza do ogrzewania w celu koagulacji, zageszcza- — 5 —nia, wulkanizacji lub uplastyczniania mle¬ ka kauczukowego, do ogrzewania olejów, do destylowania i polimeryzowania róz¬ nych cieczy itd- Jest rzecza oczywista i widoczna zre¬ szta z poprzedniego opisu, ze wynalazek nie ogranicza sie bynajmniej doi opisanych wyzej zastosowan ani tez do podanej wy¬ zej konstrukcji poszczególnych czesci urza¬ dzenia, lecz ze obejmuje on takze i rózne odmiany, oparte na tej samej zasadzie. PL