Znana jest rzecza rozdzielanie stalych skladników mieszaniny, w której poszcze¬ gólne skladniki posiadaja rózne ciezary wlasciwe, za pomoca zawiesiny w cieczy, której ciezar wlasciwy jest posredni mie¬ dzy najwiekszym ciezarem wlasciwym skladników a najmniejszym ciezarem wla¬ sciwym skladników mieszaniny. Jako przy¬ klad mieszaniny, w której skladniki sie rozdziela, mozna wymienic mieszanine we¬ gla i odpadów, przy czym ciezary wlasci¬ we poszczególnych skladników moga wa¬ hac sie miedzy 1,25 a 2,85 w zaleznosci od czystosci wegla, Do rozdzielania skladników uzywa sie cieczy, której ciezar wlasciwy jest posred¬ ni miedzy wymienionymi ciezarami wlasci* wymi, dzieki czemu skladniki bogate w we¬ giel plywaja na powierzchni cieczy, a skladniki ubogie w wegiel tona w niej.Jako ciecz mozna stosowac wodna za¬ wiesine drobnych czastek stalych o cie¬ zarze wlasciwym wiekszym od 1, które w wodzie tona bardzoi wolno.Do wytwarzania takiej cieczy wydaje sie rzecza najprostsza stosowac gline, któ¬ rej ciezar wlasciwy waha sie od 2,5 do 2,7 i której czastki sa dosyc drobne, aby wytworzyly w wodzie dostatecznie stala zawiesine.W niemieckim opisie patentowym nr 284 666 uwzgledniono stosowanie cieczy, zlozonej z zawiesiny gliny i z krzemianów glinu, przewaznie zawierajacych wode. Po-dobne dafte znajduja sie równiez w amery¬ kanskim opisie patentowym nr 1 224 138, "Pózniej podal teh sajn 4p6sób prof. Goos- kov w*pracy, opublikowanej w roku 1931 w czasopismie Colliery Guardian (142, 1531). Sposób ten jednak nie dal praktycz¬ nych wyników, poniewaz lepkosc zawiesi¬ ny gliny jest tak znaczna, ze czesci ubogie w wegiel nie opadaja w niej w ogóle, lub tez opadaja z tak mala szybkoscia, iz nie moze juz byc mowy o plukaniu technicz¬ nym. Ze wzgledu na te trudnosci poszuki¬ wano srodków w celu zmniejszenia lepko¬ sci zawiesiny gliny i osiagnieto czesciowo zadowalajace wyniki przez dodanie do za¬ wiesiny gliny ciala stalego o duzym cieza¬ rze wlasciwym, utrzymywanego w tej za¬ wiesinie przez mieszanie. Tego rodzaju mieszana zawiesina jest opisana w patencie holenderskim nr 39 993, wedlug którego stosuje sie baryt (spat ciezki) jako doda¬ tek, zwiekszajacy ciezar wlasciwy zawiesi¬ ny.Poniewaz dodatek taki jest przewaznie dosc kosztowny, buduje sie pluczke wedlug tego patentu w ten sposób, iz w mozliwie malych granicach utrzymuje sie straty ma¬ terialu, zwiekszajacego ciezar, np. przez splukiwanie — czasami nawet przez wie¬ lokrotne splukiwanie — wegla i odpadów juz rozdzielonych. Wskutek tego zabiegu przeprowadzenie techniczne tego sposobu plukania staje sie zlozone i kosztowne, przy czym wymaga stosunkowo znacznego nad¬ zoru.Dalsza wade tego znanego sposobu sta¬ nowi to, ze przy oddzielaniu metów z mie¬ szaniny plukanej mineral, zwiekszajacy ciezar wlasciwy cieczy, nie osiada osobno, lecz tworzy mieszanine z glina, osiadajaca jednoczesnie. Poza tym przy plukaniu we¬ gla kamiennego w zawiesinie pozostaja drobniejsze czastki wegla oraz il, stanowia¬ cy mase zblizona bardzo do gliny. Z tego powodu mieszana zawiesina pierwotna zmienia sie w ten sposób, ze lepkosc jej sie wznia^a, wskutek czego w celu uzupel¬ nienia braków trzeba usunac pewna czesc cieczy i dodac swiezej ilosci zawiesiny, al¬ bo tez oczyscic pewna czesc cieczy w o- sobnym obiegu plukania przez wsplywanie (sortowanie mokre), który to zabieg jest równiez polaczony ze strata mineralu, po¬ wiekszajacego ciezar wlasciwy cieczy.W sposobie postepowania Chance^, przeznaczonym do plukania wegla, który zostal opisany w amerykanskim patencie nr 1 224 138, stosuje sie ciecz zupelnie in¬ nego rodzaju. W tym sposobie postepowa¬ nia otrzymuje sie taka ciecz w ten sposób, ze mineral gruboziarnisty o wiekszym cie¬ zarze wlasciwym, wiekszym niz 1, np. pia¬ sek, utrzymuje sie w stanie zawieszenia w wodzie. Utrzymywanie w stanie zawiesze¬ nia uzyskuje sie przy pomocy mechanicz¬ nych mieszadel lub tez za pomoca strumie¬ nia wody, skierowanego w góre, lub wresz¬ cie przez jednoczesne zastosowanie obu srodków.Wl porównaniu z zawiesina gliny ciecz wedlug patentu Chance'a jest o tyle ko¬ rzystna, ze otrzymuje potrzebna lepkosc; natomiast niedogodnosc jej stanowi ko¬ niecznosc stosowania urzadzen mechanicz¬ nych lub tez strumieni wodnych, skierowa¬ nych w góre, majacych na celu utrzymy¬ wanie w wodzie takiej sztucznej zawiesi¬ ny.Wynalazek niniejszy polega na stwier¬ dzeniu, ze niektóre ziemie naturalne maja te wlasciwosc, iz stanowia w zawiesinie wodnej, bez stosowania srodków mecha¬ nicznych i bez uzywania strumienia wody, skierowanego w góre, ciecz o waznych wla¬ sciwosciach technicznych. Przede wszyst¬ kim stwierdzono, ze loess lub gliny podob¬ ne do loessu nadaja sie dobrze do tego ce¬ lu.Lepkosc zawiesiny loessu nadaje sie bardzo dobrze do oddzielania wegla od odpadów, dzieki czemu nie potrzeba doda¬ wac np. barytu. Poza tym stwierdzono, ze — 2 -przy odmetnianiu wody pluczacej loess ó- sadza sie szybko, nie mieszajac sie z gli¬ na, znajdujaca sie w wodzie pluczacej, Za¬ wiesine loessu mozna wskutek tego uzy¬ skac z powrotem w stanie prawie czystym, gdyz czastki wegla daja sie latwo usunac, a lepkosc cieczy nie zmienia sie bynajmniej podczas plukania. Wskutek wiekszej szyb¬ kosci osadzania czystych czastek loessu zbiorniki odmetniajace moga miec znacznie mniejsza pojemnosc, co wplywa zasadniczo na obnizenie kosztów budowy urzadzenia pluczki.Jest rzecza zrozumiala, ze o ile sa do rozporzadzenia tanie mineraly, powieksza¬ jace ciezar wlasciwy cieczy, mozna dodac tych mineralów do zawiesiny loessu. Do¬ datek taki bynajmniej nie jest jednak ko¬ nieczny.Wreszcie mozna polepszyc jakosc za¬ wiesiny loessu i gliny podobnej do loessu, wzglednie doprowadzic zawiesine, zanie¬ czyszczona zbytnio z róznych powodów, do stanu uzytecznosci przez dodanie skladni¬ ków zasadowych, koloidów ochronnych lub oksykwasów tluszczowych, wzglednie soli takichze substancyj, wplywajacych, jak wiadomo, korzystnie na lepkosc zawiesiny gliny. Przez zmielenie i osuszenie poprzed¬ nie loessu lub gliny podobnej do loessu mozna uzyskac polepszenie jakosci loessil wzglednie zawiesiny loessu.Przyklad. Miesza sie 44 1 wody z 56 kg loessu i otrzymuje sie w ten sposób ciecz o ciezarze wlasciwym 1,5, stanowiaca za¬ wiesine stala, odpowiednia szczególnie do plukania wegla kamiennego.Zawiesine o ciezarze wlasciwym 1,25 otrzymuje sie w ten sposób, ze miesza sie 67 1 wody z 33 kg loessu. PL